Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 sierpnia 2009 r., IV CO 19/09

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 sierpnia 2009 r., IV CO 19/09

Tekst

1 Sygn. akt IV CO 19/09

POSTANOWIENIE

2 Dnia 12 sierpnia 2009 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie :

4 SSN Gerard Bieniek (przewodniczący)

5 SSN Antoni Górski (sprawozdawca)

6 SSN Marek Sychowicz

7 Protokolant Bogumiła Gruszka

8 w sprawie ze skargi powoda

9 o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w T.

10 z dnia 11 marca 2004 r., sygn. akt [...]

11 w sprawie z powództwa K.G.

12 przeciwko Skarbowi Państwa - Centrum Szkolenia A.

13 o zapłatę,

14 po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej

15 w dniu 12 sierpnia 2009 r.,

16 odrzuca skargę;

17 odstępuje od obciążenia powoda kosztami zastępstwa

18 prawnego na rzecz strony pozwanej.

19 2

Uzasadnienie

20 Powód wniósł skargę „o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w T. z dnia 11 marca 2004 r.

21 w sprawie [...]”, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 września 2006 r., SK 14/05, w którym uznano za niezgodny z Konstytucją art. 442 § 1 zd. drugie k.c. w części pozbawiającej pokrzywdzonego możliwości dochodzenia odszkodowania za szkodę na osobie, która ujawniła się po upływie lat dziesięciu od wystąpienia zdarzenia wyrządzającego szkodę.

22 Pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Prokuratorię Generalną wnosił o odrzucenie skargi bądź o jej oddalenie na koszt skarżącego się. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

23 Uwzględniając okoliczność, że wyrok Sądu Okręgowego poddawany był najpierw kontroli apelacyjnej, a potem kasacyjnej, ograniczenie się przez powoda we wniosku skargi tylko do zaskarżenia rozstrzygnięcia Sądu I-ej Instancji było, na co trafnie zwraca się uwagę w odpowiedzi na skargę, nieprawidłowe i - formalnie rzecz biorąc - tylko z tej przyczyny skargę o wznowienie należałoby odrzucić, jako niedopuszczalną.

24 Gdyby nawet jednak podejść do tej kwestii bardziej liberalnie i przyjąć, że skarga dotyczy w istocie także rozstrzygnięcia Sądu Kasacyjnego, podlega ona odrzuceniu, jako spóźniona.

25 Zgodnie z art. 407 § 2 zd. 1 k.p.c., w sytuacji określonej w art.4011 k.p.c.,

26 skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W związku z tym powstała wątpliwość, od jakiego momentu liczyć ten termin w sytuacji, takiej jak w niniejszej sprawie, kiedy Trybunał odracza datę utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego przepisu (w sprawie SK odroczono ten termin do 31 grudnia 2007 r.). Wątpliwość tę wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2009 r., V CZ 93/08, przyjmując, że dniem wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego jest wtedy określony w tym orzeczeniu termin utraty przez akt normatywny mocy obowiązującej, a nie dzień promulgacji takiego orzeczenia Trybunału w Dzienniku Urzędowym. W sprawie niniejszej kwestia związana z określeniem terminu 3

27 wniesienia skargi o wznowienie postępowania uległa dalszej komplikacji, gdyż z dniem 10 sierpnia 2007 r. weszła w życie ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 80, poz. 538), która zmienia treść art. 442 § 1 k.c., dostosowując ją - zgodnie ze wskazaniami Trybunału - do wymogów Konstytucji. W tej sytuacji powstaje problem czy termin trzymiesięczny do wniesienia skargi liczy się w dalszym ciągu od upływu okresu odroczenia wejścia w życie wyroku Trybunału, czy od wejścia w życie ustawy, dostosowującej stan prawny do wymogów konstytucyjnych określonych przez Trybunał.

28 W orzecznictwie sądowym opowiedziano się za drugim z tych stanowisk.

29 W postanowieniu z dnia 11 kwietnia 2006 r., I CO 23/05 , niepubl., Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w sytuacji, gdy przed upływem terminu określonego w orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego, z upływem którego ma utracić moc obowiązującą przepis uznany za niezgodny z Konstytucją, został on zmieniony przez nadanie mu brzmienia zgodnego z Konstytucją, przewidziany w art. 407 § 2 k.p.c. termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia wejścia w życie zmienionego przepisu. Za tym poglądem opowiedział się Sąd Najwyższy także w uzasadnieniach postanowień z dnia 11 kwietnia 2006 r., I CO 2/06 oraz z dnia 29 stycznia 2009 r., V CZ 93/08, niepubl. Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę opowiada się również za tym stanowiskiem, a ponieważ skarga o wznowienie postępowania została wniesiona 30 stycznia 2008 r., a więc po upływie trzech miesięcy od wejścia w życie ustawy zmieniającej art. 442 k.c., należało ją odrzucić, jako spóźnioną (art. 410 § 1 k.p.c.).

30 Uwzględniając charakter sprawy oraz trudną sytuację materialna i osobistą powoda, na mocy art. 102 k.p.c. odstąpiono od obciążania go kosztami zastępstwa prawnego na rzecz pozwanego w niniejszym postępowaniu.