Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 2010 r., II CZ 82/09

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 2010 r., II CZ 82/09

Tekst

1 Sygn. akt II CZ 82/09

POSTANOWIENIE

2 Dnia 27 stycznia 2010 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie :

4 SSN Jan Górowski (przewodniczący)

5 SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)

6 SSA Barbara Trębska

7 w sprawie z wniosku M. M. – S.

8 przy uczestnictwie P. S.

9 o podział majątku wspólnego,

10 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 stycznia 2010 r.,

11 zażalenia pełnomocnika uczestnika postępowania

12 radcy prawnego K. K.

13 w przedmiocie oddalenia wniosku o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł.

14 z dnia 1 września 2009 r., sygn. akt III Ca (…),

15 odrzuca zażalenie.

Uzasadnienie

16 Sąd Okręgowy w Ł. w sprawie z wniosku M. M.-S. z udziałem P. S. o podział majątku wspólnego postanowieniem z dnia 1 września 2009 r. zmienił postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 6 sierpnia 2009 r. w ten sposób, że oddalił wniosek 2

17 pełnomocnika uczestnika radcy prawnego K. K. o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.

18 Powyższe postanowienie zaskarżył w całości pełnomocnik z urzędu uczestnika postępowania. Zarzucając Sądowi Okręgowemu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 359 § 1 w zw. z art. 391 k.p.c. przez jego błędne zastosowanie, wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia.

19 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

20 Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienia sądu drugiej instancji należące do jednej z trzech kategorii wymienionych w art. 3941 § 1 i 2 k.p.c.: 1)

21 odrzucające skargę kasacyjną lub skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia; 2) co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji; 3) kończące postępowanie w sprawie, wydane w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 3981

22 , a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania

23 zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.

24 Zaskarżone orzeczenie nie należy do żadnej z wymienionych kategorii. Nie ulega bowiem wątpliwości, że postanowieniem tym Sąd nie odrzucił skargi kasacyjnej lub skargi o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem. Nie jest to również orzeczenie, które kończy postępowanie w sprawie, czy też orzeczenie, którym sąd rozstrzygnął „co do kosztów procesu”.

25 Zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji zostało dopuszczone w ustawie z dnia 19 marca 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 69, poz. 592), która weszła w życie z dniem 22 maja 2009 r. Dokonując zmiany art. 3941

26 § 1 k.p.c. ustawodawca kierował się koniecznością wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 marca 2007 r., SK 3/05 (OTK ZU 2007, nr 3A, poz. 32) w którym art. 39318

27 § 2 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym do czasu jego uchylenia przez art. 1 pkt 11 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), w zakresie, w jakim uniemożliwiał zaskarżenie postanowienia w przedmiocie kosztów procesu zasądzonych po raz pierwszy przez sąd drugiej instancji, został uznany za niezgodny z art. 78 w związku z art. 176 ust. 1 Konstytucji 3

28 Rzeczypospolitej Polskiej. Z uzasadnienia powołanego wyroku wynika, że Trybunał Konstytucyjny zakwestionował taką sytuację, w której strona nie może zaskarżyć niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia w zakresie kosztów procesu. Zatem chodzi o koszty rzeczywiście poniesione przez stronę a następnie rozliczone stosownie do art. 98 i n. k.p.c. albo koszty, których strona w rzeczywistości nie poniosła, bowiem nie miała obowiązku ich uiścić, natomiast ostatecznie została nimi obciążona na podstawie art. 113 u.k.s.c.

29 Zaskarżone orzeczenie nie dotyczy kosztów procesu w tym znaczeniu ale wynagrodzenia pełnomocnika świadczącego pomoc prawną z urzędu, którym żadna ze stron nie została obciążona. Obowiązek pokrycia kosztów spoczywa na Skarbie Państwa, a orzeczenie w tym przedmiocie nie podlega zaskarżeniu (zob. postanowienie SN z 17 listopada 2009 r., III CZ 53/09, niepubl.).

30 Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 373 w zw. z art. 39821

31 i w zw. z art. 3941

32 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji.