Wyrok z dnia 2 czerwca 2026 r., XXIV GW 17/25

wyrok z dnia 2 czerwca 2026 r., XXIV GW 17/25

Tekst

1 Wyrok+Uzasadnienie

2 Sygn. akt XXIV GW 17/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

3 Dnia 2 czerwca 2026 r.

4 Sąd Okręgowy w Katowicach XXIV Wydział Własności Intelektualnej

5 w składzie:

6 Przewodniczący: sędzia Jarosław Antoniuk

7 Protokolant: starszy sekretarz sądowy Renata Bigaj

8 po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2026 r. w Katowicach na rozprawie

9 sprawy z powództwa Stowarzyszenia [xAnon] z siedzibą w [xAnon]

10 przeciwko Hotel [xAnon] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [xAnon]

11 o zapłatę

12 1.

13 zasądza od pozwanego Hotel [xAnon] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [xAnon] na rzecz powoda Stowarzyszenia [xAnon] z siedzibą w [xAnon] kwotę 4.324,25 zł (cztery tysiące trzysta dwadzieścia cztery złote dwadzieścia pięć groszy) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty: - 7,65 zł (siedem złotych sześćdziesiąt pięć groszy) od dnia 16 stycznia 2021 r. do dnia zapłaty,

14 - 86,62 zł (osiemdziesiąt sześć złotych sześćdziesiąt dwa grosze) od dnia 16 marca 2021 r. do dnia zapłaty,

15 - 60,35 zł (sześćdziesiąt złotych trzydzieści pięć groszy) od dnia 16 kwietnia 2021 r. do dnia zapłaty,

16 - 27,14 zł (dwadzieścia siedem złotych czternaście groszy) od dnia 16 czerwca 2021 r. do dnia zapłaty,

17 - 332,74 zł (trzysta trzydzieści dwa złote siedemdziesiąt cztery grosze) od dnia 16 lipca 2021 r. do dnia zapłaty,

18 - 339,54 zł (trzysta trzydzieści dziewięć złotych pięćdziesiąt cztery grosze) od dnia 16 sierpnia 2021 r. do dnia zapłaty,

19 - 339,54 zł (trzysta trzydzieści dziewięć złotych pięćdziesiąt cztery grosze) od dnia 16 września 2021 r. do dnia zapłaty,

20 - 339,54 zł (trzysta trzydzieści dziewięć złotych pięćdziesiąt cztery grosze) od dnia 16 października 2021 r. do dnia zapłaty,

21 - 339,54 zł (trzysta trzydzieści dziewięć złotych pięćdziesiąt cztery grosze) od dnia 16 listopada 2021 r. do dnia zapłaty,

22 - 339,54 zł (trzysta trzydzieści dziewięć złotych pięćdziesiąt cztery grosze) od dnia 16 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty,

23 - 404,19 zł (czterysta cztery złote dziewiętnaście groszy) od dnia 16 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty,

24 - 355,59 zł (trzysta pięćdziesiąt pięć złotych pięćdziesiąt dziewięć groszy) od dnia 16 lutego 2022 r. do dnia zapłaty,

25 - 395,10 zł (trzysta dziewięćdziesiąt pięć złotych dziesięć groszy) od dnia 16 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

26 - 323,34 zł (trzysta dwadzieścia trzy złote trzydzieści cztery grosze) od dnia 16 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

27 - 356,89 zł (trzysta pięćdziesiąt sześć złotych osiemdziesiąt dziewięć groszy) od dnia 16 maja 2022 r. do dnia zapłaty,

28 - 276,94 zł (dwieście siedemdziesiąt sześć złotych dziewięćdziesiąt cztery grosze) od dnia 16 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty;

29 2.

30 oddala powództwo w pozostałej części;

31 3.

32 zasądza od pozwanego Hotel [xAnon] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [xAnon] na rzecz powoda Stowarzyszenia [xAnon] z siedzibą w [xAnon] kwotę 1.083,77 zł (tysiąc osiemdziesiąt trzy złote siedemdziesiąt siedem groszy) tytułem kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty. Sygn. akt XXIV GW 17/25

Uzasadnienie

33 wyroku z dnia 2 czerwca 2026 r.

34 Powód Stowarzyszenie [xAnon] z siedzibą w [xAnon] w skierowanym przeciwko pozwanemu Hotel [xAnon] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [xAnon] w pozwie z dnia 30 grudnia 2024 r., sprostowanym pismem z dnia 20 listopada 2025 r., wniósł o:

35 1.

36 zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 4.828,17 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia następującego po dniu wymagalności poszczególnych składowych roszczenia do dnia zapłaty tj.

37 a.

38 116,87 zł od dnia 16 listopada 2020 r. do dnia zapłaty,

39 a.

40 30,19 zł od dnia 16 grudnia 2020 r. do dnia zapłaty,

41 b.

42 7,65 zł od dnia 16 stycznia 2021 r. do dnia zapłaty,

43 c.

44 86,62 zł od dnia 16 marca 2021 r. do dnia zapłaty,

45 d.

46 60,35 zł od dnia 16 kwietnia 2021 r. do dnia zapłaty,

47 e.

48 27,14 zł od dnia 16 czerwca 2021 r. do dnia zapłaty,

49 f.

50 332,74 zł od dnia 16 lipca 2021 r. do dnia zapłaty,

51 g.

52 339,54 zł od dnia 16 sierpnia 2021 r. do dnia zapłaty,

53 h.

54 339,54 zł od dnia 16 września 2021 r. do dnia zapłaty,

55 i.

56 339,54 zł od dnia 16 października 2021 r. do dnia zapłaty,

57 j.

58 339,54 zł od dnia 16 listopada 2021 r. do dnia zapłaty,

59 k.

60 339,54 zł od dnia 16 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty,

61 l.

62 404,19 zł od dnia 16 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty,

63 m.

64 355,59 zł od dnia 16 lutego 2022 r. do dnia zapłaty,

65 n.

66 395,10 zł od dnia 16 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

67 o.

68 323,34 zł od dnia 16 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

69 p.

70 356,89 zł od dnia 16 maja 2022 r. do dnia zapłaty,

71 q.

72 276,94 zł od dnia 16 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty,

73 r.

74 356,89 zł od dnia 16 lipca 2022 r. do dnia zapłaty;

75 1.

76 zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.

77 W niniejszej sprawie dnia 6 lutego 2025 r. wydano nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym w całości uwzględniający żądania składające się na powództwo.

78 Pozwany Hotel [xAnon] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [xAnon] w ustawowym terminie wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty i zaskarżając go w całości wniósł o:

79 1.

80 oddalenie powództwa w całości;

81 1.

82 zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

83 Sąd ustalił następujący stan faktyczny.

84 Powód Stowarzyszenie [xAnon] z siedzibą w [xAnon] jest stowarzyszeniem, którego celami i zadaniami są m. in. ochrona oraz zbiorowe zarządzanie prawami do artystycznych wykonań w zakresie zezwolenia udzielonego przez ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, ochrona oraz reprezentowanie interesów artystów wykonawców oraz propagowanie i umacniania poszanowania prawa autorskiego i praw pokrewnych (dane o powodzie w rejestrze przedsiębiorców i rejestrze stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej Krajowego Rejestru Sądowego – fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c.; k. 9-12). Powód jest organizacją zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi do artystycznych wykonań utworów muzycznych i słowno-muzycznych. Decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 9 lipca 2010 r. ([xAnon]) zezwoleniu nadano jednolite brzmienie, według którego Stowarzyszeniu [xAnon] z siedzibą w [xAnon] udziela się zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi do artystycznych wykonań utworów muzycznych i słowno-muzycznych, w tym do pobierania wynagrodzenia, na następujących polach eksploatacji: 1)

85 utrwalanie;

86 1)

87 zwielokrotnianie określoną techniką egzemplarzy artystycznych wykonań, w tym zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową;

88 2)

89 wprowadzanie do obrotu;

90 3)

91 najem oraz użyczenie;

92 4)

93 odtwarzanie;

94 5)

95 nadawanie;

96 6)

97 reemitowanie;

98 7)

99 publiczne udostępnianie artystycznego wykonania w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym;

100 8)

101 wyświetlanie

102 (decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 9 lipca 2010 r., znak: [xAnon] – k. 13-14; zaświadczenie z dnia 11 marca 2024 r. – k. 15).

103 Pozwany [xAnon]Hotel [xAnon] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [xAnon] począwszy od dnia 22 maja 2003 r. prowadzi działalność gospodarczą w przeważającej części w zakresie świadczenia usług hotelowych i podobnych obiektach zakwaterowania (dane o pozwanym w Krajowym Rejestrze Sądowym – fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c., k. 16-17). W dniu 26 stycznia 2012 r. powód, jako [xAnon], zawarł z pozwanym, jako ,,użytkownikiem”, umowę nr [xAnon] w przedmiocie korzystania przez użytkownika z artystycznych wykonań na polu eksploatacji publicznych odtworzeń, do których zarządzanie zostało powierzone [xAnon] jako organizacji zbiorowego zarządzania (§ 1 umowy). Strony ustaliły miesięczne wynagrodzenie z tytułu publicznego odtwarzania artystycznych wykonań w prowadzonym przez pozwanego obiekcie Hotel [xAnon] w [xAnon] w wysokości 244,29 zł + dodatkowa opłata za dyskotekę czynną w miesiącach: grudzień-luty w wysokości 46,51 zł/miesięcznie, które to wynagrodzenie wyliczone zostało na podstawie obowiązujących tabel wynagrodzeń. 20% tej kwoty stanowił zwrot kosztów inkasa i repartycji [xAnon] podlegający opodatkowaniu VAT, zaś 80% kwoty stanowi wynagrodzenie dla artystów wykonawców nie podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. (§ 3 ust. 5 i § 4 ust. 1 umowy). Wynagrodzenie to podlegać miało waloryzacji w okresach rocznych liczonych na dzień 1 stycznia każdego roku, począwszy od 1 stycznia 2013 r., stosownie do średniorocznego wskaźnika wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych publikowanego przez GUS (§ 4 ust. 2 umowy). Zgodnie z § 5 ust. 1 umowy użytkownik miał przekazywać wynagrodzenie przelewem na rachunek bankowy [xAnon] w [xAnon] S.A. w [xAnon] – miesięcznie – do 15 każdego miesiąca, którego dotyczyło rozliczenie. W załączniku do umowy wskazano, że w Hotelu [xAnon] w [xAnon] znajduje się 125 pokoi wyposażonych w odbiornik telewizyjny, restauracja o pow. 200 m2 oraz dyskoteka zdolna pomieścić do 100 osób.

104 Umowa została zawarta na czas nieokreślony (§ 9 ust. 1 umowy). Zgodnie z § 9 ust. 2 umowy mogła ona zostać wypowiedziana przez każdą ze stron za trzymiesięcznym wypowiedzeniem ze skutkiem na koniec miesiąca kalendarzowego.

105 Umową z dnia 17 marca 2016 r. zatytułowaną „ANEKS do umowy nr ewidencyjny [xAnon] z dnia 26 stycznia 2012 roku” powód i pozwany zmienili § 4 ust. 1 umowy z dnia 26 stycznia 2012 r. w ten sposób, że ustalili od dnia 1 marca 2016 r. miesięczne wynagrodzenie netto z tytułu publicznego odtwarzania artystycznych wykonań w wysokości 301,53 zł w miesiącach: styczeń, luty oraz grudzień oraz w wysokości 253,31 zł w miesiącach” marzec- listopada, ustalone na podstawie obowiązujących tabel wynagrodzeń, które zostać miało powiększone o należny podatek VAT (umowa [xAnon] nr [xAnon] z dnia 26 stycznia 2012 r. wraz z załącznikiem i aneksami – k. 18-22). Pismem z dnia 14 lipca 2021 r. pozwany w odpowiedzi na wezwanie do zapłaty z dnia 29 czerwca 2021 r. wniósł o wyjaśnienie kwestii uprawnienia powoda do poboru opłat z tytułu korzystania z praw pokrewnych, wyszczególnienia kwot opłat za poszczególne miesiące 2020 r. oraz o korektę opłat za rok 2020 i 2021 z uwagi na obniżenie obłożenia hotelu (pismo pozwanego z dnia 14 lipca 2021 r. – k. 108) W nieokreślonej dacie pozwany wystawił dokument zawierający zestawienie spadku obłożenia hotelu w okresie od marca 2020 r. do maja 2022 r. w porównaniu do roku 2019. (tabele spadku obłożenia hotelu – k. 23)

106 Pismem z dnia 7 lutego 2022 r., które wpłynęło do powoda dnia 11 lutego 2022 r., pozwany złożył oświadczenie o rozwiązaniu umowy z dnia 26 stycznia 2012 r. uzasadniając to utratą przez powoda prawa do zawierania lub zmiany takich umów od dnia 6 października 2020 r. (oświadczenie o rozwiązaniu umowy z dnia 7 lutego 2022 r. – k. 25) W piśmie z dnia 10 czerwca 2022 r. powód odniósł się do pism pozwanego z dnia 16 sierpnia 2021 r. i 7 lutego 2022 r. zajmując stanowisko w kwestii zatwierdzenia tabel przez Komisję Prawa Autorskiego oraz dopuszczalności wypowiedzenia łącznej strony umowy z uwagi na wyznaczenie jednego inkasenta przesyłając projekt aneksu do umowy (pismo powoda z dnia 10 czerwca 2022 r. wraz z projektem aneksu – k. 109-113). Dnia 13 lipca 2022 r. powód wystawił na rzecz pozwanego dokument zatytułowany ,,Harmonogram wpłat do umowy nr [xAnon]”, w którym wezwał pozwanego do niezwłocznej zapłaty na jego rzecz kwoty 5.789,81 zł. (dokument pt. ,,Harmonogram wpłat do umowy nr [xAnon] – k. 24).

107 Pozwany jest w trakcie negocjowania ze Związkiem [xAnon] z siedzibą w [xAnon] warunków umowy generalną licencji, której przedmiotem ma być korzystanie przez pozwanego z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie w Hotelu [xAnon] w [xAnon]. W umowie stronu uzgodniły jednorazową opłatę korzystanie przez pozwanego z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie w okresie od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia jej wejścia w życie w kwocie 36.157,84 zł. (projekt umowy generalnej – k. 162-162v) Ustalając powyższy stan faktyczny, Sąd oparł się na dokumentach szczegółowo wskazanych przy każdej z okoliczności. Dokumentom tym należało przypisać walor wiarygodności, ponieważ ich autentyczność, prawdziwość i treść nie zostały podważone, zaś na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału Sąd nie uznał, aby ujawniły się jakiekolwiek okoliczności mogące z urzędu budzić co do nich wątpliwości. Podkreślić należy, że Sąd nie jest zobligowany do wskazania w uzasadnieniu orzeczenia przyczyn niewzięcia pod uwagę dowodów, które nie dotyczyły faktów istotnych dla rozstrzygnięcia i z tego względu nie stanowiły i nie mogły stanowić podstawy dla ustalenia stanu faktycznego sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2000 r., sygn. akt IV CKN 109/00, LEX nr 532102). Należało mieć też na uwadze, że Sąd, dokonując oceny zgromadzonego materiału po myśli art. 233 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568, określanej dalej jako ,,k.p.c.”), ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału, w tym wyjaśnień informacyjnych stron, oświadczeń, zarzutów przez nie zgłaszanych, jak i ich zachowania się w trakcie procesu (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 24 marca 1999 r., sygn. akt I PKN 632/98, OSNP z 2000 r., nr 10, poz. 382). Sąd zważył, co następuje.

108 Powództwo w zasadniczej części zasługiwało na uwzględnienie.

109 Powód Stowarzyszenie [xAnon] z siedzibą w [xAnon] dochodził zapłaty należności przypadających mu na mocy umowy nr [xAnon] z dnia 26 stycznia 2012 r., określającej warunki i wysokość wynagrodzeń za korzystanie z artystycznych wykonań utworów muzycznych i słowno-muzycznych polegającego na odtwarzaniu artystycznych wykonań w obiekcie hotelowy Hotel [xAnon] prowadzonym przez pozwanego za okres od października 2020 r. do czerwca 2022 r. włącznie. Podkreślenia zatem wymaga, że źródłem roszczenia powoda był stosunek obligacyjny łączący go z pozwanym. Zgodnie z art. 104 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 24, określanej dalej jako „pr. aut.”) w brzmieniu do dnia 18 lipca 2018 r., organizacjami zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi są stowarzyszenia zrzeszające twórców, artystów wykonawców, producentów lub organizacje radiowe i telewizyjne, których statutowym zadaniem jest zbiorowe zarządzanie i ochrona powierzonych im praw autorskich lub praw pokrewnych oraz wykonywanie uprawnień wynikających z ustawy. Według art. 1071 ust. 1 i 2 pr. aut., w brzmieniu do dnia 18 lipca 2018 r., organizacje zbiorowego zarządzania mogą zawierać porozumienia dotyczące udzielania licencji na korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych oraz poboru wynagrodzeń z tytułu tego korzystania na zasadach określonych w tych porozumieniach, zaś organizacje zbiorowego zarządzania zawierają porozumienia dotyczące wspólnego poboru wynagrodzeń za korzystanie z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie, na zasadach określonych w tych porozumieniach i zatwierdzonych tabelach wynagrodzeń. Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 15 czerwca 2018 r. o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1665, określanej dalej jako: „u.z.z.”), organizacja zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi zbiorowo zarządza prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi na podstawie umowy o zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi, umowy o reprezentacji, ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych lub niniejszej ustawy, w zakresie udzielonego zezwolenia. Według art. 5 ust. 1 u.z.z., domniemywa się, że organizacja zbiorowego zarządzania jest uprawniona do zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi w zakresie udzielonego jej zezwolenia oraz posiada legitymację procesową w tym przedmiocie.

110 Przepis art. 86 ust. 2 i 3 pr. aut. stanowi natomiast, że artyście wykonawcy służy prawo do wynagrodzenia za korzystanie z artystycznego wykonania lub za rozporządzanie prawami do takiego wykonania określone w umowie albo przyznane w przepisach ustawy, zaś w przypadku nadawania, reemitowania lub odtwarzania artystycznego wykonania za pomocą wprowadzonego do obrotu egzemplarza, artyście wykonawcy przysługuje prawo do stosownego wynagrodzenia. Według art. 6 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071, określanej dalej jako ,,k.c.”) ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Na gruncie procesowym zasada ta została wyrażona w art. 232 k.p.c., zgodnie z którym strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Przepisy te nie mogą być jednak rozumiane w ten sposób, że ciężar dowodu zawsze spoczywa na powodzie. W razie bowiem sprostania przez powoda ciążącym na nim obowiązkom dowodowym na stronie pozwanej spoczywa ciężar udowodnienia ekscepcji i faktów uzasadniających jej zdaniem oddalenie powództwa (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt I ACa 1489/11, LEX nr 1236067; wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 maja 2014 r., sygn. akt III APa 10/14, LEX nr 1488579; wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2015 r., sygn. akt VI ACa 693/14, LEX nr 1680070). Tym samym w niniejszej sprawie to na powodzie spoczywał obowiązek wykazania faktu zawarcia umowy oraz naliczenia wynagrodzenia zgodnie z jej postanowieniami. Powód obowiązkowi temu sprostał, przedłożył bowiem poświadczoną za zgodność z oryginałem przez występującego w sprawie profesjonalnego pełnomocnika umowę nr [xAnon] oraz zmieniający ją aneks, a także harmonogram wpłat i wezwanie do zapłaty potwierdzające w zasadniczej części istnienie należności, jakie w spornym okresie winien na jego rzecz uiścić pozwany oraz wykazał, że wynagrodzenie to w zasadniczej części zostało naliczone zgodnie z postanowieniami umowy z uwzględnieniem obłożenia w hotelach prowadzonych przez pozwanego. Jednocześnie dla wynikającego z § 4 ust. 1 [xAnon] obowiązku uiszczania przez pozwanego opłat na rzecz powoda w terminie określonym w § 5 ust. 1 [xAnon] irrelewantny był obowiązek wystawienia przez powoda dla pozwanego faktur VAT.

111 Zgodnie natomiast z art. 354 § 1 k.c. dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje – także w sposób odpowiadający tym zwyczajom. Pozwany podniósł cztery zasadnicze argumenty przemawiające jego zdaniem przeciw zasadności powództwa. Po pierwsze, zarzut przedawnienia roszczenia powoda za okres od października 2020 r. do grudnia 2021 r. Po drugie, zastąpienie od dnia 6 października 2020 r. w związku z prawomocnym zatwierdzeniem przez Sąd Apelacyjny w Poznaniu tabeli wynagrodzeń zgodnie z art. 81 u.z.z. stawek zawartych w umowach stawkami ustalonymi w tabeli wynagrodzeń, których jedynym uprawnionym do pobierania jest [xAnon]. Po trzecie, wyznaczenie przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego – na mocy decyzji z dnia 2 marca 2016 r. – Związku [xAnon] do wykonywania wspólnego poboru wynagrodzeń za korzystanie z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie. Po czwarte, brak podstaw do naliczania opłat pod dacie 11 lutego 2022 r. z uwagi na rozwiązanie umowy. Odnośnie pierwszego zarzutu wskazać należy, że w myśl 118 zd. 1 k.c. jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata (art. 118 zd. 2 k.c.). Niezależnie od kwalifikacji powoda jako przedsiębiorcy jego roszczenia z umowy licencyjnej (umowy o korzystanie z artystycznych wykonań) o zapłatę wynagrodzenia, z uwagi na comiesięczny sposób płatności tej należności, należą do roszczeń o świadczenia okresowe, o jakich mowa jest w tym przepisie, a co za tym idzie podlegają trzyletniemu okresowi przedawnienia (tak też Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 15 grudnia 2025 r., I ACa 756/15, Legalis).

112 Pozew w niniejszej sprawie wniesiony został w dniu 30 grudnia 2024 r. (pieczęć pocztowa na kopercie k. 27). Ponieważ bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne (art. 120 § 1 zd. 1 k.c.), przedawnieniu uległy wszelkie roszczenia okresowe powoda, których wymagalność nastąpiła przed dniem 31 grudnia 2020 r. Roszczenia te bowiem przedawniły się z dniem 31 grudnia 2023 r. Oznacza to, że podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnia okazał się skuteczny wobec żądania powoda zapłaty kwot 116,87 zł i od 30,19 zł, które stały się wymagalne odpowiednio w dniu 16 listopada 2020 r. oraz 16 grudnia 2020 r. Wbrew zaś zarzutowi pozwanego nie uległo przedawnieniu roszczenia powoda w okresie od grudnia 2020 r. do grudnia 2021 r. Należności te, z których pierwsza w kwocie 7,65 zł stała się wymagalna dnia 16 stycznia 2021 r.. ulegały przedawnieniu po upływie trzyletniego okresu przedawnienia na koniec roku kalendarzowego tj. 31 grudnia 2024 r. W konsekwencji Sąd oddalił powództwo w części w jakiej uległo ono przedawnieniu tj. co do kwoty 116,87 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 16 listopada 2020 r. do dnia zapłaty oraz kwoty 30,19 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 16 grudnia 2020 r. do dnia zapłaty, o czym orzeczono w pkt 2 wyroku. Przechodząc do drugiego zarzutu tj. zastąpienia od dnia 6 października 2020 r. stawek określonych w umowie nr [xAnon] z dnia 26 stycznia 2012 r. stawkami wynikającymi z zatwierdzonych przez Sąd Apelacyjny w Poznaniu tabel wynagrodzeń, wskazać należy, że przepis art. 81 ust. 1 u.z.z. stanowi, że stawki określone w zatwierdzonych tabelach wynagrodzeń za korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych stosuje się w umowach, których stroną jest organizacja zbiorowego zarządzania posiadająca takie zatwierdzone tabele. Po myśli art. 81 ust. 2 u.z.z. w umowach, o których mowa w ust. 1, postanowienia umowne określające wynagrodzenie inne, niż wynikałoby to z zatwierdzonych tabel wynagrodzeń, są nieważne, a ich miejsce zajmują odpowiednie postanowienia tych tabel.

113 Zatwierdzenie tabel rodzi bezwzględny obowiązek stosowania wynikających z nich stawek w umowach. W razie uzgodnienia stawek innych niż zatwierdzone – niezależnie od tego, czy wyższych, czy też niższych – postanowienie umowne je określające jest nieważne z mocy prawa, a w miejsce stawek uzgodnionych przez strony wchodzą stawki tabelowe. Stawki z zatwierdzonych tabel mają zatem jednocześnie charakter maksymalnego i minimalnego wynagrodzenia należnego uprawnionym. W ten sposób wyłączają całkowicie swobodę umów w zakresie wysokości wynagrodzenia i przybierają postać zbliżoną do urzędowego cennika. Niemniej jednak zatwierdzenie tabeli nie ma skutku retroaktywnego, w związku z czym w sytuacji, w której przed datą ostateczności decyzji zatwierdzającej tabelę zostaną zawarte umowy obejmujące stawki inne niż zatwierdzone, uzyskanie przez decyzję przymiotu ostateczności nie spowoduje nieważności postanowień umownych dotyczących wysokości wynagrodzenia (por. R.M. Sarbiński [w:] Komentarz do ustawy o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi [w:] Ustawy autorskie. Komentarze. Tom II, red. R. Markiewicz, Warszawa 2021, art. 81; tak też Sąd Okręgowy w Katowicach w wyroku z dnia 22 października 2024 r., XXIV GW 821/23, nie publ.). Taka sytuacja miała miejsce na gruncie niniejszej sprawy. Należy zauważyć, że umowa nr [xAnon] łącząca strony niniejszego postępowania zawarta została w dniu 26 stycznia 2012 r., a więc przed uzyskaniem przymiotu ostateczności przez decyzję w przedmiocie zatwierdzenia tabeli wynagrodzeń, co miało miejsce dopiero w dniu 6 października 2020 r. tj. w dniu wydania przez Sąd Apelacyjny w Poznaniu postanowienia oddalającego apelacje od postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 9 maja 2019 r. w przedmiocie zatwierdzenia tabeli wynagrodzeń. Tym samym określone w umowie z dnia 26 stycznia 2016 r. stawki wynagrodzeń pozostają w mocy. Trafnie zatem powód dokonał obliczenia należnych mu wynagrodzeń zgodnie z treścią łączącej strony umowy, a nie w oparciu o stawki wynikające z zatwierdzonych tabel wynagrodzeń.

114 Odnosząc się do trzeciego zarzutu podniesionego przez pozwanego w kontekście argumentacji dotyczącej decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 2 marca 2016 r., wskazać należy, że zgodnie z art. 129 u.z.z., postępowania administracyjne, o których mowa w art. 1071 ust. 3 pr. aut., wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie u.z.z. toczą się na podstawie przepisów dotychczasowych. Przepis art. 1071 ust. 2 pr. aut. w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 lipca 2018 r. stanowił, że organizacje zbiorowego zarządzania zawierają porozumienia dotyczące wspólnego poboru wynagrodzeń za korzystanie z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie, na zasadach określonych w tych porozumieniach i zatwierdzonych tabelach wynagrodzeń. Z kolei art. 1071 ust. 3 pr. aut. stwierdzał, że jeżeli w ciągu 6 miesięcy od daty prawomocnego zatwierdzenia tabel wynagrodzeń w sprawach, o których mowa w art. 1071 ust. 2 pr. aut., nie zostanie zawarte porozumienie dotyczące poboru wynagrodzeń za korzystanie z przedmiotów praw pokrewnych, minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wyznaczy, w drodze decyzji, po zasięgnięciu opinii organizacji zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi, które w udzielonym im zezwoleniu, o którym mowa w art. 104 ust. 2 pkt 2 pr. aut., mają wskazane pole eksploatacji odtwarzanie, stowarzyszeń artystów wykonawców i producentów oraz organizacji zrzeszających podmioty korzystające z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie, jedną organizację zbiorowego zarządzania spośród organizacji reprezentujących uprawnionych z tytułu praw pokrewnych, do wykonywania wspólnego poboru, o którym mowa w art. 1071 ust. 2 pr. aut., biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia efektywnego poboru wynagrodzeń i ich wypłaty uprawnionym oraz ocenę skuteczności i prawidłowości działania organizacji zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi na polu odtwarzanie. Zgodnie z kolei z art. 47 u.z.z. organizacje zbiorowego zarządzania mogą zawierać między sobą porozumienia dotyczące wykonywania czynności zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi (art. 47 ust. 1 u.z.z.). W zakresie, w jakim zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami danej kategorii uprawnionych do danego rodzaju utworów lub przedmiotów praw pokrewnych na danym polu eksploatacji posiada więcej niż jedna organizacja zbiorowego zarządzania, umowę o korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie zawierają z użytkownikiem wszystkie te organizacje, działając wspólnie na podstawie zawartego między sobą porozumienia. (art. 47 ust. 2 zd. 1 u.z.z.) W zakresie, w jakim wynagrodzenie za publiczne odtwarzanie przedmiotów praw pokrewnych określa zatwierdzona tabela wynagrodzeń, umowę o korzystanie z przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie zawiera organizacja zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi wyznaczona w drodze decyzji wydanej z urzędu przez ministra, biorącego pod uwagę konieczność zapewnienia efektywnego poboru wynagrodzenia i jego wypłaty oraz ocenę skuteczności i prawidłowości działania organizacji zbiorowego zarządzania na polu eksploatacji odtwarzanie (art. 47 ust. 3 u.z.z.). Organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi posiadające zezwolenie na polu eksploatacji odtwarzanie oraz organizacja zbiorowego zarządzania wyznaczona na podstawie art. 47 ust. 3 u.z.z. zawierają z użytkownikiem umowę o korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie, działając wspólnie na podstawie porozumienia określającego zasady zawierania takich umów (art. 47 ust. 4 u.z.z.).

115 Przedmiotem decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 2 czerwca 2016 r. utrzymanej w mocy przed decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 3 stycznia 2019 r., co zresztą wynika explicite z jej treści, było wyznaczenie jednej organizacji zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi do wykonywania wspólnego poboru wynagrodzeń za korzystanie z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie na podstawie art. 1071 ust. 3 pr. aut. w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 lipca 2018 r. Decyzja ta, której legalność potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 października 2019 r. (sygn. akt VII SA/Wa 621/19, LEX nr 3072995), dotyczy zatem jedynie technicznych zagadnień związanych z inkasem, nie zmieniając zobowiązania użytkowników fonogramów i wideogramów muzycznych oraz artystycznych wykonań utworów muzycznych i słowno-muzycznych do zapłaty wynagrodzenia z tytułu odtwarzania na rzecz artystów wykonawców i producentów fonogramów. Należy mieć na względzie, że przepis art. 107(

116 1) ust. 2-4 pr. aut. i stanowiący jego odpowiednik w obecnym stanie prawnym art. 47 u.z.z. jedynie regulują zasady współpracy organizacji zbiorowego zarządzania w sposób sprzyjający ich funkcjonowaniu w relacjach z użytkownikami na zasadzie „jednego okienka”, wprowadzając obowiązek wspólnego kontraktowania (por. K. Wojciechowski [w:] Komentarz do ustawy o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi [w:]

117 Ustawy autorskie. Komentarze. Tom II, red. R. Markiewicz, Warszawa 2021, art. 47, uwaga 1, 3, LEX). W związku z tym użytkownicy korzystający w swej działalności z fonogramów i wideogramów i posiadający dotąd, jak ma to miejsce w przypadku pozwanego, odrębne umowy, są nadal zobowiązani do regulowania wynikających z nich należności do czasu podpisania wspólnej dla całości praw pokrewnych umowy z jednym inkasentem, tj. ze Związkiem [xAnon] (tak też Sąd Okręgowy we Wrocławiu w wyroku z dnia 3 lipca 2020 r., XII C 689/19, Legalis; Sąd Okręgowy w Katowicach w wyroku z dnia 18 maja 2022 r., XXIV GW 239/21, LEX nr 3430097; Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku z dnia 23 marca 2023 r., XXII GW 616/21, Legalis; Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku z dnia 31 lipca 2024 r., XXII GW 208/24, Legalis), po uprzednim wypowiedzeniu dotychczas wiążących ich umów, co w przypadku pozwanego nastąpiło pismem z dnia 7 lutego 2022 r. Wziąć pod uwagę należy także, iż wydanie decyzji administracyjnej w dacie późniejszej niż data zawarcia umowy cywilnoprawnej nie może wpływać na byt prawny takiej umowy. Decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 3 stycznia 2019 r. oraz poprzedzająca ją decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 2 czerwca 2016 r. w żaden sposób nie unieważnia obowiązku zapłaty wynagrodzenia należnego powodowi. Zdarzenie późniejsze mogłoby co najwyżej prowadzić do rozwiązania tej umowy z mocy samego prawa, o ile istniałaby ku temu ustawowa podstawa, albo stanowić podstawę do wypowiedzenia umowy bądź jej rozwiązania bez zachowania okresu wypowiedzenia, jednakże podstawa taka w niniejszej sprawie nie zaistniała. Za taką interpretacją przemawia regulacja art. 130 ust. 1 u.z.z. wskazująca, że zawarcie przez użytkownika z organizacją zbiorowego zarządzania prawami autorskimi posiadającą zezwolenie na polu eksploatacji odtwarzanie oraz organizacją zbiorowego zarządzania wyznaczoną na podstawie art. 47 ust. 3 u.z.z. umowy o korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie, nie stanowi podstawy do wypowiedzenia umowy o korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie zawartej przed dniem wejścia w życie u.z.z., co odnieść należy również do umowy łączącej powoda z pozwanym. Oznacza to zatem, że ustawodawca wręcz zakazał pozwanemu wypowiedzenia umowy łączącej ją z powodem z powołaniem się na fakt zawarcia umowy o korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie, nie eliminując możliwości wypowiedzenia tej umowy z innych przyczyn, czego jednakże pozwany nie uczynił, a następnie zawarcia umowy ze Związkiem [xAnon].

118 Reasumując decyzja administracyjna, na którą powołuje się pozwany, nie mogła mieć wpływu na ocenę zasadności roszczeń powoda, dotyczy ona bowiem jedynie technicznych zagadnień związanych z inkasem, nie zmieniając wynikającego z pr. aut. zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia z tytułu odtwarzania na rzecz artystów wykonawców, a zwłaszcza nie unieważniając zawartych przed jej wydaniem umów. Decyzja ta reguluje zatem kwestię poboru wynagrodzeń za korzystanie z przedmiotów praw pokrewnych na polu eksploatacji odtwarzanie na przyszłość pozostając bez wpływu na istniejące w chwili jej wydania stosunki obligacyjne. Nie jest więc słuszne przekonanie pozwanego o tym, że wobec decyzji z dnia 3 marca 2016 r., mógł on uiszczać wynagrodzenia jedynie na rzecz Związku [xAnon], który na mocy wskazanej wyżej decyzji stał się jedynie pośrednikiem w celu uproszczenia systemu poboru wynagrodzeń za korzystanie z praw pokrewnych. Oceniając czwarty z podniesionych przez pozwanego zarzutów wskazać należy, że jest on częściowo zasadny. Jak wskazano wyżej ustawodawca w art. 130 ust. 1 u.z.z. zakazał pozwanemu wypowiedzenia umowy łączącej ją z powodem z powołaniem się na fakt zawarcia umowy o korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie, nie eliminując możliwości wypowiedzenia tej umowy z innych przyczyn. O ile zatem pozwany nie był uprawniony do wypowiedzenia umowy [xAnon] nr [xAnon] z dnia 26 stycznia 2012 r. z uwagi na zawarcie umowy o korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych z inną organizacją zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi, co nie było zresztą podstawą wypowiedzenia z dnia 7 lutego 2022 r., o tyle uprawniony był do wypowiedzenia umowy [xAnon] nr [xAnon] w oparciu o jej § 9 ust. 2 za trzymiesięcznym wypowiedzeniem ze skutkiem na koniec miesiąca kalendarzowego z jakichkolwiek innych przyczyn, w tym wyznaczenia innej organizacji zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi jako jedynego inkasenta. W konsekwencji złożone w dniu 7 lutego 2022 r. przez pozwanego oświadczenie o rozwiązaniu umowy uznać należy za skuteczne, z tym jednak zastrzeżeniem, że wbrew stanowisku pozwanego, nie skutkowało ono natychmiastowym ustaniem stosunku obligacyjnego, ale – stosownie do § 9 ust. 2 umowy – wraz z upływem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia ze skutkiem na koniec miesiąca kalendarzowego. Oznacza to, że na skutek złożonego w dniu 7 lutego 2022 r. przez pozwanego oświadczenie o rozwiązaniu umowy, które wpłynęło do powoda w dniu 11 lutego 2022 r. umowa [xAnon] nr [xAnon] uległa rozwiązaniu z dniem 31 maja 2022 r.

119 W konsekwencji za bezzasadne uznać należało żądanie powoda zapłaty kwoty 356,89 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 16 lipca 2022 r. do dnia zapłaty za miesiąc czerwiec 2022 r. W rezultacie powództwo w tej części podlegało oddaleniu, o czym sąd orzekł w pkt 2 wyroku.

120 Skoro zatem pozwany wbrew umowie i art. 354 k.c. nie wykonał zobowiązania zgodnie z jego treścią, żądanie powoda należało uznać za zasadne zarówno co do zasady, jak i wysokości za okres od grudnia 2020 r. do maja 2022 r.

121 Z tych też powodów Sąd orzekł jak w pkt. 1 wyroku zasadzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 4.324,25 zł.

122 O odsetkach ustawowych za opóźnienie od dochodzonych pozwem kwot orzeczono zgodnie z art. 481 § 1 i 2 zd. 1 k.c., który stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 100 zd. 1 k.p.c., zgodnie z którym w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Istota zasady stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu polega na tym, że każda ze stron ponosi koszty procesu w takim stopniu, w jakim przegrała sprawę. W tym miejscu podkreślić należy, iż zasadą jest, że w wypadku cofnięcia pozwu obowiązek zwrotu kosztów procesu na rzecz pozwanego, na jego żądanie, obciąża powoda bez względu na przyczynę cofnięcia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II CZ 208/11, LEX nr 1214570). O kosztach postępowania pomiędzy powodem a pozwanym orzeczono ponadto po myśli art. 13 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r., poz. 1228), § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 118) oraz art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2006 r. Nr 225, poz. 1154). Koszty obciążające powoda stanowiła opłata od pozwu w kwocie 400,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika powoda w kwocie 900,00 zł oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnikowi powoda pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł, co stanowi łącznie kwotę 1.317,00 zł. Powód wygrał proces w 89,56%, co rodzi konieczność zwrotu powodowi przez pozwanego kwoty 1.179,50 zł (1.317,00 zł x 89,56%). Z kolei na koszty poniesione przez pozwanego składa się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego w kwocie 900,00 zł oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnikowi pozwanego pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł, co stanowi łącznie 917,00 zł. Pozwany wygrał proces w 10,44%, co rodzi konieczność zwrotu pozwanemu przez powoda kwoty 95,73 zł (917,00 zł x 10,44%). W konsekwencji Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.083,77 zł (1.179,50 - 95,73 zł), o czym orzekł w pkt 3 wyroku.

123 sędzia Jarosław Antoniuk