Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2007 r., II OSK 1707/06

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2007 r., II OSK 1707/06

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz /spr./ Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Protokolant Anna Jusińska po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 917/03 w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę 2. zasądza od Z. S. na rzecz Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. kwotę 120 zł (słownie: sto dwadzieścia ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 917/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpatrzeniu skargi Z. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu z dnia [...].

3 Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy : Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] znak: [...] pozbawił uprawnień kombatanckich Z. S., przyznanych decyzją ZW ZBOWiD w K. w dniu [...] z tytułu walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej w okresie od [...] września 1947 r. do [...] grudnia 1948 r.

4 W uzasadnieniu organ wskazał, że w tym okresie Z. S. pełnił służbę w Wojsku Polskim, ale jak wynika z akt sprawy nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt. 6 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego z 24 stycznia 1991 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zm.). Organ wskazał, że jak ustalono w oparciu o akta sprawy w tym zaświadczenie WKU z [...] marca 1984 r. nr [...], Z. S. pełnił służbę w [...] Brygadzie KBW, która, w okresie od września 1947 r. do września 1949 r., brała udział w zwalczaniu poakowskiego zbrojnego podziemia oraz NSZ. Jak ustalono na podstawie zaświadczenia CAW nr [...] z [...] sierpnia 2001 r. Z. S. nie brał udziału w zwalczaniu UPA. W myśl art. 25 ust. 2 pkt 2 wskazanej ustawy o kombatantach pozbawia się uprawnień kombatanckich, osoby które uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalanie władzy ludowej.

5 Od tej decyzji odwołał się Z. S. podnosząc, że jako 18-latek zgłosił się do wojska i "brał czynny udział w zwalczaniu podziemia NSZ i innych". Nadto podniósł, że chociaż z danych CAW to nie wynika, to [...] Brygada KBW, w której pełnił służbę walczyła także z oddziałami UPA. Wskazał, że walczył z bandą Burłaka oraz, "że wielu żołnierzy zginęło w walkach o utrwalanie władzy ludowej".

6 Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 25 ust. 2 pkt. 2 ustawy o kombatantach utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...].

7 W uzasadnieniu wskazał, że skarżący nie przedstawił żadnego dokumentu na okoliczność udziału w walkach z UPA. Jedynym dokumentem są dane z zaświadczenia CAW z [...] sierpnia 2001 r., nr [...], z którego wynika, że jednostka w której Z. S. pełnił służbę wojskową od września 1947 r. do września 1949 r. brała udział w zwalczaniu poakowskiego zbrojnego podziemia i NSZ. Organ wskazał, że z danych zawartych w zbowidowskich aktach sprawy (m. in. w życiorysie) skarżącego, wynika, że uczestniczył w walce z grupami kierowanymi przez osoby o pseudonimach [...] - ( W. Ł. – dowódca oddziału zbrojnego Zrzeszenie , Wolność i Niezawisłość ) , [...] - ( E. C. ) , [...] , [...] - ( S. M. ), [...] będących przywódcami podziemia poakowskiego i Narodowych Sił Zbrojnych, wobec czego organ przyjmuje, że Z. S. nie brał udziału w walkach z oddziałami UPA.

8 Decyzja ta stała się przedmiotem skargi Z. S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której zarzucił jej rażące naruszenie procedury, w szczególności art. 7 do 9, i art. 11 do 12 oraz art. 77, 107 § 3 k.p.a. Wskazał, że organ błędnie przyjął, że był on "utrwalaczem władzy ludowej". Podniósł , że nie został przesłuchany przez organ, "co byłoby przydatne dla udowodnienia, że walczył z UPA".

9 Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z argumentacją jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

10 Na rozprawie w dniu 28 czerwca 2006 r. Z. S. podtrzymał swoją skargę a uzupełniając argumentację wyjaśnił, że pełniąc służbę wojskową w III Batalionie Operacyjnym brał udział w zwalczaniu oddziałów UPA na terenie woj. [...], w Ł. i B., jego dowódcą był kpt. P., natomiast dowódcą kompanii S. G..

11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznając skargę w trybie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) uznał, iż Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych naruszył przepisy postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. co uzasadniało zdaniem Sądu uwzględnienie skargi w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .

12 W niniejszej sprawie w ocenie Sądu pierwszej instancji bezsporne jest , że Z. S. otrzymał uprawnienia kombatanckie w związku ze swoją służbą wojskową, którą pełnił w [...] Brygadzie KBW, w okresie od [...] września 1947 r. do [...] grudnia 1948 r.

13 W tej sytuacji, ponieważ Z. S. rozpoczął służbę wojskową po 30 czerwca 1947 r. jedyny tytuł zachowania przez niego uprawnień kombatanckich, związanych ze służbą wojskową mógłby wynikać z art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach, czyli z racji uczestniczenia w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami UPA lub grupami Wehrwolfu.

14 Sporną kwestią w tej sprawie jak zaznaczono jest ustalenie czy skarżący w czasie odbywania służby wojskowej spełniał przesłanki wynikające z art. 1 ust. 2 pkt 6 cyt. ustawy, a dokładnie czy brał udział w wałkach z oddziałami UPA. Jak ustalił Sąd, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych przyjął, że Z. S. nie brał udziału w walce z oddziałami UPA, dokonując tego ustalenia w oparciu o:

15 1. zaświadczenie WKU z dnia [...] marca 1984 r. nr [...] poświadczające służbę Z. S. w Wojsku Polskim i udział w jednostkach walczących z reakcyjnym podziemiem.

16 2. zaświadczenie CAW z dnia [...] sierpnia 2001 r., nr [...], z którego wynika, że [...] Brygada KBW zwalczała poakowskie podziemie i NSZ, ale brak imiennych wykazów, żołnierzy uczestniczących w tych walkach. Z zaświadczenia CAW wynika również, że nie odnaleziono danych dotyczących udziału skarżącego w walkach z oddziałami UPA. Podkreślono, że CAW wskazuje w zaświadczeniu z [...] sierpnia 2001 r., że w "sprawie wydania kserokopii karty Z. S. kompetentna jest Wojskowa Komisja Uzupełnień, której Z. S. podlega ewidencyjnie.

17 Zdaniem Sądu Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w przedmiotowej nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a nade wszystko, mimo sugestii CAW, nie zwrócił się WKU o pełne dane dotyczące przebiegu służby wojskowej Z. S., celem ustalenia czy, w czasie służby wojskowej brał on udział w walkach z oddziałami UPA, co konsekwentnie podnosi skarżący, zarówno w życiorysie, jak w odwołaniu i w skardze.

18 Konkludując podkreślono, że z bezspornego stwierdzenia faktu, iż skarżący podczas służby wojskowej w [...] Brygadzie KBW uczestniczył w walkach z poakowskim podziemiem bynajmniej nie wynika, że nie uczestniczył on również w walkach z oddziałami UPA. Zebrane w aktach dowody także nie wykluczają udziału skarżącego w walkach z UPA.

19 Zdaniem Sądu organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności związanych ze służbą wojskową Z. S. i jego ewentualnym udziałem w walkach z UPA, a nie można wykluczyć, nie przesądzając kwestii wiarygodności faktów wskazanych przez skarżącego, że w przypadku ich wnikliwszego zbadania, mogłyby one stworzyć podstawę do ewentualnego zachowania przez niego uprawnień kombatanckich.

20 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sadu Administracyjnego wniósł Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie, zaskarżając go w całości . Wyrokowi temu zarzucono:

21 Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 21 ust. 2 pkt 4 li. c) w zw. z art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tj.: Dz. U. z 2002 roku Nr 42 poz. 371 ze zm.) - a w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, iż osoba, która w latach 1947-1948 brała udział w ramach Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego w walkach z Narodowymi Siłami Zbrojnymi może zachować uprawnienia kombatanckie przyznane przez Związek Bojowników o Wolność i Demokrację jeśli postępowanie administracyjne wykaże, że osoba taka walczyła także z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii.

22 2. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyrokowi ponadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 134 § 1 wskazanej ustawy procesowej, polegające na nieuwzględnieniu w toku kontroli legalności decyzji okoliczności, iż skarżący pełniąc służbę w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego brał udział w walkach z Narodowymi Siłami Zbrojnymi, która to okoliczność winna skutkować zastosowaniem przepisu, o którym mowa w pkt 1 niniejszej skargi kasacyjnej, a w konsekwencji uchylenie aktu administracyjnego pomimo istnienia okoliczności wyłączającej zachowanie uprawnień kombatanckich.

23 Zgłaszając powyższe zarzuty na podstawie art.188 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi - w przypadku uwzględnienia tylko zarzutu, o którym mowa w pkt 1), alternatywnie na podstawie art. 185 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. Ponadto na podstawie art. 203 pkt 2) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 205 §1 tej ustawy procesowej wniesiono o zasądzenie od Z. S. na rzecz Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego.

24 Na poparcie skargi kasacyjnej wyjaśniono, że stosownie do dyrektyw wypływających z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd ma obowiązek wziąć pod uwagę wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet gdy dany zarzut nie został podniesiony. Takim przepisem, jaki w sprawie niniejszej winien znaleźć zastosowanie jest art. 21 ust. 2 pkt 4 li. c) w zw. z art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o kombatantach. Ostatnio wymieniony przepis stanowi o pozbawieniu uprawnień kombatanckich każdorazowo w sytuacji, w której wyjdą na jaw okoliczności, o których mowa w art. 21 ust. 2 pkt 1, 3 i 4 ustawy o kombatantach. Z kolei z treści art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c wynika, iż uprawnienia kombatanckie nie przysługują osobie, która w latach 1944 -1956 była zatrudniona, pełniła służbę lub funkcję w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością wykonywała zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

25 Z niekwestionowanych ustaleń sądu wynika, że skarżący pełniąc służbę w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego w latach 1947-1948 brał udział w zwalczaniu "poakowskiego" podziemia (Narodowych Sił Zbrojnych). Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego jest zaliczany do aparatu bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa Publicznego .

26 Jak zatem wynika z lektury uzasadnienia zaskarżonego wyroku, skarżący, pełniąc służbę wojskową w [...] Brygadzie Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, prowadził działalność operacyjną przeciwko "poakowskiemu podziemiu". Okoliczności te są niesporne. Jak przyjmuje się w judykaturze, zwrot "zadania śledcze i operacyjne" zawarty w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach należy interpretować rozdzielnie .

27 Jedynym zatem wnioskiem, jaki kontrolując zaskarżoną decyzję winien wyciągnąć sąd wojewódzki, był ten, o potrzebie oceny sprawy przez pryzmat art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a, w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach. W konsekwencji sąd winien był uznać (art. 134 § 1 ustawy procesowej), że prawidłowo pozbawiono skarżącego uprawnień kombatanckich. Odwoływanie się zaś do potrzeby ustalenia, czy jednostka, w której pełnił służbę skarżący walczyła z UPA jest nieuzasadnione. Nawet bowiem w przypadku pozytywnego ustalenia tej okoliczności, uprawnienia kombatanckie skarżącemu przysługiwać nie będą.

28 Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :

29 Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej , biorąc jedynie pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania . W niniejszej sprawie żadna z przesłanek określonych w art. 183 § 2 ustawy procesowej nie wystąpiła, stąd Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył rozpoznanie sprawy do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej .

30 Skarga ta zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego zasługiwała na uwzględnienie bowiem przed Sądem pierwszej instancji doszło do naruszenia prawa materialnego wskazanego w skardze kasacyjnej. Naruszenie prawa materialnego może nastąpić przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Jakkolwiek przepis art. 174 ustawy procesowej wyraźnie o tym nie stanowi, naruszenie prawa materialnego może także polegać na niezastosowaniu tego przepisu prawa , który winien być zastosowany . Jeżeli więc w konkretnym stanie faktycznym istniały podstawy do dokonania subsumcji , to niezastosowanie przez sąd przepisu prawa materialnego może stanowić podstawę skargi kasacyjnej . Z takim właśnie przypadkiem naruszenia prawa materialnego mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie .

31 W skardze kasacyjnej Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez niezastosowanie w ustalonym stanie faktycznym przepisu art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c w związku art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tj. Dz. U. z 2002 r., Nr 42 poz. 371 ze zm.) .

32 Według art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a, w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach (...), pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które w latach 1944-1956 były zatrudnione, pełniły służbę lub funkcję w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością wykonywały zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

33 Zatem służba w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej i wykonywanie podczas i w związku z tą działalnością zadań operacyjnych i śledczych związanych bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej stanowi podstawę do wydania decyzji pozbawiającej uprawnień kombatanckich, niezależnie z jakiego tytułu uprawnienia te zostały przyznane, Skarżący co jest okolicznością nie budząca jakichkolwiek wątpliwości w rozpoznawanej sprawie nabył uprawnienia kombatanckie z tytułu udziału w walkach z reakcyjnym podziemiem w ramach służby wojskowej w [...] Brygadzie Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego.

34 Niewątpliwie Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego był wojskowo-policyjną formacją zbrojną Resortu Bezpieczeństwa Publicznego, powstałą w 1945 r. do walki z niepodległościowym podziemiem oraz zbrojnymi organizacjami ukraińskimi i niemieckimi.

35 Pojęcie "aparatu bezpieczeństwa publicznego", jak przyjmuje się w judykaturze oznacza wszystkie jednostki organizacyjne kolejno w Resorcie Bezpieczeństwa Publicznego, Ministerstwie Bezpieczeństwa Publicznego, Komitecie Bezpieczeństwa Publicznego i Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Tym samym przyznać należy, iż Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego był jednostką aparatu bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej.

36 Pozbawienie zaś uprawnień kombatanckich osobę, która pełniła służbę w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego, co wynika z powołanych wyżej przepisów ustawy o kombatantach wiąże się z wykonywaniem przez nią zadań śledczych i operacyjnych w zwalczaniu osób, organizacji walczących na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

37 Nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż w okolicznościach przedmiotowej sprawy , Sąd pierwszej instancji w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy winien zakwalifikować go jako wyczerpujący dyspozycję art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach . W niniejszej spraw o pozbawienie uprawnień kombatanckich zasadnicze znaczenie należy przypisać materiałom dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy . Z akt tych wynika, że we własnoręcznie sporządzonym piśmie Z. S. ubiegając się o uprawnienia kombatanckie ( pismo do zarządu ZBOWiD ) wskazał , iż walcząc w [...] Brygadzie KBW brał osobiście udział w likwidacji " takich band jak [...] , [...], [...], [...]" . Powołane organizacje prawidłowo zakwalifikowane zostały w oparciu o materiały źródłowe jako niepodległościowe . Były to oddziały wywodzące się z Armii Krajowej i Narodowych Sił Zbrojnych na co trafnie zwrócono uwagę w zaskarżonej decyzji . Powyższe znalazło potwierdzenie w piśmie Centralnego Archiwum Wojskowego ( data wpływu do organu dnia [...] września 2001 r. ) , w którym wskazano , że na podstawie zapisów w zachowanych aktach Wojsk Bezpieczeństwa Wewnętrznego woj. warszawskiego , przemianowanych w listopadzie 1947 r. na [...] Brygadę KBW z okresu wrzesień 1947 r. – wrzesień 1949 r. , żołnierze tej jednostki brali udział w zwalczaniu poakowskiego zbrojnego podziemia , Narodowych Sił Zbrojnych . W tym miejscu jedynie informacyjnie zaznaczyć należy , iż strona przyznawała , że w szczególności brała udział w likwidacji bandy [...], zaś W. Ł. ps. [...] w dniu [...] listopada 2007 r. został pośmiertnie odznaczony przez Prezydenta RP Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski . Zatem strona w ramach działań operacyjnych zwalczała organizacje oraz osoby działające na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Opisana sytuacja zatem w pełni odpowiadała regulacji opisanej w art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy dającej podstawę do pozbawienia uprawnień kombatanckich nabytych z tytułu działalności w latach 1944-1956 r. w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej".

38 Nie budzą również wątpliwości ustalenia dokonane w postępowaniu administracyjnym oraz przez Sąd pierwszej instancji, iż Z. S. pełnił służbę wojskową w [...] Brygadzie Korpusu Bezpieczeństwa Publicznego (KBW) co w opisanym stanie faktycznym należało zakwalifikowane jako stan przewidziany w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach skoro co wyżej już zauważono Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego był jednostką aparatu bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej.

39 Jednocześnie wyjaśnić należy , iż zwrot "zadania śledcze i operacyjne" zawarty w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy należy interpretować oddzielnie, ten kierunek w orzecznictwie NSA został wyraźnie zaznaczony (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 10 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1126/04 oraz powołane tam orzecznictwo). Naczelny Sąd Administracyjny niejednokrotnie przyjmował, iż na podstawie art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy pozbawia się uprawnień kombatanckich nie tylko osoby wykonujące zadania śledcze, ale i zadania operacyjne bezpośrednio związane ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Udział w ramach służby w KBW w walkach z niepodległościowym podziemiem nawet nie w pełni dobrowolny i mający miejsce w ramach służby wojskowej powodował utratę uprawnień kombatanckich uzyskanych z tytułu utrwalania władzy ludowej.

40 Dlatego też mając powyższe na uwadze nie można podzielić stanowiska Sądu pierwszej instancji , który wbrew zgromadzonym dowodom , przyznając nawet w motywach zaskarżonego wyroku , że skarżący podczas służby wojskowej w [...] Brygadzie KBW uczestniczył w walkach z poakowskim podziemiem , nie zakwalifikował prawidłowo w okolicznościach tej sprawy tego jako stan przewidziany z art. 25 ust. 2 pkt. 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt. 4 lit. c ustawy kombatantach . W konsekwencji winno to spowodować oddalenie skargi w sprawie pozbawienia Z. S. uprawnień kombatanci nabytych wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej a nie jej uwzględnienie jak to wadliwie uczyniono . To , że organ orzekający pozbawił skarżącego uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt. 2 omawianej ustawy o kombatantach nie stanowiło przeszkody do oddalenia skargi przy przyjęciu wskazanej w skardze kasacyjnej podstawy albowiem działanie Z. S. wyczerpywało znamiona tak określonej podstawy weryfikacji jego uprawnień kombatanckich .

41 Odwoływanie się natomiast do potrzeby uzupełnienia postępowania dowodowego poprzez ustalenie czy jednostka , w której pełnił służbę Z. S. walczyła z Ukraińską Powstańczą Armią jest nieuzasadnione na co trafnie zwrócono uwagę w skardze kasacyjnej , gdyż nawet w przypadku pozytywnego ustalenia tej okoliczności strona wobec zwalczania niepodległościowego podziemia w ramach działań operacyjnych poza strukturami urzędów bezpieczeństwa nie mogła by i tak zachować przedmiotowych uprawnień . Dlatego też nie można w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać w okolicznościach tej sprawy by zachodziła potrzeba uzupełnienia postępowania dowodowego o ustalenia w zakresie uczestnictwa strony w walkach z UPA .

42 Powyższe rozważania prowadzą do wniosku , iż w pełni usprawiedliwiony jest zarzut naruszenia prawa materialnego przez Sąd pierwszej instancji poprzez niezastosowanie do ustalonego stanu faktycznego art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r., Nr 142, poz. 950 ze zm.).

43 Ponadto w skardze kasacyjnej zamieszczono zarzut naruszenia prawa procesowego a to art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . Przepis art. 134 § 1 wskazanej ustawy procesowej statuuje zasadę , że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną . Oznacza to, że sąd ten ma prawo jak i obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas , gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze . Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi , użytymi argumentami a także podniesionymi wnioskami , zarzutami i żądaniami .

44 Powyższy przepis w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie został naruszony przez Sąd pierwszej instancji . Niewątpliwie Sąd ten dokonał oceny zgodności z prawem kwestionowanej w tej sprawie decyzji, czyniąc to w granicach przedmiotu zaskarżenia a to , że nie zastosował właściwych przepisów prawa materialnego nie może być kwestionowane w formie zarzutu naruszenia przepisu art. 134 § 1 ustawy procesowej , lecz w formie zarzutu naruszenia prawa materialnego co skutecznie uczynił Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych . Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny uznał , że w niniejszej sprawie doszło wyłącznie do naruszenia prawa materialnego opisanego w skardze kasacyjnej .

45 Zgodnie z art. 188 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , jeżeli nie ma naruszeń przepisów postępowania , które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego , Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę. W tym przypadku Sąd orzeka na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku.

46 Powyższa norma prawa procesowego znalazła zastosowanie w niniejszej sprawie albowiem wobec braku naruszeń przepisów postępowania wykazywane jedynie naruszenie prawa materialnego pozwoliło Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wobec ujawnionych wyżej przesłanek na uchylenie zaskarżonego wyroku i jednoczesne rozpoznanie skargi Z. S., która należało oddalić . Pozbawienie bowiem uprawnień kombatanckich Z. S. należało ocenić jako zgodne z prawem .

47 Orzeczenie o kosztach zapadło na podstawie art. 203 pkt. 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .