Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 2011 r., II OSK 1380/11

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 2011 r., II OSK 1380/11

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Gl 295/10 o odrzuceniu skargi R. K. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych postanawia: oddalić skargę kasacyjną

Uzasadnienie

2 Pismem z dnia 8 marca 2010 r. R. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach, skargę na postanowienie tego organu z dnia [...] lutego 2010 r. stwierdzające niedopuszczalność zażalenia skarżącej na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] nakazujące wykonanie określonych robót budowlanych.

3 Przewodniczący Wydziału II, zarządzeniem z dnia 29 marca 2010 r. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, tj. w wysokości określonej w § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), dla dokonania tej czynności wyznaczony został siedmiodniowy termin liczony od dnia doręczenia wezwań, pod rygorem odrzucenia skargi.

4 Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2010 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 7 lipca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu sprzeciwu skarżącej od ww. postanowienia oddalił wniosek R. K. o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 28 września 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił zażalenie skarżącej od powyższego postanowienia Sądu pierwszej instancji.

5 Przewodniczący Wydziału II, zarządzeniem z dnia 12 października 2010 r. po raz kolejny wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu wniosku skarżącej odmówił zmiany swojego postanowienia z dnia 7 lipca 2010 r., a Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 marca 2011 r. oddalił zażalenie skarżącej na to postanowienie.

6 Zarządzeniem dnia 28 marca 2011 r. zastępca Przewodniczącego Wydziału II po raz kolejny wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.

7 Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, przesyłka zawierająca wskazane wezwanie została odebrana osobiście przez skarżącą w dniu 1 kwietnia 2011 r., powyższe oznacza, że wyznaczony termin do uiszczenia wpisu upłynął w dniu 8 kwietnia 2011 r. Skarżąca mimo prawidłowego wezwania, z jednoczesnym pouczeniem o konsekwencjach prawnych niedokonania powyższej czynności, należnej opłaty sądowej nie uiściła, natomiast pismem z dnia 6 kwietnia 2011 r. zwróciła się z ponownym wnioskiem o zwolnienie z wpisu od skargi wskazując na zmienną sytuację finansową.

8 Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę R. K. Jak wskazał Sąd, w rozpoznawanej sprawie skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz pouczono ją o skutkach niewykonania wezwania w terminie 7 dni, tj. o odrzuceniu skargi. Przedmiotowe wezwanie zostało skutecznie doręczone w dniu 1 kwietnia 2011 r., lecz siedmiodniowy termin upłynął bezskutecznie. Sąd zauważył, że złożony w dniu 8 kwietnia 2011 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie mógł przerwać biegu terminu do uiszczenia powyższej opłaty sądowej. Jak wskazano na wstępie strona skarżąca już kilkakrotnie wnosiła o zwolnienie jej od kosztów sądowych i postępowanie w tym przedmiocie zostało prawomocnie zakończone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2010 r. Również zażalenie skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach odmawiające zmiany własnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy zostało uznane przez Sąd drugiej instancji za nieuzasadnione. Od obowiązku uiszczenia wpisu nie zwalnia skarżącej ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek taki nie uchyla bowiem skutków prawomocnego rozstrzygnięcia w stosunku do toczącego się postępowania. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, bez względu na zmianę jego treści oraz zakresu żądania w stosunku do pierwotnego wniosku, nie wpływa również na bieg terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie ( tak NSA w postanowieniach z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 706/09, oraz z dnia 11 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 831/10). W świetle tych okoliczności Sąd przyjął, że kolejny wniosek R. K. o zwolnienie z wpisu sądowego od skargi nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu od skargi, a przy tym zmierza jedynie do przewlekłości postępowania sądowego, zwłaszcza że skarżąca nie podnosi w nim żadnych nowych okoliczności wskazujących na ewentualne pogorszenie jej dotychczasowej sytuacji finansowej.

9 Od powyższego postanowienia R. K. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając:

10 - naruszenie przepisu art. 165 p.p.s.a., polegające na jego niezastosowaniu i przyjęciu, że pomimo zmiany okoliczności sprawy Sąd I instancji nie wezwał ponownie skarżącej do przedłożenia oświadczenia o stanie majątkowym i rodzinnym oraz wykazania na czym polegały podniesione przez nią zmiany okoliczności, co miało istoty wpływ na zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia,

11 - naruszenie przepisu art. 6 p.p.s.a., polegające na jego niezastosowaniu i wyrażające się brakiem udzielenia skarżącej pełnego pouczenia w zakresie skutków prawnych, w przypadku złożenia ponownego wniosku o zwolnienie od wpisu, pomimo odrzucenia poprzedniego wniosku, co skutkowało złożeniem przez skarżącą ponownego wniosku zgodnie z post. NSA z dnia 11 marca 2011 r. sygn. akt II OZ 155/1, który to ponowny wniosek z dnia 6 kwietnia 2011 r., o przyznanie prawa pomocy Sąd powinien potraktować jako wniosek o zmianę postanowienia WSA w Gliwicach z dnia 22 kwietnia 2011 r. sygn II SA/GL 195/10 w skutek zmiany okoliczności,

12 - naruszenie 255 p.p.s.a. polegające na jego niezastosowania i wyrażające się brakiem wezwania strony do złożenia oświadczeń majątkowych i przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego i dochodów i wykazania zaistniałych zmian, które pogorszyły sytuację materialną strony skarżącej

13 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

14 W sprawie niniejszej okolicznością bezsporną jest, że skarżąca kilkakrotnie składała wniosek o przyznanie prawa pomocy, który za każdym razem kończył się odmową przyznania prawa pomocy i prawomocnym oddaleniem zażalenia skarżącej przez Naczelny Sąd Administracyjny na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w tym zakresie. W takiej sytuacji należy podzielić pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy zmierzał jedynie w istocie do przewlekania postępowania sądowego tym bardziej, że nie zawierał nowych okoliczności świadczących o zmianie sytuacji materialnej skarżącej. Zasadnie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach powołał się na pogląd wyrażony w przywołanych przez niego postanowieniach NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 706/09, oraz z dnia 11 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 831/10, z którego wynika, iż ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, bez względu na zmianę jego treści oraz zakresu żądania w stosunku do pierwotnego wniosku, nie wpływa na bieg terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie.

15 Odnosząc się do powołanych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia art. 165 i 255 p.p.s.a. należy zauważyć, że ich rozpoznanie leży poza zakresem przedmiotu sprawy niniejszej, którym jest zażalenie na odrzucenie skargi a nie zażalenie w przedmiocie postanowienia wydanego w sprawie prawa pomocy. Ponadto jak zauważono wyżej ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, bez względu na zmianę jego treści w stosunku do pierwotnego wniosku, nie wpływa na bieg terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 6 p.p.s.a. polegającego na braku udzielenia pełnego pouczenia należy zauważyć, że okoliczności sprawy niniejszej miały charakter wyjątkowy a wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego zawierało stosowne pouczenie, że nieuiszczenie wpisu w terminie 7 dni spowoduje odrzucenie skargi.

16 W takiej sytuacji należało uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawidłowo zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2011 r. odrzucił skargę R. K. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] lutego 2010 r., w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych.

17 Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną należało oddalić.