Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2018 r., II GSK 2881/16
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2018 r., II GSK 2881/16Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) sędzia del. WSA Urszula Wilk Protokolant Monika Majak po rozpoznaniu w dniu 13 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 lutego 2016 r. sygn. akt III SA/Wr 854/15 w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zakazu prowadzenia stacji kontroli pojazdów oraz skreślenia z rejestru działalności regulowanej - rejestru przedsiębiorców oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 10 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Wr 854/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia [...] lipca 2015 r. w przedmiocie zakazu prowadzenia podstawowej stacji kontroli pojazdów i skreślenia z rejestru działalności regulowanej.
3 Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 2015 r. Starosta Legnicki orzekł o zakazie prowadzenia przez skarżącego podstawowej stacji kontroli pojazdów i o skreśleniu przedsiębiorcy z rejestru działalności regulowanej prowadzonego przez starostę, w związku z prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Legnicy II Wydział Karny z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt VIII K 817/12, na podstawie którego skarżący - będąc diagnostą upoważnionym do dokonywania badań technicznych pojazdów dopuszczających pojazdy do ruchu w stacji kontroli pojazdów pod nazwą A - został uznany za winnego popełnienia czynów z art. 271 § 3 Kodeksu karnego polegających na poświadczeniu w dniu [...] listopada 2011 r. nieprawdy w dowodach rejestracyjnych: [...] pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz [...] pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i za które został skazany na 8 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na dwa lata.
4 Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ I instancji przytoczył treść art. 83 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.; dalej również: p.r.d.) i stwierdził, że po uprawomocnieniu się opisanego wyżej wyroku Sądu Rejonowego skarżący przestał spełniać warunek określony w przytoczonym przepisie p.r.d., tj. braku skazania przedsiębiorcy prawomocnym wyrokiem za przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub przestępstwo przeciwko dokumentom.
5 Organ I instancji uznał, że stwierdzone wyrokiem Sądu przyjęcie korzyści majątkowej związane z poświadczeniem w dowodach rejestracyjnych nieprawdy i dopuszczenie do ruchu pojazdów bez faktycznego przeprowadzenia badań technicznych tych pojazdów, stanowi rażące naruszenie warunków wykonywania działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d.
6 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
7 Skargę na ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie wniósł M. M.
8 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uzasadniając oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), stwierdził, że zgodnie z uregulowaniem zawartym w art. 83 ust. 3 pkt 3 p.r.d., stację kontroli pojazdów może prowadzić przedsiębiorca, który nie był prawomocnie skazany za przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub przestępstwo przeciwko dokumentom. Do tego rodzaju przestępstw należy przestępstwo, o którym mowa w art. 271 § 3 k.k., za które w prawomocnym wyroku Sądu Rejonowego skarżący został skazany. Według WSA, powzięcie informacji przez starostę, jako organ nadzoru nad prowadzoną działalnością w zakresie stacji kontroli pojazdów, o prawomocnym skazaniu skarżącego za przestępstwo z art. 271 § 3 k.k., dawało staroście podstawę do wszczęcia postępowania i wydania decyzji orzekającej o zakazie prowadzenia działalności w zakresie stacji kontroli pojazdów. Skarżący przestał bowiem z datą prawomocności wyroku skazującego spełniać określony w art. 83 ust. 3 pkt 3 p.r.d. wymóg niekaralności za przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub przeciwko dokumentom.
9 Zdaniem Sądu I instancji nie ma przy tym znaczenia prawnego do wydania decyzji o zakazie wykonywania tego rodzaju działalności okoliczność, że Sąd karny w prawomocnym wyroku skazującym nie orzekł o zastosowaniu środka karnego z art. 41 k.k. Organ administracji orzeka bowiem autonomicznie na podstawie przepisów p.r.d., które jest podstawowym aktem regulującym działalność w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów.
10 Stwierdzenie przez uprawniony organ, że skarżący rażąco naruszył warunki wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów z uwagi na fakt, że przestał spełniać warunek niekaralności, o którym mowa w art. 83 pkt ust. 3 pkt 3 p.r.d. uprawniało zaś organ do wydania decyzji, o której mowa w art. 83b ust. 2 pkt 3 tej ustawy, czyli zakazu prowadzenia przez skarżącego stacji kontroli pojazdów i skreślenia go z rejestru działalności regulowanej. W ocenie Sądu I instancji nie można uznać, że przesłanka "rażącego naruszenia warunków wykonywania działalności", odnosi się wyłącznie do warunków technicznych prowadzenia działalności diagnostycznej. Brzmienie art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c nie wprowadza bowiem ograniczeń co do kategorii warunków, to znaczy nie odwołuje się tylko do warunków wymienionych w pkt 4 i 5 ust. 3 art. 83 regulujących wymogi techniczne stacji kontroli pojazdów.
11 WSA uznał, że również zarzuty w kwestii zawieszenia postępowania nie mogły być uwzględnione, gdyż sprawa zawisła przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pod sygn. akt II GSK 299/15 w sprawie cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty nie ma charakteru prejudycjalnego z uwagi na odrębną, niezależną podstawę prawną. Prejudykatem jest tu bowiem wydany prawomocny wyrok Sądu karnego, a nie decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych a tym samym nie stanowią prejudykatu kontrolujące jej legalność wyroki sądów administracyjnych obu instancji.
12 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący, zaskarżając to orzeczenie w całości. Wyrokowi zarzucił naruszenie:
13 1. prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a. w zw. z art. 83b ust. 2 pkt 3 lit.c p.r.d. oraz art. 70 i art. 71 ust. 1 pkt 3, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1829; dalej: u.s.d.g.) przez ich zastosowanie w stanie faktycznym sprawy, w którym nie doszło do spełnienia przesłanek określonych w powołanych przepisach, z uwagi na fakt, że do skazania diagnosty doszło nie na etapie ubiegania się o wpis do rejestru działalności regulowanej, lecz w trakcie jej wykonywania, a nadto z uwagi na okoliczność, że przestępstwo za które skarżący został skazany miało charakter występku, za które nie orzeczono wobec skarżącego środka karnego w postaci zakazu wykonywania określonej działalności; co przemawiało za pozostawieniem skarżącemu możliwości dalszego wykonywania działalności gospodarczej;
14 2. przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 101 § 1 i 3, art. 8 oraz art. 10 k.p.a., polegające na zaakceptowaniu błędnego stanowiska SKO w przedmiocie braku rozstrzygnięcia wniosku o zawieszenie postępowania w przewidzianej prawem formie.
15 Z uwagi na powyższe autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm.
16 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono również, że w związku z wydaniem decyzji o zakazie prowadzenia działalności regulowanej mogło dojść do naruszenia zasady proporcjonalności i zastosowania nadmiernych środków.
17 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
18 Z uwagi na zasadę związania Naczelnego Sądu Administracyjnego przy rozpoznawaniu sprawy granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.) i wobec braku okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności pierwszoinstancyjnego postępowania sądowoadministracyjnego (art. 183 § 2 pkt 1-6 p.p.s.a.) kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku sprowadzała się do oceny, czy narusza on przepisy wskazane zarzutach postawionych Sądowi I instancji. Rozpoznając sprawę w tych granicach skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego uznał, że skarga kasacyjna jest niezasadna. Podstawy, na których ją oparto, nie są bowiem usprawiedliwione, tym samym nie uzasadniają wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku.
19 Za trafny nie mógł być przede wszystkim uznany zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 70 i art. 71 ust.1 pkt 3 oraz ust. 2 i 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej - przez ich zastosowanie w stanie faktycznym niniejszej sprawy.
20 Wobec tak postawionego zarzutu zasadne jest przypomnienie, że o ile naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię polega na mylnym rozumieniu treści określonej normy prawnej, to uchybienie prawu materialnemu przez niewłaściwe zastosowanie polega na tzw. błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej, względnie że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie "podciągnięto" pod hipotezę określonej normy prawnej (por. postanowienie SN z dnia 15 października 2001 r. sygn. akt I CKN 102/99).
21 W niniejszej sprawie poza sporem jest - z uwagi na brak w tym zakresie stosownych zarzutów naruszenia prawa procesowego - że prowadzący stację kontroli pojazdów skarżący, będąc diagnostą upoważnionym do dokonywania badań technicznych pojazdów, dopuszczającym pojazdy do ruchu w stacji kontroli pojazdów pod nazwą A - został uznany za winnego popełnienia czynów z art. 271 § 3 Kodeksu Karnego, polegających na poświadczeniu nieprawdy we wskazanych dowodach rejestracyjnych - w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, za które został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Legnicy II Wydział karny z dnia 19 listopada 2013 r. sygn. akt VIII K 817/12.
22 Dla przypomnienia, zgodnie z art. 271 § 1 k.k. funkcjonariusz publiczny lub inna osoba uprawniona do wystawienia dokumentu, która poświadcza w nim nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5 (§ 1). Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu określonego w § 1 w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8 (§ 3).
23 Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, mając na uwadze przedstawiony wyżej, niesporny stan faktyczny Sąd I instancji uznał za zasadne zastosowanie art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d. - w myśl którego starosta, w ramach wykonywanego nadzoru, wydaje decyzję o zakazie prowadzenia przez przedsiębiorcę stacji kontroli pojazdów, skreślając przedsiębiorcę z rejestru działalności regulowanej, jeżeli przedsiębiorca rażąco naruszył warunki wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów. Sąd I instancji podzielił bowiem stanowisko organów obu instancji, że skoro zgodnie z art. 83 ust. 3 pkt 3 p.r.d. stację kontroli pojazdów może prowadzić przedsiębiorca, który nie był prawomocnie skazany za przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub przestępstwo przeciwko dokumentom (dotyczy osoby fizycznej lub członków organów osoby prawnej), to fakt skazania za popełnienie czynów z art. 271 § 3 Kodeksu Karnego stanowi rażące naruszenie warunków wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów.
24 W tym stanie rzeczy i w świetle podstaw kasacyjnych dla oceny zasadności zastosowania art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d. decydujące znaczenie ma odkodowanie z treści tego przepisu, jakiego rodzaju naruszenie warunków wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów ma charakter naruszenia rażącego, w szczególności - dla potrzeb niniejszej sprawy - czy fakt prawomocnego skazania za przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub przestępstwo przeciwko dokumentom stanowi tego rodzaju naruszenie.
25 Wprawdzie w skardze kasacyjnej nie postawiono zarzutu błędnej wykładni art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d. Nie ulega jednak wątpliwości, że użyty w tym przepisie zwrot: "rażąco naruszył warunki wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów" nie został zdefiniowany, jest pojęciem nieostrym.
26 Co do zasady tymczasem ratio umieszczenia takiego zwrotu w treści przepisu stanowi to, aby miał on zakres możliwy do wypełnienia tylko ad casum. Ukonkretnienie znaczenia przepisu w takim przypadku następuje zatem przez uwzględnienie stanu faktycznego, nie zaś przez odczytywanie znaczenia tekstu in abstracto. W przypadku unormowań zawierających takie zwroty dekodowanie "normy jednostkowego zastosowania", odnoszącej się do konkretnego stanu faktycznego w istocie oznacza więc stosowanie prawa (por. "Interpretacja a subsumcja zwrotów niedookreślonych i nieostrych" E. Łętowska; Państwo i Prawo, 7-8/2011). Tak więc ustalenie, czy w sprawie miało miejsce rażące naruszenie warunków wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów sprowadza się do oceny zasadności zastosowania sankcji z art. 83b ust. 2 pkt 3 ustawy.
27 Kwestionując w rozpoznawanej sprawie prawidłowość zakwalifikowania prawomocnego skazania skarżącego jako rażącego naruszenia warunków wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów skarżący twierdzi, że przesłanka rażącego naruszenia warunków działalności odnosi się wyłącznie do warunków technicznych prowadzenia działalności diagnostycznej, wyrok skazujący skarżącego dotyczy czynów, które nie zaliczają się do kategorii rażąco ciężkich, a sąd karny nie zastosował środka przewidzianego w art. 41 k.k., przesłanka niekaralności dotyczy przedsiębiorcy ubiegającego się o wpis, nie zaś przedsiębiorcy, którego status uległ zmianie po wieloletnim wykonywaniu działalności.
28 Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko skarżącego kasacyjnie jest całkowicie błędne.
29 Przede wszystkim nie ulega kwestii, że w treści art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d. ustawodawca nie wprowadził ograniczeń co do warunków, które mogą zostać naruszone w sposób rażący, w szczególności nie odwołuje się do warunków wymienionych w art. 83 ust. 3 pkt 4 i 5 p.r.d. (tzn. do warunków posiadania wyposażenia kontrolno-pomiarowego oraz odpowiednich warunków lokalowych jak i warunku posiadania poświadczenia zgodności wyposażenia i warunków lokalowych z wymaganiami odpowiednio do zakresu przeprowadzanych badań wpisanego do rejestru przedsiębiorców prowadzących stację kontroli pojazdów).
30 Prezentowany przez skarżącego kasacyjnie pogląd, że przesłanka rażącego naruszenia warunków działalności odnosi się wyłącznie do warunków technicznych prowadzenia działalności diagnostycznej nie znajduje oparcia w prawie.
31 Istotnie, w myśl art. 83b ust. 2 pkt 3 p.r.d. wydanie opisanej tam decyzji następuje zarówno gdy przedsiębiorca nie usunął naruszeń warunków wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów w wyznaczonym przez starostę terminie (lit. b) jak i gdy rażąco naruszył warunki wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów (lit. c).
32 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z treści przytoczonego unormowania wywieść należy jedynie, że art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. b ustawy może znaleźć zastosowanie wyłącznie w sytuacji naruszenia warunków "usuwalnych". Naruszenie wymogu niekaralności - przewidzianego art. 83 ust. 3 pkt 3 - bezsprzecznie zaś takiego charakteru nie ma.
33 Zauważyć przy tym należy, że według słownikowych definicji "rażący" znaczy: jaskrawy, rzucający się w oczy, oczywisty (Mały Słownik Języka Polskiego, od red. E. Sobol; Wydawnictwo Naukowe PWN; Warszawa 1993; por. też Słownik synonimów - B. Gajewska, M. Pawlus, wydanie II Drukarnia Narodowa S.A. Kraków).
34 W świetle powyższego - zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - w pełni zasadne jest stwierdzenie, że fakt skazania przedsiębiorcy prowadzącego stację kontroli pojazdów za poświadczenie w dowodach rejestracyjnych pojazdów nieprawdy co do badań technicznych tych pojazdów i tym samym naruszenie bezwzględnego wymogu niekaralności (art. 83 ust. 3 pkt 3) świadczy o rażącym naruszeniu warunków wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów. Niewątpliwym celem badań technicznych pojazdów bowiem jest zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego. W konsekwencji obowiązek prawidłowego wykonywania tych badań jest oczywisty. Poświadczenie w tym zakresie nieprawdy w dokumencie i to w celu korzyści majątkowej (co potwierdza wyrok sądu karnego) pozostaje w sprzeczności z wyraźnym i niebudzącym wątpliwości wymogiem niekaralności - przewidzianym art. 83 ust. 3 pkt 3 p.r.d.
35 Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej jej autor podzielił stanowisko Sądu I instancji, że organy administracyjne wydając decyzję o zakazie prowadzenia stacji kontroli pojazdów i skreśleniu przedsiębiorcy z rejestru działalności regulowanej działając na podstawie art. 83b p.r.d. orzekają autonomicznie. Tym samym w istocie poza sporem powinno pozostawać, że fakt iż sąd karny nie orzekł o środku karnym z art. 41 k.k. w postaci zakazu wykonywania działalności jest bez znaczenia dla zasadności zastosowania sankcji zakazu prowadzenia przez przedsiębiorcę stacji kontroli pojazdów i skreślenia przedsiębiorcy z rejestru działalności regulowanej. Przesłanką zastosowania sankcji z art. 83b ust. 2 pkt 3 p.r.d. w związku z rażącym naruszeniem warunku prowadzenia stacji kontroli pojazdów określonego art. 83 ust. 3 pkt 3 tej ustawy jest fakt prawomocnego skazania za wskazane w tym przepisie przestępstwo. Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjne, nie ma zatem podstaw prawnych by uznać, że organ jest zobowiązany czy choćby uprawniony do oceny wagi i szkodliwości czynu, za który doszło do prawomocnego skazania przez sąd karny. Kwalifikacja faktu skazania za określone przestępstwo - jako rażącego naruszenia warunku prowadzenia stacji kontroli pojazdów - nie zależały od tego typu oceny.
36 Całkowicie chybiony jest też pogląd, że omawiana przesłanka niekaralności dotyczy przedsiębiorcy ubiegającego się o wpis, nie zaś przedsiębiorcy, którego status uległ zmianie po wieloletnim wykonywaniu działalności. Skoro bowiem w treści art. 83 ust. 3 p.r.d. ustawodawca wskazał, jakie warunki musi spełniać przedsiębiorca, by prowadzić stacje kontroli pojazdów - oczywiste jest tym samym, że ustawowe wymogi prowadzenia stacji kontroli pojazdów - wprowadzone powyższym przepisem - przedsiębiorca musi spełniać przez cały okres prowadzenia tej regulowanej działalności. Stanowisko to znajduje zresztą oparcie w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 4 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 1968/12).
37 W świetle dotychczasowych rozważań zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a. związku z art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d. jest więc całkowicie niezasadny.
38 Nietrafny jest też zarzut niewłaściwego zastosowania art. 70 i art. 71 ust. 1 pkt 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.
39 Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów spełnianie przez przedsiębiorcę warunków wymaganych do wykonywania działalności regulowanej podlega kontroli, w szczególności przez organ prowadzący rejestr danej działalności /.../. Art. 71 ust. 1 pkt 3 stanowi zaś, że organ prowadzący rejestr działalności regulowanej wydaje decyzję o zakazie wykonywania przez przedsiębiorcę działalności objętej wpisem, gdy stwierdzi rażące naruszenie warunków wymaganych do wykonywania działalności regulowanej przez przedsiębiorcę.
40 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ulega wątpliwości, że ustawy odrębne regulujące działalność gospodarcza regulowaną mogą zawierać dodatkowe przesłanki wydawania decyzji o zakazie wykonywania tej działalności, skutkujące wykreśleniem wpisu z rejestru działalności regulowanej. Jednakże porównanie treści art. 71 ust. 1 pkt 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej z art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c ustawy – Prawo o ruchu drogowym wskazuje wyłącznie na swojego rodzaju "powtórzenie" przyczyn wydania zakazu wykonywania przez przedsiębiorcę działalności regulowanej (por. M. Brozyna, M. Chudzik, K. Kohutek J. Molis, S. Szuster - Komentarz do ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej; LEX/el.,2005; komentarz do art. 71, teza 1).
41 Z tych względów zarzutem naruszenia przytoczonych wyżej przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie można zasadnie podważyć zasadności zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d.
42 Odnośnie zaś do naruszenia przez Sąd I instancji art. 71 ust. 2 i 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej trzeba wskazać, że zgodnie z tym przepisem decyzja, o której mowa w ust. 1 tj. (decyzja o zakazie wykonywania działalności) podlega natychmiastowemu wykonaniu, a w przypadku wydania tej decyzji, organ z urzędu wykreśla wpis przedsiębiorcy w rejestrze działalności regulowanej.
43 W sformułowaniu zarzutu jak i w jego uzasadnieniu brak wyjaśnienia, w czym naruszenie tego przepisu miałoby się przejawiać. Z tego względu odniesienie się przez NSA do tak sformułowanej podstawy kasacyjnej nie jest możliwe.
44 Wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku nie usprawiedliwiają też sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania.
45 Celowe jest przypomnienie, że co do zasady zarzut naruszenia przepisów postępowania może być skuteczny, tylko jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie jednak brak podstaw by Sądowi I instancji zarzucić naruszenie przepisów proceduralnych wskazanych w skardze kasacyjnej, z podanych niżej względów.
46 Otóż w pisemnych motywach rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że w sprawie nie zachodziły przesłanki zawieszenia przez organ postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. - zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W ocenie WSA sprawa w przedmiocie cofnięcia uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów (sygn. akt II GSK 299/15) - na zawisłość której wskazywał skarżący - nie ma charakteru prejudycjalnego z uwagi na odrębną podstawę prawną do wydania zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie.
47 Zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. nie postawiono. Zasadność stwierdzenia braku podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego nie jest zatem sporna.
48 W tym stanie rzeczy zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 101 § 1 i 3 k.p.a. nie mógł być uznany za trafny.
49 Ostatni z powołanych przepisów stanowi, że o postanowieniu w sprawie zawieszenia albo podjęcia postępowania organ administracji publicznej zawiadamia strony (§ 1), a na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie (§ 3). Przed wszystkim - jak wynika z jednoznacznej treści regulacji - przepis nie dotyczy odmowy zawieszenia postępowania.
50 W sytuacji zatem, gdy omawianą podstawę skarżący wiąże z brakiem rozstrzygnięcia wniosku o zawieszenie nie można Sądowi I instancji skutecznie postawić zarzutu, że wadliwie nie dostrzegł naruszenia przez organ art. 101 § 1 i 3 k.p.a. Sporna kwestia nie dotyczy bowiem "nieformalnego" zawieszenia ani też "nieformalnego" podjęcia postępowania. Tym samym w omówionym zakresie nie mogło dojść do naruszenia zasady budzenia zaufania obywatela do państwa (art. 8 k.p.a.) i zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 k.p.a.).
51 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że "mogło dojść do naruszenia /.../ zasady proporcjonalności i zastosowania nieadekwatnych i nadmiernych środków do nadrzędnego celu, jakim jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania stacji diagnostycznej". Wywodów tych, zawartych w "uwagach ogólnych" uzasadnienia skargi kasacyjnej nie powiązano jednak z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów prawa. Tymczasem konsekwencją związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami kasacyjnymi jest wymóg prawidłowego ich określenia w samej skardze kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest bowiem władny badać, czy zaskarżony wyrok nie narusza innych przepisów niż wskazane ramach w podstawach kasacyjnych. Konieczne jest tym samym powołanie w skardze kasacyjnej konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego uchybił Sąd I instancji, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
52 Wobec nieprawidłowego sformułowania zarzutu w przedstawionym zakresie można jedynie wskazać, że art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c p.r.d. obliguje organ do wydania decyzji w przedmiocie zakazu prowadzenia działalności i skreślenia przedsiębiorcy z rejestru działalności regulowanej - w razie stwierdzenia zaistnienia przesłanki rażącego naruszenia warunków wykonywania wskazanej działalności gospodarczej.
53 Jak już wywiedziono, fakt prawomocnego skazania przedsiębiorcy za przestępstwo opisane w art. 83 ust. 3 pkt 3 p.r.d. jest przesłanką z art. 83b ust. 2 pkt 3 lit. c tej ustawy. Ostatni z przywołanych przepisów przewiduje jedną sankcję. Na gruncie tego przepisu - wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie, co także było już przedmiotem omówień - nie ma podstaw prawnych do dokonywania oceny czy czyn, za który doszło do wydania wyroku skazującego, "zalicza się do kategorii rażąco ciężkich przestępstw". W poczynionych wyżej rozważaniach wyjaśniono już, że bez znaczenia dla oceny zastosowania sankcji z art. 83b ust. 2 pkt 3 p.r.d pozostaje fakt, że sąd karny nie orzekł o zakazie prowadzenia określonej działalności gospodarczej.
54 Wobec powyższego w stanie faktycznym i prawnym sprawy zastosowanie sankcji z art. 83b ust. 2 pkt 3 p.r.d. nie narusza zasady proporcjonalności.
55 Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna - jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw - podlegała oddaleniu.
56 Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.
Powołane przepisy
- Kodeks karny, art. 41
- Kodeks karny, art. 271 (§ 1, § 3)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 8
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 10
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 97 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 101 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 174
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 183 (§ 1)
- Prawo o ruchu drogowym, art. 83
- Prawo o ruchu drogowym, art. 83b
- Dz. U. z 2016 r. poz. 1829, art. 70
- Dz. U. z 2016 r. poz. 1829, art. 71