Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2015 r., II GSK 2445/15
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2015 r., II GSK 2445/15Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Drachal Sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 września 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 618/12 w sprawie ze skargi B. C. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 27 września 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 618/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę B. C. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 [...] 2012 r. w przedmiocie ustalenia kary pieniężnej.
3 Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
4 Dnia 22 [...] 2005 r. B. C. złożył w Agencji Rynku Rolnego w Warszawie wniosek o nadanie upoważnienia w zakresie przywozu z krajów trzecich nasion konopi innych niż siewne. Wniosek ten został uwzględniony.
5 W dniu 20 [...] 2010 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego wydał, na wniosek, pozwolenie nr [...] na przywóz z Ukrainy nasion konopi innych niż siewne o kodzie CN 1207 99 91 w ilości 21 000 kg. Określona w pozwoleniu ilość nasion konopi została wwieziona na teren RP w dniu 29 [..] 2010 r. na podstawie zgłoszenia celnego nr: [...]. Do wniosku dołączono pisemne oświadczenie Strony o zamiarze wykorzystania przywiezionych nasion konopi zgodnie z wymogami § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r. w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich (Dz.U. z 2005 r. nr 24, poz. 198).
6 Pismami z dnia 4 [...] 2011 r. oraz z dnia 18 [...] 2011 r. Agencja Rynku Rolnego wezwała przedsiębiorcę do dostarczenia dokumentów potwierdzających przeprowadzenie jednej z czynności wymienionych w § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia, tj. uczynienie nasion konopi niezdatnymi do siewu lub ich wymieszanie z innymi nasionami do celów żywienia zwierząt lub wywiezienie do kraju trzeciego. Agencja poinformowała ponadto, że termin na dostarczenie przedmiotowych dokumentów określony w przywołanych przepisach to 14 miesięcy, który upływa z dniem 20 [...] 2011 r.
7 W odpowiedzi Strona przesłała do Agencji Rynku Rolnego oświadczenie z dnia 10 [...] 2011 r. o dokonaniu wymieszania zaimportowanych nasion konopi ze 150 tonami nasion innych gatunków roślin w celu wytworzenia mieszanki paszowej.
8 Agencja Rynku Rolnego, pismem z dnia 2 [...] 2011 r., poinformowała przedsiębiorcę, że w świetle obowiązujących przepisów, powyższe oświadczenie nie stanowi potwierdzenia dokonania wymaganych czynności i ponownie wezwała Stronę do ich udokumentowania do dnia 20 [...] 2011 r. Przedsiębiorca złożył oświadczenie informujące o składzie mieszanki paszowej w ARR w Warszawie jednakże w dniu 22 [...] 2011 r. a więc po upływie wymaganego terminu. Do oświadczenia załączono kopie dokumentów potwierdzających zakup surowców do produkcji mieszanki. Przesłane dokumenty jednak nadal nie spełniały wymogów § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005r., zgodnie z którymi należało udokumentować również sprzedaż pasz gotowych wytworzonych z wykorzystaniem nasion konopi.
9 Z raportu kontroli przeprowadzonej w dniach 12 - 16 [...] 2011 r. w siedzibie Firmy Handlowej [...] wynika, że zgodnie z dokumentacją przechowywaną na terenie przedsiębiorstwa nasiona konopi przywiezione w ilości [...] ton (na podstawie pozwolenia z dnia 20 [...] 2010 r.) zostały wymieszane z nasionami innych gatunków roślin, stanowiąc poniżej 15% końcowej masy wytworzonej mieszanki. Przedsiębiorca nie posiadał jednak dokumentów sprzedaży wytworzonej mieszanki lub dokumentów magazynowych potwierdzających, że znajduje się ona w magazynie. Przedstawił jedynie faktury sprzedaży oraz dokumenty magazynowe, które nie potwierdzały sprzedaży gotowej mieszanki paszowej, wskazanej przez przedsiębiorcę w oświadczeniu i w raporcie produkcyjnym.
10 Zdaniem organu, powyższe okoliczności wskazywały na niewywiązanie się przez przedsiębiorcę z obowiązku poddania zaimportowanych nasion konopi, w terminie 12 miesięcy od daty udzielenia pozwolenia na przywóz jednej z czynności określonych w § 4 ust.2 rozporządzenia, co zgodnie z art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicy (Dz.U. z 2004 r. nr 97, poz. 963), podlega karze pieniężnej.
11 W dniu 15 [...] 2011 r. Prezes ARR decyzją nr [...] nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 60% wartości celnej nasion konopi objętych pozwoleniem z dnia 20 [...] 2010 r., czyli [...] PLN.
12 Organ odwoławczy decyzją z dnia 5 [...] 2012 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję. Wskazał, że zgodnie z 4 ust 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r., importer nasion konopi nieprzeznaczonych do siewu występujący z wnioskiem o wydanie pozwolenia zobowiązuje się, że w terminie 12 miesięcy od dnia udzielenia pozwolenia przywiezione nasiona zostaną poddane jednej z trzech czynności, tzn. zostaną uczynione niezdatnymi do siewu, wymieszane z nasionami innymi niż konopie, do celów żywienia zwierząt lub wywiezione do kraju trzeciego. Jednocześnie, zgodnie z § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia, importer zobowiązany jest do przedłożenia Prezesowi Agencji Rynku Rolnego w terminie 14 miesięcy od dnia udzielenia pozwolenia, dokumentów potwierdzających wykonanie jednej z ww. czynności. Organ II instancji przypomniał, że pozwolenie nr [...] na przywóz nasion konopi o kodzie CN 1207 99 91, zostało wydane w dniu 20 [...] 2010 r. Zatem termin na wykonanie jednej z powyższych czynności upływał w dniu 20 [...] 2011 r., natomiast na jej udokumentowanie w dniu 20 [...] 2011 r.
13 Decyzję organu odwoławczego zaskarżył w całości B. C. W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ dokonał błędnych ustaleń faktycznych sprzecznie z zasadami wynikającymi z przepisów art. 77 par.1, 6,7,8 i 136 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.). Nieprawidłowo zostało również zastosowane prawo materialne co skutkowało tym, że na Skarżącego została nałożona kara niezgodnie z prawem i Konstytucją RP.
14 W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznając skargę za niezasadną wskazał, iż strona skarżąca przesłała do Agencji Rynku Rolnego oświadczenie z dnia 10 [..] 2011 r., w którym poinformowała o dokonaniu wymieszania nasion konopi z nasionami innych gatunków roślin w celu wytworzenia mieszanki paszowej. To oświadczenie nie mogło jednak być uznane za dokument, o którym mowa w § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r. w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich, na co organ słusznie zwrócił uwagę i co trafnie umotywował. Sąd podkreślił także, że pozwolenie na przywóz nasion konopi zostało wydane skarżącemu w dniu 20 [...] 2010 r. Oznacza to, że termin na dokonanie jednej z czynności przewidzianej w przywołanym rozporządzeniu, upływał w dniu 20 [...] 2011 r., tj. po 12 miesiącach od dnia udzielenia pozwolenia na przywóz, natomiast termin na jej udokumentowanie upływał w dniu 20 [...] 2011 r., tj. w terminie nie dłuższym niż 14 miesięcy od dnia udzielenia pozwolenia na przywóz. Kolejne oświadczenie strony informujące o składzie mieszanki paszowej wraz z dołączonymi dokumentami potwierdzającymi zakup surowców do jej produkcji, złożone zostało już po wymaganym przez ustawodawcę terminie, a mianowicie w dniu 22 [...] 2011 r. Także jednak i te dokumenty nie spełniały wymogów przewidzianych w § 7 ust. 3 przywołanego rozporządzenia.
16 Ponadto Sąd I instancji podkreślił, że również kontrola przeprowadzona na miejscu (w dniach 12 - 16 [...] 2011 r.) nie wykazała, aby skarżący posiadał dokumenty, o których wyżej mowa. Taki stan rzeczy skutkował koniecznością orzeczenia kary pieniężnej przewidzianej w art. 39a ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą.
17 Od powyższego wyroku B. C. wniósł skargę kasacyjną, zaskarżając ten wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych .
18 Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
19 I. naruszenie prawa materialnego, a to art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 przez niewłaściwe zastosowanie i dokonanie subsumcji w sytuacji, kiedy w ocenie organów mamy do czynienia z "brakiem możliwości określenia, jakim faktycznie czynnościom zostały poddane nasiona konopi" tj . zastosowanie prawa materialnego pomimo braku ustalenia stanu faktycznego;
20 II. naruszenie prawa materialnego, a to art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 przez niewłaściwe zastosowanie i subsumcję ustalonego w uzasadnieniu I instancji czynu z art. 39a ust. 1 pkt 2 (s. 2 uzasadnienia decyzja I instancji), jako czynu określonego w art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 (podstawa prawna decyzji organu I instancji w sentencji oraz ostatnie zdanie uzasadnienia);
21 III. naruszenie prawa materialnego, a to art. 39a ust. 1 pkt 2 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 w zw. z § 7 ust. 1 i 3 oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r. przez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię polegającą na ocenie prawnej, że skarżący nie przedłożył dokumentów i to nie przedłożył ich w terminie wskazanym w rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r., czym naruszył art. 39 ust. 1 pkt 2 pomimo tego, że wymienione rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r. nie przewiduje żadnych dokumentów ani terminów dla udokumentowania działania określonego w art. 17 ust. 2 akapit 2 pkt a) rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 z dnia 6 czerwca 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 w sprawie wspólnej organizacji rynków lnu i konopi uprawianych na włókno tj. dla umieszczenia warunku wykluczenia wykorzystania do siewu pomimo, że organy I i II instancji nie ustaliły jakim działaniom zostały poddane nasiona;
22 IV. naruszenie przepisów postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") przez brak uwzględnienia z urzędu uchybień organu II instancji polegających na naruszeniu art. 139 k.p.a., przez ustalenie w treści decyzji dodatkowego deliktu administracyjnego oraz art. 7, art. 77 oraz art. 107 k.p.a., przez stwierdzenie tego dodatkowego deliktu administracyjnego co narusza zasadę reformationis in peius oraz pomimo ustalenia przez organ II instancji, że występuje "brak możliwości określenia, jakim faktycznie czynnościom zostały poddane nasiona konopi" oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez utrzymanie w mocy decyzji II instancji obciążonej naruszeniem art. 139 , art. 7, art. 77 oraz art. 107 k.p.a.;
23 V. naruszenie prawa materialnego, a to art. 92 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 w zw. z art. 8g pkt 3 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z § 7 ust. 1 i 3 oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r., przez niewłaściwe zastosowanie do ustalenia odpowiedzialności administracyjnej skarżącego rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r., które zostało wydanego sprzecznie z treścią delegacji wynikającej z art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 w zw. z art. 8g pkt 3 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą;
24 VI. naruszenie prawa materialnego, a to art. 42 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 39a ust. 1 i 2 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą w zw. z § 7 ust. 1 i 3 oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r., przez niewłaściwe zastosowanie przy konstrukcji deliktu administracyjnego i jego subsumpcji przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r., co jest niezgodne z zasadą płynącą z art. 42 ust. 1 Konstytucji RP o absolutnej wyłączności ustawy w odniesieniu do odpowiedzialności administracyjnej.
25 W odpowiedzi na skargę kasacyjną, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
26 Pismem z dnia 11 [...] 2014 r., pełnomocnik skarżącego wystąpił z wnioskiem o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w uzasadnieniu którego podał, że w dniu 12 [...] 2013 r. B. C], działając przez pełnomocnika, wniósł skargę konstytucyjną w przedmiocie uznania za niezgodne z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 10 ust. 1 oraz art. 45 ust. 1 w zw. z art. 178 ust. 1, art. 9 w zw. z art. 91 ust. 2 i 3 Konstytucji RP w zw. z art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz. UE C 2012 nr 326) i art. 17 ust.2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 z dnia 6 czerwca 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 w sprawie wspólnej organizacji rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz.Urz. UE L 2008 nr 149 poz.38), art. 9 Konstytucji RP w zw. z art.5 ust.4 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz.Urz. UE C 2012 nr 326) oraz art. 92 ust.1 Konstytucji RP, przepisów art. 39a ust.1 pkt 1 i 2 oraz art. 39a ust. 2 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki i pracy z dnia 8 lutego 2005 r.
27 Z uwagi na powyższe, postanowieniem z dnia 13 marca 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie kasacyjne do czasu rozpoznania sprawy o sygn. akt Ts 207/13, pod jaką zarejestrowano sprawę B. C.
28 Postanowieniem z dnia 7 października 2014 r., w sprawie sygn. akt Ts 207/13 Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania biegu skardze konstytucyjnej B. C., a orzeczeniem z dnia 22 grudnia 2014 r., nie uwzględnił zażalenia na powyższe postanowienie.
29 Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 września 2015 r., podjął zawieszone postępowanie.
30 Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
31 Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i nie zasługuje na uwzględnienie.
32 Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
33 Z postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów, które oparte zostały na obydwu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a. wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydanej w sprawie nałożenia kary pieniężnej w związku z brakiem wykonania zadeklarowanego przez stronę działania wymaganego przepisami prawa i podjętego w celu uniemożliwienia wykorzystania zaimportowanych nasion konopi do siewu stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd I instancji nie stwierdził, aby ustalenia stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy przeprowadzone zostały w sposób niezgodny z prawem, to jest z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie stwierdził również, aby prawna kwalifikacja ustalonych w sprawie faktów dokonana została przez organ administracji z naruszeniem przepisów prawa materialnego. W rozpatrywanej sprawie, wyraziło się to również w zaakceptowaniu stanowiska organu administracji odnośnie do ustalonych wobec strony konsekwencji prawnych z tytułu braku realizacji obowiązku podjęcia zadeklarowanej przez stronę – jako warunku udzielenia pozwolenia na przywóz (import) nasion konopi objętych kodem CN 12079991 – czynności wymieszania tych nasion konopi z nasionami innych gatunków roślin do celów żywienia zwierząt (a więc innymi słowy, innej wymaganej prawem czynności podjętej w celu uczynienia zaimportowanych nasion konopi niezdatnymi do siewu). Wymierzoną z tego tytułu karę pieniężną, Sąd I instancji uznał za prawidłowo nałożoną oraz prawidłowo ustaloną, gdy chodzi o jej wysokość.
34 Postawione w skardze kasacyjnej zarzuty zmierzające do wykazania wadliwości stanowiska Sądu I instancji, nie zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach.
35 Przede wszystkim, za niezasadny uznać należy, oparty na podstawie z pkt 2 art. 174 p.p.s.a., zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów art. 134 p.p.s.a. w związku z art. 139 oraz art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z 139, art. 7 oraz art. 107 k.p.a., których naruszenie miało polegać - zdaniem strony skarżącej kasacyjnie – na niedostrzeżeniu i nieuwzględnieniu przez sąd administracyjny tej istotnej wady prawnej kontrolowanej decyzji, która polegała na wydaniu jej z naruszeniem zakazu reformationis in peius. Wbrew stanowisku strony skarżącej kasacyjnie, Sąd I instancji nie naruszył wymienionych przepisów prawa w sposób, w jaki przedstawione to zostało w skardze kasacyjnej (pkt IV petitum skargi kasacyjnej).
36 Ocena omawianej grupy zarzutów kasacyjnych nie może nie uwzględniać tego, że o ich skuteczności nie decyduje każde uchybienie przepisów postępowania, lecz tylko i wyłącznie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego I instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wynikającym z przepisu art. 176 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc, nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej zobowiązany jest więc uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło wyrok sądu administracyjnego I instancji byłby inny.
37 Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, w składzie orzekającym w rozpatrywanej sprawie, stwierdzić należy, że z punktu widzenia przedstawionych uwag, postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia wskazanych w niej przepisów postępowania, nie mógł odnieść skutku oczekiwanego przez jej autora. Z analizy uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika bowiem, że orzekając na podstawie akt sprawy oraz w jej granicach, Sąd I instancji wskazał zarówno ustalenia faktyczne, które przyjął za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie, co wyraziło się, między innymi, w wyeksponowaniu zasadniczych - z punktu widzenia istoty spornego w sprawie zagadnienia – elementów tychże ustaleń, i co poprzedzone zostało oceną odnośnie do prawidłowości ich przeprowadzenia przez organ administracji publicznej, jak i wskazał podstawę prawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia oraz ją wyjaśnił, co w tym względzie oznacza również, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku w jednoznaczny sposób odnosiło się do normatywnego wzorca kontroli legalności zaskarżonego aktu, poprzez wyznaczenie ram materialnoprawnych i przepisów postępowania, które miały lub powinny mieć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Uzasadnieniu wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, nie towarzyszył więc deficyt odnoszący się, czy to do wskazania (wyjaśniania oraz oceny) faktów przyjętych za podstawę wyrokowania w sprawie, czy też do wskazania i wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co prowadzi do wniosku, że w niewadliwy sposób realizowało ono funkcję kontroli jego trafności.
38 Uwzględniając sposób, w jaki postawione i uzasadnione zostały zarzuty adresowane wobec fatycznych podstaw wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, w kontekście zasady braku związania zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi, podnieść należy również, że sąd administracyjny I instancji nie jest zobowiązany odnosić się w uzasadnieniu wydawanego orzeczenia do zarzutów i argumentacji nie mających istotnego znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Pominięcie kwestii dotyczących zarzutów niezasadnych, nie stanowi bowiem naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy. Jeżeli ponadto, wyczerpujące przedstawienie i wyjaśnienie podstawy prawnej zamyka zagadnienie stanu prawnego sprawy – a więc tak, jak w rozpatrywanej sprawie - to tym bardziej zbędne jest ustosunkowanie się do tych argumentów skargi, które pozostają bez związku z istotą normy prawnej, której prawidłowość interpretacji i zastosowania przez organ stanowi przedmiot kontroli sądu administracyjnego, albo też z tego właśnie punktu widzenia są nieistotne lub wręcz nieprzydatne (por. np.: wyrok NSA z 14 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 850/09; wyrok NSA z dnia 17 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1824/10; wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1766/10).
39 Powyższe, odnieść należy w szczególności do tej spornej na gruncie omawianego zarzutu kwestii, która wiąże się z zarzucanym Sądowi I instancji pominięciem tego wzorca kontroli, który – zdaniem strony skarżącej kasacyjnie - stanowić powinien art. 139 k.p.a.
40 Zgodnie z tym przepisem, organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Istota ustanowionego w art. 139 k.p.a. zakazu reformationis in peius – jak wynika to z utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego oraz stanowiska doktryny – wyraża się w stworzeniu stronie odwołującej się gwarancji procesowych, iż w wyniku złożenia odwołania jej sytuacja prawna nie ulegnie pogorszeniu, co oznacza, że organ odwoławczy nie może pozbawić odwołującego się przyznanych mu zaskarżoną decyzją praw albo orzec o zwiększeniu jego obowiązków (por. np. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 1385/13 oraz wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 1878/12). Jak się przy tym podkreśla, "niekorzyść" - w rozumieniu art. 139 k.p.a. - należy interpretować w sensie materialnym, co odnosi się do zmiany treści decyzji i polega na tym, że treść rozstrzygnięcia organu II instancji jest niekorzystna w stosunku do rozstrzygnięcia I instancji, co oznacza uszczerbek w sytuacji materialnoprawnej strony odwołującej się (por. B. Gierczak, Rażące naruszenie prawa jako przesłanka wyjątku od zasady zakazu reformationis in peius na gruncie przepisów K.P.A., "Casus", 2006, nr 2, s. 13 i n.). Orzeczeniem na niekorzyść strony skarżącej - w rozumieniu art. 139 k.p.a. – będzie więc każde rozstrzygnięcie, które pogarsza sytuację odwołującego się w stosunku do tej, która istniała przed wniesieniem odwołania i którą kształtowała decyzja organu I instancji (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1851/12).
41 Uwzględniając przedstawiony sposób interpretacji przepisu art. 139 k.p.a. oraz rozumienia ustanowionej na jego gruncie instytucji zakazu reformationis in peius, brak jest podstaw, aby twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do jego naruszenia poprzez niewłaściwe jego zastosowanie skutkujące – zdaniem autora skargi kasacyjnej – tym, że Sąd I instancji nie dostrzegł, że sytuacja strony, która odwołała się od wydanej w I instancji decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego uległa pogorszeniu, wraz z wydaniem - w rezultacie rozpatrzenia tego odwołania - decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jako organu odwoławczego. Do sytuacji tego rodzaju w rozpatrywanej sprawie bowiem w ogóle nie doszło, o czym przekonuje ta doniosła z punktu widzenia przedstawionych powyżej argumentów okoliczność, że kontrolowana przez Sąd I instancji decyzja ostateczna wydana została przez organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Decyzja ta nie zmieniała więc treści decyzji organu I instancji, co oznacza, że sytuacja jej adresata, gdy chodzi o nałożone tą decyzją obowiązki, w sensie materialnym nie uległa zmianie na niekorzyść strony, co gdyby (jednak) nastąpiło, musiałoby się wiązać z nałożeniem na nią obowiązków o większej dolegliwości, niż te nałożone decyzją organu I instancji. Tak się jednak nie stało, albowiem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję nakładającą na stronę karę pieniężną w wysokości [...] zł. Nie nałożył więc na stronę, kary w większej wysokości. Nie nałożył również na stronę kolejnej – a więc obok już nałożonej - kary pieniężnej, co autor skargi kasacyjnej wiąże z przypisaniem stronie przez organ odwoławczy, popełnienia innego jeszcze deliktu administracyjnego, niż ten określony w art. 39a ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą. W tym też kontekście podkreślenia wymaga, że analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku w relacji do podstawy prawnej oraz podstawy faktycznej kontrolowanej przez Sąd I instancji decyzji ostatecznej, nie daje podstaw, aby twierdzić, że decyzja ta wydana została przez organ odwoławczy przy dokonaniu przez ten organ innych ustaleń faktycznych oraz inaczej kwalifikowanych, niż uczynił to organ I instancji. Zarówno bowiem, decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego, jako organu I instancji, jak i decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jako organu odwoławczego, wydane zostały – co jednoznacznie wynika z ich treści - na podstawie art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą.
42 W świetle powyższego, za pozbawione usprawiedliwionych podstaw uznać należało więc również, pozostające w funkcjonalnym związku z omówionym zarzutem naruszenia przepisów postępowania, zarzuty niewłaściwego zastosowania przez Sąd I instancji art. 39a ust. 1 pkt 1 przywołanej ustawy (pkt I oraz pkt II petitum skargi kasacyjnej). Przedstawione powyżej argumenty nie uzasadniają bowiem stanowiska, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia wymienionego przepisu w sposób, w jaki przedstawione to zostało w skardze kasacyjnej.
43 Według Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie orzekającym w rozpatrywanej sprawie, za nieusprawiedliwiony uznać należało również zarzut naruszenia wskazanych w pkt V i pkt VI petitum skargi kasacyjnej, przepisów konstytucji, ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1673/2000 sprawie wspólnej organizacji rynków lnu i konopi uprawianych na włókno, przez ich niewłaściwe zastosowanie, którego istota sprowadzała się do próby wykazania, że w rozpatrywanej sprawie doszło do nałożenia na stronę kary pieniężnej na podstawie przepisów prawa naruszających konstytucyjną zasadę wyłączności ustawy w odniesieniu do odpowiedzialności administracyjnej. Innymi słowy, wadliwości kontroli legalności zaskarżonej decyzji, strona skarżąca upatrywała w niezasadnym – jej zdaniem - zaakceptowaniu przez Sąd I instancji dopuszczalności rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, który przypisany został stronie, na podstawie innych aktów prawa powszechnie obowiązującego, niż ustawa, a ponadto wydanych, gdy chodzi o rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 lutego 2005 r. w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich, z naruszeniem delegacji zawartej w ustawie.
44 W odniesieniu do omawianej kwestii na wstępie podnieść należy, że faktem jest, iż Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie podkreślał w swoim orzecznictwie, że konstytucyjne wymagania pod adresem przepisów karnych należy odnosić do wszystkich przepisów o charakterze represyjnym (sankcjonująco – dyscyplinującym), a więc do wszystkich przepisów, których celem jest poddanie ich adresata jakiejś formie ukarania lub sankcji (por. np. orzeczenia TK z dnia: 1 marca 1993 r., U 7/93; 26 kwietnia 1995 r., K 11/94; 26 września 1995 r., U 4/95). Nie mniej jednak faktem jest również i to, że od wymienionej zasady występują wyjątki polegające na odsyłaniu przez ustawodawcę do innych niż ustawa aktów prawa powszechnie obowiązującego, w tym aktów podustawowych, w celu dookreślania znamion penalizowanych czynów (zachowań), a taka praktyka prawodawcza jest akceptowana, zarówno w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego (por. np. wyrok TK z dnia 8 lipca 2003 r., P 10/02), jak i Sądu Najwyższego (por. postanowienie z dnia 29 stycznia 2009 r., sygn. akt I KZP 29/08) oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 334/11), z tym zastrzeżeniem, że w każdym tego rodzaju przypadku, ustawodawca musi uczynić zadość określonym wymogom, co jednocześnie oznacza, że sama możliwość rekonstruowania znamion danego czynu w oparciu o inny akt normatywny niż ustawa, musi wprost wynikać z wyraźnego upoważnienia samej ustawy lub znajdować wyraźne i jednoznaczne uzasadnienie w jej treści.
45 Uwzględniając powyższe - w tym zwłaszcza wskazany warunek, od zaistnienia którego za dopuszczalne można uznać odsyłanie przez ustawodawcę do innych niż ustawa aktów prawa powszechnie obowiązującego, w tym aktów podustawowych, w celu dookreślania znamion penalizowanych na gruncie prawa administracyjnego zachowań - stwierdzić należy, że konwencja językowa, którą prawodawca operuje na gruncie art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, wprost i jednoznacznie wskazuje na to, że jego wolą było to, aby opis znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w przywołanym przepisie, korespondował z treścią art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008, co wyraziło się w operowaniu w ustawie krajowej techniką odesłania do wymienionego aktu prawa unijnego. Podkreślając w tym względzie znaczenie celów towarzyszących korzystaniu przez prawodawcę ze środka techniki prawodawczej, którym jest odesłanie - potrzeba osiągnięcia skrótowości tekstu lub zapewnienia spójności regulowanych instytucji prawnych – podnieść należy, że w przywołanym przepisie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. doszło do precyzyjnego określenia znamion penalizowanych nim zachowań, albowiem przepis ten stanowi, że karze pieniężnej podlega ten, kto, będąc importerem nasion konopi nieprzeznaczonych do siewu, oznaczonych kodem CN 1207 99 91 nie poddaje ich czynnościom, o których mowa w [...] lub nie czyni tego w sposób lub w terminach, o których mowa w [...], to jest w art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008.
46 Z przywołanego przepisu prawa unijnego wynika zaś, że zainteresowane państwa członkowskie są obowiązane ustalić odpowiednie procedury nadawania uprawnień importerom nasion konopi z przeznaczeniem innym niż do siewu, które zawierają dokładne sprecyzowanie warunków przyznawania takich uprawnień i określenie kar, które będą obowiązywać, w przypadku gdy warunki te zostaną naruszone. Jednocześnie, w przypadku przywozu nasion konopi, pozwolenie na przywóz, określone w ust. 1 tego artykułu, wydaje się jedynie w przypadku, gdy uprawniony importer zobowiąże się, że przedstawi właściwym władzom, w terminie i zgodnie z warunkami określonymi przez państwo członkowskie, odpowiednie dokumenty świadczące, iż nasiona konopi objęte pozwoleniem zostały wykorzystane w okresie krótszym niż 12 miesięcy od daty wystawienia pozwolenia, na podjęcie jednego z niżej wymienionych działań: a) umieszczając warunek wykluczenia wykorzystania do siewu; b) wymieszanie z nasionami innymi niż nasiona konopi, do celów żywienia zwierząt, przy czym zawartość nasion konopi wynosiła najwyżej 15 % całej mieszanki, zaś w wyjątkowych wypadkach najwyżej 25 %, na wniosek uprawnionego importera, opatrzony uzasadnieniem; c) ponowny wywóz do państwa trzeciego. Z przepisu tego wynika również, że dokumenty poświadczające, określone w akapicie drugim działania, są sporządzane przez podmioty, które wykonują opisane działania i zawierają co najmniej następujące informacje: a) nazwę/nazwisko podmiotu, pełny adres, państwo członkowskie oraz podpis podmiotu; b) opis przeprowadzonego działania spełniającego warunki ustanowione w akapicie drugim oraz datę jego wykonania; c) masę nasion konopi poddawanych działaniu - w kilogramach. W tym względzie, istotne znaczenie z punktu widzenia oceny zasadności stanowiska strony skarżącej kasacyjnie ma to, że z przywołanego przepisu rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 wprost wynika, że adresowany jest on do zainteresowanych państw członkowskich, które "[,..] są obowiązane ustalić odpowiednie procedury nadawania uprawnień importerom nasion konopi z przeznaczeniem innym niż do siewu, które zawierają dokładne sprecyzowanie warunków przyznawania takich uprawnień i określenie kar, które będą obowiązywać, w przypadku gdy warunki te zostaną naruszone. [...]" Z przepisu tego wynika w równie jednoznaczny sposób, że obowiązkiem importera jest przedstawienie właściwym władzom "[...] w terminie i zgodnie z warunkami określonymi przez państwo członkowskie, odpowiednich dokumentów świadczących, iż nasiona konopi objęte pozwoleniem zostały wykorzystane w okresie krótszym niż 12 miesięcy od daty wystawienia pozwolenia, na podjęcie jednego z [...] działań [...]" precyzyjnie określonych tym przepisem. Przy tym, co jest nie mniej istotne, prawodawca unijny określił również - jak wynika to z treści przywołanego przepisu – wymogi (warunki), którym powinny czynić zadość wymienione dokumenty, a także i termin, w którym wymienione powyżej czynności powinny być wykonane przez importera konopi.
47 Uwzględniając powyższe, według Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie orzekającym w rozpatrywanej sprawie, brak jest więc podstaw, aby twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do rekonstruowania znamion deliktu administracyjnego przypisanego stronie, z naruszeniem zasady wyłączności ustawy. Skoro bowiem sam ustawodawca, we wskazany powyżej sposób, na gruncie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. możliwość taką dopuścił, gdy chodzi o przepis art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) 507/2008, do którego wprost odesłał, a z art. 8g wymienionej ustawy krajowej wprost i jednoznacznie oraz w korespondencji do przywołanej regulacji unijnej wynika, że jeżeli wynika to z przepisów prawa wspólnotowego w zakresie administrowania obrotem towarami rolno - spożywczymi z krajami trzecimi - a tak jest, o czym przekonują przedstawione powyżej argumenty oraz formułowane na ich podstawie wnioski - minister właściwy do spraw gospodarki w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw rynków rolnych określi, w drodze rozporządzenia: 1) wzór wniosku stosowany w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na przywóz lub wywóz towarów rolno-spożywczych, 2) wykaz dokumentów, które powinny być dołączone do wniosku, 3) wykaz dokumentów potwierdzających dokonanie czynności, jakim zostały poddane towary rolno-spożywcze objęte pozwoleniem, oraz termin składania tych dokumentów, 4) termin ważności pozwolenia na przywóz lub wywóz towarów rolno-spożywczych - mając na uwadze zapewnienie skutecznego stosowania przepisów prawa wspólnotowego, to za nieuzasadnione uznać należy stanowisko strony skarżącej kasacyjnie odnośnie do naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa wymienionych w pkt V i pkt VI petitum skargi kasacyjnej.
48 Zwłaszcza, gdy w zakresie odnoszącym się do konsekwencji wypływających z przywołanego upoważniającego przepisu ustawy podkreślić, że jeżeli rozporządzenie jest wydawane na podstawie przepisu upoważniającego, który jest zawarty w ustawie implementującej akt prawa UE, to organ upoważniony do wydania rozporządzenia ma obowiązek uwzględnienia norm zawartych w akcie implementowanym, i to niezależnie od tego, czy wyraźnie przewiduje to przepis upoważniający, na co w pełni zasadnie zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 334/11. U podstaw tego poglądu, afirmowanego przez Sąd w składzie orzekającym w rozpatrywanej sprawie, legło to istotne założenie, że w Konstytucji RP jest mowa o "ustawie wykonującej akt prawa stanowionego przez organizację międzynarodową". Pojęcie to obejmuje tzw. ustawy implementacyjne, o których mowa w art. 55 ust. 2 konstytucji. Wprowadzenie do ustawy zasadniczej kategorii ustawy "wykonującej akt prawa stanowionego przez organizację międzynarodową" oznaczało, że ustrojodawca dostrzegł, iż na skutek powiązań międzynarodowych RP (w szczególności członkostwa w Unii Europejskiej) w systemie polskiego prawa mogą istnieć ustawy o charakterze w pewnym sensie "wykonawczym", to jest zawierające normy, których treść nie jest wynikiem decyzji polskiego ustawodawcy, lecz stanowi odzwierciedlenie przepisów prawa stanowionego przez organizację międzynarodową (np. Unię Europejską). W tym zakresie doszło bowiem do ograniczenia swobody ustawodawcy, na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej w trybie określonym w art. 90 ust. 1 konstytucji. Wprowadzenie kategorii ustawy "wykonującej akt prawa stanowionego przez organizację międzynarodową", pozostające w związku z dopuszczalnością przekazania niektórych kompetencji organów władzy ustawodawczej na rzecz organizacji międzynarodowej (art. 90 ust. 1 konstytucji), przekłada się więc na sposób pojmowania roli ustawy w systemie źródeł prawa RP, w tym na warunki dopuszczalności wydawania aktów wykonawczych do ustaw (art. 92 ust. 1 konstytucji). Skoro bowiem ustawa implementacyjna jest z definicji zdeterminowana treścią norm prawa europejskiego, to tym bardziej minister (czy inny organ), wydając rozporządzenie na podstawie delegacji zawartej w takiej ustawie, powinien w jak najpełniejszy sposób uwzględniać treść norm, których transpozycji służy ustawa - niezależnie od tego, czy przewiduje to sam przepis upoważniający.
49 Z punktu widzenia przedstawionych argumentów za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw uznać należało również zarzut z pkt III petitum skargi kasacyjnej.
50 Uwzględniając treść przywołanego powyżej art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 507/2008 oraz wszystkie płynące z tego przepisu - a powyżej również przedstawione - konsekwencje, nie ma podstaw aby twierdzić – jak podnosi to strona skarżąca kasacyjnie - że z przepisem tym nie koresponduje regulacja zawarta w § 7 ust. 1 i ust. 3 oraz w § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich. Istnienia, zarzucanego przez stronę skarżącą kasacyjnie, braku korespondencji wymienionego aktu prawa krajowego w relacji do przywołanego rozporządzenia unijnego, nie dowodzi, ani też nie uzasadnia argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Jej autor, nie dość, że nie uwzględnia tej charakterystycznej i specyficznej zarazem cechy prawa unijnego, którą jest, między innymi, sposób konstrukcji jego przepisów zdeterminowany konsensualnym trybem ich stanowienia, to również i tego aspektu analizowanego zagadnienia, który wiąże się z samym procesem transpozycji norm prawa unijnego na grunt regulacji krajowej. W tej mierze, istotne znaczenie ma nie dość, że cel regulacji zawartej w akcie prawa unijnego, to również i jej konkretny kontekst. Ten zaś, co ma istotne znaczenie z punktu widzenia istoty spornego w sprawie zagadnienia, odnosi się do adresowanego do importera konopi sprowadzanych z przeznaczeniem innym niż do siewu obowiązku. Jego treścią jest przedstawienie właściwym władzom, w terminie i zgodnie z warunkami określonymi przez państwo członkowskie, odpowiednich dokumentów świadczących, iż nasiona konopi objęte pozwoleniem zostały wykorzystane w okresie krótszym niż 12 miesięcy od daty wystawienia pozwolenia, na podjęcie jednego z działań wymienionych w art. 17 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) 507/2008. Realizacja tego obowiązku, w tym zwłaszcza termin w którym powinien być on wykonany, stanowi konsekwencję złożenia przez importera stosownej deklaracji stanowiącej warunek udzielenia pozwolenia na przywóz nasion konopi, co również wynika z przywołanego przepisu. Przepis ten, reguluje ponadto kwestię odnoszącą się do warunków poświadczenia przez importera, iż nasiona konopi zostały wykorzystane – w okresie krótszym, niż 12 miesięcy od daty wystawienia pozwolenia – w sposób określony w tym przepisie, to jest przez podjęcie jednego z wymienionych w nim działań. Poświadczenie to, a więc innymi słowy udokumentowanie podjęcia wymaganych prawem działań, ma nastąpić - jak wprost wynika to z przywołanego przepisu – "w terminie i zgodnie z warunkami określonymi przez państwo członkowskie". Warunki te, w korespondencji do omawianej regulacji unijnej oraz art. 8 g ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r., określa rozporządzenie w sprawie pozwoleń na przywóz konopi z krajów trzecich. Zgodnie z § 7 ust. 1 tego rozporządzenia, w terminie 14 miesięcy od dnia udzielenia pozwolenia na przywóz nasion konopi objętych kodem CN 1207 99 91 z przeznaczeniem innym niż do siewu, importer wspólnotowy przedkłada Prezesowi Agencji Rynku Rolnego dokumenty potwierdzające, że w terminie 12 miesięcy od dnia udzielenia pozwolenia na przywóz, z zastrzeżeniem ust. 2, nasiona te zostały: 1) uczynione niezdatnymi do siewu; 2) wymieszane z nasionami innymi niż konopie, do celów żywienia zwierząt, przy czym zawartość nasion konopi wynosiła nie więcej niż 15 % całej mieszanki, a w przypadku wyrażenia zgody przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego, o której mowa w § 4 ust. 2 pkt 2, nie więcej niż 25 %; 3) wywiezione do kraju trzeciego. Dokumentami, o których mowa w tym przepisie, zgodnie z jego ust. 3 są zaś: 1) w przypadku uczynienia nasion konopi niezdatnymi do siewu: a) protokół poddania tych nasion ześrutowaniu, prażeniu, odłuszczeniu, odolejeniu, działaniu wysokich temperatur lub innym działaniom pozbawiającym je zdolności kiełkowania lub b) protokół poddania tych nasion działaniom utylizacyjnym oraz faktura za przyjęcie odpadów przez zakład utylizacji; 2) w przypadku wymieszania z nasionami innymi niż konopie, do celów żywienia zwierząt - dokumenty potwierdzające zakup surowców do produkcji pasz oraz sprzedaż pasz gotowych lub raport produkcyjny z wytworzonej serii mieszanki paszowej wraz z recepturą; 3) w przypadku wywiezienia nasion konopi do kraju trzeciego - uwierzytelniona kopia Jednolitego Dokumentu Administracyjnego (SAD).
51 Z omawianej regulacji prawa unijnego i krajowego wynika, że logika przyjętych na ich gruncie rozwiązań prawnych zakłada, iż to importer jest zobowiązany do wykazania (udowodnienia) w przewidzianej prawem formie i terminie, że w realizacji złożonej deklaracji, stanowiącej warunek udzielenia pozwolenia na przywóz nasion konopi objętych kodem CN 12079991, wykonał jedną z przewidzianych prawem czynności – to jest tę, do której się zobowiązał – uniemożliwiającą wykorzystanie importowanych nasion konopi do siewu. W tym zakresie, to na nim spoczywa więc ciężar dowodu. Skoro zaś z okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, które nie zostały skutecznie zakwestionowane wynika, że przedstawione przez stronę faktury dokumentowały oddzielne transakcje sprzedaży poszczególnych rodzajów nasion, w tym nasion konopi, nie zaś wytworzonej z nich dla celów żywienia zwierząt mieszanki, to prowadzi to do uzasadnionego wniosku, że storna nie wykazała (nie udowodniła), iż zaimportowane nasiona konopi poddała czynnościom, do wykonania których się zobowiązała. Wobec tego, brak jest więc podstaw, aby zasadnie można było twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. w sposób, w jaki przedstawione to zostało w skardze kasacyjnej.
52 Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 7
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 77
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 107
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 139
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 125 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 134
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 174
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 176
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 177 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 183 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 184
- Ustawa o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, art. 39a