Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2016 r., II FSK 3482/13

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2016 r., II FSK 3482/13

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia WSA (del.) Grażyna Nasierowska (sprawozdawca), Protokolant Piotr Stępień, po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej S. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Wr 580/13 w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 26 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji w sprawie karty podatkowej za 2012 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od S. P. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

2 1. Zaskarżonym wyrokiem z 10 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 580/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z 26 lutego 2013 r. w przedmiocie wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej na 2012 r.

3 2. Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego do wyrokowania przez Sąd I instancji wynikało, że decyzją z 25 stycznia 2012 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. ustalił Skarżącemu wysokość karty podatkowej na rok podatkowy 2012 w kwocie 386 zł miesięcznie, w związku ze złożeniem do urzędu skarbowego przez stronę 6 stycznia 2009 r. wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej PIT-16, deklarującego rodzaj prowadzonej działalności jako usługi w zakresie robót budowlanych nie zgłaszając zatrudnienia jakichkolwiek osób. Ustalenie wysokości karty podatkowej dotyczyło wymienionych robót budowlanych – dla ludności, przy czym zastosowano stawkę przewidzianą dla działalności prowadzonej bez zatrudniania innych pracowników, w miejscowości o liczbie mieszkańców powyżej 50.000. Do 20 stycznia 2012 r. Skarżący nie zgłosił likwidacji prowadzonej działalności, ani też nie dokonał wyboru innej formy opodatkowania.

4 Pismem z 19 stycznia 2012 r. (złożonym 25 stycznia 2012 r.) Skarżący poinformował organ, że od 17 stycznia 2012 r. zatrudnia pracownika, natomiast pismem, z 16 maja 2012 r. (25 maja 2012 r. wpływ do organu) Skarżący poinformował, że pracownik ten był zatrudniony do 9 maja 2012 r. W toku kontroli Skarżący przedłożył umowę o pracę z pracownikiem, zawartą na okres od 17 stycznia 2012 r. do 16 stycznia 2014 r. w charakterze montera stolarki budowlanej, wyjaśniając, że została ona zerwana 9 maja 2012 r.

5 W wyniku wszczętego postępowania podatkowego dotyczącego wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego z karty podatkowej organ, wskazując na przepisy art. 36 ust. 1 pkt 1 lit. b), art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 ze zm., dalej: "u.z.p.d.o.f.") stwierdził, że skoro strona z dniem 17 stycznia 2012 r. zatrudniła pracownika, więc ustawowy termin do poinformowania naczelnika urzędu skarbowego o tym fakcie upłynął z 24 stycznia 2012 r., natomiast pismo strony wpłynęło 25 stycznia 2012r. Ze względu na fakt, iż podatnik nie dopełnił warunków określonych przepisami prawa uprawniającymi do skorzystania z ryczałtowych form opodatkowania, utracił prawo do korzystania w 2012 r. z opodatkowania w formie karty podatkowej. Termin przewidziany do złożenia informacji o zmianach mających wpływ na podwyższenie wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej jest terminem prawa materialnego, a jego upływ powoduje wygaśnięcie praw i obowiązków materialno-prawnych, co tym samym powoduje, że termin ten nie ma waloru przywracalności, więc przyczyna opóźnienia nie ma znaczenia.

6 Decyzją z 29 listopada 2012 r. organ I instancji stwierdził wygaśnięcie decyzji z 25 stycznia 2012 r. ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej.

7 Wskutek wniesionego odwołania Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu decyzją z 26 lutego 2013 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że Skarżący w okresie od 1 do 16 stycznia 2012 r. miał prawo do opodatkowania osiągniętych przychodów z działalności gospodarczej w formie karty podatkowej, zatem organ pierwszej instancji miał prawo do stwierdzenia braku opodatkowania w formie karty podatkowej i wydanie decyzji odmownej na podstawie art. 30 ust. 2 u.z.p.d.o.f. Prowadzenie tej działalności przy zatrudnieniu jednego pracownika nie pozbawia prawa do opodatkowania w formie karty podatkowej, lecz powoduje zwiększenie wysokości miesięcznej stawki. W sytuacji, gdy następuje terminowe zgłoszenie zatrudnienia pracownika, organ podatkowy wydaje ponownie decyzję w sprawie karty podatkowej (zmieniającą) przy uwzględnieniu aktualnego stanu zatrudnienia, od daty zaistniałej zmiany w stanie zatrudnienia. Organ podniósł, że zarówno zawiadomienie o zatrudnieniu pracownika, jak i o jego zwolnieniu zostało dokonane z przekroczeniem ustawowego 7-dniowego terminu. Organ odwoławczy przyznał, że organ I instancji podjął działania dopiero, gdy strona zawiadomiła organ o zwolnieniu pracownika, niemniej nie ma to znaczenia dla zasadności rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy omówił charakter karty podatkowej, podkreślając, iż opłacający podatek w formie karty nie mają obowiązku prowadzenia ksiąg podatkowych czy wpłacania zaliczek na podatek dochodowy, obowiązani są do wypełniania wymogów określonych w rozdziale III u.z.p.d.o.f. Organ wskazał na przepis art. 36 ust. 1 i ust. 7 u.z.p.d.o.f. i podkreślił, że skoro Skarżący zatrudnił pracownika od 17 stycznia 2012 r., to zgodnie z powołanym przepisem miał ustawowy obowiązek poinformowania o tym fakcie do 24 stycznia 2012 r., a Skarżący taką informację złożył dzień po terminie. Skutkuje to decyzją stwierdzającą wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej, zgodnie z delegacją z art. 258 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: "O.p."). Organ II instancji wskazał na przepis art. 40 ust. 2 pkt 1 u.z.p.d.o.f. i stwierdził, że przepis ten nie dopuszcza możliwości wyboru formy opodatkowania w sytuacji wydania przez organ decyzji w sprawie wygaśnięcia decyzji ustalającej stawkę karty podatkowej.

8 3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zarzucił naruszenie prawa. Skarżący podniósł, że organ I instancji mógł nie wiedzieć w dniu wydawania decyzji ustalającej wysokość karty, ale nie sposób zrozumieć jak mogło zaginąć pismo skarżącego, które złożył w dniu 25 stycznia 2012 r. i o fakcie tym organ dowiedział się dopiero 6 czerwca 2012 r. Wówczas organ winien wyeliminować z obrotu prawnego wadliwie wydaną decyzję na podstawie art. 30 ust. 1 u.z.p.d.o.f. i zastąpić ją decyzją wydaną na podstawie art. 30 ust. 2 u.z.p.d.o.f., korzystając z możliwości wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Skarżący niewątpliwie miał prawo w okresie od 1 do 16 stycznia 2012 r. do opodatkowania osiąganych dochodów w formie karty podatkowej. Stąd też organ nie miał podstaw do stwierdzenia braku podstaw do tego opodatkowania i wydania decyzji odmownej na podstawie art. 30 ust. 2 u.z.p.d.o.f.

9 4. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

10 5. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji wskazał, że z bezspornie ustalonego stanu faktycznego wynika, że Skarżący zarówno w kwestii zatrudnienia pracownika, jak i jego zwolnienia, stanowiących zmiany zaszłe w stosunku do stanu faktycznego podanego w złożonym wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej, zawiadomił naczelnika urzędu skarbowego z naruszeniem wymogów art. 36 ust. 7 u.z.p.d.o.f., a więc z przekroczeniem terminu siedmiu dni przewidzianego na zawiadomienie o tym organu.

11 Zdaniem Sądu I instancji, nie ma w tej sytuacji znaczenia fakt, iż zawiadomienie do naczelnika urzędu skarbowego trafiło dopiero 6 czerwca 2012 r., co z pewnością świadczy o złej organizacji pracy organu podatkowego. Nie ma to jednak znaczenia dla oceny, że Skarżący nie wywiązał się z obowiązku nałożonego na niego w przepisie art. 36 ust. 7 u.z.p.d.o.f., bowiem, czemu Skarżący nie zaprzecza, pismo zawiadamiające o zatrudnieniu pracownika, jak również pismo o jego zwolnieniu złożył z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 36 ust. 7 u.z.p.d.o.f.

12 Sąd I instancji stwierdził, że termin do wyboru formy opodatkowania jako termin prawa materialnego jest terminem zawitym, ma charakter materialnoprawny, co oznacza, że po jego upływie, w odniesieniu do dalszego roku podatkowego, następuje definitywne wygaśnięcie uprawnienia do wnioskowania o opodatkowanie w formie karty podatkowej, nie może być on odroczony przez organ podatkowy, nie ma też do niego zastosowania instytucja przywrócenia terminu. Z przepisu art. 40 ust. 1 u.z.p.d.o.f. wynika, że zawiera on adresowane do właściwego naczelnika urzędu skarbowego unormowanie kompetencyjne o charakterze blankietowym, zgodnie z którym w przypadku, gdy podatnik nie zawiadomi na piśmie naczelnika urzędu skarbowego najpóźniej w terminie siedmiu dni od powstania okoliczności powodujących zmiany (art. 36 ust. 7), naczelnik urzędu skarbowego stwierdzi wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej (art. 30 ust. 1). Natomiast przepis art. art. 30 ust. 2 u.z.o.p.do.f., którego zastosowania domaga się skarżący, znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy urząd skarbowy stwierdzi brak warunków do zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej, a dotyczy to okresu do 20 stycznia kolejnego roku, w stosunku do roku, w którym podatnik z opodatkowania w formie karty podatkowej korzystał.

13 6. Od powyższego wyroku Skarżący wniósł skargę kasacyjną.

14 Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, co dotyczy art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 40 ust. 1 pkt 3 u.z.p.d.o.f., art. 121, art. 122, art. 240 § 1 pkt 5 i art. 258 § 1 pkt 4 O.p. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

15 7. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

16 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

17 8. Autor skargi kasacyjnej jako podstawę skargi kasacyjnej powołał art. 174 pkt 1 P.p.s.a. i na tej podstawie zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 i ust. 2 i art. 40 ust. 1 pkt 3 u.z.p.d.o.f., art. 121, art. 240 § 1 pkt 5, art. 258 § 1 pkt 4 O.p.

18 Oceniając podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty w pierwszej kolejności należy wskazać, iż podniesiony zarzut jest dotknięty wadą formalną. Powołane przez autora skargi kasacyjnej przepisy Ordynacji podatkowej są bowiem przepisami procesowymi, a nie materialnymi. Autor skargi kasacyjnej jako podstawę wskazał jedynie art. 174 pkt 1 P.p.s.a.

19 Natomiast za nieusprawiedliwione należy uznać zarzuty naruszenia przepisów art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 i ust. 2 i art. 40 ust. 1 pkt 3 u.z.p.d.o.f.

20 Należy podkreślić, że "karta podatkowa" nie jest odrębnym podatkiem, lecz formą opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, przeznaczoną dla prowadzących działalność zarobkową w mniejszych rozmiarach. Skorzystanie z opisanej formy opodatkowania ma charakter fakultatywny, uzależnione jest też od spełnienia szeregu warunków. Jeżeli podatnik zdecyduje się na poddanie się tej uproszczonej i niedostępnej dla wszystkich podatników formie opodatkowania, obowiązany jest w pełni zastosować się do wymogów przewidzianych w przepisach "rozdziału III" ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, dotyczących tzw. karty podatkowej. Odnosi się to zwłaszcza do restrykcyjnie uregulowanych obowiązków informacyjnych wobec właściwego organu podatkowego w zakresie wszelkich zmian, które nastąpiły u podatnika, a które mogą mieć wpływ na możliwość opodatkowania w formie karty podatkowej, jak również na ustaloną wysokość opodatkowania. Konsekwencje zaniedbania tych obowiązków są daleko idące, gdyż polegają na utracie prawa do korzystania z tej formy opodatkowania i powstaniu obowiązku płacenia podatku dochodowego na tzw. zasadach ogólnych. Należy zwrócić uwagę, że stosownie do treści art. 40 ust. 1 pkt 1 i 3 u.z.p.d.o.f., w sytuacji, gdy podatnik poda we wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej dane niezgodne ze stanem faktycznym, powodujące nieuzasadnione zastosowanie opodatkowania w tej formie, bądź ustalenie wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej w kwocie niższej od należnej, lub nie zawiadomi naczelnika urzędu skarbowego w terminie, o którym mowa w art. 36 ust. 7 u.z.p.d.o.f., o zmianach powodujących utratę warunków do opodatkowania w formie karty podatkowej albo mających wpływ na podwyższenie wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej, naczelnik urzędu skarbowego stwierdza wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej (zob. wyrok NSA z dnia 16 grudnia 2014 r., sygn. II FSK 3375/14, też: S. Babiarz, S. Bogucki, A. Dumas, R. Pęk, S. Presnarowicz, J. Pustuł, Ryczałty w prawie podatkowym, Warszawa 2012, s. 257 i n.). Nie ulega wątpliwości, że organ podatkowy ma obowiązek wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość karty podatkowej, jeżeli podatnik nie zawiadomi naczelnika urzędu skarbowego najpóźniej w terminie 7 dni od powstania okoliczności powodujących zmiany (art. 37 ust. 7 u.z.p.d.o.f.). W tym wypadku zatrudnienia pracownika. Ponadto wskazać należy, że zawarty w przepisie art. 36 ust. 7 u.z.p.d.o.f. termin jest terminem materialnym, albowiem jego uchybienie wyłącza możliwość dalszego opodatkowania w formie karty podatkowej. Następstwem tego jest inne ukształtowanie obowiązków podatnika poprzez objęcie go obowiązkiem płacenia podatku dochodowego na zasadach ogólnych za cały rok - art. 40 ust. 2 u.z.p.d.o.f. (zob. wyrok z dnia 5 lutego 2014 r. sygn. I SA/ Łd 1254/13 WSA).

21 Spór między stronami jaki zaistniał na tle niniejszej sprawy sprowadza się do oceny czy prawidłowo organ podatkowy na podstawie art. 30 ust. 1 u.z.p.d.o.f. wydał decyzję z 25 stycznia 2012 r. ustalającą wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej na 2012 r. rok czy też winien wydać, jak chce tego Skarżący, decyzję na podstawie art. 30 ust. 2 u.z.p.d.o.f., a więc odmawiającą zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej.

22 Bezspornym jest, że podatnik w roku poprzedzającym rok podatkowy 2012 korzystał z opodatkowania w formie karty podatkowej i do 20 stycznia 2012 r. – stosownie do przepisu art. 29 ust. 1 u.z.p.d.o.f. – nie zgłosił likwidacji działalności gospodarczej lub nie dokonał wyboru innej formy opodatkowania. Zatem z tą datą organ podatkowy uznał, że podatnik nadal prowadzi działalność gospodarczą w tej formie i decyzją z 25 stycznia 2012 r. ustalił Skarżącemu wysokość karty podatkowej na rok 2012.

23 Pismem złożonym w organie podatkowym 25 stycznia 2012 r. (datowanym na 19 stycznia 2012 r., a odnalezionym w organie dopiero 6 czerwca 2012 r.) Skarżący poinformował organ podatkowy, że od 17 stycznia 2012 r. zatrudnia pracownika.

24 Następnie pismem, które wpłynęło do organu 25 maja 2012 r. (datowanym na 16 maja 2012 r.) Skarżący poinformował organ, że zgłoszony pracownik był u niego zatrudniony do 9 maja 2012 r.

25 Nie stanowi również kwestii spornej, że zatrudnienie przez podatnika pracownika skutkowałoby zmianą mającą wpływ na kwestę wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej w związku ze zmianą w stanie zatrudnienia.

26 Zatem jak wynika z bezspornie ustalonego stanu faktycznego podatnik zarówno w kwestii zatrudnienia, jak i zwolnienia pracownika, zawiadomił naczelnika urzędu skarbowego z naruszeniem wymogów wynikających z art. 36 ust. 7, a więc z przekroczeniem terminu siedmiu dni przewidzianego na zawiadomienie o tym fakcie organu.

27 Właściwie zatem przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny, że w tej sytuacji bez znaczenia pozostaje fakt, że zawiadomienie o zatrudnieniu pracownika (złożone 25 stycznia 2012 r.) odnalazło się w organie dopiero 6 czerwca 2012 r. Świadczy to z pewnością o niedopuszczalnym bałaganie i złej organizacji pracy ale nie ma wpływu na fakt, że skarżący nie wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 36 ust. 7 u.z.p.d.o.f., co skutkowało przyjęciem za prawidłowe stanowiska organu w zakresie wydania decyzji z 25 stycznia 2012 r. ustalającej wysokość karty podatkowej.

28 Natomiast nie do zaakceptowania jest pogląd wyrażony w skardze kasacyjnej, stwierdzający, że w sytuacji gdy podatnik złożył przedmiotowe zawiadomienie do naczelnika urzędu skarbowego pismem z 25 stycznia 2012 r. (po terminie), to organ nie mógł wydać decyzji (z 25 stycznia 2012 r.) ustalającej wysokość karty podatkowej. Według autora skargi kasacyjnej organ podatkowy powinien, w sytuacji gdy odnalazło się w organie zawiadomienie z 25 stycznia 2012 r., wyeliminować z obrotu prawnego decyzję wydaną na podstawie art. 30 ust. 1 u.z.p.d.o.f. i zastąpić ją decyzją wydaną na podstawie art. 30 ust. 2 u.z.p.d.o.f., korzystając z możliwości wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną.

29 U podstaw wadliwości tej tezy leży błąd w odczytaniu treści art. 40 u.p.z.d.o.f.

30 Wskazać należy, że z przepisu tego wynika, iż zawiadomienie naczelnika urzędu skarbowego o mających wpływ na podwyższenie wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej (w niniejszej sprawie zatrudnienie pracownika), po terminie, o którym mowa w art. 36 ust. 7, powoduje, po pierwsze, że naczelnik urzędu skarbowego stwierdza wygaśnięcie decyzji, o której mowa w art. 30 ust. 1., a po drugie, że podatnicy są obowiązani płacić podatek dochodowy na ogólnych zasadach za cały rok podatkowy.

31 Autor skargi kasacyjnej nie wziął pod uwagę drugiego skutku, który powoduje niewywiązanie się z obowiązku wynikającego z art. 40 ust. 1 pkt 3 u.p.z.d.o.f. Bowiem przekroczenie siedmiodniowego terminu na zawiadomienie naczelnika urzędu skarbowego o zatrudnieniu pracownika powoduje obowiązek płacenia podatku dochodowego na ogólnych zasadach za cały rok podatkowy, a co za tym idzie niemożność wydania decyzji na podstawie art. 30 ust. 2 u.z.p.d.o.f.

32 Przepis art. 30 ust. 2 u.p.z.d.o.f., w związku ze stwierdzeniem braku warunków do zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej, daje jeszcze podatnikowi możliwość skorzystania z uprzywilejowanej formy opodatkowania w formie ryczałtu. Jednakże decyzja na podstawie art. 30 ust. 2 u.p.z.d.o.f. może zostać wydana jeśli podatnik nie spełni warunków do zastosowania karty podatkowej w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej np.: w zakresie przekraczającym dopuszczalny limit.

33 W okolicznościach niniejszej sprawy zastosowanie art. 30 ust. 2 u.p.z.d.o.f. stoi w wyraźnej sprzeczności z zapisem art. 40 ust. 1 pkt 3, z którego jednoznacznie wynika, że zawiadomienie naczelnika urzędu skarbowego z przekroczeniem siedmiodniowego terminu powoduje obowiązek płacenia podatku na ogólnych zasadach za cały rok podatkowy.

34 W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1) tej ustawy w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 490).