Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2023 r., III FSK 1110/23

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2023 r., III FSK 1110/23

Sentencja

1 Dnia 26 września 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 26 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w sprawie ze skargi kasacyjnej D. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 1500/22 w sprawie ze skargi D. S na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: oddalić wnioski.

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z 29 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 1500/22, w sprawie ze skargi skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 15 kwietnia 2022 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę.

3 Pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną i zaskarżył powyższy wyrok w całości. W skardze kasacyjnej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz wstrzymanie prowadzenia egzekucyjnego w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. wnosi o wstrzymanie wykonania postanowienia w całości, ponieważ jego wykonanie doprowadzi do podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Skutkowałoby to trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia Skarżącego lokalu mieszkalnego i tym samym "dachu nad głową". Egzekucja została skierowana do jego rachunku bankowego oraz nieruchomości (lokal mieszkalny, w którym Skarżący zamieszkuje). Na ten moment nieruchomość pozostaje zajęta i jest w trakcie procesu oszacowania jej wartości.

4 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5 Wnioski podlegają oddaleniu.

6 W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę, dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", w związku z art. 193 tej ustawy (por. uchwała NSA z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07). W związku z treścią art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658) w okolicznościach tej sprawy ww. uchwała pozostaje aktualna, ponieważ nie zaistniały w tej sprawie skutki prawne, o jakich mowa w art. 61 § 6 p.p.s.a. (dotychczas nie doszło do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji).

7 Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu, spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków.

8 W niniejszej sprawie należy wskazać, że Sąd administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., nie ma zaś prawnej możliwości udzielania ochrony tymczasowej stronie, która wnosi o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, bądź o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w myśl przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sądy administracyjne są właściwe w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonych do nich orzeczeń organów administracji, natomiast wniosek o wstrzymanie egzekucji nie ma podstawy prawnej w przepisach normujących postępowanie przed tymi sądami. Sąd administracyjny nie jest ani organem egzekucyjnym, ani organem nadzoru i przez to nie jest właściwy do wydania orzeczeń merytorycznych, które mogą zapadać tylko w toku postępowania administracyjnego, w tym wypadku postępowania egzekucyjnego w administracji. Sądy administracyjne nie mają bowiem kompetencji do zastępowania administracji publicznej, a jedynie sprawują kontrolę jej działalności stosownie do art. 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z 15 września 2015 r., II FZ 601/15; z 8 listopada 2017 r., II OZ 1325/17). Na tego rodzaju okoliczności wskazywał skarżącym Naczelny Sąd Administracyjny w innej sprawie, tj. postanowieniu z dnia 4 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK 3849/19.

9 Przechodząc zaś do zakresu przedmiotowego wniosku w jakim skarżący domaga się wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, należy wskazać, że w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. wstrzymaniu wykonania podlegają tylko takie akty i czynności organów administracji publicznej, które posiadają przymiot wykonalności. Zaskarżone do sądu administracyjnego postanowienie nie stwierdza ani nie tworzy po stronie skarżącego uprawnień lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym, nadających się do wykonania. Przymiotu takiego przypisać nie można postanowieniu wydanemu w następstwie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Nie kreuje ono żadnych praw ani obowiązków i niemożliwe jest wstrzymanie jego wykonania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2013 r. w sprawie II FZ 1128/13, publ. LEX nr 1406611).

10 Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu