Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 54

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 980 [PDF]. Stan prawny na

Art. 54.

1. Z rodziną zastępczą niezawodową spełniającą warunki do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, posiadającą opinię koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej oraz co najmniej 3-letnie doświadczenie jako rodzina zastępcza, prowadzący rodzinny dom dziecka lub pełniący funkcję dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego, starosta zawiera, na wniosek tej rodziny, umowę o pełnienie funkcji rodziny zastępczej zawodowej. #

2. Z rodziną zastępczą niezawodową spełniającą warunki do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, posiadającą pozytywną opinię koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej, starosta może zawrzeć, na wniosek tej rodziny, umowę o pełnienie funkcji rodziny zastępczej zawodowej. #

3. Umowa, o której mowa w ust. 1 i 2, określa w szczególności: #

1) strony umowy; #

2) cel i przedmiot umowy; #

3) miejsce sprawowania pieczy zastępczej; #

4) sposób i zakres finansowania pieczy zastępczej; #

5) liczbę dzieci powierzonych rodzinie zastępczej; #

6) maksymalną liczbę dzieci, które można umieścić w danej rodzinie zastępczej; #

7) gotowość do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej specjalistycznej sprawującej pieczę zastępczą nad: #

a) dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności, #

b) dzieckiem umieszczonym na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich, #

c) małoletnią matką z dzieckiem; #

7a) gotowość do sprawowania pieczy zastępczej nad małoletnim umieszczonym w pieczy zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub innego organu państwa obcego za zgodą sądu polskiego; #

8) gotowość do pełnienia funkcji pogotowia rodzinnego; #

9) wysokość wynagrodzenia przysługującego rodzinie zastępczej oraz sposób wypłaty; #

10) możliwość korzystania ze szkoleń i innych form podnoszenia kwalifikacji przez osoby tworzące rodzinę zastępczą; #

11) zakres niezbędnej pomocy w razie choroby osób tworzących rodzinę zastępczą lub problemów z powierzonymi dziećmi; #

12) warunki czasowego niesprawowania opieki nad dzieckiem przez rodzinę zastępczą, w szczególności związanego z wypoczynkiem; #

12a) wysokość kosztów utrzymania i eksploatacji, w tym bieżącej konserwacji, lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym lub domu jednorodzinnego, w którym ma być pełniona funkcja rodziny zastępczej; #

13) uprawnienia starosty w zakresie bieżącej kontroli wykonywania umowy; #

14) czas, na jaki umowa została zawarta; #

15) warunki i sposób zmiany oraz rozwiązania umowy. #

3a. Umowa, o której mowa w ust. 1 i 2, może być zawarta przez starostę innego powiatu niż starosta powiatu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania rodziny zastępczej niezawodowej. #

3b. W przypadku, o którym mowa w ust. 3a, starosta, który zamierza zawrzeć umowę z rodziną zastępczą albo zawarł już taką umowę, może zawrzeć porozumienie ze starostą powiatu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania rodziny zastępczej. #

3c. Porozumienie, o którym mowa w ust. 3b, może określać, że zadania związane z funkcjonowaniem rodziny zastępczej zawodowej, w tym dotyczące organizatora rodzinnej pieczy zastępczej, porozumień, o których mowa w art. 191 ust. 5a, przyznawania świadczeń i dodatków przysługujących rodzinie zastępczej zawodowej i finansowania rodziny zastępczej zawodowej, wykonuje powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania rodziny zastępczej. #

3d. Zadania związane z funkcjonowaniem rodziny zastępczej zawodowej, z którą starosta zawarł umowę, o której mowa w ust. 3a, w tym dotyczące organizatora rodzinnej pieczy zastępczej, porozumień, o których mowa w art. 191 ust. 5a, przyznawania świadczeń i dodatków przysługujących rodzinie zastępczej zawodowej i finansowania rodziny zastępczej zawodowej, wykonuje powiat starosty, który zawarł umowę, chyba że porozumienie, o którym mowa w ust. 3b, stanowi inaczej. #

4. Starosta może upoważnić kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie do zawierania i rozwiązywania umów, o których mowa w ust. 1 i 2. #

5. Umowę zawiera się na okres co najmniej 4 lat. #

6. Jeżeli umowę zawierają małżonkowie, wynagrodzenie przysługuje małżonkowi wskazanemu w umowie. #

7. Umowa ulega rozwiązaniu, w przypadku gdy rodzina zastępcza zawodowa zmieni miejsce sprawowania pieczy zastępczej, opuszczając terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub powiat miejsca zamieszkania, chyba że: #

1) starosta, który podpisał z rodziną zastępczą umowę, o której mowa w ust. 1 lub 2, postanowi inaczej lub #

2) zmiana miejsca sprawowania pieczy zastępczej jest związana z wyjazdem wakacyjnym. #

7a. W przypadku, o którym mowa w ust. 7 pkt 1, starosta, który zawarł umowę z rodziną zastępczą, może zawrzeć ze starostą powiatu właściwego ze względu na nowe miejsce zamieszkania rodziny zastępczej zawodowej porozumienie, które może określać, że zadania związane z funkcjonowaniem rodziny zastępczej zawodowej, w tym dotyczące organizatora rodzinnej pieczy zastępczej, porozumień, o których mowa w art. 191 ust. 5 i 5a, przyznawania świadczeń i dodatków przysługujących rodzinie zastępczej zawodowej i finansowania rodziny zastępczej zawodowej, wykonuje powiat starosty właściwego ze względu na nowe miejsce zamieszkania rodziny zastępczej zawodowej. #

7b. W przypadku odmowy zawarcia przez starostę umowy, o której mowa w ust. 2, odmowa ta wydawana jest pisemnie w postaci papierowej lub elektronicznej, ze szczegółowym uzasadnieniem przyczyn odmowy. #

8. W zakresie nieuregulowanym ustawą do umowy mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny dotyczące umowy zlecenia. #

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrok z , II SA/Po 521/20

    …na podstawie art. 151 Ppsa należało skargę oddalić. Na marginesie natomiast Sąd wskazuje, iż przepis art. 54 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U.2020 r. poz. 821) przewiduje obligatoryjne i fakultatywne zawarcie przez starostę z niezawodową…

  2. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrok z , IV SA/Wr 778/12

    …dziecka, na ich wniosek, starosta może zawierać umowy o utworzeniu rodziny zastępczej zawodowej lub rodzinnego domu dziecka. Do umowy przepisy art. 54 ust. 3-8 stosuje się odpowiednio. Art. 54 w ust. 3 przewiduje, że umowa, o której mowa w ust. 1 i 2, określa w szczególności: 1) strony umowy; 2)…

  3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, wyrok z , II SA/Rz 458/24

    …męża, nazwana umową o świadczenie usług na warunkach zlecenia, dotycząca prowadzenia zawodowej rodziny zastępczej zawarta została na podstawie art. 54 w ust. 3 w.r.s.p.p., w którym określone zostały przedmiotowo istotne elementy tej umowy. Przepis ten dopuszcza możliwość wskazania w treści…

  4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, wyrok z , II SA/Op 235/23

    …2, oraz jeżeli potrzeba przyznania tych środków zostanie potwierdzona w opinii organizatora rodzinnej pieczy zastępczej. Ponadto jak wynika z art. 54 ust. 1 i ust. 3 pkt 12a ustawy z rodziną zastępczą zawodową jest zawierana umowa o pełnienie takiej funkcji, a umowa ta określa m. in. wysokość…

  5. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, wyrok z , II SA/Op 205/23

    …2, oraz jeżeli potrzeba przyznania tych środków zostanie potwierdzona w opinii organizatora rodzinnej pieczy zastępczej. Ponadto jak wynika z art. 54 ust. 1 i ust. 3 pkt 12a ustawy z rodziną zastępczą zawodową jest zawierana umowa o pełnienie takiej funkcji, a umowa ta określa m. in. wysokość…

  6. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrok z , IV SA/Wr 604/12

    …rodzinny dom dziecka, starosta zawiera, na wniosek tej rodziny, umowę o pełnienie funkcji rodziny zastępczej zawodowej. Natomiast w myśl art. 54 ust. 2 wskazanej ustawy, z rodziną zastępczą niezawodową spełniającą warunki do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, posiadającą…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 54 (7)

Historia zmian

Bez zmian od 30 września 2025 r.