Art. 1

Pokaż w całym akcie

Art. 1 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich
Art. 1.
1. Ustanawia się Rzecznika Praw Obywatelskich.
2. Rzecznik Praw Obywatelskich, zwany dalej „Rzecznikiem”, stoi na straży wolności i praw człowieka i obywatela określonych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innych aktach normatywnych, w tym również na straży realizacji zasady równego traktowania.
2a. W sprawach dzieci Rzecznik współpracuje z Rzecznikiem Praw Dziecka.
2b. W sprawach mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236 i 1222) Rzecznik współpracuje z Rzecznikiem Małych i Średnich Przedsiębiorców.
3. W sprawach o ochronę wolności i praw człowieka i obywatela Rzecznik bada, czy wskutek działania lub zaniechania organów, organizacji i instytucji, obowiązanych do przestrzegania i realizacji tych wolności i praw, nie nastąpiło naruszenie prawa, a także zasad współżycia i sprawiedliwości społecznej.
4. Rzecznik wykonuje funkcje organu wizytującego do spraw zapobiegania torturom i innemu okrutnemu, nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu (krajowy mechanizm prewencji) w rozumieniu Protokołu fakultatywnego do Konwencji w sprawie zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania, przyjętego przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych w Nowym Jorku dnia 18 grudnia 2002 r. (Dz. U. z 2007 r. poz. 192).
5. Rzecznik wykonuje zadania określone w ustawie z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów (Dz. U. poz. 928).

art. 1 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz. U. z 2024 r. poz. 1264)

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, postanowienie z 18 stycznia 2002 r., III RN 199/00

   …aktach normatywnych". Natomiast zakres i sposób działania Rzecznika Praw Obywatelskich określa ustawa /art. 208 ust. 2 Konstytucji RP w związku z art. 1 ust. 2 oraz art. 9 i art. 14 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich - t.j. Dz.U. 2001 nr 14 poz. 147/. Jeżeli więc na…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 4 grudnia 2002 r., III RN 202/01
3. Sąd Najwyższy, wyrok z 5 kwietnia 2002 r., III RN 133/01

   …RP). Jakkolwiek więc, zarówno w art. 208 ust. 1 Konstytucji RP, jak i w przepisach ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich (w szczególności w art. 1 ust. 2 – ust. 3, a także w art. 9, art. 14 pkt. 1, art. 16 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1, art. 17a oraz art. 18 tej ustawy) mowa jest o konstytucyjnie…

4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrok z 6 października 2004 r., SA/Sz 2122/03

   …art. 33 ust. 2 i art. 35 ust. 2a ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w związku z art. 1 ust. 3 i art. 14 pkt 6 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz.U. z 2001r., Nr 14, poz. 147) zaskarżył § 11 ust. 1 i…

5. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z 29 stycznia 2010 r., V SA/Wa 1791/09
6. Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu, postanowienie z 11 lipca 2017 r., VIII Ns 1211/15

   …do złożenia omawianego wniosku ma także prokurator (art. 7 w zw. z § 13 ust. 2) oraz Rzecznik Praw Obywatelskich (art. 14 pkt 4 w zw. z art. 1 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich, tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1648 z późn. zm.). Regulowana…

7. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrok z 1 grudnia 2011 r., II SA/Sz 1134/11

   …oraz w innych aktach normatywnych. Zakres i sposób działania Rzecznika Praw Obywatelskich określa ustawa. Art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (j.t. Dz. U. z 2001 r. Nr 14, poz. 147 ze zm.) stanowi, że Rzecznik Praw Obywatelskich (...) stoi na straży…

8. Sąd Apelacyjny w Warszawie, wyrok z 7 lipca 2020 r., V ACa 511/19

   …procesowej po stronie pozwanej, w konsekwencji determinowałby konieczność oddalenia powództwa. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz.U. z 2018 r. poz. 2179), Rzecznik Praw Obywatelskich, stoi na straży wolności i praw człowieka i obywatela…

9. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowienie z 6 października 2022 r., I SAB/Wa 264/22

   …od innych organów państwowych i odpowiada jedynie przed Sejmem na zasadach określonych w ustawie. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz.U.2020.627, tekst jednolity z dnia 8 kwietnia 2020 r.) Rzecznik Praw Obywatelskich stoi na straży wolności…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 1 (11)

Historia zmian

Bez zmian od 14 sierpnia 2024 r.