Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 18

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 967 [PDF]. Stan prawny na

Brzmienie zmienione z dniem

Art. 18.

1. PKP SA nie może bez zgody PLK SA sprzedać lub ustanowić hipoteki na nieruchomości stanowiącej linię kolejową, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, i przekazanej PLK SA na podstawie umowy, o której mowa w art. 17 ust. 6. #

2. PKP SA, PLK SA oraz spółki, o których mowa w art. 14 i 19, a także spółki utworzone przez PKP do dnia, w którym skuteczny stał się wpis PKP SA do rejestru przedsiębiorców, w których Skarb Państwa, PKP SA lub państwowe osoby prawne posiadają 100 % akcji lub udziałów, są obowiązane uzyskać zgodę ministra właściwego do spraw transportu na dokonanie czynności prawnej w zakresie rozporządzenia składnikami aktywów trwałych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2026 r. poz. 522, 640 i 644), zaliczonymi do wartości niematerialnych i prawnych, rzeczowych aktywów trwałych lub inwestycji długoterminowych, w tym oddania tych składników do korzystania innym podmiotom na podstawie umów prawa cywilnego lub ich wniesienia jako wkładu do spółki, jeżeli wartość rynkowa przedmiotu rozporządzenia przekracza równowartość w złotych kwoty 50 000 euro, obliczoną na podstawie średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski, według stanu z dnia wystąpienia o zgodę, z zastrzeżeniem ust. 2b i 6a. #

2a. Do czynności prawnych, o których mowa w ust. 2 i 3a, nie stosuje się przepisów art. 38–41 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym. #

2b. Nie wymaga zgody, o której mowa w ust. 2, czynność prawna: #

1) PKP SA, na której dokonanie jest wymagana zgoda walnego zgromadzenia PKP SA; #

2) PKP SA, polegająca na zbywaniu budynków mieszkalnych lub lokali mieszkalnych wraz z prawem do odpowiedniej przynależnej do nich części gruntu oraz towarzyszącymi urządzeniami infrastruktury technicznej, jeżeli odbywa się na zasadach określonych w rozdziale 7; #

3) PLK SA, polegająca na oddaniu, na okres niedłuższy niż 6 miesięcy, do odpłatnego korzystania maszyn lub urządzeń przedsiębiorcom wykonującym roboty budowlane na rzecz PLK SA; #

4) PLK SA lub PKP SA dokonywana ze Spółką Celową, o której mowa w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1747 oraz z 2025 r. poz. 1531), lub spółką, o której mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy, dotycząca aktywów trwałych zaliczanych do wartości niematerialnych i prawnych. #

2c. Z wnioskiem o wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 2, występują spółki: PKP SA, PLK SA lub spółki, o których mowa w art. 14 i 19, a także spółki utworzone przez PKP do dnia, w którym skuteczny stał się wpis PKP SA do rejestru przedsiębiorców, w których Skarb Państwa, PKP SA lub państwowe osoby prawne posiadają 100 % akcji lub udziałów, określając: #

1) przedmiot rozporządzenia z wyszczególnieniem danych ewidencyjnych identyfikujących składniki aktywów trwałych; #

2) wartość rynkową przedmiotu rozporządzenia; #

3) sposób rozporządzenia; #

4) podmiot, na rzecz którego nastąpi rozporządzenie; #

5) uzasadnienie gospodarcze czynności prawnej. #

2d. Do wniosku, o którym mowa w ust. 2c, dołącza się: #

1) dokumenty potwierdzające: #

a) prawo do przedmiotu rozporządzenia, #

b) wartość rynkową przedmiotu rozporządzenia, o której mowa w ust. 2c pkt 2: wycenę rzeczoznawcy albo oświadczenie wnioskodawcy – jeżeli wartość przedmiotu rozporządzenia można ustalić na podstawie opublikowanych cenników lub notowań giełdowych albo jeżeli koszt wyceny przewyższa 20 % wartości bilansowej przedmiotu rozporządzenia; #

2) projekt umowy, na podstawie której ma być dokonane rozporządzenie; #

3) inne dokumenty potwierdzające dane i informacje zawarte we wniosku. #

2e. Zgoda, o której mowa w ust. 2, jest wyrażana na czas oznaczony, niedłuższy niż rok. Zgoda może zostać wydana z zastrzeżeniem warunków. #

3. Nie podlega sprzedaży mienie wchodzące w skład linii kolejowej o państwowym znaczeniu, będącej własnością PKP SA, PLK SA lub Skarbu Państwa. #

3a. Za zgodą ministra właściwego do spraw transportu mienie, o którym mowa w ust. 3, może być zbyte na rzecz Spółki Celowej, o której mowa w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, lub spółki, o której mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy. #

3b. Do wniosku złożonego przez Spółkę Celową, o której mowa w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, lub spółkę, o której mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy, o wydanie zgody, o której mowa w ust. 3a, dołącza się opinię PKP SA i PLK SA. #

3c. Opinia, o której mowa w ust. 3b, jest wydawana na wniosek Spółki Celowej, o której mowa w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, lub spółki, o której mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy, w terminie niedłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania wniosku o wydanie opinii. Niewydanie opinii w tym terminie traktuje się jako brak zastrzeżeń do wniosku o wydanie zgody, o której mowa w ust. 3a. #

4. Zgoda, o której mowa w ust. 2 lub 3a, lub odmowa zgody jest wyrażana w drodze decyzji administracyjnej. #

5. (uchylony) #

6. (uchylony) #

6a. Do dokonywania przez PLK SA albo PKP SA czynności prawnych polegających na nieodpłatnym przejęciu przez właściwą miejscowo jednostkę samorządu terytorialnego albo wskazanego przez nią zarządcę linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej w zarządzanie, w celu jej dalszej eksploatacji na okres niedłuższy niż 3 lata, zgoda ministra właściwego do spraw transportu nie jest wymagana. Zgoda ministra właściwego do spraw transportu jest wymagana do kolejnej czynności prawnej dotyczącej tego samego przedmiotu rozporządzenia lub okresu dłuższego niż 3 lata. #

7. Czynności prawne dokonane z naruszeniem ust. 2, 3a i 6a są nieważne. #

8. PKP SA i PLK SA nie mogą sprzedawać, wnosić do spółek lub oddawać do odpłatnego korzystania innym podmiotom budynków mieszkalnych będących ich własnością, z zastrzeżeniem przepisów ust. 9 i rozdziału 7. #

9. PKP SA wniesie do PLK SA w formie wkładu niepieniężnego, w uzgodnionych wzajemnie terminach i na uzgodnionych warunkach, budynki wraz z zajętymi pod nie gruntami, niezbędne do zarządzania infrastrukturą kolejową, eksploatacji i utrzymania infrastruktury kolejowej, w których znajdują się lokale mieszkalne, położone na gruntach wchodzących w skład linii kolejowej. #

Pokaż w całym akcie

Orzecznictwo

  1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 1295/09

    …a J. G.. Dlatego też nie może on być stroną w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym ani sądowoadministracyjnym. Stroną w rozumieniu art. 18 ust 2 ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" jest tylko adresat…

  2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 471/11
  3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z , I SA/Wa 405/10

    …nad działalnością gospodarczą P. S.A. w kwocie przewyższającej [...] euro sprawuje minister właściwy do spraw transportu na podstawie art. 18 ust. 2 w/w ustawy, a uprawnienia nadzorcze powiązane są z uprawnieniami kontrolnymi organu nadzoru. Podmiot, na rzecz którego ma nastąpić…

  4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z , I SA/Wa 178/09

    …2003 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 240, poz. 2055) i od dnia 25 maja 2003 r. (Dz. U. z 2003 r., Nr 80 poz. 720) w zakresie obejmującym przepis art. 18 ust. 2 nie przyniosły zmiany uregulowań dotyczących stron postępowania. Zdaniem sądu, J. G., który wygrał przetarg ogłoszony w sprawie dzierżawy…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 18 (4)

Historia zmian

Zmiany od 12 kwietnia 2024 r.

  1. : zmiana brzmienia tekst z tego dnia