Art. 4

Pokaż w całym akcie

Art. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu
Art. 4.
1. Zbrodnie:
1) stanowiące według prawa międzynarodowego zbrodnie przeciwko pokojowi, ludzkości lub zbrodnie wojenne, o których mowa w art. 1 pkt 1 lit. a, oraz
2) komunistyczne, w rozumieniu art. 2 ust. 1, niebędące zbrodniami wojennymi lub zbrodniami przeciwko ludzkości
nie ulegają przedawnieniu.
1a. (uchylony)
1b. Do zbrodni komunistycznych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, przepisu art. 4 § 1 Kodeksu karnego nie stosuje się.
2. Zbrodnie wymienione w art. 1 w pkt 1 lit. a, popełnione na innych osobach niż obywatele polscy, są przedmiotem działania organów powołanych przez ustawę, jeżeli zostały popełnione na terytorium Państwa Polskiego.
3. W stosunku do sprawców zbrodni wojennych, zbrodni przeciwko ludzkości lub zbrodni komunistycznych nie stosuje się wydanych przed dniem 7 grudnia 1989 r. przepisów ustaw i dekretów, które przewidują amnestię lub abolicję.

art. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2023 r. poz. 102)

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, postanowienie z 22 kwietnia 2009 r., IV KK 14/09

   …co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją RP w zakresie dotyczącym treści art. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2007 r. Nr 63, poz. 424 ze zm.), należy zauważyć, że w polskim systemie…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 7 czerwca 2002 r., I KZP 15/02

   …niektóre czyny się nie przedawniają (art. 43 Konstytucji, art. 105 § 1 i 2 k.k., art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z 18 grudnia 1998 r., Dz. U. Nr 155, poz. 1016 ze zm., dalej cyt. 19 jako ustawa o…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 lipca 2010 r., II KK 27/10

   …uznaniu wadliwości tej decyzji Sądu Okręgowego – stwierdzenia, iż przedawnienie karalności zarzucanego oskarżonemu czynu, stosownie do przepisów art. 4 ust 1a w zw. z art. 2 ust 1 wskazanej wyżej ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciw Narodowi Polskiemu – jeszcze…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 lutego 2016 r., V KK 402/14

   …na szkodę interesu prywatnego i publicznego, przekraczając swoje uprawnienia, wydawał decyzje o internowaniu szeregu osób, powołując się na art. 4 ust. 2 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o ochronie bezpieczeństwa Państwa i porządku publicznego w czasie obowiązywania stanu wojennego, w…

5. Sąd Najwyższy, uchwała z 14 października 2015 r., I KZP 7/15

   …społecznej, 24 rasowej lub religijnej, jeżeli były dokonywane przez funkcjonariuszy publicznych albo przez nich inspirowane albo tolerowane”, zaś art. 4 ust 1 ustawy stwierdza, że „zbrodnie, o których mowa w art. 1 pkt 1 lit. a, stanowiące według prawa międzynarodowego zbrodnie przeciwko pokojowi,…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 23 maja 2014 r., III KK 32/14

   …dnia 13 maja 1999 r. wprowadziła 20 i 30-letni termin przedawnienia zbrodni komunistycznych, liczony od 1 stycznia 1990 r. Obowiązujący wcześniej art. 4 ust. 1 wymienionej ustawy stanowił, że bieg terminu przedawnienia tych zbrodni, o ile nie są one zarazem zbrodniami wojennymi lub zbrodniami…

7. Sąd Najwyższy, uchwała z 25 maja 2010 r., I KZP 5/10

   …rozpoczął się dnia 1 stycznia 1990 r. i upłynął na podstawie obowiązujących przepisów prawa karnego materialnego. Wprowadzenie nowych terminów w art. 4 ust. 21 1a ustawy o IPN, miało taki sam skutek, jak wprowadzanie dłuższych terminów przedawnienia w Kodeksie karnym, co zresztą następowało już…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 4 marca 2009 r., III KK 322/08

   …karalności przestępstw. Dopiero nowelizacja tej ustawy dokonana ustawą z dnia 13 maja 1999 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 360) wprowadziła w art. 4 ust. 1a dwudziestoletni i trzydzie- 4 stoletni termin przedawnienia zbrodni komunistycznych, liczony od dnia 1 stycznia 1990 r. Czyn, który…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 8 maja 2007 r., IV KK 93/07
10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 23 września 2009 r., I KZP 18/09

    …może w tej kwestii zająć stanowiska przeciwnego. Oznacza to, że rozważanie przedawnienia karalności przestępstwa oskarżonego z punktu widzenia art. 4 ust. 1a zdanie drugie in fine ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 4 (19)

Historia zmian

Bez zmian od 24 listopada 2022 r.