Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 września 2016 r., IV SA/Wr 229/16
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 września 2016 r., IV SA/Wr 229/16
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Ożóg po rozpoznaniu w dniu 16 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. P. o wstrzymanie wykonania postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić wstrzymania wykonania postanowienia.
Uzasadnienie
2 Pismem z dnia 20 kwietnia 2016 r. R. P. (dalej: skarżąca), złożyła do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Działu Usług Społecznych Miejskiego Ośrodka Polityki Społecznej w L. z dnia [...] stycznia 2016 r. (nr [...]) w przedmiocie zmiany decyzji OPS w L. w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt ojca w Domu Pomocy Społecznej.
3 W piśmie z dnia 22 sierpnia 2016 r. skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że są to kwoty dla niej i jej rodziny bardzo duże. Utrata tej kwoty powoduje, że z miesiąca na miesiąc ledwo starcza jej pieniędzy na życie. Ma na utrzymaniu uczącą się córkę (klasa maturalna), którą wkrótce będzie musiała wesprzeć w trakcie studiowania. Aktualnie, w związku z rozpoczęciem roku szkolnego, musi ponieść wydatki na zakup podręczników i materiałów szkolnych oraz ponieść opłaty za dojazd do szkoły, ubezpieczenia itp. Skarżąca podkreśliła, że jej córka potrzebuje dodatkowych lekcji zwiększających jej szansę zdania matury oraz dostania się na studia a to wymaga oczywiście sporych nakładów pieniężnych. Niestety z uwagi na utratę miesięcznie około 800 zł na pokrycie kosztów utrzymania ojca w tak drogim ośrodku, zmuszona jest odmówić dziecku wsparcia jego edukacji. Nie ma pieniędzy. Kolejny tytuł wykonawczy pogrąża jeszcze bardziej jej stan finansowy oraz psychiczny i fizyczny. Skarżąca stwierdziła, że od wielu lat choruje na schorzenia kardiologiczne – [...] - jest całkowicie zdana na permanentne zażywanie leków. Oznacza to, że nie może ciężko pracować, a w obecnej pracy lekarz zakazał jej pracy w godzinach nocnych.
4 Wyżej wymienione powody, zdaniem skarżącej, skłaniają ją do złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonego postanowienia z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków tak dla niej jak i rodziny.
5 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6 Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718), dalej: ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 ppsa, sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
7 Wstrzymaniu wykonania podlegają tylko takie akty, które nadają się do wykonania. Nie każdy zatem akt administracyjny kwalifikuje się do wykonania, a co za tym idzie nie każdy podlega wykonaniu. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 lutego 2009 r. (sygn. akt II FSK 136/09) przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub przymusowy zaistnienia takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Wykonalność dotyczy zatem aktów zobowiązujących, które ustalają dla ich adresatów nakazy zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Cechy tej nie mają z kolei akty odmowne, jak również te z konstytutywnych aktów uprawniających, które nie wymagają żadnych działań ze strony uprawnionych podmiotów dla spowodowania określonego w nim stanu faktycznego lub prawnego (por. postanowienia NSA: z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 2059/09; z dnia 3 września 2009 r., sygn. akt II OZ 740/09; z dnia 16 listopada 2005 r., sygn. akt II OZ 962/05).
8 Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że zaskarżone postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie ma cech wykonalności, gdyż nie nakazuje stronie wykonania obowiązku. Stanowi ono jedynie formalne potwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a zatem jest to rozstrzygnięcie proceduralne i jako takie nie wywiera skutku w sferze wykonalności decyzji, od którego odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu. Nie powoduje ono powstania żadnych skutków w sferze interesu prawnego strony, nie nakłada na stronę skarżącą nowych praw lub obowiązków, które podlegałyby wykonaniu.
9 Skoro zatem zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w rozumieniu art. 61 § 3 ppsa, to nie może do niego mieć zastosowania instytucja wstrzymania wykonania aktu uregulowana w omówionym przepisie. Uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, sprowadzałoby się bowiem do zawieszenia mocy zaskarżonego aktu nie wywołującego skutków materialnoprawnych.
10 Przywołane unormowanie art. 61 § 3 zd. trzecie ppsa rozszerza możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Kluczowe dla zakresu stosowania art. 61 § 3 ppsa ma zatem znaczenie pojęcia "sprawy", w granicach której sąd może wstrzymać wykonanie aktu bądź czynności. W ocenie Sądu ustawodawca odsyła do sprawy w jej znaczeniu materialnoprawnym, której tożsamość wyznaczają elementy determinujące tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw - prawnej i faktycznej. Tak szerokie rozumienie sprawy administracyjnej nie umożliwia wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia wydanego w I instancji w sytuacji, gdy brak było merytorycznej kontroli dokonanej przez organ odwoławczy, a postępowanie przed tym organem zakończone zostało rozstrzygnięciem o charakterze procesowym - odmową przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
11 Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na mocy art. 61 § 3 i § 5 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.