Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 sierpnia 2017 r., IV SA/Wr 182/17
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 sierpnia 2017 r., IV SA/Wr 182/17
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędzia NSA Henryk Ożóg (spr.) Protokolant st. asystent sędziego Anna Rudzińska po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale IV w dniu 9 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych I.uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą; II.przyznaje adw. K. G. kwotę 590, 40 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt i 40/100) złotych w tym 23 % VAT od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym.
Uzasadnienie
2 Zaskarżoną decyzją z dnia [...]lutego 2017 r., nr [...] Wojewoda D. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 72, art. 73 oraz art. 75 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 645 ze zm.), dalej: ustawa, po rozpoznaniu odwołania Z.R., dalej zainteresowany, strona, skarżący, od decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] stycznia 2017 r., nr[...], orzekającej o uznaniu z dniem 10 stycznia 2017 r. za osobę bezrobotną oraz o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 10 kwietnia 2017 r. do dnia 9 stycznia 2018 r., w kwocie 120 % podstawowej wysokości zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy, co stanowi: 997,40 zł brutto miesięcznie w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku, 783,20 zł brutto miesięcznie w okresie kolejnych dni posiadania prawa do zasiłku, utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.
3 W motywach decyzji ostatecznej organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne organu I instancji i dokonaną przez ten organ ocenę prawną tych ustaleń. Wskazał, że decyzją administracyjną organu I instancji przyznano stronie prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 10 kwietnia 2017 r. do dnia 9 stycznia 2018 r., w kwocie 120 % podstawowej wysokości zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy, co stanowi: 997,40 zł brutto miesięcznie w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku, 783,20 zł brutto miesięcznie w okresie kolejnych dni posiadania prawa do zasiłku.
4 Od tej decyzji zainteresowany złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie. Wyjaśnił, że w ostatnim zakładzie pracy proponowano mu pracę na wartowni i przy komputerze, a ponieważ posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, w dniu 4 listopada 2016 r. skierowano go do lekarza medycyny pracy, który potwierdził, że może pracować na stanowisku wartownika z przeciwwskazaniem pracy w godzinach nocnych i nadliczbowych. Zainteresowany podał, że zaproponowano mu pracę za K., w znacznej odległości od miejsca zamieszkania (tj. K.), po 12 godzin dziennie, dlatego odmówił i poprosił, aby przydzielono mu obiekt bliżej, po 8 godzin dziennie. Odwołujący się zaznaczył, że pracował w zakładzie pracy chronionej i można było stworzyć takie stanowisko dla niego, ale pracodawca nie wyraził zgody sugerując stronie przejście na 2-3 miesięczne chorobowe zaznaczając, że "coś do sprzątania się znajdzie". Odwołujący podał, że w listopadzie oraz grudniu 2016 r. był na chorobowym. Oświadczył, że pod koniec listopada zapytał w informacji urzędu, czy otrzyma zasiłek, jak się sam zwolni z pracy za obopólnym porozumieniem z powodów zdrowotnych (bo dyrekcja nie chciała go zwolnić), wówczas powiedziano mu, że ma tu zastosowanie art. 55 § 1 i że będzie miał zasiłek od razu, jednak w dniu 10 stycznia 2017 r. osoba, której pokazywał orzeczenie lekarskie i inne dokumenty orzekła inaczej. Wedle twierdzeń strony, pracodawca nie chciał go zwolnić, ani zmienić świadectwa pracy, tylko chciał, żeby jeszcze kilka miesięcy chorował.
5 Na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy ustalono, że zainteresowany zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. w dniu 10 stycznia 2017 r. Dokonując rejestracji udokumentował okres uprawniający do zasiłku wynoszący 22 lata i 10 miesięcy oraz fakt, iż ostatnio był zatrudniony od dnia 29 lipca 2014 r. do dnia 30 grudnia 2016 r. Na dowód tej ostatniej okoliczności przedstawił świadectwo pracy.
6 Zdaniem organu odwoławczego, zarzuty strony dotyczące naruszenia obowiązku informacyjnego przez organ pierwszej instancji nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy.
7 Jak dalej wskazano, strona zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy we W. w dniu 10 stycznia 2017 r. i dokonując czynności rejestracyjnych udowodniła, że w tym dniu spełniła warunki określone w ustawie, dla uznania za osobę bezrobotną, zasadnie zatem organ pierwszej instancji przyznał zainteresowanemu status osoby bezrobotnej od dnia 10 stycznia 2017 r.
8 Uwzględniając powyższy stan faktyczny sprawy organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z przepisem art. art. 71 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni.
9 Dalej wskazano, że zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy, prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy lub stosunek służbowy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron, chyba że porozumienie stron nastąpiło z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy albo rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego za wypowiedzeniem lub na mocy porozumienia stron nastąpiło z powodu zmiany miejsca zamieszkania lub pracownik rozwiązał umowę o pracę w trybie art. 55 § 11 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy.
10 W takim przypadku, w ocenie organu odwoławczego, zgodnie z art.75 ust. 2 pkt 2 ustawy, prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu po upływie 90 dni od dnia zarejestrowania.
11 Analizując wszystkie dokumenty organ zatrudnienia uznał, że argumentacja podniesiona w odwołaniu nie może mieć wpływu na uprawnienia do zasiłku dla bezrobotnych. W przypadku rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron nie mają znaczenia okoliczności, które przyczyniły się do takiego rozwiązania stosunku pracy, chyba że rozwiązanie stosunku pracy za porozumieniem stron nastąpiło z powodu zmiany miejsca zamieszkania lub pracownik rozwiązał umowę o pracę w trybie art. 55 § 11 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
12 Decydujące znaczenie dla ustalenia daty przyznania zasiłku ma to, czy do rozwiązania stosunku pracy na mocy porozumienia stron doszło w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy. Zaistnienie powyższych przesłanek, a mianowicie rozwiązanie stosunku pracy za porozumieniem stron w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy, powoduje zastosowanie karencji przewidzianej przez ustawodawcę w art. 75 ust. 2 pkt 2 ustawy, tj. nabycie prawa do zasiłku po upływie 90 dni od dnia zarejestrowania. Karencja nie występuje jedynie wówczas, gdy pracownik rozwiązał umowę o pracę z powodu zmiany miejsca zamieszkania albo w trybie art. 55 § 11 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy. Dołączone do odwołania dokumenty nie wskazują, iż do rozwiązania umowy o pracę doszło w trybie art. 55 § 11 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, ani że odwołujący się rozwiązał umowę o pracę z powodu zmiany miejsca zamieszkania.
13 Wobec powyższego uznano, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o przyznaniu wyżej wymienionemu prawa do zasiłku od dnia 10 kwietnia 2017 r. jest prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami.
14 Ponadto zauważono, że w kwestionowanej decyzji prawidłowo określono okres pobierania zasiłku i jego wysokość. Zainteresowany ukończył 50 lat i udokumentował łączny okres uprawniający do zasiłku wynoszący co najmniej 20 lat.
15 Organ odwoławczy przywołał przepis art. 72 ust. 2 ustawy, z którego wynika, że bezrobotnemu, którego łączne okresy wymienione w art. 71 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 1, 2, 4 i 5, zwane dalej "okresem uprawniającym do zasiłku", wynoszą mniej niż 5 lat, przysługuje zasiłek w wysokości 80% kwoty zasiłku określonego w ust. 1. Bezrobotnemu, którego okres uprawniający do zasiłku wynosi co najmniej 20 lat, przysługuje zasiłek w wysokości 120% kwoty zasiłku określonego w ust. 1.
16 Wskazano, że zgodnie z przepisem art. 73 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy okres pobierania zasiłku wynosi 365 dni dla bezrobotnych powyżej 50 roku życia oraz posiadających jednocześnie co najmniej 20-letni okres uprawniający do zasiłku z tym, że w myśl przepisu art. 73 ust. 4 okres pobierania zasiłku, o którym mowa w ust. 1 i 3, ulega skróceniu o okresy nieprzysługiwania zasiłku, o których mowa w art. 75 ust. 1-3, tj. w przypadku odwołującego się o 90 dni.
17 W ocenie organu odwoławczego, w związku z powyższym prawidłowo ustalono, że prawo do zasiłku przysługuje stronie od dnia 10 kwietnia 2017 r. do dnia 9 stycznia 2018 r., o ile nie zajdą okoliczności powodujące jego wcześniejszą utratę.
18 W skardze na decyzję Wojewody D. skarżący zarzucił, że w sprawie nie przeprowadzono postępowania dowodowego, opierając się jedynie na świadectwie pracy. Skarżący zauważył, że obowiązkiem organu jest nie tylko zbadanie trybu rozwiązania statusu pracy, ale i przyczyn z jakich do niego doszło, gdyż nie każde porozumienie to nieprzyznanie zasiłku. Skarżący powołał się na swój wniosek z dnia 23 grudnia 2016 r.o rozwiązanie umowy o pracę z przyczyn zdrowotnych. Stwierdził, że dzień 4 listopada 2016 r. był ostatnim dniem pracy, bo [...] zakończył prace budowlane na tzw. wzgórzu M. przy ul. [...], między M. a stacją PKP W. Zarzucił, że organ odwoławczy nie mógł dobrze zbadać jego sprawy, skoro na drugiej stronie swojej decyzji podał, że orzeczenie lekarskie było z dnia 14 lipca 2016 r., a to jest numer orzeczenia, właściwa data to 7 listopada 2016 r. Poza tym skarżący powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu oraz przyznał, że "uciekł na chorobowe", ponieważ propozycje, które złożył mu pracodawca nie były dla niego. Dodał, że dyrektor zachęcał go, aby przetrzymał i obiecywał, że w styczniu będzie ta sama praca z B.. ale na ul. [...] nic się nie dzieje. Skarżący postawił zarzut nierównego traktowania, bo firma, w której pracował nie dostosowała do niego, jako osoby niepełnosprawnej, grafiku pracy. Sporządzając wniosek o rozwiązanie umowy o pracę czuł się oszukany, wyizolowany ze środowiska i niepotrzebny, a organy swoimi decyzjami utwierdziły go w tym. Według skarżącego myślenie o osobach z niepełnosprawnościami powinno się bardziej zmienić.
19 W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wyjaśnił, że nie mogą one prowadzić do zmiany stanowiska organu odwoławczego.
20 W dniu 9 sierpnia 2017 r. odbyła się rozprawa sądowoadministracyjna, na której pełnomocnik skarżącego złożyła do akt pismo z dnia 4 sierpnia 2017 r., zawierające oświadczenie pracodawcy, że do rozwiązania umowy o pracę ze skarżącym doszło na podstawie porozumienia stron z przyczyn nieleżących po stronie pracownika. Pełnomocnik wniosła o dopuszczenie dowodu z powyższego pisma na okoliczność, z jakich przyczyn doszło do rozwiązania stosunku pracy. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit a i c z powodu naruszenia art. 75 ustawy oraz przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem pełnomocnika, jak wynika z powołanego art. 75 ustawy ustawodawca chciał nadać negatywny skutek działaniom pracownika, który nie ma zamiaru kontynuowania pracy. Taka sytuacja w przypadku skarżącego nie miała miejsca, co wynika z dokumentacji zgromadzonej w sprawie. Przede wszystkim z orzeczenia lekarskiego wynika, że skarżący nie mógł wykonywać dotychczasowej pracy. Podał, że interpretacja art. 75 powołanej ustawy wynika również z orzecznictwa, np. wyroku WSA w Łodzi z dnia 29 października 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 938/13.
21 Pełnomocnik Wojewody D. podtrzymał stanowisko i wnioski zawarte w odpowiedzi na skargę. Wskazał, że w art. 75 ustawy są określone przesłanki, które dają podstawę do wypłaty zasiłku dla bezrobotnych. Zdaniem pełnomocnika Wojewody, z dokumentów zawartych w aktach sprawy i z przedstawionego pisma nie wynika, aby w sprawie zaistniały okoliczności wymienione w art. 75 ustawy.
22 Sąd postanowił dopuścić dowód z pisma z dnia 4 sierpnia 2017 r. na okoliczność wskazaną we wniosku dowodowym.
23 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
24 Skarga podlega uwzględnieniu.
25 Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Wojewody D. z dnia [...] lutego 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie uznania skarżącego za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
26 W sprawie poza sporem pozostaje, że skarżący z momentem zarejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy spełnił przesłanki do otrzymania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Sporna jest natomiast kwestia od kiedy skarżącemu przysługuje zasiłek z tytułu bezrobocia.
27 Z art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. a ustawy wynika, że prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli: nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni.
28 Nie ulega wątpliwości, że organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację, skarżący przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę Skarżący spełnia więc przesłanki do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, o których mowa w art. 71 ustawy.
29 Jednakże ustawodawca w art. 75 ust. 2 pkt 2 ustawy wskazał, że bezrobotnemu, spełniającemu warunki określone w art. 71, zasiłek przysługuje: po okresie 90 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy - w przypadku wymienionym w ust. 1 pkt 2 art. 75 ustawy. Przepis ten stanowi z kolei, że prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy lub stosunek służbowy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron, chyba że porozumienie stron nastąpiło z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy albo rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego za wypowiedzeniem lub na mocy porozumienia stron nastąpiło z powodu zmiany miejsca zamieszkania lub pracownik rozwiązał umowę o pracę w trybie art. 55 § 1¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy.
30 Skarżący został uznany decyzją organu I instancji z dniem 10 stycznia 2017 r. za osobę bezrobotną. W decyzji tej także ustalono, że skarżący w okresie 6 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji rozwiązał stosunek pracy na mocy porozumienia stron, a zatem prawo do zasiłku nie mogło zostać jemu przyznanie od dnia rejestracji.
31 Zdaniem Sądu, przepis art. 75 ust. 1 ustawy, w pkt 1-7, wymienia enumeratywnie przesłanki, których wystąpienie pozbawia bezrobotnego prawa do zasiłku. W świetle powyższych uregulowań należy jednak zauważyć, że z woli prawodawcy nie każde rozwiązanie stosunku pracy na mocy porozumienia stron w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy, daje podstawę do odmowy przyznania zasiłku wypłacanego wedle reguły określonej w art. 71 ust. 1 ustawy (za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się). Przepis ten odsyła m.in. do cyt. wyżej art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy, co nakłada na organy obowiązek zbadania nie tylko trybu rozwiązania stosunku pracy, ale również przyczyn z jakich do niego doszło.
32 Podobne stanowisko w tym zakresie zajęły sądy administracyjne w wyrokach: WSA w Łodzi z dnia 29 października 2013 r., III SA/Łd 938/13, WSA w Gdańsku z dnia 23 kwietnia 2015 r., III SA/Gd 246/15, WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2016 r., II SA/Wa 371/16, publ. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych, które Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela wraz z zasadniczym tokiem rozważań zawartych w tych orzeczeniach.
33 Sankcja pozbawienia prawa do zasiłku ma miejsce wtedy, gdy osoba zarejestrowana w charakterze bezrobotnego wcześniej sama wypowiedziała stosunek pracy lub stosunek służbowy albo zawarła porozumienie rozwiązujące (a więc albo dobrowolnie przyjęła ofertę złożoną w tej mierze przez pracodawcę, albo sama wystąpiła z taką ofertą). Dostrzega się jednak, że okoliczności dokonania tych czynności prawnych nie zawsze muszą świadczyć o braku woli kontynuowania konkretnego stosunku pracy (stosunku służbowego). W efekcie omawiana tu sankcja utraty prawa do zasiłku jest w kilku przypadkach wyłączana. Tak jest przede wszystkim wówczas, gdy porozumienie stron nastąpiło z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy (patrz: Zbigniew Góral, Komentarz do art. 75 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, opublikowano LEX 2011).
34 Racjonalny ustawodawca uzależnił przyznanie zasiłku dla bezrobotnych, a w zasadzie okresu, od którego to świadczenie będzie przysługiwało, od przyczyny i trybu rozwiązania z pracownikiem stosunku pracy. Prawodawca rozróżnia w tym wypadku dwie sytuacje, które rodzą odmienne dla bezrobotnego skutki prawne. Pierwsza z nich wiąże się z rozwiązaniem stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, co z oczywistych względów powoduje, iż pracownik nie ma wpływu na kształtowanie własnego zatrudnienia i wówczas prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy – art. 71 ust. 1 powołanej ustawy. Druga zaś jest związana z rozwiązaniem stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracownika, gdy inicjatywa rozwiązania umowy o pracę należy do pracownika i to on kształtuje przebieg dotychczasowego zatrudnienia. W tym drugim przypadku ustawodawca przewiduje przyznanie zasiłku dla bezrobotnych po upływie okresu 90 dni od dnia zarejestrowania w charakterze bezrobotnego.
35 W niniejszej sprawie - jak wynika z uzasadnienia decyzji z dnia 10 stycznia
36 2017 r. - organ pierwszej instancji oparł się wyłącznie na treści przedłożonego przez stronę świadectwa pracy i nie przeprowadził, wbrew wskazanej powinności, postępowania wyjaśniającego w powyższym zakresie. Również organ odwoławczy rozważył przypadek skarżącego wyłącznie na podstawie załączonego świadectwa pracy z dnia 30 grudnia 2016 r., z którego wynika że stosunek pracy ustał w wyniku rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron.
37 Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądów powszechnych utrwalony jest pogląd, że świadectwo pracy nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 244 § 1 i 2 k.p.c., gdyż podmiot wydający to świadectwo nie jest organem państwowym ani organem wykonującym zadania z zakresu administracji państwowej. Tylko dokumenty wystawione przez te organy stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Natomiast świadectwo pracy traktuje się w postępowaniu sądowym jako dokument prywatny w rozumieniu art. 245 k.p.c., który stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 9 października 2015 r., sygn. akt III Aua 706/15, LEX nr 1842268, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2009 r., sygn. akt I UK 24/09 (LEX nr 518067). Ponadto w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 16 lipca 2009 r., II PK 1/09 (OSNP 2011, nr 5-6, poz. 71), wskazano, że dowód przeciwko stwierdzeniom zawartym w świadectwie pracy jako dokumencie może być przeprowadzony w każdym czasie w ramach postępowania o konkretne roszczenie.
38 W tej sytuacji organ dysponując świadectwem pracy, w którym wskazano, iż rozwiązanie stosunku pracy ze skarżącym nastąpiło na podstawie porozumienia stron, winien przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu ustalenia przyczyn, z jakich doszło do rozwiązania stosunku pracy. Uwzględniając wypowiedzenie umowy o pracę przez skarżącego w dniu 23 grudnia 2016 r., nie zbadano i nie oceniono, czy po stronie skarżącego była wola kontynuowania stosunku pracy, czy też rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy (ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych lub technologicznych. Tymczasem dokument zawierający oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu ze skarżącym umowy o pracę z przyczyn leżących po stronie pracodawcy został złożony dopiero na rozprawie sądowej.
39 Wskazać należy, że organy administracji publicznej związane są regułami postępowania administracyjnego, określającymi jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. W szczególności winny one przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), a więc podejmować wszelkie niezbędne kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Muszą wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Wskazane wyżej okoliczności dowodzą, że Wojewoda naruszył przytoczone przepisy postępowania. Możliwości przeprowadzenia dowodów w celu ustalenia istotnych w sprawie okoliczności nie zostały bowiem wyczerpane.
40 Podkreślić przy tym trzeba, że naruszenie powołanych przepisów postępowania nastąpiło w konsekwencji naruszenia prawa materialnego, tj. przytoczonego wyżej art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy, poprzez przyjęcie, że jedynie wiążąca jest treść świadectwa pracy, bez względu na motywy, dla których jako formę rozwiązania stosunku pracy przyjęto porozumienie stron. Organ powinien działać zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 75 § 1 k.p.a., a więc jako dowód dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Treść art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy nakłada na organ obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego w kierunku ustalenia, czy porozumienie stron doprowadziło do dobrowolnego bezrobocia, spowodowanego przez zainteresowanego.
41 W tym stanie rzeczy należało zaskarżoną decyzję jak i decyzję organu pierwszej instancji uznać za wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na jego wynik. Z tego względu Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" oraz "c" p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
42 Rozpoznając sprawę ponownie organ oceni przyczyny, z powodu których doszło do porozumienia stron co do rozwiązania stosunku pracy i wyda decyzję z uwzględnieniem treści art. 75 ust.1 pkt 2 ustawy, mając na uwadze, że ustawodawca wprowadził sankcję pozbawienia prawa do zasiłku osobę, która w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy wykazała brak woli kontynuowania stosunku pracy.
43 O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 2 w związku z § 21 ust. 1 pkt 1c i § 4 ust. 2 pkt 3 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1714) biorąc pod uwagę wkład adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 7
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 8
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 9
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 75 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 77 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 80
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 107 (§ 3)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 1)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 244 (§ 1)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 245
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 135
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 250 (§ 1)
- Dz. U. z 2016 r. poz. 645, art. 2
- Dz. U. z 2016 r. poz. 645, art. 71
- Dz. U. z 2016 r. poz. 645, art. 75