Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2016 r., V SA/Wa 4520/15
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2016 r., V SA/Wa 4520/15
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi
Uzasadnienie
2 Pełnomocnik M. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na wskazaną w sentencji decyzję.
3 W uzasadnieniu wniosku w pierwszej kolejności wskazał, że wiedzę o wydaniu powyższej decyzji powziął z doręczonego mu 7 października 2015 r. postanowienia Dyrektora Izby Celnej w [...] nr [...]. Natomiast z treścią decyzji zapoznał się 19 października 2015 r.
4 W ocenie pełnomocnika skarżącego przedmiotowa decyzja nie została prawidłowo doręczona. Na poparcie tej tezy wyszczególniono kilka okoliczności – wskazano na nieotrzymanie przez kancelarię pełnomocnika awiza dotyczącego przesyłki zawierającej decyzję, a także brak informacji o tej przesyłce udzielonej w placówce pocztowej, pomimo regularnego odbierania kierowanej korespondencji przez pracownice kancelarii. Dodatkowo zwrócono uwagę na nieprawidłowe oznaczenie miejsca pozostawienia zarówno pierwszego, jak i ponownego awiza na znajdującym się w aktach organu potwierdzeniu jej odbioru. Na poparcie tych tez pełnomocnik skarżącego przytoczył orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, kładące nacisk na kwestię prawidłowego oznaczenia miejsca pozostawienia awiza, w związku z doniosłością skutków doręczenia decyzji.
5 Ponadto pełnomocnik poinformował, że w związku z trudnościami, jakie w przeszłości napotkał w doręczaniu pism i pozostawianiem awiz spowodowanymi specyfiką budynku, w którym znajduje się kancelaria, korzysta on z usługi powiadomienia sms-owego o próbie doręczenia przesyłek rejestrowanych. Zaznaczył przy tym, że w przypadku przesyłki zawierającej decyzję Nr [...] nie otrzymał on stosownego zawiadomienia, co uzasadnia przypuszczenie, że nie została ona awizowana w sposób prawidłowy, lub tez nie była awizowana w ogóle. W załączeniu do wniosku zostały przedstawione wydruki potwierdzających otrzymywanie takich zawiadomień w przypadku innych przesyłek doręczanych do kancelarii.
6 Powyższe okoliczności w ocenie pełnomocnika skarżącego uprawdopodabniają brak winy w dochowaniu terminu do wniesienia skargi, a nawet brak doręczenia decyzji w ogóle.
7 Postanowieniem z dnia 19 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia termie do wniesienia skargi.
8 Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie.
9 Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt I GZ 276/16 Naczelny Sad Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
10 W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że rozpoznając ponownie wniosek M. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] czerwca 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustali, czy i kiedy doszło do prawidłowego doręczenia tej decyzji, od którego to momentu rozpoczął bieg termin, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. Podniósł, że powinien mieć przy tym na uwadze zarówno akta sprawy, jak również to, że z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 1529) wynika, że w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi pocztowej, prawo wniesienia reklamacji przysługuje – co do zasady – nadawcy. Adresat może reklamację złożyć tylko wówczas, gdy nadawca zrzeknie się na jego rzecz prawa dochodzenia roszczeń albo gdy przesyłka pocztowa lub kwota pieniężna określona w przekazie pocztowym zostanie doręczona adresatowi.
11 Mając powyższe na uwadze zarządzeniem z dnia 3 sierpnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił się do pełnomocnika skarżącego o wyjaśnienie w terminie 7 dni, czy zwracał się z reklamacją usługi powiadomienia sms o możliwości odbioru przesyłki w placówce pocztowej dotyczącej przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję.
12 W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 23 sierpnia 2016 r. wyjaśnił, iż ,,w piśmie z dnia 20 listopada 201 5 r. złożył reklamację w obejmującą zweryfikowanie przyczyn niedoręczenia zawiadomienia sms o pozostawieniu awizo, przy czym w piśmie z dnia 21 grudnia 2015 r. wyraźnie wskazałem, iż chodzi o przesyłkę numer [...], zawierającej decyzję w przedmiotowej sprawie".
13 Podniósł, że w odpowiedzi, pismem z dnia 21 stycznia 2016 r. Poczta Polska wskazała, iż "weryfikacja poprawności funkcjonowania tej formy komunikowania jest uzależniona od zidentyfikowania przesyłek podlegających ocenie, np. w oparciu o numer przyporządkowany podczas nadania, (...) jak też określenia ich cech w odniesieniu do danych adresowych oraz adresata. Z uwagi na nieprzedstawienie takich informacji nie możemy ustalić stanu faktycznego oraz ustosunkować się do czynności związanych z realizacją głoszonego żądania w odniesieniu do opisanych przez Pana przesyłek ".
14 Zdaniem pełnomocnika odpowiedź jest kuriozalna i może świadczyć o tym. że jego pisma w postępowaniu reklamacyjnym nie zostały w ogóle przeczytane lub Poczta Polska nie dysponuje możliwością weryfikacji, czy sms dotyczący danej przesyłki został wysłany (i doręczony), czy też nie.
15 Zaznaczył, iż Poczta Polska nie traktowała sprawy jako reklamacji, o czym świadczą nagłówki pism - określenie sprawy jako "zawiadomienie o rozpatrzeniu zapytania ".
16 Wskazał również, iż sprawę próbował wyjaśnić bezpośrednio u kierowniczki placówki pocztowej oraz dyrektora regionalnego, ale bez efektu. Podniósł, że w nieoficjalnej rozmowie w dniu 16 października 2015 r. dyrektor placówki przyznała, iż możliwa jest sytuacja, w której na skutek błędu sms z informacją o pozostawieniu przesyłki nie jest wysyłany (doręczony) do adresata. Nagranie tej rozmowy (na płycie CD) załączył do pisma. Do pisma dołączył również kserokopię korespondencji z Poczta Polską poświadczoną za zgodność z oryginałem.
17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
18 Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Natomiast wedle art. 87. § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4).
19 Natomiast zgodnie z art. 190 p.p.s.a. zdanie pierwsze - Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
20 Rozpoznając sprawę ponownie Sąd stwierdza, ze wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie.
21 Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie zastępcze doręczenie decyzji w trybie art. 150 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa zwana dalej O.p. nastąpiło 23 lipca 2015 r., a więc termin do wniesienia skargi mijał 24 sierpnia 2015 r. (ze względu art. 83 § 2 p.p.s.a.).
22 Wyjaśnić należy, że przepisy art. 150 § 1-4 O.p. stwarzają możliwość skorzystania przez organ z instytucji tzw. "fikcji" doręczenia. Fikcja ta w istocie sprowadza się do stwierdzenia, że strona odebrała przesyłkę, podczas gdy fizycznie do takiego odbioru nie doszło. Warunkiem jednak jest, aby strona miała możliwość odbioru przesyłki – czy to na poczcie, czy to w urzędzie gminy – ale z niej nie skorzystała, zaś doręczyciel powinien odpowiednio zawiadomić stronę o nadejściu przesyłki.
23 Pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że nie otrzymał awiza (zawiadomienia) informującego o możliwości odbioru przesyłki na poczcie, zawierającej decyzję organu II instancji. Wskazał, że konstrukcja budynku, na adres którego została wysłana decyzja, ma 3 osobne wejścia, co stwarza problemy z doręczeniem korespondencji. Z uwagi na to, że kłopoty z doręczeniem miały miejsce już wcześniej, w celu zapobieżenia im skorzystał z usługi otrzymywania wiadomości sms- owej o próbie doręczenia przesyłki, której jednak w tym przypadku nie otrzymał, co w jego ocenie potwierdza, że przesyłka nie została prawidłowo doręczona.
24 Powyższe argumenty pełnomocnika jako świadczące o braku winy nie mogą znaleźć akceptacji. Organizacja biura w sposób umożliwiający prawidłowe jego funkcjonowanie leży w gestii pełnomocnika. Fakt, że korzysta on z powiadomienia sms - owego o próbie doręczenia przesyłki nie może wpłynąć na podważenie skuteczności jej doręczenia, oraz dowodzić, że awizo nie zostało pozostawione.
25 Należy wskazać, że jedną z możliwości służących obaleniu domniemania doręczenia jest przeprowadzenie procedury reklamacyjnej zgodnie z art. 92 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe. Z pism reklamacyjnych przedstawionych przez pełnomocnika skarżącego na etapie postępowania zażaleniowego oraz nadesłanych przy piśmie z dnia 23 sierpnia 2016 r. (k-134 akt sądowych) w szczególności z pisma Poczty Polskiej z 21 stycznia 2016 r. wynika jednoznacznie, iż przesyłka została prawidłowo awizowana i zwrócona do nadawcy. Z żadnego z przedstawionych pism nie wynika, ażeby zaistniała jakakolwiek okoliczność, na podstawie której można byłoby powziąć wątpliwość, co do nieprawidłowego działania pracownika poczty polskiej doręczającego decyzję organu II instancji i tym samym podważenia skuteczności doręczenia spornej przesyłki.
26 Podnieś należy, że obalenie fikcji doręczenia tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 150 § 4 o.p. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło.
27 Także reklamacja usługi ,,powiadomienia sms" nie może obalić domniemania prawidłowego doręczenia zaskarżonej decyzji. Wskazywane przez pełnomocnika skarżącego odpowiedzi Poczty Polskiej oraz nagrana rozmowa z Kierowniczką Placówki Pocztowej nie prowadzi do obalenia tego domniemania.
28 Zauważyć również należy, że w spornej przesyłce znajdowały się również dwie inne decyzje z [...] września 2015 r., na które skarżący również złożył do tutejszego sądu skargi wraz z wnioskami o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
29 Przedmiotowe skargi zostały zarejestrowane pod sygnaturami V SA/Wa 4518/15 i V SA/Wa 4519/15. Postanowieniami z dnia 16 lutego 2015 r. odmówiono skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi w obu sprawach. Na ww. postanowienia skarżący wniósł zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z dnia 19 kwietnia 2015 r. sygn. akt I GZ 264/15 (V SA/Wa 4519/15) i I GZ 265/15 (V SA/Wa 4518/15) oddalił zażalenia. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniami z 3 sierpnia 2016 r. odrzucił skargi w obu sprawach. Skarżący wniósł zażalenia na ww. postanowienia.
30 Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z dnia 13 października 2016 r. sygn. akt I GZ 537/16 (V SA/Wa 4518/15) i I GZ 538/15 (V SA/Wa 4519/15) oddalił zażalenia.
31 Mając na uwadze powyżej wskazane okoliczności, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji
Powołane przepisy
- Ordynacja podatkowa, art. 150 (§ 4)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 53 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 83 (§ 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 86 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 190
- Prawo pocztowe, art. 92