Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2020 r., V SA/Wa 288/20

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2020 r., V SA/Wa 288/20

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Protokolant - sekr. sądowy Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2020 r. sprawy ze skargi Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego Sp. z o.o. we W. na rozstrzygnięcie Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia [....] stycznia 2020 r., nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Przedmiotem skargi wniesionej przez M. Sp. z o.o. z siedzibą we W (dalej: "Skarżąca", "Spółka" lub "Strona") jest stanowisko Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej (dalej: "Minister", "Organ") z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...], w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyniku oceny formalnej wniosku o dofinansowanie nr [...] pn. "Dostawa autobusów elektrycznych wraz z wykonaniem niezbędnej infrastruktury technicznej dla M. Sp. z o.o. we W." złożonego w ramach Konkursu nr POIiŚ.6.1/1/18 Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko w Priorytecie VI "Rozwój niskoemisyjnego transportu zbiorowego w miastach" w Działaniu 6.1 "Rozwój publicznego transportu zbiorowego w miastach".

3 Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym:

4 W odpowiedzi na ogłoszenie o naborze wniosków o dofinansowanie projektów, w

5 którym Centrum Unijnych Projektów Transportowych pełniło funkcję instytucji

6 organizującej konkurs (IOK, CUPT), Spółka w dniu [...] stycznia 2019 r. złożyła wniosek

7 o dofinansowanie projektu pn. "Dostawa autobusów elektrycznych wraz z wykonaniem

8 niezbędnej infrastruktury technicznej dla M. Sp. z o.o.".

9 W piśmie z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...], IOK

10 zawarła informację o negatywnej ocenie projektu z uwagi na niespełnienie kryterium

11 formalnego nr 4: "Wnioskodawca nie jest przedsiębiorstwem w trudnej sytuacji w

12 rozumieniu unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa". W ocenie IOK Strona

13 jest podmiotem w trudnej sytuacji, o którym mowa w pkt 20 lit. a Komunikatu KE -

14 Wytycznych z 31 lipca 2014 r. dotyczących pomocy państwa na ratowanie i

15 restrukturyzację przedsiębiorstw niefinansowych znajdujących się w trudnej sytuacji

16 (dalej: Wytyczne KE) (Dz. Urz. UE 2014/C 249/01).

17 IOK wskazała również, że w kryteriach merytorycznych pierwszego stopnia projekt

18 Strony otrzymał 53 pkt na 65 możliwych do zdobycia (tj. 81,54%) - zatem przekroczył

19 minimalny próg punktowy, określony w Regulaminie konkursu na poziomie 60%

20 maksymalnej punktacji.

21 W proteście od powyższej oceny Strona wskazała, że IOK przeanalizowała

22 spełnienie kryterium formalnego nr 4 w oparciu o sprawozdania finansowe za lata 2015,

23 2016, 2017 i 2018 oraz oświadczenie Strony. Jednocześnie Spółka podkreśliła, że od czasu złożenia wniosku o

24 dofinansowanie projektu jej sytuacja finansowa uległa

25 znacznej poprawie:

26 - na dzień 31 października 2019 r. kapitał podstawowy wyniósł 318.184.875,00 zł;

27 - na dzień 31 października 2019 r. M. Sp. z o.o. we W. nie posiadała

28 innych kapitałów:

29 - strata z lat ubiegłych na dzień 31 października 2019 r. wynosiła 142.858.444,01 zł:

30 - strata na koniec bieżącego okresu rozliczeniowego (na dzień 31 października 2019

31 r.) wynosiła 13.206.401,43 zł:

32 Spółka podkreśliła, że powyższe oznacza, iż:

33 - na dzień 31 października 2019 r. skumulowane straty wyniosły 156.064.845,44 zł i

34 zmniejszyły się o 26.792.748,57 zł w stosunku do stanu na dzień 31 grudnia 2018 r.;

35 - skumulowane straty na dzień 31 października 2019 r. nie przekroczyły połowy

36 kapitału podstawowego (159.092.437,50 zł).

37 Tym samym Strona od września 2019 r. nie jest przedsiębiorstwem w trudnej sytuacji w

38 rozumieniu unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa (o czym IOK została

39 powiadomiona pismem z dnia 16 października 2019) i spełnia Kryterium formalne nr 4.

40 Pismem z dnia 17 stycznia 2020 r. Minister Funduszy i Polityki Regionalnej

41 poinformował Stronę o nieuwzględnieniu protestu. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia

42 wskazano, że spełnienie zakwestionowanego kryterium formalnego nr 4 jest zależne od

43 negatywnej odpowiedzi na pytanie, czy podmiot ubiegający się o wsparcie jest

44 przedsiębiorstwem w trudnej sytuacji w rozumieniu Wytycznych KE. W analizowanej

45 sprawie zastosowanie znajduje pkt 20 lit. a Wytycznych KE, zgodnie z którym

46 przedsiębiorstwo uznaje się za znajdujące się w trudnej sytuacji, jeżeli (w przypadku

47 spółki charakteryzującej się ograniczoną odpowiedzialnością wspólników) więcej niż

48 połowę subskrybowanego kapitału podstawowego utracono wskutek poniesionych strat.

49 Ma to miejsce w przypadku, gdy odliczenie poniesionych strat z kapitałów

50 rezerwowych (i z wszystkich innych elementów ogólnie uznawanych za część funduszy

51 własnych spółki) prowadzi do ujemnego wyniku przekraczającego połowę

52 subskrybowanego kapitału podstawowego.

53 Wskazówki na temat dokumentów, które powinny zostać wzięte pod uwagę przy

54 ocenie w ramach ww. kryterium, zostały zawarte w załączniku nr 10 do Regulaminu

55 konkursu. Wymieniono w nim dwa wymagane od wnioskodawców dokumenty, w

56 oparciu o które weryfikowane będzie spełnienie kryterium formalnego nr 4:

57 - informację w załączniku nr 8 do wniosku o dofinansowanie (pkt 5),

58 - załącznik nr 9 do wniosku o dofinansowanie.

59 Minister wskazał następnie, że Strona w proteście nie kwestionuje tego, że IOK

60 prawidłowo ustaliła stan faktyczny w zakresie wysokości kapitałów i skumulowanej

61 straty wykazanych w sprawozdaniach finansowych za lata: 2015, 2016, 2017 i 2018,

62 oraz oświadczenia stanowiącego załącznik nr 8 do wniosku o dofinansowanie. Jest

63 zatem bezsporne i oczywiste to, że według stanu na 31 grudnia 2018 r. odliczenie

64 poniesionych strat Spółki z jej kapitałów rezerwowych (i z wszystkich innych elementów

65 ogólnie uznawanych za część funduszy własnych Spółki) prowadziło do ujemnego

66 wyniku, przekraczającego połowę subskrybowanego kapitału zakładowego. W

67 konsekwencji – biorąc pod uwagę sytuację finansową Spółki na koniec 2018 r. –

68 należało ją uznać za przedsiębiorstwo znajdujące się w trudnej sytuacji, co oznaczało

69 brak spełnienia kryterium formalnego nr 4.

70 Kwestię sporną stanowi natomiast to, czy przy ocenie ww. kryterium należało

71 uwzględnić sytuację Strony zaistniałą już po dacie złożenia wniosku o dofinansowanie,

72 co oznaczałoby, że w toku oceny powinny zostać uwzględnione informacje wynikające

73 ze sprawozdań za trzy pierwsze kwartały 2019 r. (wskazane w piśmie Strony z 16

74 października 2019 r.) lub za 10 pierwszych miesięcy 2019 r. (wskazane w proteście).

75 Zdaniem Ministra sposób oceny kryterium formalnego nr 4 oraz wymagane w tym

76 zakresie dokumenty były jednoznacznie określone w Regulaminie konkursu. Zgodnie z

77 wzorem oświadczenia (załącznik nr 8 do Regulaminu) oraz listą załączników (załącznik

78 nr 9 do Regulaminu) wszystkie oświadczenia powinny zostać złożone przez

79 wnioskodawców według stanu na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie, ponadto do

80 dokumentacji aplikacyjnej należało dołączyć sprawozdanie finansowe (bilans, rachunek

81 zysków i strat, sprawozdanie z przepływów środków pieniężnych), sporządzone zgodnie

82 z ustawą o rachunkowości, wraz z opinią i raportem z badania sprawozdania przez

83 biegłego rewidenta za ostatnie 3 lata obrachunkowe.

84 Tym samym już z samej treści przytoczonych postanowień załączników do

85 Regulaminu konkursu wynika jednoznacznie, że ocenie podlegać będzie stan na dzień

86 złożenia wniosku oraz że stan ten zostanie ustalony na podstawie oświadczenia samej

87 Strony oraz dokumentów opisujących jej sytuację finansową za ostatnie 3 lata

88 obrachunkowe.

89 Minister dodał przy tym, że – w myśl art. 3 ust. 1 pkt 9 zd. 1 ustawy o rachunkowości

90 – rok obrachunkowy (obrotowy) to rok kalendarzowy lub inny okres trwający 12

91 kolejnych pełnych miesięcy kalendarzowych, stosowany również do celów

92 podatkowych. Rok obrotowy lub jego zmiany określa statut lub umowa, na podstawie

93 której utworzono daną jednostkę.

94 W przedmiotowej sprawie wniosek o dofinansowanie został złożony 30 stycznia

95 2019 r., natomiast – zgodnie z § 29 Aktu Założycielskiego Spółki – rokiem obrotowym

96 Wnioskodawcy jest rok kalendarzowy.

97 W związku z tym, zgodnie z cytowanymi postanowieniami Regulaminu konkursu,

98 ocenie podlegać powinny dokumenty finansowe za pełne lata kalendarzowe,

99 zakończone przed 30 stycznia 2019 r. Uwzględnienie dokumentów opisujących okres

100 po złożeniu wniosku o dofinansowanie oraz dokumentów nie dotyczących pełnych lat

101 kalendarzowych byłoby oczywiście sprzeczne z wymaganiami Regulaminu konkursu - a

102 zatem niedopuszczalne.

103 Tym samym, jeżeli na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie Wnioskodawca

104 pozostawał przedsiębiorcą w trudnej sytuacji finansowej (co w analizowanej sprawie

105 zostało stwierdzone za pomocą odpowiednich dokumentów), a sytuacja ta uległa

106 poprawie w toku oceny projektu, to zgodnie z informacją zawartą we wzorze

107 oświadczenia Wnioskodawcy w związku z ubieganiem się o dofinansowanie w ramach

108 POliŚ 2014-2020, zgodnie z którą wszystkie oświadczenia składane są wg stanu na

109 dzień złożenia wniosku o dofinansowanie, okoliczność ta nie mogła być wzięta pod

110 uwagę.

111 Minister podkreślił również, że żaden z wymienionych w proteście dokumentów,

112 dotyczących okresu od 30 stycznia 2019 r. (data złożenia wniosku o dofinansowanie) do

113 16 grudnia 2019 r. (data sporządzenia protestu) - obejmujących sprawozdania,

114 oświadczenia, uchwały - nie stanowi i nie może stanowić dokumentu wymaganego

115 zgodnie z pkt 9 listy załączników do wniosku o dofinansowanie, tj. sprawozdania

116 finansowego, sporządzonego zgodnie z ustawa o rachunkowości, wraz z opinią i

117 raportem z badania sprawozdania przez biegłego rewidenta za ostatnie 3 lata

118 obrachunkowe. Wszystkie bowiem przedstawione dokumenty dotyczyły niezamkniętego

119 roku obrotowego.

120 Podsumowując Minister wskazał, że oceniając kondycję finansową Spółki na

121 podstawie złożonych przez nią dokumentów księgowych, obrazujących dane finansowe

122 za 2018 r. (tj. bilansu, rachunku zysków i strat oraz rachunku przepływów pieniężnych)

123 – oraz biorąc pod uwagę dodatkowe dokumenty i wyjaśnienia przedłożone w wyniku

124 kierowanych przez IOK wezwań – należało potwierdzić, iż więcej niż połowę

125 subskrybowanego kapitału podstawowego utracono wskutek poniesionych strat, a tym

126 samym Spółka jest przedsiębiorstwem znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej,

127 zgodnie z pkt 20 lit. a Wytycznych KE.

128 W skardze Strona zarzuciła Ministrowi przeprowadzenie oceny projektu w

129 sposób naruszający prawo, które miało istotny wpływ na wynik oceny. Zdaniem

130 Skarżącej Minister dopuścił się naruszenia:

131 1) unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa, tj. pkt 20. lit. a) Wytycznych

132 KE, poprzez przyjęcie, że Skarżąca jako podmiot ubiegający się o wsparcie jest

133 przedsiębiorstwem w trudnej sytuacji w rozumieniu Wytycznych KE, wskutek czego

134 miało to wpływ na treść rozstrzygnięcia;

135 2) naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 7) ustawy wdrożeniowej poprzez niesprecyzowanie w

136 Regulaminie Konkursu, jasnych wymogów spełnienia kryterium nr 4 opisanego w

137 załączniku nr 4 do Regulaminu konkursu, przez co organ w sposób dowolny uznał

138 Skarżącą za przedsiębiorstwo znajdujące się w trudnej sytuacji biorąc pod uwagę

139 sprawozdanie finansowe za kolejny, czwarty rok obrachunkowy, tj. za 2018 r., pomimo

140 wymagania sprawozdania finansowego sporządzonego zgodnie z ustawą o

141 rachunkowości wraz z opinią i raportem z biegłego rewidenta za ostatnie trzy lata

142 obrachunkowe na dzień złożenia Wniosku o dofinansowanie.

143 W uzasadnieniu skargi Strona podniosła, że IOK w ramach weryfikacji spełnienia

144 kryterium formalnego nr 4 dokonała oceny sprawozdań finansowych za lata 2015-2018,

145 przy czym rozstrzygające okazało się sprawozdanie za 2018 r., które zdaniem Strony

146 nie powinno być brane pod uwagę, ponieważ - zgodnie z Regulaminem konkursu - w jej

147 przypadku ocenie powinny podlegać wyłącznie dokumenty finansowe za ostatniej trzy

148 lata obrachunkowe, tj. za lata 2015-2017. Wnioski wypływające z tych sprawozdań nie

149 pozwalają natomiast na uznanie, że Spółka znajdowała się w trudnej sytuacji

150 finansowej, a tym samym złożone przez nią oświadczenie, stanowiące załącznik nr 8 do

151 dokumentacji aplikacyjnej, należy uznać za prawidłowe. Tym samym bezzasadne było

152 wezwanie Strony przez IOK do złożenia wyjaśnień i poprawy dokumentacji oraz do

153 przekazania sprawozdania finansowego za 2018 r., jak również dokonanie oceny jej

154 projektu na podstawie tego sprawozdania. Jeżeli organ wezwał do uzupełnienia

155 sprawozdania za dalszy okres, to powinien również uwzględnić wyjaśnienia w zakresie

156 poprawy sytuacji finansowej w 2019 r.

157 Jednocześnie Skarżąca podniosła, że dokonanie oceny w oparciu o sprawozdanie

158 za 2018 r. prowadzi do wniosku że kryterium formalne nr 4 nie zostało opisane zgodnie

159 z art. 41 ust 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej, gdyż nie było sprecyzowane w sposób jasny i

160 jednakowy dla wszystkich uczestników naboru. Jeżeli z Regulaminu konkursu wynikał

161 obowiązek złożenia sprawozdań za ostatnie trzy lata obrachunkowe, to dodatkowe

162 wezwanie do złożenia sprawozdania za kolejny (czwarty) rok obrachunkowy prowadzi

163 do różnego traktowania wnioskodawców i dowolnej oceny spełniania ww. kryterium.

164 Ponadto, przytaczając treść pkt 20 lit. a Wytycznych KE, Skarżąca stwierdziła, że

165 organ - dokonując oceny ww. kryterium - ograniczył się wyłącznie do zbadania

166 wysokości straty w odniesieniu do kapitału Spółki, pomijając zupełnie podstawowe

167 kryterium do uznania przedsiębiorstwa za znajdujące się w trudnej sytuacji,

168 obejmującego założenie, że bez interwencji państwa prawie na pewno przedsiębiorstwo

169 będzie skazane na "zniknięcie" z rynku w perspektywie krótko- lub średnioterminowej.

170 Zdaniem Strony organ w oparciu o sprawozdania finansowe powinien dokonać oceny

171 tej właśnie okoliczności, a skoro strata przekraczająca połowę kapitału wystąpiła tylko w

172 2015 r., ale już nie w latach kolejnych (2016 i 2017), to na dzień złożenia wniosku nie

173 istniało ryzyko, że Skarżąca "zniknie" z rynku we wskazanej perspektywie krótko, co

174 oznacza, że nie była przedsiębiorstwem znajdującym się w trudnej sytuacji. Zatem

175 złożone oświadczenie Strony skarżącej w zakresie przesłanek określonych w pkt 20 lit.

176 a Wytycznych KE było prawidłowe, gdyż nie pozostawało w sprzeczności ze

177 sprawozdaniami finansowymi za lata 2015, 2016 i 2017.

178 Poza tym Skarżąca wskazała, że nawet gdyby przyjąć stanowisko organu, że do

179 weryfikacji kryterium formalnego nr 4 służy wyłącznie ocena wysokości straty w

180 stosunku do kapitału Spółki, to i tak z Regulaminu konkursu nie wynika, że wymóg ten

181 miał być spełniony w każdym roku obrachunkowym z ostatnich trzech lat (przed rokiem

182 złożenia wniosku o dofinansowanie).

183 W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi podtrzymując

184 stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

185 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

186 Skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

187 Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie

188 wynika z art. 61 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w

189 zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (Dz.

190 U. z 2014 r., poz. 1146, obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 1431 ze zm.) - dalej: ustawa

191 wdrożeniowa, u.z.r.p.s. - w zw. z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o

192 postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) -

193 dalej: p.p.s.a.

194 W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny

195 legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego,

196 skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia,

197 że:

198 a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to

199 miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego

200 rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,

201 b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę

202 do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1.

203 Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej kryterium

204 "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50 tej ustawy, że do

205 postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania

206 na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. -

207 Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących

208 wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to

209 weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Praktyka

210 sądów administracyjnych wskazuje, że przy interpretacji przepisów ustawy

211 wdrożeniowej przyjąć należy stanowisko, które dopuszcza możliwość posługiwania się,

212 w ramach sądowej kontroli ocen projektów ubiegających się o dofinansowanie -

213 postanowieniami systemu realizacji programu, łącznie z odpowiednimi przepisami

214 prawa powszechnie obowiązującego.

215 Uznać należy, że prawo jako wzorzec kontroli sądowej, wedle którego badana jest

216 legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy ustawy, ale także postanowienia systemu

217 realizacji programu operacyjnego.

218 Kontrolując zatem legalność oceny projektu dokonanej przez Ministra, jak

219 również legalność działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które

220 znalazły ostateczny wynik w zaskarżonej informacji, stwierdzić trzeba, iż odpowiadają

221 one prawu.

222 Ocena Sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania Organu z

223 prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z cyt. ustawą o zasadach

224 realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie

225 finansowej 2014 – 2020, a także postanowieniami systemu realizacji programu, w

226 szczególności Regulaminem konkursu nr PO liŚ.6.1/1/18 - ogłoszonego w ramach

227 Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, Priorytet VI "Rozwój

228 niskoemisyjnego transportu zbiorowego w miastach", Działanie 6.1 "Rozwój

229 publicznego transportu zbiorowego w miastach" , zwanym dalej: Regulaminem

230 konkursu.

231 Sąd przede wszystkim – odnosząc się do regulacji zawartych w ustawie

232 wdrożeniowej – ma za zadanie skontrolowanie, czy podczas oceny projektów nie doszło

233 do nierównego traktowania Wnioskodawcy, co można określić jako naruszenie art. 37

234 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej.

235 Sąd dokonując tej weryfikacji uznał, iż przy ocenie projektu nie doszło do naruszenia

236 art. 37 ustawy wdrożeniowej poprzez brak zapewnienia przejrzystości i rzetelności

237 stosowanych reguł. Należy przy tym podkreślić, że ustawa wdrożeniowa nie definiuje

238 żadnego z tych pojęć. Zasady przejrzystości i rzetelności zostały zdefiniowane w

239 Rozdziale 4 - Ogólne warunki wyboru projektów, pkt 1 lit. a i b Wytycznych w zakresie

240 trybów wyboru projektów na lata 2014 - 2020, za pomocą których na podstawie art. 5

241 ustawy wdrożeniowej minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego określa

242 ujednolicone warunki i procedury wdrażania funduszy strukturalnych.

243 Zgodnie z Wytycznymi, przejrzystość rozumiana jest jako zapewnienie dostępu do

244 informacji związanych z przebiegiem wyboru projektów. Zasada ta jest realizowana co

245 najmniej poprzez udzielanie na wniosek wnioskodawcy informacji o postępowaniu, jakie

246 toczy się w odniesieniu do jego projektu, a także poprzez bieżące zamieszczanie na

247 stronie internetowej instytucji organizującej konkurs informacji o etapie, na którym

248 znajduje się dany konkurs lub innych informacji związanych z jego przebiegiem.

249 W ramach konkursu Organ na bieżąco informuje wnioskodawców w drodze

250 komunikatów na stronie internetowej o tym, na jakim etapie znajduje się konkurs, oraz

251 udziela odpowiedzi na indywidualne pytania zadawane przez wnioskodawców.

252 Zgodnie z Wytycznymi, rzetelność rozumiana jest jako obowiązek zgodnej z

253 ustanowionymi regułami oceny każdego projektu. Zasada ta jest realizowana co

254 najmniej poprzez pisemne uzasadnienie wyniku oceny spełniania każdego z kryteriów,

255 które zostało ocenione negatywnie oraz w przypadku kryterium punktowego nie

256 przyznano maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów. Każde uzasadnienie

257 zawiera przynajmniej wskazanie wszystkich okoliczności, które przesądziły o

258 negatywnym wyniku oceny spełniania danego kryterium lub wskazanie okoliczności

259 uniemożliwiających przyznanie maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów lub

260 wskazanie okoliczności, które zdecydowały o negatywnej ocenie merytorycznej.

261 Informacja dot. oceny wniosku Strony skarżącej zawiera pisemne uzasadnienie wyniku

262 oceny spełnienia spornych kryteriów oraz wskazanie wszystkich okoliczności, które

263 przesądziły o negatywnej ocenie merytorycznej. Tym samym informacja spełnia wymogi

264 rzetelności określone w Wytycznych.

265 Sąd pragnie przy tym podkreślić, że ocena projektu jest dokonywana tylko i

266 wyłącznie na podstawie treści wniosku, jak i załączników do niego dołączonych, przy

267 czym treść wniosku nie podlega zmianom ani modyfikacjom, chyba że organ wezwie

268 Wnioskodawcę do dokonania uzupełnienia braków formalnych.

269 Projekt Skarżącej oceniono zgodnie z Regulaminem konkursu, w tym w

270 szczególności zgodnie z § 4 pkt 10 Regulaminu, tzn. ocena została dokonana pod

271 względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, obowiązujących w dniu ogłoszenia

272 konkursu, które zostały przyjęte przez Komitet Monitorujący PO IiŚ i stanowią załącznik

273 nr 4 do Regulaminu.

274 Projekty oceniane były w oparciu o:

275 a) horyzontalne kryteria formalne w ocenie formalnej;

276 b) kryteria merytoryczne I stopnia (w tym właściwe kryteria horyzontalne) w ocenie

277 merytorycznej I stopnia;

278 c) horyzontalne i dodatkowe kryteria merytoryczne II stopnia w ocenie

279 merytorycznej II stopnia,

280 przy czym ocena projektu winna być przeprowadzona w oparciu o informacje zawarte w

281 poprawionej wersji wniosku oraz wyjaśnieniach udzielonych przez Wnioskodawcę.

282 Sąd dokonując oceny dokumentów przedłożonych przez Skarżącą : wniosku,

283 oceny projektu, protestu oraz rozstrzygnięcia protestu, stwierdził, iż należy zgodzić się z

284 organem, iż brak jest podstaw do dokonania innej oceny projektu.

285 Przechodząc zaś do zarzutów skargi - w szczególności odnoszących się do

286 naruszenia unijnych przepisy dotyczących pomocy państwa, tj. pkt 20 lit. a Komunikatu

287 Komisji Europejskiej (KE) pn. Wytyczne dotyczące pomocy państwa na ratowanie i

288 restrukturyzację przedsiębiorstw niefinansowych znajdujących się w trudnej sytuacji

289 (Dz. Urz. UE 2014/C 249/01) - poprzez przyjęcie, że Strona skarżąca - jako

290 Wnioskodawca, czyli jako podmiot ubiegający się o wsparcie unijne - jest

291 przedsiębiorstwem w trudnej sytuacji w rozumieniu ww. Wytycznych KE oraz

292 naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej - poprzez brak sprecyzowania w

293 Regulaminie konkursu jasnych wymogów w zakresie spełniania kryterium formalnego nr

294 4, opisanego w załączniku nr 4 do Regulaminu konkursu, w konsekwencji czego organ

295 w sposób dowolny uznał Skarżącą za przedsiębiorstwo znajdujące się w trudnej

296 sytuacji, biorąc pod uwagę sprawozdanie finansowe za kolejny (czwarty) rok

297 obrachunkowy, tj. za 2018 r., pomimo wymagania sprawozdania finansowego

298 sporządzonego zgodnie z ustawą o rachunkowości wraz z opinią i raportem biegłego

299 rewidenta za ostatnie trzy lata obrachunkowe na dzień złożenia wniosku o

300 dofinansowanie – należy uznać, że organy nie dokonały oceny wniosku z ich

301 naruszeniem.

302 Podstawą sporu jest rozstrzygnięcie, które z lat obrachunkowych należy brać pod

303 uwagę w ocenie spełniania przez Skarżącą kryterium formalnego Nr 4 tj. czy lata 2015,

304 2016 i 2017 – jak chce Strona skarżąca, czy też lata 2016, 2017 i 2018, na podstawie

305 których dokonał oceny IOK a Minister podtrzymał to stanowisko.

306 Jak na to wskazano w rozstrzygnięciu protestu, oceny projektu dokonano w oparciu o

307 zapisy wniosku, do czego szczegółowo odniósł się organ w zaskarżonym piśmie, Sąd w

308 uzasadnieniu wyroku (w części historycznej) specjalnie zatem przytoczył obszerne

309 stanowisko zawarte w rozstrzygnięciu protestu, aby umożliwić dokładne prześledzenie

310 sposobu oceny organu.

311 Dokonując oceny rozstrzygnięcia protestu pod kątem wskazanym w przepisach

312 prawa, należy stwierdzić, iż organ odniósł się do wszystkich zarzutów, szczegółowo je

313 opisując i odpowiadając na nie.

314 Sąd nie jest przy tym uprawniony do dokonywania oceny merytorycznej wniosku,

315 albowiem uprawnienia do tego posiadają eksperci, powoływani do oceny projektów w

316 danym konkursie. Sąd nie dysponuje specjalistyczną wiedzą niezbędną do rzetelnej i

317 szczegółowej oceny projektów w ich warstwie merytorycznej. Uprawnieniem Sądu jest

318 dokonanie oceny, czy organy prawidłowo dokonały oceny protestu w świetle art. 58

319 ustawy wdrożeniowej i przepisów właściwych dla danego konkursu, zawartych w

320 Regulaminie konkursu.

321 Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd uznał tym samym, iż

322 Minister w szczegółowy sposób odniósł się do wszystkich zarzutów zawartych w

323 proteście.

324 Odnośnie zakwestionowanego Kryterium nr 4 organ wskazał, że argumentacja

325 Wnioskodawcy podniesiona w sprzeciwie nie jest zasadna.

326 Minister podtrzymał ocenę IOK, wskazując, że Strona skarżąca wraz z pierwotną wersją

327 wniosku o dofinansowanie złożyła sprawozdania finansowe za ostatnie trzy lata

328 obrachunkowe, tj. za lata 2015, 2016 i 2017, oraz oświadczenie, że nie jest

329 przedsiębiorstwem w trudnej sytuacji w rozumieniu unijnych przepisów dotyczących

330 pomocy państwa, co było zgodne z Regulaminem konkursu. Na dzień złożenia wniosku

331 o dofinansowanie z bilansu, rachunku zysków i strat oraz sprawozdania z przepływów

332 środków pieniężnych, sporządzonych zgodnie z ustawą o rachunkowości, wraz z opinią

333 i raportem z badania sprawozdania przez biegłego rewidenta za ostatnie 3 lata

334 obrachunkowe, tj. 2015, 2016 i 2017, wynikało, że jedynie w 2015 r. Skarżąca

335 odnotowała straty przekraczające połowę wartości kapitałów. W dwóch kolejnych latach,

336 tj. 2016 i 2017, strata nie przekraczała już połowy wartości kapitałów. Na potwierdzenie

337 tej okoliczności Strona skarżąca przedstawiła tabelę obrazującą wysokość kapitałów i

338 strat w latach 2015-2017.

339 Strona złożyła swój wniosek 30 stycznia 2019 r., została więc wezwana do

340 przedłożenia wyniku finansowego za 2018 rok. Zgodnie z wyjaśnieniem Skarżącej

341 spółki, przekazanym w piśmie z 24 lipca 2019 r. oraz załączonym do niego

342 sprawozdaniem finansowym za 2018 r., na koniec 2018 roku wystąpiła okoliczność

343 wskazana w Wytycznych KE, tj. łączna wartość niepokrytych strat z lat ubiegłych

344 przewyższyła sumę kapitału zapasowego i rezerwowego oraz połowę kapitału

345 zakładowego, dlatego też zaistniała konieczność dokonania zmiany w oświadczeniu

346 Wnioskodawcy. Jednak Strona skarżąca wykazała, że na dzień składania tego pisma i

347 uzupełnionej dokumentacji aplikacyjnej jej sytuacja finansowa uległa znacznej

348 poprawie, wskutek czego w tym czasie nie była już ona przedsiębiorstwem w trudnej

349 sytuacji, co znalazło swoje potwierdzenie w przesłanych sprawozdaniach finansowych,

350 sporządzonych na 30 września 2019 r.

351 CUPT, jak to wynika z akt sprawy i oceny wniosku, w ramach weryfikacji

352 spełnienia kryterium formalnego nr 4 dokonał oceny sprawozdań finansowych za lata

353 2015-2018, przy czym rozstrzygające okazało się sprawozdanie za 2018 r.

354 Z Regulaminu konkursu wynika, że projekty można było składać od 14 listopada 2018 r.

355 do 31 stycznia 2019 r. Skarżąca złożyła wniosek 30 stycznia 2019 r., a tym samym

356 sprawozdania za lata 2015-2017 były niewystarczające do potwierdzenia spełniania

357 przedmiotowego kryterium, a tym samym zasadne było wezwanie Wnioskodawcy przez

358 CUPT do złożenia wyjaśnień i poprawy dokumentacji oraz do przekazania

359 sprawozdania finansowego za 2018 r., jak również dokonanie oceny jego projektu na

360 podstawie tego sprawozdania.

361 Sąd pragnie przy tym wskazać, że Skarżąca mogła złożyć wniosek do końca 2018 r.,

362 wtedy – zgodnie z treścią Regulaminu konkursu - CUPT dokonywałby oceny

363 sprawozdań finansowych za lata 2015-2017, czyli tak, jak na to wskazuje Spółka w

364 treści protestu i skargi.

365 Jednakże skoro Skarżąca złożyła wniosek w 2019 roku, winna była, zgodnie z

366 dokumentacją konkursową, przedłożyć sprawozdanie za 2018 r., jako jeden z trzech

367 ostatnich lat przed złożeniem wniosku, a tym samym ocenie podlegał okres 2016 –

368 2018.

369 Zatem nie można – w ocenie Sądu – zgodzić się ze Skarżącą, że 2018 rok nie

370 powinien być brany pod uwagę, ponieważ - zgodnie z Regulaminem konkursu - w jej

371 przypadku ocenie powinny podlegać wyłącznie dokumenty finansowe za ostatnie trzy

372 lata obrachunkowe, tj. za lata 2015-2017.

373 Tak jak na to wskazywał Organ, w treści załącznika nr 10 do Regulaminu

374 konkursu pn. Przyporządkowanie informacji i dokumentów związanych z oceną

375 projektów do poszczególnych kryteriów (tzw. mapowanie kryteriów) jednoznacznie

376 podano, że weryfikacja spełnienia kryterium formalnego nr 4 odbędzie się w oparciu o

377 informację zawartą w załącznikach do wniosku o dofinansowanie: nr 8 (pkt 5) oraz nr 9.

378 Ponadto zgodnie z wzorem oświadczenia i listą załączników, stanowiącymi załączniki nr

379 8 i 9 do Regulaminu konkursu, wszystkie oświadczenia powinny zostać złożone przez

380 wnioskodawców według stanu na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie. Z zapisów

381 Regulaminu wynika też, że do dokumentacji aplikacyjnej należało dołączyć

382 sprawozdanie finansowe (bilans, rachunek zysków i strat oraz sprawozdanie z

383 przepływów środków pieniężnych), sporządzone zgodnie z ustawą o rachunkowości,

384 wraz z opinią i raportem z badania sprawozdania przez biegłego rewidenta za ostatnie

385 3 lata obrachunkowe.

386 Wynika to wprost z załącznika nr 3 do Regulaminu konkursu, tj. ze szczegółowej listy

387 załączników do wniosku o dofinansowanie:

388 1) w pkt 8 listy wymagane jest oświadczenie Wnioskodawcy w związku z

389 ubieganiem się o dofinansowanie w ramach PO liŚ 2014-2020, obejmujące m. in.

390 deklarację, że nie podlega on wykluczeniu z możliwości otrzymania dofinansowania

391 zgodnie z art. 37 ust. 3 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, w tym także w zakresie tego, że nie

392 jest przedsiębiorstwem w trudnej sytuacji w rozumieniu unijnych przepisów dotyczących

393 pomocy państwa (tj. Wytycznych KE), które zawiera w nagłówku wskazanie, że:

394 wszystkie oświadczenia składane są według stanu na dzień złożenia wniosku o

395 dofinansowanie (...),

396 2) w pkt 9 listy wymagane jest dołączenie - jako obowiązkowego załącznika dla

397 podmiotów przygotowujących standardowe sprawozdania finansowe (do których zalicza

398 się Wnioskodawca) - w celu potwierdzenia kondycji finansowej: sprawozdanie

399 finansowe (bilans, rachunek zysków i strat, sprawozdanie z przepływów środków

400 pieniężnych), sporządzone zgodnie z ustawa o rachunkowości wraz z opinią i raportem

401 z badania sprawozdania przez biegłego rewidenta za ostatnie 3 lata obrachunkowe.

402 Trzeba zatem zgodzić się z Organem, że już z samej treści postanowień Regulaminu

403 konkursu, cytowanych również w rozstrzygnięciu protestu, wynika jednoznacznie, że

404 ocenie w ramach kryterium formalnego nr 4 powinien podlegać stan na dzień złożenia

405 wniosku o dofinansowanie, który zostanie ustalony na podstawie oświadczenia samego

406 Wnioskodawcy oraz dokumentów opisujących jego sytuację finansową za ostatnie 3

407 lata obrachunkowe. Jednocześnie zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości (co

408 też wynika z aktu założycielskiego Strony) rokiem obrotowym jest rok kalendarzowy.

409 W związku z tym prawidłowo w ocenie Sądu i zgodnie z Regulaminem konkursu, CUPT

410 dokonywał oceny wniosku w oparciu o dokumenty finansowe za pełne lata

411 kalendarzowe, zakończone bezpośrednio przed rokiem, w którym został złożony

412 wniosek o dofinansowanie, tj. w przedmiotowym przypadku - przed 30 stycznia 2019 r.

413 Trzeba zgodzić się w tym względzie z Ministrem, że skoro wniosek o dofinansowanie

414 Strony skarżącej został złożony w tej dacie, to sformułowanie "ostatnie 3 lata

415 obrachunkowe" oznacza w tej konkretnej sytuacji trzy lata kalendarzowe bezpośrednio

416 przed 2019 r., czyli wprost lata 2016-2018, a nie - jak twierdzi Strona skarżąca - lata

417 2015-2017.

418 Jednocześnie wnioski wypływające z tych sprawozdań nie pozwalają na uznanie,

419 że Spółka nie znajdowała się w trudnej sytuacji finansowej. Tym samym złożone przez

420 nią oświadczenie, stanowiące załącznik nr 8 do dokumentacji aplikacyjnej, należy uznać

421 za prawidłowe, zatem na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie, tj. 30 stycznia 2019

422 r., zostały spełnione przesłanki do uznania Wnioskodawcy za przedsiębiorstwo w

423 trudnej sytuacji finansowej.

424 W ocenie Sądu nie można zatem za zasadny uznać podniesiony w skardze

425 zarzut naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 7) ustawy wdrożeniowej poprzez niesprecyzowanie

426 w Regulaminie Konkursu, jasnych wymogów spełnienia kryterium nr 4 opisanego w

427 załączniku nr 4 do Regulaminu konkursu.

428 Tym samym - dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem

429 konkretnych zarzutów podniesionych w skardze - należy wskazać, że prawidłowo w

430 ocenie Sądu IOK oraz Minister stwierdzili, Skarżąca spółka jest podmiotem w trudnej

431 sytuacji, o którym jest mowa w pkt 20 lit. a Komunikatu KE - Wytycznych z 31 lipca

432 2014 r. dotyczących pomocy państwa na ratowanie i restrukturyzację przedsiębiorstw

433 niefinansowych znajdujących się w trudnej sytuacji.

434 Z uwagi na powyższe należy uznać, że Minister - rozpatrując protest Skarżącej -

435 działał z poszanowaniem zasad wskazanych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej oraz

436 zgodnie z Regulaminem konkursu.

437 W ocenie Sądu z przedstawionej dokumentacji projektu, która podlegała ocenie

438 IOK oraz Ministra, na podstawie przytoczonych powyżej zapisów Regulaminu konkursu,

439 organ wywiódł prawidłową ocenę, której nie można zarzucić dowolności i braku

440 zasadności. Ocena treści wniosku o dofinansowanie w kontekście spełniania

441 określonych kryteriów odbywa się wyłącznie na podstawie jego treści (oraz

442 załączników).

443 Powyższe ma na celu dochowanie zasad wskazanych w art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy.

444 Wniosek o dofinansowanie wraz z uzupełnieniami powinien być kompletny co do treści i

445 odpowiadać na kryteria wyboru projektów, przeciwne zaś działanie podważa zasadność

446 i celowość organizacji oceny wniosków o dofinansowanie w oparciu o złożoną

447 dokumentację aplikacyjną opracowaną przez poszczególnych wnioskodawców na

448 podstawie dokumentacji konkursowej.

449 Należy też zauważyć, że z Regulaminu konkursu i załączników do niego wynika,

450 jakie kryteria będą oceniane, czemu mają one służyć i w związku z tym, co należy

451 zamieścić we wniosku, aby dane kryterium mogło zostać pozytywnie dla wnioskodawcy

452 ocenione.

453 Ustawodawca w art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej postanowił, że regulamin konkursu

454 zawiera wzór wniosku o dofinansowanie projektu. Wniosek o dofinansowanie stanowi

455 jeden z podstawowych dokumentów dotyczących procedury dofinansowywania

456 unijnego i nie można uznać go w okolicznościach faktycznych sprawy za dokument

457 niemający wiążącego charakteru (por. wyrok NSA z 25 września 2014 r. sygn. akt II

458 GSK 2113/14, odnoszący się analogicznie do art. 29 ust. 2 pkt 8 u.z.p.p.r.; wszystkie

459 powołane orzeczenia dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń

460 Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.gov.pl).

461 Na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego

462 konkursu spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego wypełnienia wniosku (por.

463 wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt. II GSK 1500/11, dostępny tamże).

464 Podkreślić wypada także, że Strona skarżąca przystępując do konkursu winna znać

465 jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób.

466 Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych

467 działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc musi się do tych

468 zasad precyzyjnie stosować. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji

469 aplikacyjnej, zgodnie z wymogami konkursu, ciąży zawsze na wnioskodawcy. Brak

470 podanej informacji lub też podanie informacji w sposób niejednoznaczny winien zostać

471 oceniony negatywnie.

472 Organ w żaden sposób nie naruszył art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, który

473 stanowi, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w

474 sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp

475 do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

476 Postanowienia Regulaminu konkursu obowiązują w równym stopniu wszystkich

477 beneficjentów. Nie można więc zasadnie twierdzić, aby zastosowanie wspomnianych

478 postanowień Regulaminu konkursu względem Strony skarżącej, do czego obowiązany

479 był organ, naruszyło powołany przepis (podobnie NSA w wyroku z 9 stycznia 2014r., II

480 GSK 2322/13, dostępny tamże).

481 Odnosząc się do poprawności oceny projektu należy wskazać, że w tym zakresie

482 możliwości sądu administracyjnego są ograniczone do zbadania, czy ocena została

483 sformułowana w postępowaniu wolnym od naruszeń prawa, w szczególności

484 odpowiadającym zasadom wynikającym z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. W ocenie

485 Sądu takich błędów organy nie popełniły. Przeprowadzona ocena nie jest obarczona

486 ewidentnymi błędami logicznymi, zawiera spójne i logiczne wyjaśnienie stanowiska

487 oceniającego, argumenty na jego poparcie. Analizując treść wniosku, pisma

488 informującego o negatywnej ocenie, protestu oraz pisma zawierającego odpowiedź na

489 protest, należy stwierdzić, iż oceniający w sposób trafny wskazali na powody

490 negatywnej oceny wniosku. Ocena zawiera szczegółowe wyjaśnienie zasad oceny i

491 uzasadnienie negatywnej oceny. Zarzuty protestu jak i skargi nie podważają skutecznie

492 prawidłowości dokonanej oceny.

493 Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na

494 zasadzie przepisu art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy orzekł jak w sentencji.