Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2007 r., V SA/Wa 1711/07

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2007 r., V SA/Wa 1711/07

Tekst

TEZY

1 Wniosek strony o wycofanie tytułu wykonawczego, skierowany do wierzyciela, nalezy potraktować jako wniosek o zajęcie stanowiska wierzyciela w

2 sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego. Zażalenie na takie postanowienie jest niedopuszczalne.

Sentencja

3 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Barbara Wasilewska, Sędzia NSA - Ewa Jóźków (spr.), Asesor WSA - Andrzej Kania, Protokolant - Robert Żukowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2007 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.

Uzasadnienie

4 Przedmiotem kontroli sądowo-administracyjnej w niniejszej sprawie jest postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] marca 2007 r. o numerze [...], stwierdzające niedopuszczalność wniesienia zażalenia na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lutego 2007 r. o odmowie wycofania tytułu wykonawczego oraz umorzenia postępowania egzekucyjnego. Orzeczenie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym.

5 Decyzją z [...] sierpnia 2003 r. o numerze [...], [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na J. B. karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zezwolenia. Decyzja została uznana za doręczoną w trybie zastępczym, tj. poprzez podwójne awizo pozostawione w dniach 8 i 20 sierpnia 2003 r.

6 Wnioskiem złożonym 31 grudnia 2003 r. strona wystąpiła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z 1 sierpnia 2003 r.

7 Postanowieniem z [...] marca 2004 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, które zostało następnie uchylone mocą wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Warszawie z 22 kwietnia 2005 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1502/04. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż wniosek o przywrócenie terminu nie mógł zostać rozpoznany wobec jego braków formalnych, w szczególności z uwagi na brak równoczesnego złożenia odwołania.

8 Wykonując wytyczne zawarte w powyższym wyroku, Główny Inspektor Transportu Drogowego pismem z 3 października 2005 r. wezwał stronę do dopełnienia obowiązku wynikającego z art. 58 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej: k.p.a., poprzez złożenie odwołania od decyzji organu I instancji z 1 sierpnia 2003 r. W odpowiedzi na pismo strona przesłała dokumenty w postaci kopii paszportu, umowy z firmą O. z 12 sierpnia 2003 r. oraz złożony wcześniej wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

9 Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, iż strona nie dopełniła czynności dla której określony był termin tj. nie wniosła stosownego odwołania oraz pismem z 7 grudnia 2005r. poinformował, iż wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pozostawiony został bez rozpoznania.

10 Pismem z 30 grudnia 2005 r. zatytułowanym "pismo wyjaśniające wnioskodawcy" skarżący złożył ponownie wyjaśnienia w sprawie. Wobec powyższego został wezwany do sprecyzowania żądania poprzez określenie, czy przedmiotowe pismo należy traktować jako skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, z pouczeniem o zasadach i terminach wnoszenia skargi. W odpowiedzi – pismem z 24 stycznia 2006 r. – poinformował, iż pismo z 30 grudnia 2005 r. nie jest skargą lecz, jak wskazuje jego nazwa, pismem wyjaśniającym.

11 Wnioskiem z 7 lutego 2007 r. skarżący wystąpił do Głównego Inspektora Transportu Drogowego o wycofanie tytułu wykonawczego złożonego w Pierwszym Urzędzie Skarbowym w G. oraz o umorzenie postępowania w sprawie. W uzasadnieniu powołał się na powołany wyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 kwietnia 2005 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1502/04 wskazując, iż skoro Sąd uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, to wystawiony tytuł wykonawczy nie ma jakiegokolwiek umocowania prawnego.

12 Pismem wyjaśniającym z 19 lutego 2007 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego poinformował stronę o dotychczasowym przebiegu postępowania administracyjnego i sądowo-administracyjnego oraz wskazał, że decyzja z 1 sierpnia 2003 r. o nałożeniu kary pieniężnej nie została uchylona, wobec czego jest ostateczna i stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego.

13 Jednocześnie postanowieniem z [...] lutego 2007 r. o numerze [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w K. odmówił wycofania tytułu wykonawczego oraz umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnych wynikających z decyzji z [...] sierpnia 2003 r., powołując w podstawie prawnej art. 17, 18 oraz art.23 § 7 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) – dalej: u.p.e.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.). W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że dotychczas nie otrzymał decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r., nie jest więc jemu znana treść decyzji nakładającej karę pieniężną. Egzekwowanie kary jest w jego ocenie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

14 Po rozpoznaniu zażalenia Główny Inspektor Transportu Drogowego wydał w dniu [...] marca 2007 r. zaskarżone postanowienie, którym stwierdził niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu organ podniósł, iż postępowanie egzekucyjne w sprawie toczy się przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego, który jest organem egzekucyjnym. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego jest stroną postępowania egzekucyjnego tj. wierzycielem. Złożenie przez zobowiązanego wniosku o wycofanie tytułu wykonawczego oraz umorzenie postępowania obligowało wierzyciela do zajęcia stanowiska poprzez wydanie postanowienia. Jednak na wydane w ten sposób postanowienie nie przysługuje zażalenie. Zgodnie bowiem z art. 17 u.p.e.a. rozstrzygnięcie i zajmowane przez wierzyciela stanowisko następuje w formie postanowienia, jednak zażalenie na takie postanowienie służy wyłącznie wówczas, gdy przepisy ustawy p.e.a. lub przepisy k.p.a. tak stanowią. Z żadnego przepisu powołanych ustaw nie wynika, aby na zajęte przez wierzyciela stanowisko w przedmiocie wycofania tytułu egzekucyjnego oraz odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego przysługiwało zażalenie.

15 Główny Inspektor Transportu Drogowego zauważył jednocześnie, iż postanowieniem z [...] stycznia 2004r. nr [...] wierzyciel stwierdził bezzasadność zgłoszonych przez stronę zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, w przedmiocie braku doręczenia decyzji organu I instancji z [...] sierpnia 2003 r.. Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygniecie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie także nie podzielił argumentacji skarżącego co do braku doręczania decyzji i wyrokiem z 4 lutego 2005 r. sygn. akt III SA/Wa 1491/04 oddalił skargę na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] maja 2004 r.

16 W skardze z 30 kwietnia 2007 r. skarżący wniósł o uchylenie postanowienia Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] marca 2007 r., zwrot zapłaconej kary pieniężnej w wysokości [...] zł oraz zasadzenie kosztów procesu według norm przepisanych. Skarżący sformułował ogólny zarzut polegający na nie respektowaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 kwietnia 2005 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1502/04, który uchylił postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] marca 2004 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu skargi wskazał, iż po wydaniu powyższego wyroku organ nie przesłał mu decyzji z [...] sierpnia 2003 r., od której służyło odwołanie, wobec czego nie uchybił on terminowi przewidzianemu prawem.

17 W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

19 Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: p.p.s.a, sąd oceniając zaskarżony akt rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednak sąd zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi "wkraczać" w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania przed organem administracji i wydanych w nim aktów administracyjnych. Natomiast granice rozpoznania skargi przez sąd są wyznaczone przez kryterium legalności działań administracji publicznej oraz przez całokształt tylko prawnych aspektów sprawy i tylko tego stosunku administracyjno-prawnego, który jest objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 196-197).

20 Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie tej zaskarżone zostało postanowienie wydane w toku postępowania egzekucyjnego i tylko to postanowienie podlega kontroli sądu administracyjnego. Nie może być poddane ocenie, jak tego oczekuje skarżący, postępowanie zakończone ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2003 r., który nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zezwolenia. To postępowanie jest odrębne od postępowania egzekucyjnego.

21 W rozpoznawanej sprawie postępowanie zostało uruchomione na skutek wniosku skarżącego o wycofanie tytułu egzekucyjnego i w konsekwencji o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Wniosek ten zobowiązany uzasadnił uchyleniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 22 kwietnia 2005 r. postanowienia Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

22 [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w K., wypowiadając się jako wierzyciel, odmówił wycofania tytułu wykonawczego i umorzenia postępowania egzekucyjnego, zaś Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpoznaniu zażalenia na powyższe postanowienie, postanowieniem z [...] marca 2007 r. wydanym na podstawie art. 134 ustawy k.p.a. i art. 17 § 1 u.p.e.a. stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie.

23 W ocenie Sądu, rozstrzygnięcia organów obydwóch instancji mieszczą się w granicach zakreślonych prawem. Skarżący złożył wniosek do wierzyciela o wycofanie tytułu egzekucyjnego i umorzenie postępowania. Zgodnie z art. 23 § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organem właściwym do wstrzymania czynności egzekucyjnych lub wstrzymania postępowania egzekucyjnego dotyczącego innych należności pieniężnych niż pozostających we właściwości urzędów skarbowych jest dyrektor izby skarbowej. Decyzję o wstrzymaniu dyrektor może podjąć wyłącznie za zgodą wierzyciela (art. 23 § 7 in fine). Wobec takiego jednoznacznego sformułowania powyższego zapisu nie sposób doszukać się naruszenia prawa przez organy orzekające. W niniejszej sprawie organem egzekucyjnym jest właściwy organ skarbowy (naczelnik urzędu skarbowego), zaś wierzycielem wojewódzki inspektor transportu drogowego. W tym stanie prawnym, ani [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego ani Generalny Inspektor Transportu Drogowego nie są organami właściwymi do wydania skutecznego orzeczenia w przedmiocie wycofania tytułu wykonawczego i umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie zaakceptować należy przyjęty przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego tryb postępowania, przejawiający się w potraktowaniu wniosku strony z 7 lutego 2007 r. jako wniosku o zajęcie stanowiska wierzyciela w toku postępowania egzekucyjnego, tj. ewentualne wyrażenie zgody, o której mowa w omawianym wyżej przepisie art. 23 § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zatem w sprawie znajduje zastosowanie art. 17 § 1 omawianej ustawy, zgodnie z którym, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi.

24 Postanowienie z dnia [...] lutego 2007 r. wydane przez [...]Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, wydane m.in. na podstawie powołanego wyżej art. 17 u.p.e.a. było rozstrzygnięciem w przedmiocie złożonego wniosku. Mimo błędnego pouczenia w przedmiocie możliwości zaskarżenia powyższego postanowienia, Główny Inspektor Transportu Drogowego prawidłowo w postanowieniu z [...] marca 2007 r. wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia. Zgodnie bowiem z treścią przepisu z art. 17 § 1 zdanie drugie u.p.e.a., na postanowienie wierzyciela w przedmiocie zajęcia stanowiska w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym służy zażalenie wyłącznie w sytuacji, gdy tak stanowi przepis ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub kodeksu postępowania administracyjnego. Żaden z przepisów powołanych wyżej ustaw nie zawiera przepisu, który mógłby stanowić podstawę do złożenia zażalenia na postanowienie wierzyciela w przedmiocie odmowy wycofania tytułu egzekucyjnego. Mając więc na uwadze treść powyższego przepisu oraz regulacje art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., stwierdzić należy, iż kontrolowane postanowienie odpowiada prawu, bowiem na postanowienie wydane w pierwszej instancji przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego zażalenie nie przysługiwało.

25 Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, iż treść skargi polega na nieporozumieniu. Strona formułuje bowiem jedynie zarzuty odnoszące się do zakończonego już postępowania administracyjnego w sprawie nałożonej kary pieniężnej. Natomiast zaskarżone postanowienie dotyczy niedopuszczalności zażalenia złożonego w odrębnym postępowaniu egzekucyjnym. Należy podkreślić, że w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym toczyło się już postępowanie w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie to zakończyło się oddalającym skargę wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2005 r. sygn.akt III S.A./Wa 1491/04.

26 Sąd w całości podziela stanowisko wyrażone w powołanym wyżej wyroku w przedmiocie zastępczego doręczenia skarżącemu decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2003 r. Decyzja ta dotychczas nie została prawnie wzruszona, nadal istnieje domniemanie jej skutecznego doręczenia. Postępowanie zmierzające do wzruszenia tej decyzji zakończyło się pozostawieniem bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu, ponieważ skarżący nie dopełnił obowiązku dołączenia do wniosku o przywrócenie terminu odwołania od decyzji z [...] sierpnia 2003 r. zawierającego merytoryczne zarzuty w stosunku do tej decyzji.

27 Badając w powyższym świetle zaskarżone postanowienie, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które dawałyby podstawę do jego uchylenia zgodnie z żądaniem skargi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż skarga nie jest zasadna i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.