Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2012 r., V SA/Wa 1144/11
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2012 r., V SA/Wa 1144/11
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi G.S. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ponownego przyznania kwoty indywidualnej; - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w L. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...].
Uzasadnienie
2 Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez G.S. jest decyzja wydana dnia [...] marca 2011 r. przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego (dalej Prezes ARR) utrzymująca w mocy decyzję wydaną dnia [...] lutego 2011 r. przez Dyrektora Oddziału Terenowego ARR w L. (dalej Dyrektor Oddziału ARR), którą to decyzją Dyrektor Oddziału ARR odmówił ponownego przyznania G.S. kwoty indywidualnej.
3 Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
4 Kolejnymi decyzjami wydanymi w latach 2004 -2007 Dyrektor Oddziału ARR przyznał G.S. indywidualną kwotę mleczną dla dostawcy hurtowego, indywidualną kwotę mleczną z rezerwy krajowej i indywidualną ilość referencyjną z krajowej rezerwy dla dostawcy hurtowego. Pismem (na formularzu) nadanym na poczcie dnia 23 grudnia 2008 r., które wpłynęło do Agencji Rynku Rolnego Oddziału Terenowego w L. dnia [...] grudnia 2008 r. G.S. zwrócił się o cofnięcie kwoty indywidualnej. Uzasadniając wniosek wyjaśnił, że stan zdrowia po dwóch wypadkach w rolnictwie nie pozwala mu na prowadzenie gospodarstwa.
5 Kontrola przeprowadzona w gospodarstwie wykazała, że nie ma w nim bydła, a skarżący oświadczył, że ostatnie sztuki bydła sprzedał w październiku 2008 r.
6 Uwzględniając wniosek skarżącego, decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. Dyrektor Oddziału ARR orzekł o cofnięciu G.S. kwoty indywidualnych dostaw mleka.
7 Decyzja zawierała pouczenie, iż wniosek o ponowne przyznanie cofniętej kwoty indywidualnej, (dalej KL) można składać do dnia 31 grudnia drugiego roku kwotowego następującego po roku, w którym strona zaprzestała produkcji i sprzedaży mleka lub przetworów mlecznych, przy czym upływ terminu liczy się od daty wpływu do organu wniosku, o czym decyduje data stempla pocztowego.
8 Pismem z dnia 10 grudnia 2010 r. G.S. zwrócił się do Dyrektora Oddziału ARR " o przedłużenie zawieszenia kwoty mlecznej do marca 2011 r." W piśmie wskazał, że odbudowuje stado, posiada 48 sztuk jałówek i od marca 2011 r. zamierza wznowić produkcję mleka.
9 Dyrektor Oddziału ARR na ww. pismo odpowiedział pismem z dnia 11 stycznia 2011 r., informując wnioskodawcę, że został on poinformowany, iż najpóźniej do dnia 31 grudnia drugiego roku kwotowego następującego po roku, w którym strona zaprzestała produkcji i sprzedaży mleka lub przetworów mlecznych należy złożyć wniosek o przywrócenie kwoty KI, a brak wpływu wniosku lub złożenie wniosku po terminie skutkuje przekazaniem kwoty na stałe do rezerwy krajowej. Podkreślił, że z przepisów wynika bezpośrednio, że nie ma możliwości przedłużenia terminu "zawieszenia" kwoty indywidualnej. Wyjaśnił, że ponieważ w przypadku wnioskodawcy decyzję w sprawie cofnięcia KI wydano 30 stycznia 2009 r., wniosek należało złożyć najpóźniej do dnia 31 grudnia 2010 r., a wniosek taki nie wpłynął do oddziału terenowego w L..
10 Dnia [...] stycznia 2011 r. G.S. nadał na poczcie "Wniosek o ponowne przyznanie kwoty indywidualnej" sporządzony na formularzu .
11 Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Dyrektor Oddziału ARR, powołując się na treść przepisu art. 31 ust. 6 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 11, poz.65 ze zm.) odmówił ponownego przyznania kwoty indywidualnej, wskazując, że wniosek o ponowne przyznanie KI strony powinien był wpłynąć do Agencji do dnia 31 grudnia 2010 r.
12 Strona złożyła odwołanie od decyzji podnosząc, że 13 grudnia 2010 r. wysłała do Agencji pismo o przedłużenie zawieszenia produkcji mleka do marca 2011 r., ponieważ po tym terminie zamierzała wznowić produkcję, a odpowiedź z Agencji o braku takiej możliwości otrzymała dopiero po upływie miesiąca i dlatego nie złożyła wniosku w terminie.
13 Rozpoznając sprawę w wyniku odwołania wniesionego przez stronę Prezes Agencji Rynku Rolnego decyzją z dnia [...] marca 2011 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji Prezes Agencji wskazał, że zgodnie z art. 31 ust. 6 ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych wniosek o ponowne przyznanie kwoty mlecznej może być złożony najpóźniej do dnia 31 grudnia drugiego roku kwotowego następującego po roku kwotowym, w którym została wydana decyzja w sprawie cofnięcia kwoty indywidualnej. W rozpoznawanej sprawie termin ten upłynął w dniu 31 grudnia 2010 r. Termin ten jest terminem materialnym i nie podlega przywróceniu.
14 Na powyższą decyzję Prezesa ARR G.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie mu kwoty mlecznej. Wyjaśnił, że w grudniu 2008 r. złożył wniosek o zawieszenia kwoty mlecznej, ponieważ ze względów osobistych zmuszony był zaprzestać produkcji mleka. W grudniu 2010 złożył wniosek o przywrócenie kwoty mlecznej, omyłkowo pisząc, że wnosi o przedłużenie zawieszenia. Agencja nie poinformowała go w grudniu, że pismo jest źle sprecyzowane i że mógłby to poprawić. Podniósł również, że na decyzji, którą otrzymał w lutym 2009 r. w pouczeniu nie było napisane, że wniosek o ponowne przyznanie kwoty mlecznej winien być złożony na formularzu.
15 W odpowiedzi na skargę Prezes ARR wniósł o jej oddalenie.
16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
17 Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
18 W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa,v.art.145§1 p.p.s.a.). Zgodnie z art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami skargi.
19 Na wstępie, odnosząc się do zawartego w skardze wniosku o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie skarżącemu kwoty mlecznej, Sąd wyjaśnia, że zgodnie z przepisem art. 145 §1 p.p.s.a. uwzględniając skargę sąd może, w przypadku zaistnienia określonych przepisami podstaw, zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub stwierdzić, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa, nie ma natomiast możliwości orzeczenia co do meritum sprawy, czyli np. orzeczenia o przyznaniu skarżącemu kwoty mlecznej. Taką decyzję może wydać tylko organ, do którego kompetencji należy wydawanie rozstrzygnięć w danej sprawie.
20 Dokonując kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia wydanego przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności zarówno z przepisami procesowymi jak i z normami prawa materialnego Sąd uznał, że narusza ono przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.
21 Sprawy przyznawania indywidualnych kwot ( mlecznych) zostały uregulowane, w zakresie przepisów krajowych, w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 11, poz.65 ze zm.), przywoływanej dalej jako "ustawa".
22 Art.3 ust.1 ustawy stanowi, że do postępowania w sprawach indywidualnych związanych z kwotowaniem produkcji mleka, rozstrzyganych przez Prezesa Agencji oraz dyrektora oddziału terenowego Agencji, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tak więc w postępowaniu w sprawie ponownego przyznania skarżącemu kwoty indywidualnej miały zastosowanie przepisy k.p.a.
23 Stosownie do przepisu art. 31 ustawy w brzmieniu obowiązującym od dnia 28 sierpnia 2010 r., tj. w dacie orzekania przez organy obu instancji, decyzja w sprawie ponownego przyznania kwoty indywidualnej producentowi jest wydawana na jego wniosek składany do właściwego miejscowo dyrektora oddziału terenowego Agencji. Wniosek ten składa się na formularzach opracowanych i udostępnianych przez Agencję. Wniosek musi być złożony najpóźniej do dnia 31 grudnia drugiego roku kwotowego następującego po roku kwotowym, w którym została wydana decyzja o cofnięciu producentowi kwoty indywidualnej stanowiącej jego własność.
24 W tym miejscu należy wyjaśnić, że rok kwotowy to dwunastomiesięczny okres pomiędzy dniem 1 kwietnia a dniem 31 marca roku następnego. W przepisach krajowych rok kwotowy po raz pierwszy został zdefiniowany w art. 2 pkt 7 obowiązującej do dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej ustawy z dnia 6 września 2001 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz.U.Nr 129, poz.1446), jako okres od dnia 1 kwietnia danego roku kalendarzowego do dnia 31 marca następnego roku kalendarzowego, przy czym pierwszym rokiem kwotowym był rok od dnia 1 kwietnia 2004 r. do dnia 31 marca 2005 r. Kolejnymi latami kwotowymi są kolejne okresy dwunastomiesięczne.
25 Z prawidłowo ustalonego przez organy orzekające stanu faktycznego wynika, że skarżący w październiku 2008 r. sprzedał ostatnie sztuki bydła i tym samym przestał spełniać warunki do posiadania indywidualnych kwot dostaw mleka i złożył wniosek o cofnięcie przyznanej kwoty indywidualnej, który to wniosek wpłynął do oddziału terenowego ARR w L. dnia 29 grudnia 2008 r.
26 Decyzja o cofnięciu kwoty indywidualnej została wydana przez Dyrektora Oddziału ARR dnia [...] stycznia 2009 r., a więc w roku kwotowym, który kończył się dnia 31 marca 2009 r. Następny rok kwotowy kończył się dnia 31 marca 2010 r., a drugi rok kwotowy 31 marca 2011 r. Dzień 31 grudnia drugiego roku kwotowego, o którym mowa w wyżej przytoczonym art. 31 ustawy, to 31 grudnia 2010 r. W związku z czym skarżący mógł złożyć wniosek o ponowne przyznanie cofniętej kwoty indywidualnej do dnia 31 grudnia 2010 r., co prawidłowo ustaliły organy orzekające.
27 Sąd stwierdził, że z treści pisma skarżącego z dnia 10 grudnia 2010 r. w sposób nie budzący wątpliwości wynikało, iż zamierzał on w marcu 2011 r. wznowić produkcję mleka. Dlatego pismo to winno być uznane za wniosek o ponowne przyznanie kwoty indywidualnej. Zawarta w piśmie prośba o "przedłużenie zawieszenia kwoty mlecznej do marca 2011r.", w sytuacji gdy przepisy nie przewidują instytucji zawieszenia kwoty indywidualnej, a więc zawieszenie takie nie miało miejsca, dodatkowo potwierdza fakt, że celem pisma było uzyskanie w marcu 2011 r. ponownie kwoty indywidualnej przez skarżącego.
28 W związku z powyższym należało uznać, że skarżący w terminie złożył wniosek o ponowne przyznanie KI. Wniosek skarżącego niewątpliwie nie spełniał wymogów formalnych określonych przepisami art. 31 ust. 5 w zw. z art.15 ust. 3 ustawy oraz nie został złożony na formularzu, który to wymóg został określony w art. 31 ust. 7 ustawy.
29 Stosownie do art.64 § 2 k.p.a. (którego stosowanie nie zostało wyłączone w sprawach dotyczących przyznawania kwot mlecznych), jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
30 W tej sytuacji Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w L. zobowiązany był w trybie art.64 § 2 k.p.a. wezwać wnioskodawcę do usunięcia braków formalnych wniosku. Nie wezwanie do usunięcia braków wniosku stanowi naruszenie przepisu art.64 § 2 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
31 Ponieważ stosownie do art. 61 § 3 k.p.a. datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej, to postępowanie w sprawie ponownego przyznania kwoty indywidualnej zostało wszczęte w dacie wpływu do Oddziału Terenowego ARR w L. wniosku skarżącego z dnia 10 grudnia 2010 r.
32 Złożony przez skarżącego już w 2011 r. wniosek o ponowne przyznanie kwoty indywidualnej sporządzony na wymaganym formularzu powinien zostać potraktowany jako uzupełnienie wniosku z dnia 10 grudnia 2010 r. Wobec nie wezwania wnioskodawcy do usunięcia braków formalnych wniosku w terminie 7 dni, wniosek złożony na formularzu należy uznać za uzupełnienie wniosku złożone w terminie.
33 Sąd wskazuje, że gdyby dla organu orzekającego nie była jasna treść wniosku złożonego przez stronę pismem z dnia 10 grudnia 2010 r., to zgodnie z wyrażonymi w art.7 i 8 k.p.a. zasadami zobowiązującymi organy administracji do prowadzenia postępowania z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, organ zobowiązany był wezwać stronę do sformułowania żądania w sposób nie budzący wątpliwości. Brak wezwania stanowi naruszenie przepisów art.7 i 8 k.p.a.
34 Rozpoznając sprawę ponownie organ orzekający rozpozna wniosek skarżącego o ponowne przyznanie kwoty indywidualne jako wniosek złożony dnia 15 grudnia 2010 r. (data wpływu do ARR OT), którego braki formalne zostały uzupełnione.
35 W związku z powyższym wobec wydania zaskarżonych decyzji z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik postępowania, Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 7
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 8
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 61 (§ 3)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 64 (§ 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 134 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Ustawa o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych, art. 3