Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2018 r., VI SA/Wa 1861/17

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2018 r., VI SA/Wa 1861/17

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2018 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego S. G. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

2 |Główny Inspektor Transportu Drogowego ("GITD") decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., |

3 |art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z |

4 |2017 r., poz. 953), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 64d, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit c., ust. |

5 |2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 128), dalej "p.r.d.", art. 41 ustawy z dnia 21 marca |

6 |1985 o drogach publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1440 ze zm.), dalej "u.d.p.", utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora |

7 |Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2017 r., nakładającą na S. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. w [...], dalej |

8 |"skarżący", "strona", karę pieniężną w kwocie 15.000 zł za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. |

9 |Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. |

10 |W dniu [...] marca 2017 r., w miejscowości [...] na drodze krajowej nr [...], na której dopuszcza się ruch pojazdów o nacisku pojedynczej osi |

11 |napędowej do 10 t został zatrzymany do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika siodłowego marki [...]o nr [...] wraz z|

12 |trzyosiową naczepą marki [...] o nr [...] Pojazdem kierował A. G., który wykonywał przewóz rzeczy w postaci piwa puszkowego (ładunek |

13 |podzielny) na trasie [...] - [...]. Przewóz ten wykonywany był na rzecz przedsiębiorcy: P. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z |

14 |dnia [...] marca 2017 r. |

15 |Przeprowadzono ważenie pojazdu na zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę stanowisku do pomiaru mas i nacisków osi, położonym w |

16 |miejscowości [...], przy drodze krajowej nr [...], wyposażonym we wnękę dostosowaną do użytych do pomiarów wag przenośnych typu SAW 10C/II o |

17 |nr fabrycznych [...] i [...], które posiadały ważne w dniu kontroli świadectwa dopuszczające do użytkowania. |

18 |Kierujący został zapoznany ze świadectwami legalizacji wag, przymiaru wstęgowego, świadectwem wzorcowania wysokościomierza oraz z |

19 |protokołem pomiaru pochylenia terenu w miejscu ważenia. Kierujący pouczony o prawie do złożenia wniosku o powtórne ważenie pojazdu nie |

20 |skorzystał z tej możliwości i osobiście odczytywał wyniki pomiarów z urządzeń pomiarowych. W trakcie wykonywania pomiarów strefa ważenia |

21 |nie zawierała żadnych zanieczyszczeń (została dokładnie oczyszczona bezpośrednio przed rozpoczęciem pomiarów). |

22 |W wyniku kontroli ustalono rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu członowego, tj. 13,0 t, zatem przekraczający wartość |

23 |dopuszczalną dla dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o nacisku pojedynczej osi wynoszącym do 10 t, o 3,0 t, tj. o 30%. Na |

24 |podstawie ustalonych gabarytów zespołu pojazdów, stwierdzono, że odpowiadał on parametrom wymiarowo-wagowym przewidzianym dla zezwolenia |

25 |kat. VII. |

26 |W toku kontroli kierowca przedstawił dokumenty przewozowe, tj. dokument wydanie zewnętrzne nr [...] oraz dokument nr [...], z których |

27 |wynikało, że przewożono towar w postaci piwa puszkowego na paletach. Potwierdzeniem powyższego jest dokumentacja sporządzona w trakcie |

28 |kontroli drogowej. Zawiadomieniem z dnia 7 marca 2017 r. poinformowano skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego i |

29 |przysługujących w postępowaniu prawach strony, a także wezwano do nadesłania odpowiednich dokumentów celem uzupełnienia materiału |

30 |dowodowego w sprawie oraz złożenia wyjaśnień. W piśmie tym znalazło się również wyjaśnienie przesłanek umorzenia postępowania. |

31 |W odpowiedzi, pismami z dnia 15 marca 2017 r. oraz z dnia 30 marca 2017 r., skarżący odniósł się do stwierdzonego podczas kontroli |

32 |naruszenia podnosząc, że: |

33 |w dniu kontroli przewoziła ładunek podzielny, na który nie można otrzymać zezwolenia kat. VII; |

34 |dochowała należytej staranności w realizacji czynności w realizacji związanych z przejazdem i nie miała wpływu na powstanie naruszenia - |

35 |wypełniła tym samym warunki art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d. Strona podkreśliła, że zasadniczym i najważniejszym powodem powstania |

36 |naruszenia był brak możliwości rzeczywistego pomiaru wartości nacisku osi napędowej pojazdu po dokonaniu załadunku. Strona podkreśliła |

37 |również że kierowca nie brał udziału w procesie załadunku co uniemożliwiło wpływ na sposób załadunku i rozmieszczenia ładunku na |

38 |naczepie; |

39 |użyte do przeprowadzenia pomiarów wagi typu SAW 10C (serii II) zostały użyte niezgodnie z instrukcją producenta i dokumentami |

40 |dopuszczającymi wskazane przyrządy do stosowania. Przedmiotowe wagi w liczbie dwóch nie mogły być użyte do wyznaczania masy całkowitej |

41 |pojazdu oraz nacisków jego osi w przypadku pojazdu o licznie osi większej niż 3; |

42 |wnęki wagowe, w których umieszczone były wagi celem dokonania ważenia, nie były dostosowane do użytych wag; |

43 |pojazd może stać się nienormatywny z uwagi na przekroczenie nacisków osi wyłącznie w przypadku gdy przekroczone są naciski więcej niż |

44 |tylko jednej osi; |

45 |poddany kontroli pojazd członowy nie odpowiadał swoimi parametrami wymogom określonym w załączniku nr 1 do ustawy p.r.d. dla zezwolenia |

46 |kategorii VII. |

47 |Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. [...]Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15.000 |

48 |zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII. |

49 |W uzasadnieniu decyzji organ powołał przepisy ustaw Prawo o ruchu drogowym oraz o drogach publicznych, na podstawie, których wydał |

50 |rozstrzygnięcie oraz wyjaśnił przesłanki, jakie powinien spełniać pojazd aby mógł zostać uznany za normatywny. Organ wyjaśnił także |

51 |definicje pojazdu nienormatywnego, a także wskazał, że na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, uznano za zasadne |

52 |wszczęcie postępowania wyjaśniającego wobec P.. |

53 |Odnosząc się do przesłanek umorzenia postępowania, organ wskazał, że nie znalazł przesłanek aby odstąpić od nałożenia kary pieniężnej. |

54 |Dalej przytoczył treść przepisów p.r.d. w zakresie wymiaru kary. Organ wojewódzki wyjaśnił również sposób kwalifikacji kontrolowanych |

55 |pojazdów do konkretnych kategorii i wskazał, że w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2 p.r.d., za przejazd pojazdem |

56 |nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Organ wyjaśnił również, że droga krajowa nr [...] na odcinku [...] po której|

57 |poruszał się kontrolowany pojazd członowy, jest drogą publiczną, po której mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej |

58 |osi do 10 t. |

59 |Organ stwierdził, że strona nie tylko miała wpływ na postawnie naruszenia, ale ewidentnie się do nich przyczyniła. Złożone przez stronę |

60 |wyjaśnienia nie pozwalają twierdzić, że dochowała ona należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem lub nie miał |

61 |wpływu na powstanie naruszenia. |

62 |Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Zarzucił organowi: |

63 |- naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące ustalenie parametrów wagowych kontrolowanego pojazdu; |

64 |- błędne zastosowanie art. 2 pkt 35 p.r.d., co do stanu faktycznego nieobjętego jego dyspozycją oraz błędną wykładnię przepisów |

65 |zapisanych pod lp. 7 załącznika nr 1 do p.r.d., co skutkowało błędnym uznaniem, iż pojazd ten wypełnił parametry przewidziane dla |

66 |zezwolenia kategorii VII. |

67 |Skarżący wskazał także na brak możliwości zastosowania wag typu 10 C/II do ważenia pojazdów 5-6 osiowych oraz podniósł kwestię |

68 |przeprowadzenia ważenia w miejscu nieodpowiednim do zastosowania wag typu SAW 10C/II oraz wniósł o przeprowadzenie dowodu z oględzin |

69 |miejsca ważenia w miejscowości Tęgoborze na okoliczność potwierdzenia niedostosowania wnęk do zastosowanych wag. |

70 |W tych okolicznościach została wydana wymieniona na wstępie decyzja administracyjna Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] |

71 |czerwca 2017 r. |

72 |Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy uznał, że organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 k.p.a. oraz art. |

73 |77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a także dopuścił jako dowód |

74 |wszystko co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia a nie jest sprzeczne z prawem. Organ II instancji uznał, że zgromadzony w sprawie |

75 |materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedlił ustalony stan faktyczny, a z jego całokształtu niewątpliwie wynikało, że skarżący |

76 |dopuścił do poruszania się po drodze publicznej pojazdu nienormatywnego z naruszeniem przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. |

77 |GITD wyjaśnił definicję pojazdu nienormatywnego oraz procedurę ustalania kategorii wymaganego zezwolenia, która miała wpływ na wysokość |

78 |nałożonej kary pieniężnej. Uznał również, że organ I instancji prawidłowo zakwalifikował stwierdzone naruszenie jako wykonywanie |

79 |przejazdu drogowego pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII. Podkreślił, że podczas kontroli stwierdzono przekroczenie |

80 |dopuszczalnego nacisku na pojedynczą oś napędową pojazdu o 3,0 t w stosunku do obowiązującej normy 10 t (ustalono nacisk na pojedynczą oś|

81 |13 t). Powołując się na odpowiednie rozporządzenia wskazał, iż droga krajowa nr 75 na odcinku gdzie doszło do kontroli została zaliczona |

82 |do kategorii dróg, po których mogą poruszać się jedynie pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. |

83 |GITD uznał, że strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d.|

84 |jest nią podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd. |

85 |Odnosząc się do argumentów skarżącego GITD wskazał, że zgodnie z pkt 5.2 homolgacji wag istnieje możliwość połączenia dwóch wag do |

86 |pomiaru osi, co jednak w żaden sposób nie wyklucza wyznaczenia nacisku osi za pomocą dwóch wag bez zastosowania interfejsu. Nie ma |

87 |obowiązku łączenia dwóch wag, a jedynie istnieje możliwość takiego połączenia. W takim przypadku każda z wag wskazuje nacisk na koło |

88 |pojazdu danej osi, które po zsumowaniu dają wartość nacisku osi pojazdu. Tym samym zgodnie z treścią świadectwa homologacji dopuszczalny |

89 |jest pomiar z zastosowaniem interfejsu, a więc gdy podziałka wagi wzrasta o 100 kg, jak i bez zastosowania interfejsu (kabla łączącego |

90 |wagi), gdzie każda z wag wskazuje nacisk koła danej osi z działką do 50 kg, które łącznie dają nacisk osi pojazdu. |

91 |Następnie organ odwoławczy wskazał, iż przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny jest możliwy tylko na |

92 |podstawie zezwoleń kategorii I lub II (art. 64 ust. 2 p.r.d.). Stosownie do art. 140ab ust. 2 p.r.d. w przypadku naruszeń zakazu, o |

93 |którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Przepis art. 64 ust. 2|

94 |p.r.d. ustanawia zakaz przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Zatem z treści art. 140ab ust. 2 p.r.d.|

95 |wynika, że przy kwalifikowaniu naruszeń związanych z ustaleniem braku właściwej kategorii zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym,|

96 |którym przewożony jest ładunek podzielny, okoliczność w postaci prawnej niemożności uzyskania zezwolenia kategorii III - VII nie ma |

97 |żadnego znaczenia. Ustawodawca bowiem przyjął, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. |

98 |GITD wyjaśnił, że odpowiedzialność podmiotów wykonujących inne czynności związane z przewozem drogowym, jest odpowiedzialnością dodatkową|

99 |i niezależną od odpowiedzialności administracyjnej podmiotu wykonującego przejazd. Nie ma zatem możliwości uniknięcia przez stronę |

100 |odpowiedzialności z tytułu stwierdzonych naruszeń poprzez "przeniesienie" jej na załadowcę. Oczywiście powyższe nie wyklucza możliwości |

101 |wszczęcia dodatkowego postępowania i nałożenia kary pieniężnej również na ten podmiot, po spełnieniu przesłanek określonych w art. 140aa |

102 |ust. 2 p.r.d. Jest to jednak odrębne postępowanie administracyjne. |

103 |Następnie GITD podniósł, że podmiot wykonujący przejazd winien mieć wiedzę na temat przewożonego ładunku w zakresie jego właściwości i |

104 |ilości, trasy oraz parametrów pojazdu, którym przejazd jest wykonywany. Następnie powinien wystąpić o stosowne zezwolenie, a jeśli |

105 |przepis prawa stoi na przeszkodzie w jego uzyskaniu powinien rozważyć zmianę sposobu przejazdu, aby nie narażać się na negatywne |

106 |konsekwencje finansowe. Organ wskazał, że między zachowaniem się strony niniejszego postępowania administracyjnego a stwierdzonym |

107 |naruszeniem istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy. Zgodnie z art. 64 ust. 1 p.r.d. już sam ruch pojazdu nienormatywnego po |

108 |danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. A zatem, podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd |

109 |odpowiada określonym normom. Pojazd po załadunku towaru powinien być pojazdem nienormatywnym. |

110 |Organ odwoławczy wyjaśnił także, że czynności załadunkowe niewątpliwie wywierają wpływ na sposób przewożenia ładunku. Jednakże nie są |

111 |związane z odpowiedzialnością podmiotu wykonującego przejazd, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1 oraz ust. 4 p.r.d. Podmiot |

112 |wykonując przejazd odpowiada bowiem za przejazd i tylko w związku z tą czynnością związana jest jego odpowiedzialność określona w art. |

113 |140aa ust. 1 p.r.d. Podmiot wykonujący przejazd ponosi zatem odpowiedzialność za przejazd, a nie za załadunek. A zatem, kwestie związane |

114 |z tym kto dopuścił się niewłaściwego rozmieszczenia towaru w pojeździe, jak kształtował się proces załadunku i rozmieszczenia towaru nie |

115 |są okolicznościami istotnymi dla uwolnienia się przez podmiot wykonujący przejazd od odpowiedzialności administracyjnej na podstawie art.|

116 |140aa ust. 4 p.r.d. |

117 |GITD stwierdził, że strona w toku postępowania przed organem I instancji nie przedstawiła dowodów świadczących, że dochowała należytej |

118 |staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Nie stanowią takich dowodów |

119 |wyjaśnienia zawarte w odwołaniu od decyzji WITD. Zdaniem organu II instancji materiał zgormadzony w przedmiotowej sprawie jednoznacznie |

120 |wskazuje, że strona miała wpływ, godziła się na powstanie naruszeń przepisów dotyczących dopuszczalnych parametrów pojazdów. |

121 |Organ uznał, że nie istniała potrzeba przeprowadzenia oględzin miejsca ważenia w miejscowości Tęgoborze na okoliczność potwierdzenia |

122 |niedostosowania wnęk do zastosowanych wag, gdyż cała procedura ważenia pojazdu członowego za pomocą wag SAW 10C/II przebiegała |

123 |prawidłowo. Podczas kontroli drogowej stwierdzono przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu członowego, a możliwość jego |

124 |wyznaczania wagą SAW 10C/II wynika wprost z instrukcji obsługi i świadectwa homologacji. Ponadto organ zauważył, że kierowca został |

125 |poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Kierowca podpisał się pod oświadczeniem |

126 |kierującego pojazdem, czym potwierdził, iż zapoznał się z informacjami tam zawartymi. Ponadto kierowca nie wskazał żadnych uwag do |

127 |przeprowadzonego ważenia pojazdu, bądź to w miejscu przeznaczonym na "uwagi osoby kontrolowanej", bądź też ręcznie przy składanym |

128 |podpisie. |

129 |Od wymienionej na wstępie decyzji skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, zaskarżając ww. decyzję w |

130 |całości i wnosząc o uchylenie jej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. |

131 |Zaskarżonej decyzji zarzucił: |

132 |naruszenie art. 7, art. 8 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na wynikach pomiarów dokonanych wagami SAW 10C/II, |

133 |użytymi niezgodnie z postanowieniami instrukcji producenta oraz niezgodnie z postanowieniami dokumentów stanowiących o dopuszczeniu |

134 |metrologicznym tych przyrządów, co miało wpływ na wynik pomiarów i obraża zasadę prawdy obiektywnej, a także naruszenie art. 78 § 1 |

135 |k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego przez stronę dowodu o istotnym znaczeniu dla wyniku postępowania; |

136 |naruszenie art. 2 pkt 35a p.r.d. poprzez błędną jego wykładnie i niewłaściwe zastosowanie na gruncie niniejszej sprawy przejawiające się |

137 |uznaniem, iż pojazd członowy będący przedmiotem postępowania wypełniał zapisaną w tym przepisie definicję pojazdu nienormatywnego; |

138 |naruszenie lp. 7 tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy p.r.d., poprzez błędną jego wykładnie i niewłaściwe zastosowanie na gruncie |

139 |niniejszej sprawy przejawiające się uznaniem, że będący przedmiotem kontroli zespół pojazdów wypełnia parametry odpowiednie dla |

140 |zezwolenia kategorii VII; |

141 |naruszenie art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. poprzez błędną jego wykładnie i niewłaściwe zastosowanie na gruncie niniejszej sprawy, |

142 |przejawiające się uznaniem skarżącego, za podmiot wykonujący przejazd. |

143 |W uzasadnieniu skargi skarżący szczegółowo rozwinął i uzasadnił podniesione zarzuty. |

144 |Uzasadniając pierwszy z zarzutów skarżący wskazał m. in., że: |

145 |- pkt 2.4 przedmiotowej instrukcji wag zaleca jednoczesny pomiar dla wszystkich kół i jest to zalecenie dla pojazdów 2-3 osiowych, gdyż |

146 |producent w ogóle nie dopuszcza ważenia pojazdów o większej liczbie osi (wyjątek stanowi użycie 4 par połączonych ze sobą wag, które |

147 |dopuszczają możliwość wyznaczenia parametrów wagowych dla pojazdów 4-osiowych, co jednoznacznie wskazuje pkt 2.5 instrukcji); |

148 |- błędne było dokonanie pomiarów z pominięciem procedury polegającej na zastosowaniu podkładek wyrównujących pod osie sąsiednie do osi |

149 |ważonej. Zamiast tego umieszczono wagi we wnękach znajdujących się na punkcie kontrolnym. Wnęki te jednak nie spełniają swojego zadania z|

150 |uwagi na fakt, iż ich głębokość jest większa niż wysokość wag SAW 10C/II. Na punkcie kontrolnym, na którym dokonano sprawdzenia wnęki |

151 |mają głębokość ok. 45 mm, podczas gdy wysokość zastosowanych wag to 32 mm. Dlatego też podczas pomiarów nacisk osi ważonej był |

152 |zdecydowanie większy niż w warunkach drogowych. Część obciążenia przypadającego w normalnych warunkach drogowych na inne osie przejmowała|

153 |bowiem ta właśnie oś ważona, która w trakcie pomiarów znajdowała się niżej od osi sąsiadujących, co wynika z elementarnych zasad fizyki. |

154 |Tym samym osiągnięte podczas kontroli wyniki nie są odzwierciedleniem stanu faktycznego i nie mogą stanowić podstawy wydania |

155 |jakiejkolwiek decyzji. |

156 |Odnosząc się do drugiego z zarzutów skarżący poniósł m. in., że skontrolowany pojazd nie wypełniał zapisanej w art. 2 pkt 35 a p.r.d. |

157 |definicji pojazdu nienormatywnego. Skarżący wskazał, że ustawodawca skutki prawne w ww. zakresie wiąże dopiero z przekroczeniem "nacisków|

158 |osi", a nie z przekroczeniem "nacisku osi" bądź nacisku "którejkolwiek z osi". |

159 |Uzasadniając trzeci z zarzutów skarżący podniósł, że zezwolenie kategorii VII wydaje się dla pojazdów, których parametry zostały |

160 |określone w lp. 7, tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy p.r.d. Przepis ten wskazuje, że pojazd wypełnia parametry odpowiednie dla |

161 |zezwolenia kategorii VII w sytuacji w której: |

162 |- jego wymiary oraz rzeczywista masa całkowita są większe od wymienionych w kategoriach I-VI lub |

163 |- naciski osi tego pojazdu przekraczają wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. |

164 |Żadnego z tych warunków kontrolowany pojazd nie spełnił. Tym samym nie można go zakwalifikować do kategorii VII. |

165 |Odnosząc się do czwartego zarzutu skarżący podniósł m. in., że niewłaściwie został uznany za stronę postępowania jako "podmiot wykonujący|

166 |przejazd", o którym mowa w art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. Wskazał, iż wykładnia gramatyczna ww. przepisu prowadzi do wniosku, że |

167 |podmiotem wykonującym przejazd jest kierowca. |

168 |W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. |

169 |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: |

170 |Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy |

171 |administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do |

172 |§ 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc |

173 |jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o |

174 |postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), dalej "p.p.s.a." |

175 |Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja |

176 |narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. |

177 |I tak wskazać należy, że poruszanie się po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych zostało obwarowane ograniczeniami wymienionymi w |

178 |art. 64 ust. 1,2 i 3 p.r.d. Zalicza się do nich m.in. wymóg uzyskania zezwolenia. W myśl art. 64 ust. 2 p.r.d. zabrania się przewozu |

179 |pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się |

180 |na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II. Ustawodawca wyszedł z założenia, że ze swej istoty ładunek podzielny może być |

181 |podzielony na części i transportowany tak, aby nie przekroczyć obowiązujących norm. Nie ma bowiem potrzeby sięgać po środek nadzwyczajny,|

182 |jakim jest zezwolenie na przewóz ładunku ponadnormatywnego, jeżeli ten ładunek - po podzieleniu - może zostać przewieziony pojazdami |

183 |spełniającymi parametry pojazdu normatywnego. |

184 |Natomiast stosownie do art. 140ab ust. 2 p.r.d. w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2 p.r.d., za przejazd pojazdem |

185 |nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Ustawodawca nie przewidział jednak w ww. zakresie odrębnej kary za |

186 |naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków podzielnych, lecz wprowadził konstrukcję prawną polegającą na nałożeniu kary |

187 |jak za przejazd bez zezwolenia, bez sprecyzowania konkretnej kategorii zezwolenia. Z art. 64 ust. 3 p.r.d. wynika, że ustawodawca |

188 |wyróżnił siedem kategorii zezwoleń, których uzyskanie wymagane jest w zależności od posiadanych przez pojazd lub zespół pojazdów |

189 |parametrów, które określone zostały w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy, natomiast w art. 140ab ust. 1 pkt 1-3 p.r.d. |

190 |uregulował wysokość kary pieniężnej za brak każdego z zezwoleń. Odniesienie do konkretnej kategorii zezwolenia ma na celu ustalenie |

191 |wysokości kary pieniężnej za stwierdzone naruszenie. |

192 |Pojazdem nienormatywnym, stosownie do art. 2 ust. 35a p.r.d. jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub |

193 |bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub |

194 |rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. |

195 |Zgodnie z art. 140aa ust. 1 pkt 1 p.r.d. za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art.|

196 |64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji |

197 |administracyjnej. Karę nakłada się na podmiot wykonujący przejazd, a także na podmioty wykonujące inne czynności związane z przewozem |

198 |drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody |

199 |wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1. (art. 140aa ust. 3 p.r.d.). Zasady |

200 |ustalania tej kary uregulowane zostały w art. 140ab ust. 1 p.r.d., który za brak zezwolenia kategorii I i II przewiduje karę w wysokości |

201 |1500 zł (pkt 1); za brak zezwolenia kategorii III - VI przewiduje karę w wysokości 5000 zł (pkt 2); za brak zezwolenia kategorii VII - |

202 |500 zł, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż|

203 |o 10% (lit. a); 2 000 zł, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne |

204 |wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20% (lit. b); 15.000 zł - w pozostałych przypadkach (lit. c). |

205 |W rozpoznawanej sprawie kontroli drogowej poddany został pojazd członowy składający się z 2-osiowego ciągnika siodłowego marki [...] o nr |

206 |[...] oraz 3-osiowej naczepy ciężarowej marki [...] o nr [...], którym przewożono ładunek w postaci piwa w puszkach ułożonego na paletach, po |

207 |drodze krajowej nr [...] o dopuszczalnym nacisku na pojedynczą oś 10 t. |

208 |Ze zgromadzonych w aktach administracyjnych dokumentów wynika, że w przedmiotowej sprawie dokonano ważenia kontrolowanego pojazdu za |

209 |pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych [...] i [...]. |

210 |Jak stanowi instrukcja obsługi wagi typu SAW 10C/II, ich eksploatacja bez wykorzystania żadnych środków jest możliwa na wszystkich |

211 |normalnych nawierzchniach drogi, a w przypadku nierównej nawierzchni należy zwrócić uwagę na konieczność zachowania co najmniej 5 mm |

212 |odległości przy nawierzchni drogi wskutek pomiaru odchylenia (ugięcia) nawierzchni przy obciążeniu. Jeżeli równoczesne ważenie nie jest |

213 |możliwe, wówczas pod koła należy położyć tzw. ślepe podkładki (pkt 2.4 instrukcji). Jednakże ślepe podkładki można wyeliminować jeżeli |

214 |wagi zostaną umieszczone we wnękach w nawierzchni (uwaga 2 do pkt 2.4 instrukcji). |

215 |W niniejszej sprawie pomiaru dokonano na stanowisku do ważenia pojazdów w miejscowości Tęgoborze przy drodze krajowej nr 75, |

216 |legitymującym się protokołem z pomiaru pochylenia terenu zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę, co wynika z załączonych do sprawy akt |

217 |administracyjnych i stanowi okoliczność niesporną. |

218 |Na etapie postępowania administracyjnego skarżący wniósł o przeprowadzenie oględzin wnęk, na podstawie których to oględzin miałoby zostać|

219 |wykazane, że ich głębokość jest większa niż wysokość zastosowanych wag, GITD uznał jednak, że wszystkie ustalenia faktyczne istotne dla |

220 |sprawy zostały już poczynione. |

221 |W tej sytuacji należy stwierdzić, że w sprawie skarżącego w sposób niewystarczający wyjaśniono stan faktyczny. Skoro ww. okoliczność, tj.|

222 |prawidłowa wysokość wnęk fundamentowych była kwestionowana przez skarżącego, to zadaniem organu było wyjaśnienie tej kwestii przy pomocy |

223 |dostępnych dowodów i wykazanie, że głębokość wnęk była odpowiednia do wysokości użytych wag. |

224 |Samo zaś stwierdzenie, że stanowisko do ważenia pojazdów zostało zmierzone przez uprawnionego geodetę, a procedura ważenia pojazdu |

225 |skarżącego przebiegła prawidłowo, nie świadczy o tym, że głębokość wnęk dostosowana jest do tego konkretnego modelu użytych wag. |

226 |Jeżeli bowiem strona zgłasza żądania przeprowadzenia dowodu, a okoliczność, jak w niniejszej sprawie nie została w sposób należyty |

227 |wyjaśniona, co wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, to w zgodzie z zasadami ogólnymi postępowania organ winien w sposób|

228 |merytoryczny odnieść się do zgłaszanych w toku postępowania twierdzeń i żądań, a nadto w zgodzie z art. 75 § 1 k.p.a. winien jako dowód |

229 |dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Załączony do akt protokół rozstrzyga |

230 |jedynie kwestie związane z pomiarem pochylenia nawierzchni na stanowisku ważenia pojazdów. |

231 |W tym miejscu Sąd wskazuje, że niewątpliwie protokół kontroli ma walor dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim |

232 |urzędowo stwierdzone. Nie jest to jednak jedyny dowód, który należy przeprowadzić w postępowaniu w sprawie naruszenia przepisów o |

233 |transporcie drogowym. Okoliczności wynikających z protokołu nie można przyjmować bezkrytycznie, bez odwoływania się do sposobu dokonania |

234 |ustaleń z protokołu tego wynikających. Nawet podpisanie protokołu bez zastrzeżeń przez pracownika przewoźnika nie uniemożliwia skarżącemu|

235 |- przewoźnika, czyli podmiotowi, który nie brał bezpośrednio udziału w czynnościach kontrolnych, do podnoszenia zarzutów co do |

236 |prawidłowości tych czynności. Poza tym w protokole nie ma informacji o głębokości wnęk. Informacji tego typu brak również w innych |

237 |dokumentach zgromadzonych przez organ w trakcie postępowania. |

238 |Organ ma zatem obowiązek wykazać, że wszelkie wymogi prawne dotyczące zarówno sprzętu użytego do pomiarów, jak i stanowiska i innych |

239 |warunków ważenia były w chwili kontroli spełnione. Tak więc odpowiedzi organu wymaga zgłoszony przez skarżącego wniosek dotyczący |

240 |ustalenia głębokości wnęk, w których umieszczone były wagi podczas kontroli. Za pomocą tego dowodu skarżący dąży do wykazania, że nie |

241 |dostosowano głębokości wnęk, w których umieszczono wagi podczas dokonywanych pomiarów do wysokości tych wag. |

242 |Zatem, wobec zgłaszanych w toku postępowania przez skarżącego konkretnych zarzutów co do miejsca ważenia - w szczególności, co do |

243 |wysokości wnęk fundamentowych, w których umieszcza się wagi - kwestie te wymagały szczegółowego wyjaśnienia w decyzji, w oparciu o |

244 |materiał dowodowy zebrany w sprawie. Takie wyjaśnienie, z powołaniem się na konkretny materiał dowodowy, konieczne będzie w toku |

245 |ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, który ma przecież uprawnienia do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania |

246 |dowodowego w zakresie nieprzekraczającym wymogów wynikających z art. 138 § 2 k.p.a. |

247 |Podkreślić bowiem należy, że wysokość kary pieniężnej jest wprost zależna od wyniku ważenia, zatem obowiązkiem organu jest zapewnić |

248 |niebudzącą wątpliwość rzetelność ważenia. Na powyższą kwestię niejednokrotnie i konsekwentnie zwracał uwagę Naczelny Sąd Administracyjny |

249 |w wyrokach wydanych w sprawach w przedmiocie nałożenia kary za przejazdu pojazdami nienormatywnymi. Tymczasem w ocenie Sądu zaskarżona |

250 |decyzja w analizowanym zakresie nosi cechy arbitralności i szablonowości, a podnoszone przez skarżącego wątpliwości w zakresie procedury |

251 |ważenia - do których nie ustosunkował się organ - stanowią podstawę do jej uchylenia. |

252 |Uznać należy więc, że zaskarżona decyzja GITD z dnia [...] czerwca 2017 r. wydana została z naruszeniem zasad ogólnych postępowania |

253 |administracyjnego (m.in. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a. art. 11 k.p.a. oraz 77 § 1 k.p.a.), których realizacja wymaga, by organy |

254 |administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, |

255 |mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz działając na podstawie i w granicach prawa. Skoro w sprawie nie |

256 |stwierdzono w sposób jednoznaczny, że stanowisko, na którym przeprowadzono pomiary kontrolowanego pojazdu, wyposażone było we wnęki o |

257 |wysokości dostosowanej do wysokości wag, a skarżący już w postępowaniu administracyjnym podnosił niniejszy zarzut, w ocenie Sądu zasadne |

258 |było uchylenie zaskarżonej decyzji, celem ponownego rozpoznania jej przez organ, który wyjaśni tę okoliczność sporną, przeprowadzając |

259 |stosowne postępowanie dowodowe w tym zakresie. |

260 |Odpowiadając zaś na zarzuty skargi związane z użyciem tylko jednej pary wag do pomiaru obciążenia osi pięcioosiowego pojazdu, Sąd |

261 |zauważa, że wykorzystanie do pomiarów wag (takich jak w sprawie skarżącego) była już wielokrotnie przedmiotem oceny sądów |

262 |administracyjnych, m.in. NSA w wyroku z dnia 7 lipca 2015 r., II GSK 959/14, przedstawił pogląd, że: "z instrukcji obsługi wag SAW 10/C,|

263 |wynika, że są one zgodne z wymogami dyrektywy WE nr 90/384/EWG (...)" oraz, że "pkt. 2.5 instrukcji obsługi wag użytych do kontroli |

264 |dopuszcza sumowanie nacisków osi przy użyciu konfiguracji dwóch wag przy ważeniu różnego typu pojazdów, w tym z osiami wielokrotnymi" |

265 |(zob. także przykładowo wyroki WSA z dnia 26 maja 2015 r. sygn. VI SA/Wa 3705/14, z dnia 9 kwietnia 2015 r. sygn. VIII SA/Wa 1190/14, z |

266 |dnia 29 maja 2013 r. VI SA/Wa 485/13, z dnia 21 maja 2013 r. sygn. VI SA/Wa 231/13, wyroki NSA z dnia 7 marca 2013 r. sygn. II GSK |

267 |2280/13, II GSK 2281/13 ). W konsekwencji przyjąć należy, że pomiary dokonane za pomocą użytych w sprawie skarżącego wag są wiarygodne |

268 |także w przypadku wyznaczenia nacisku na oś pojazdów wyposażonych w większą liczbę osi niż 3. |

269 |Jednocześnie już na tym etapie postępowania Sąd odniesie się do zarzucanych naruszeń prawa materialnego i tak, ze skargi wynika, że |

270 |skarżący kwestionuje m.in. dokonaną przez organ wykładnię art. 2 pkt 35a p.r.d., ponieważ - jak wywodzi - przekroczenie nacisku osi |

271 |stwierdzono tylko na jednej z nich, podczas gdy w przepisie tym posłużono się liczbą mnogą, a zatem kontrolowany w dniu 7 marca 2017 r. |

272 |pojazd nie odpowiadał definicji legalnej pojazdu nienormatywnego. |

273 |Rzeczywiście, definicja z art. 2 pkt 35a p.r.d. zawiera sformułowania w liczbie mnogiej, tj. "naciski osi", "są większe od |

274 |dopuszczalnych", "przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych". Z faktu tego, a ściślej mówiąc z zastosowanej przez|

275 |ustawodawcę techniki legislacyjnej, skarżący wywodzi jednak błędne wnioski, koncentrując się wyłącznie na wyniku wykładni językowej tego |

276 |jednego tylko przepisu, pomijając pozostałe regulacje p.r.d. Warto w tym miejscu przypomnieć, iż ustawodawca uznał, że największe |

277 |spustoszenie na drogach czynią pojazdy o niewłaściwym, nierównomiernym rozłożeniu ładunku na poszczególne osie, a decydującym czynnikiem |

278 |oceny normatywności pojazdu muszą być w istocie naciski wywierane właśnie na poszczególne osie pojazdu. Dlatego też przekroczenie |

279 |dopuszczalnej normy na choćby jednej z osi napędowych powinno być karane. Jest to podyktowane dbałością o ochronę stanu technicznego |

280 |dróg, jako że przeciążenie chociażby jednej z osi ponad dopuszczalną wartość techniczną drogi może skutkować negatywnie na jej stan. Z |

281 |tego też powodu w art. 61 ust. 2 pkt 1 p.r.d. postanowiono, że ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował |

282 |przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Z art. 66 ust. 1 pkt 4 p.r.d. wynika zaś, że pojazd uczestniczący w ruchu ma |

283 |być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego nie powodowało niszczenia drogi. Interpretując zaś sporny przepis, tak|

284 |jak czyni to skarżący, powodowałoby, że cel wprowadzenia wyżej wskazanych przepisów byłby iluzoryczny, nielogiczny oderwany od |

285 |pozostałych przepisów dotyczących powyższych kwestii. Z tych też powodów zarzut naruszenia (błędnej wykładni) art. 2 pkt 35a p.r.d. |

286 |według Sądu jest bezzasadny. |

287 |Co do postulatu skargi nałożenia kary na kierowcę, a nie na przewoźnika (w przypadku wystąpienia przekroczeń parametrów kontrolowanego |

288 |pojazdu), wymaga odnotowania, że w świetle art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez |

289 |zezwolenia lub niezgodnie z jego warunkami nakładana jest na podmiot, na którego rzecz wykonywany jest przejazd, czyli na przewoźnika |

290 |drogowego, a nie na kierowcę fizycznie wykonującego przejazdu, chyba że przewoźnik czynność tę wykonuje osobiście. Skoro bowiem za |

291 |działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność to przedsiębiorstwo, to na nim spoczywa ciężar|

292 |odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje (kierowcy) i to |

293 |niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z tą osobą (wyrok NSA z 6 lipca 2011r., sygn. akt II GSK 716/10). To|

294 |przewoźnik jest zobowiązany tak ułożyć stosunki z innymi uczestnikami procedury przewozu aby uniemożliwić wyjazd na drogę publiczną |

295 |pojazdowi nienormatywnemu. |

296 |Z uwagi na uchylenie zaskarżonej decyzji z ww. powodów pełna jej kontrola oraz odnoszenie się przez Sąd do pozostałych zarzutów |

297 |skarżacego w niniejszym postępowaniu byłoby przedwczesne. |

298 |W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji |

299 |wyroku. O kosztach postanowiono zaś na podstawie art. 200 ww. ustawy zasądzając na rzecz strony skarżącej uiszczony wpis w wysokości 450 |

300 |zł. |

301 | |