Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2018 r., VII SA/Wa 423/18
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2018 r., VII SA/Wa 423/18
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Sędzia WSA Jadwiga Smołucha, , Protokolant st. ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę
Uzasadnienie
2 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1659) oraz art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej: ,,K.p.a.’’, po rozpatrzeniu odwołania A. S. - utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2017 r., znak: [...] o zatrzymaniu dłużnikowi alimentacyjnemu – A. S. prawo jazdy kat. A,B,C,BE i CE.
3 Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2017 r., poz. 489 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2017 r., o zatrzymanie prawa jazdy A.S. – orzekł o zatrzymaniu ww. dłużnikowi alimentacyjnemu prawo jazdy kat. A,B,C,BE i CE, wydane przez Starostę [...] w dniu [...] czerwca 2015 r.
4 Od powyższej decyzji Starosty [...], A. S. złożył odwołanie. W odwołaniu wyjaśnił, iż nie jest zgodne z prawdą, że uchyla się od płacenia alimentów. Zawsze starał się płacić alimenty w miarę swoich możliwości. Alimenty płaci nawet podczas pobytu w Zakładzie Karnym, także w miarę możliwości, co jest potwierdzone zaświadczenie z administracji Zakładu Karnego. W przypadku zabrania prawa jazdy będzie miał utrudniony dojazd do domu na przepustki, a po zwolnieniu z Zakładu Karnego ma zapewnioną stałą pracę, ale z koniecznością dojazdu 100 km od miejsca zamieszkania. W przypadku zatrzymania prawa jazdy nie będzie miał gdzie pracować, a co za tym idzie z czego spłacać alimentów. Tym samym wniósł o odstąpienie od zatrzymania prawa jazdy, co pozwoli mu w przyszłości na bieżąco regulować zobowiązania alimentacyjne. Do odwołania załączył opinię z zakładu pracy [...] o możliwości jego zatrudnienia.
5 Opisując przebieg postępowania organ odwoławczy podał, że w dniu [...] października 2017 r., do Starostwa Powiatowego w [...]wpłynął wniosek Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2017r. o zatrzymanie prawa jazdy A.S., który jest dłużnikiem alimentacyjnym. Do wniosku załączono decyzję o uznaniu A. S. za dłużnika alimentacyjnego, uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, jak również zawiadomienie skierowane do Prokuratury Rejonowej w [...] o popełnieniu przestępstwa, określonego w art. 209 § 1 Kodeksu karnego.
6 W dniu [...] listopada 2017 r. skarżący złożył w Starostwie [...]oświadczenie, iż przebywa w Zakładzie Karnym w [...] i zaczął spłacać alimenty. Załączył kserokopię zaświadczenia o dokonanych wpłatach.
7 W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja Starosty [...] wydana została w sposób prawidłowy i nie było podstaw do jej zakwestionowania.
8 Organ właściwy dłużnika tj. Wójt Gminy [...] podejmował bezskutecznie działania wobec dłużnika alimentacyjnego – A. S., a w konsekwencji wszczął odrębne postępowanie, po przeprowadzeniu którego zasadnie wydał w dniu [...] lipca 2017 r. decyzję uznającą dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
9 A. S. w okresie ostatnich 6 miesięcy bezpośrednio przed wydaniem decyzji nie wywiązywał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w wysokości nie niższej niż 50% kwoty ustalonych alimentów.
10 Organ przytoczył przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zaznaczył, że Starosta [...], będąc związany wnioskiem Wójta Gminy [...], zobowiązany był do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy A. S.. Wskazał, że nie był uprawniony do badania merytorycznej zasadności tego wniosku, który był konsekwencją przeprowadzenia odrębnego postępowania zakończonego ostateczną decyzją, uznającą dłużnika alimentacyjnego – A. S. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
11 Powołując się na zaświadczenie komornika z [...] listopada 2017 r. o dokonanych wpłatach wskazał, że [...] marca 2017 r. wpłacone zostało 63,50 zł, [...] września 2017 r. 219,35 zł, zaś [...] października 2017 r. 229,65 zł. Podkreślił, że kwota bieżących alimentów wynosi 1620 zł miesięcznie.
12 Zdaniem organu odwoławczego podnoszona w odwołaniu przez A.S. konieczność posiadania prawa jazdy, nie miała bezpośredniego wpływu na treść rozstrzygnięcia.
13 A. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe rozstrzygnięcie organu odwoławczego.
14 W skardze podniósł, że do dnia jej wniesienia starał się płacić zarówno zaległości, jak i bieżące alimenty – nawet pomimo tego, że przebywa w więzieniu. Nie jest w stanie płacić całej kwoty zasądzonych alimentów, m.in. z tego powodu, że Zakład Kany zabiera mu ok. 70 % zarobków. Do dyspozycji pozostaje mu ok. 100 zł miesięcznie. Zaznaczył, że zatrzymanie prawa jazdy zabierze mu ,,narzędzie pracy’’, a co za tym idzie możliwość dobrze płatnej pracy, spłacenia alimentów oraz zadłużenia.
15 Biorąc powyższe pod uwagę skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i pozostawienie mu prawa jazdy.
16 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację.
17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
18 Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz.1302 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.").
19 Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały zgodnie z prawem.
20 Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawionym do alimentów (Dz.U. z 2017 r., poz. 489 z późn. zm.), zgodnie z którym - starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b tego artykuły.
21 Natomiast w myśl art. 5 ust 3b - jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, dołączając odpis tej decyzji, oraz składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 § 1 ustawy Kodeks karny.
22 Niewątpliwie A. S. został uznany za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych mocą decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...].
23 Wójt Gminy [...], powołując się na art. 5 ust 3b ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów, wystąpił w dniu [...] października 2017 r. do Starosty [...], z wnioskiem o zatrzymanie skarżącemu prawa jazdy, załączając własną decyzję z dnia [...] lipca 2017 r., wniosek o ściganie oraz informację z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców.
24 Wobec tego należy stwierdzić, że w sprawie zaistniały przesłanki, które z mocy art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów, obligowały organ do wydania decyzji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy.
25 W ocenie Sądu brzmienie przywołanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że decyzja wydana na podstawie art. 5 ust. 5 ww. ustawy jest decyzją związaną. Ma ona charakter bezwzględnie obowiązującej normy, która w przypadku spełnienia wymienionych w niej przesłanek nie pozostawia właściwemu staroście żadnego zakresu uznania administracyjnego, lecz obliguje do wydania takiego rozstrzygnięcia.
26 Organ w tym postępowaniu nie bada okoliczności ani prawidłowości uznania osoby za dłużnika alimentacyjnego, uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Jest bowiem związany ostateczną decyzją o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz wnioskiem o zatrzymanie prawa jazdy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2016 r., sygn. akt I OSK 287/15, LEX nr 2177203).
27 Nie mógł mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy podnoszony w skardze zarzut związany z pobytem skarżącego w Zakładzie Karnym oraz dokonanymi (w części) wpłatami na poczet alimentów.
28 Prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia o zatrzymaniu prawa jazdy, determinowały wyłącznie dwie ustawowe przesłanki, to jest: po pierwsze - ostateczna decyzja, o której mowa w art. 5 ust. 3b ustawy o pomocy osobom uprawionym do alimentów i po drugie - skierowanie do starosty przez organ właściwy dłużnika wniosku o zatrzymanie prawa jazdy.
29 W związku z powyższym, rozstrzygnięcie organu należało uznać za prawidłowe - zostały spełnione przesłanki z art. 5 ust. 3b i 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, a organ zobowiązany był do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.
30 W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie można było zarzucić organom żadnych nieprawidłowości. Organy obu instancji nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania administracyjnego.
31 Natomiast odnosząc się do zarzutu skarżącego, dotyczącego konsekwencji związanych z zatrzymaniem prawa jazdy, należało uznać je za nieskuteczne. Jak wskazano wcześniej, treść art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów nie pozostawia miejsca na wątpliwości, co do jego interpretacji. W razie zaistnienia przesłanek z art. 5 ust. 3b ww. ustawy (ostateczna decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz skierowanie wniosku o zatrzymanie prawa jazdy do starosty) organ miał obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
32 Ocena ta wynika również z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 lutego 2014 r., w sprawie o sygn. K 23/10 (OTK-A 2014/2/10), który wskazał, że: "art. 5 ust. 3b ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2012 r. poz. 1228 i 1548) w zakresie, w jakim stanowi, że organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, jest zgodny z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą proporcjonalności."
33 W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) skargę oddalił.