Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2006 r., VII SA/Wa 4/06
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2006 r., VII SA/Wa 4/06
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2006 r. sprawy ze skargi Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad - Oddział w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę zjazdu z drogi krajowej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
2 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2005 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania zainteresowanych właścicieli sąsiedniej nieruchomości, uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorom M. pozwolenia na budowę zjazdu indywidualnego (przeniesienia istniejącego zjazdu z drogi krajowej – działka nr [...;]- do działki nr [...] w D.– część obejmująca pas drogowy) w części dotyczącej rozbiórki istniejącego zjazdu i umorzył postępowanie organu I instancji w tym zakresie, utrzymując w mocy w pozostałej części decyzję Wojewody.
3 W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż właściciele sąsiedniej nieruchomości nie godzą się na likwidację, przebudowę i rozbiórkę istniejącego w granicy działki wspólnego zjazdu do działek [...]. Jednakże analiza zgromadzonego materiału wskazuje, iż organ I instancji prawidłowo i zgodnie z przepisami przeprowadził postępowanie.
4 Złożona dokumentacja, wyszczególniona w przepisach prawa budowlanego, stanowiła podstawę do wydania pozwolenia na budowę w myśl art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego.
5 Jedynie ewentualna legalność istniejącego zjazdu winna być stwierdzona w postępowaniu prowadzonym przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Stąd też decyzję Wojewody należało uchylić w części dotyczącej rozbiórki istniejącego zjazdu.
6 Skargę sądową na powyższą decyzję wniósł Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, domagając się jej uchylenia i zarzucając naruszenie art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.
7 Skarżący podniósł, że zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym inwestor miał rozebrać stary zjazd i wybudować nowy w miejscu wskazanym w załączniku graficznym. Wydane pozwolenie na budowę obejmuje zarówno prace polegające na budowie nowego zjazdu, jak i prace rozbiórkowe starego zjazdu. Zaskarżona decyzja organu II instancji, uchylająca decyzję w części dotyczącej rozbiórki, całkowicie zmienia przedmiot postępowania administracyjnego, bowiem postępowanie dotyczyło nie budowy nowego drugiego zjazdu do nieruchomości, lecz przeniesienia istniejącego zjazdu.
8 W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, wskazując, że nakaz na rozbiórkę istniejącego zjazdu winien być prowadzony w odrębnym postępowaniu administracyjnym przez właściwy w tym zakresie organ.
9 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
10 Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.
11 Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które strona podnosiła w skardze.
12 Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, a podstawę rozstrzygnięcia stanowią okoliczności, które Sąd winien wziąć pod uwagę z urzędu.
13 Jak wynika z akt sprawy, postępowanie dotyczyło budowy zjazdu indywidualnego z drogi krajowej do działki nr [...] i prowadzone było w pierwszej instancji przez Wojewodę [...]. Dla określenia jaki organ jest właściwy do prowadzenia postępowania istotne znaczenia ma określenie pojęcia "zjazdu".
14 Definicja zjazdu wprowadzona w ustawie z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 200, poz. 1953) obowiązującej od dnia 9 grudnia 2003 r., w której określono "zjazd" jako połączenie drogi publicznej z nieruchomością położoną przy drodze, stanowiące bezpośrednie miejsce dostępu do drogi publicznej w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z definicji tej wynika więc, że zjazd nie jest częścią drogi, a jedynie jest miejscem dostępu do drogi publicznej. Określenie pojęcia "zjazdu" zawarte w w/w ustawie o drogach publicznych jest obowiązujące również w sprawach z zakresu Praw budowlanego. Ma to znaczenie przy ustalaniu organu administracji właściwego do rozpoznania spraw w pierwszej instancji.
15 Właściwość Wojewody do działania w pierwszej instancji jako organ administracji architektoniczno-budowlanej określa art. 82 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 207/03, poz. 2016).
16 Do jego kompetencji należą więc m.in. sprawy dotyczące dróg publicznych krajowych i wojewódzkich wraz z obiektami i urządzeniami służącymi do utrzymania tych dróg i transportu drogowego.
17 Uwzględniając podaną wyżej definicję zjazdu, należy zdaniem Sądu, stwierdzić, że od dnia 9 grudnia 2003 r. to jest od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 200, poz. 1953) organem właściwym do rozpoznania zgłoszenia budowy czy rozbudowy zjazdu z drogi publicznej krajowej jest starosta. O właściwości organów w sprawach dotyczących zjazdów z dróg publicznych wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 grudnia 2004 r. – OW 148/04 (ONSA i WSA 2005/5/90).
18 Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, organy z urzędu muszą przestrzegać swej właściwości (art. 19 kpa), a przypadki legalnego wykroczenia poza właściwość są ściśle określone w kpa (np. art. 23, art. 100 § 2).
19 Wydanie w niniejszej sprawie decyzji przez Wojewodę (jako organu I instancji) i Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w postępowaniu odwoławczym nastąpiło z naruszeniem przepisów o właściwości, co stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności obu tych decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 1 kpa.
20 Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, art. 134 § 1 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji.