Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2016 r., VII SA/Wa 1580/15

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2016 r., VII SA/Wa 1580/15

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi K. K. i Z. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia [...]maja 2015 r., znak [...]Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia [...]na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015r., znak: [...], odmawiające wznowienia na wniosek [...], postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r., znak: [...], uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...], (zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...]pozwolenia na budowę schodów zewnętrznych konstrukcji żelbetowej w odległości 1,50 m jedną stroną zaś drugą w odległości 2,30 m od granicy działki nr ew. [...], prowadzących do istniejących drzwi wejściowych usytuowanych w części północno - wschodniej istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...], obręb nr [...], położonej przy ul. [...] w [...]) i zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...]pozwolenia na przebudowę budynku mieszkalnego polegającą na budowie od strony północno - wschodniej schodów zewnętrznych do przedmiotowego budynku na działce nr ew. [...], przy ul. [...]w [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

3 W uzasadnieniu organ wskazał, iż skarżący pismem z dnia 4 stycznia 2015 r. doprecyzowanym pismem z dnia 29 stycznia 2015 r. wystąpili o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. wskazując, że decyzja została oparta na fałszywych dowodach oraz " przerobionych dokumentach i podrobionych dowodach – art. 145 § 1 pkt 2 kpa". Zdaniem wnioskodawców "fakt przestępstwa jest oczywisty".

4 Z powyższego pisma, zdaniem organu wynika, że wnioskodawcy domagają się wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 kpa.

5 Analizując przedłożone przez [...]dokumenty oraz składane pisma Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż wnioskodawcy nie wskazali, pomimo wezwań organu wojewódzkiego jakichkolwiek okoliczności faktycznych, które wypełniałyby dyspozycję art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Kpa. Nie wyjaśniono, jakie dokumenty stanowiące podstawę wydania decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r., miałyby być, w ocenie skarżących sfałszowane, jak również nie wskazano jakiegokolwiek przestępstwa w wyniku którego wydano ww. rozstrzygnięcie. Skarżący, ograniczając się do przytoczenia treści przepisów, nie przedstawili okoliczności faktycznych uzasadniających powołanie się na konkretną przesłankę, ani też dowodów na ich potwierdzenie.

6 Nie została również wskazana, a tym bardziej uprawdopodobniona data, w jakiej wnioskodawcy dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia, pomimo, że Wojewoda [...] wystąpił w tej sprawie z zapytaniem do wnioskodawców.

7 Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ podkreślił, że ciężar dowodu dochowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, w sposób pozwalający organowi zweryfikować i ustalić, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (por. wyrok NSA z dnia 29 maja 2012 r. I OSK 833/11; wyrok NSA z dnia 25 listopada 2011 r., II GSK 1258/10, LEX nr 1133560; wyrok WSA w Krakowie z dnia 19 grudnia 2012 r., II SA/Kr 489/12, LEX nr 1348299.

8 Także samo powołanie się na podstawę prawną wznowienia bez przytoczenia jakichkolwiek okoliczności, które w ocenie wnioskodawcy, wypełniają konkretną przesłankę wznowienia postępowania skutkować winno odmową wznowienia postępowania.

9 Podsumowując Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, odwołując się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 1 października 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 591/13 Lex nr 1382569, że jeżeli strona "(...) występując z żądaniem wznowienia postępowania w trybie art. 148 § 1 kpa, nie wskazuje przesłanek wznowienia postępowania, poprzestając jedynie na wskazaniu przepisów kpa, czy też w ogóle nie uzasadni wniosku, czy też wreszcie uzasadnia wniosek w sposób, który nawet bez głębszej analizy prowadzi do konkluzji, że argumenty tam wskazane nie stanowią przesłanek wznowienia postępowania, to właściwy do wznowienia postępowania organ administracji powinien w drodze decyzji (a od 11 kwietnia 2011 r. postanowienia) odmówić wznowienia postępowania, przyjmując, że istnieją formalne przeszkody do oceny wniosku w postępowaniu nadzwyczajnym. Czym innym jest bowiem stwierdzenie, że określone argumenty, czy też zarzuty, mogą stanowić podstawę wznowienia, ale w danej sprawie taką przesłanką nie są (ocena merytoryczna), a czym innym ocena, że przesłanki wznowienia postępowania w ogóle nie została wskazana (przeszkoda formalna)".

10 Wobec niepowołania okoliczności stanowiących podstawę żądania wznowienia oraz niespełniania przez [...]warunku wykazania zachowania terminu, o którym stanowi art. 148 § 1 kpa brak było podstaw do wznowienia postępowania.

11 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnieśli [...].

12 Zdaniem skarżących budynek [...]wybudowany został samowolnie, niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy. W obszernej skardze powołali szereg wątków podkreślając, że budynek narusza ich uzasadnione interesy czego organy nie wzięły pod uwagę.

13 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko.

14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

15 Skarga podlega oddaleniu albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

16 Sąd kontrolował postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2015 r., którym utrzymano w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r. odmawiające wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r.

17 Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością formalną wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa.

18 W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz literaturze wskazuje się, że w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego wyróżnia się fazę wstępną, w której dokonuje się oceny wniosku o wznowienie postępowania pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania oraz postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia, a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione. Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania (takich, jak zachowanie terminu czy wskazanie ustawowej podstawy wznowienia). Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 1901/11 "Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 kpa oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 kpa".

19 Stwierdzenie niedopuszczalności wznowienia postępowania kończy już na tym etapie postępowanie w sprawie wznowienia i skutkuje wydaniem na podstawie art. 149 § 3 kpa postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Odmowa taka jest zatem w istocie odmową zbadania, czy rzeczywiście istniały powołane we wniosku wznowienie postępowania podstawy wznowienia. Tylko, gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jago złożenia nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kpa). W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (art. 149 § 1 kpa) i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy (art. 149 § 2 kpa).

20 Również w literaturze podkreśla się, że odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 kpa następuje wtedy, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne, albo gdy uchybiono wymogom formalnym. Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Może do niej dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń stron wyprowadzić wniosek o braku związku między podstawą wznowienia, a treścią decyzji.

21 Jak wynika z akt sprawy [...]pismami z dnia 22 stycznia 2015 r. oraz 17 lutego 2015 r. zostali wezwani przez organ do jasnego i sprecyzowanego wyrażenia żądania zawartego w piśmie z dnia 4 stycznia 2015 r. dotyczącym wznowienia postępowania. Z udzielonych odpowiedzi – pismo z dnia 29 stycznia 2015 r. i 17 lutego 2015 r. wynikało, że wnioskodawcy jako podstawę wznowienia wskazują art. 145 § 1, art. 145a i art. 145 § 1 pkt 2 kpa, a także fałszerstwo dowodów. Skarżący nie przedstawili jednak żadnych okoliczności, ani dowodów na potwierdzenie swoich twierdzeń, nie zajęli też stanowiska co do zachowania terminu, o którym mowa w art. 148 kpa.

22 W kontekście powyższych ustaleń stwierdzić należy, że odmowa wznowienia postępowania nastąpiła z przyczyn formalnych, a więc wskutek oceny, że w świetle twierdzeń wniosku [...]o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r., brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, a nadto nie zostało uprawdopodobnione zachowanie terminu warunkujący dopuszczalność złożenia takiego wniosku. Jak trafnie podniósł organ ciężar udowodnienia zachowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa spoczywa na stronie domagającej się wznowienia postępowania, która musi udowodnić w jakiej dacie dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania.

23 W niniejszej sprawie nie wykazano precyzyjnie podstaw wznowienia w konsekwencji czego skarżący nie udowodnili także zachowania terminu z art. 148 § 1 kpa.

24 Niezależnie od powyższych rozważań wskazać należy, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. objęta wnioskiem o wznowienie postępowania była kontrolowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 608/11 oddalił skargę [...], a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2161/12 oddalił skargę kasacyjną.

25 Podsumowując Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]maja 2015 r. nie narusza prawa w związku z czym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę oddalił.