Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2008 r., VII SA/Wa 1203/07

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2008 r., VII SA/Wa 1203/07

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr), , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania. skargę oddala.

Uzasadnienie

2 Burmistrz Miasta N. decyzją z dnia [...] maja 2000 r. nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 71 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), § 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 grudnia 1994 r. w sprawie warunków i trybu postępowania przy rozbiórkach nie użytkowanych, zniszczonych lub nie wykończonych obiektów budowlanych oraz udzielania pozwoleń na zmianę sposobu użytkowania obiektów budowlanych lub ich części (Dz. U. z 1995 r. Nr 10, poz. 47 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku inwestora, zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. i K. N. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych związanych z adaptacją na budynek mieszkalny budynku gospodarczego, położonego przy ul. [...] w N. oraz zezwolił na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego, polegającą na adaptacji istniejących pomieszczeń gospodarczych na pomieszczenia mieszkalne.

3 Od powyższej decyzji wniósł odwołanie M. G.. Stwierdził, że nie wyraża zgody na zmianę przeznaczenia budynku, który znajduje się w ostrej granicy z jego działką oraz został przeznaczony do rozbiórki. Zarzucił ponadto, iż zatwierdzony projekt budowlany nie zawiera oceny rzeczoznawcy w przedmiocie usytuowania fundamentów i konstrukcji stropów pod względem zagrożenia dla budynku odwołującego się, który także znajduje się przy granicy.

4 Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania M. G., umorzył postępowanie odwoławcze. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ ocenił, że nie można uznać M. G. za stronę postępowania, zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, gdyż działka stanowiąca jego własność nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego. Zdaniem organu odwoławczego, prace budowlane związane z adaptacją budynku inwestorów nie będą oddziaływać na sąsiednią nieruchomość.

5 Wskutek zaskarżenia decyzji organu drugiej instancji do sądu administracyjnego przez W. G. i H. G., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia [...] stycznia 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa [...] uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w sprawie nastąpiło naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ organ odwoławczy nie poparł analizą stwierdzenia, iż działka stanowiąca własność odwołującego się nie jest usytuowana w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego.

6 Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], wydaną w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po ponownym rozpatrzeniu odwołania M. G., uchylił w całości decyzję Burmistrza Miasta N. z dnia [...] maja 2000 r. - zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na wykonanie robót budowlanych związanych z adaptacją budynku gospodarczego na budynek mieszkalny oraz zezwalającą na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego - i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji.

7 W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że pismem z dnia 9 października 2006 r. A. N. poinformowała, iż zamierza użytkować sporny budynek jako budynek gospodarczy, rezygnując z inwestycji określonej w decyzji organu pierwszej instancji. W ocenie Wojewody [...], dalsze postępowanie w sprawie stało się zatem bezprzedmiotowe.

8 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosła H. G. Zdaniem skarżącej, kwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Skarżąca wskazała, że inwestorzy poczynili wszelkie zmiany w użytkowaniu obiektu, tj. wymienili okna, docieplili budynek, wykonali węzeł wodno-sanitarny, łazienki, przyłącze gazu i zainstalowali piec c.o. Zauważyła, iż w szczytowej ścianie znajduje się komin, emitujący spaliny wprost w okna budynku skarżącej, a ponadto sporny obiekt posiada azbestowe zadaszenie w bezpośredniej styczności z oknem balkonowym budynku skarżącej i tarasem, co powoduje zagrożenie życia. Zauważyła, że w budynku zmodernizowanym na cele mieszkaniowe prowadzona jest działalność gospodarcza (salon odnowy biologicznej). Ponadto, w piśmie z dnia 7 stycznia 2008 r. skarżąca ponownie nie zgodziła się z twierdzeniem inwestorki A. N., że przedmiotowy obiekt pozostaje budynkiem gospodarczym i nie zmienił swego przeznaczenia.

9 W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.

10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

11 Skarga nie jest zasadna.

12 Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 2169 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, przy czym Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły.

13 Kontroli Sądu podlegała decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., którą uchylono decyzję Burmistrza Miasta N. z dnia [...] maja 2000 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego, udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych i zezwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku oraz umorzono postępowanie organu pierwszej instancji. Powyższa decyzja została wydana w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., umożliwiający organowi drugiej instancji uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części i w tym zakresie wydanie orzeczenia co do istoty sprawy bądź uchylenie tej decyzji i umorzenie postępowania pierwszej instancji.

14 Organ odwoławczy może umorzyć postępowanie co do istoty tylko wówczas, gdy w wyniku rozpoznania odwołania uchylił decyzję organu pierwszej instancji i stwierdził, że postępowanie przed tym organem jest bezprzedmiotowe (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 1995 r., sygn. akt SA/Wr 96/95, nie publ.). Art. 138 § 1 pkt 2 in fine stanowi o umorzeniu postępowania pierwszej instancji, wyłączona jest zatem możliwość wydania decyzji odwoławczej ograniczonej tylko do orzeczenia o bycie prawnym decyzji organu pierwszej instancji bez ustosunkowania się do sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji.

15 Jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 czerwca 1981 r., sygn. akt SA 1031/81 (ONSA 1981, Nr 1, poz. 60) sformułował pogląd, że umorzenie postępowania przez organ odwoławczy w sytuacji uchylenia decyzji organu pierwszej instancji jest dopuszczalne tylko w związku z art. 105 k.p.a. Jedynie bowiem w art. 105 k.p.a. wymienione zostały przyczyny stanowiące podstawę umorzenia postępowania, w innych przepisach wskazane są natomiast przypadki, w których następuje zakończenie sprawy w danej instancji przez umorzenie postępowania. Organ wyższego stopnia, działający jako organ odwoławczy, nie może umorzyć postępowania przed organem pierwszej instancji bez wcześniejszego orzeczenia o uchyleniu zaskarżonej decyzji tego organu, podlega bowiem rygorom z art. 138 k.p.a. Organ odwoławczy nie może przy tym umorzyć postępowania wyłącznie na podstawie art. 105 k.p.a., ponieważ zakres jego decyzji regulują przepisy art. 138 k.p.a. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 1982 r., sygn. akt I SA 1273/82).

16 Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji kończącej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Należy podzielić stanowisko przedstawione przez organ odwoławczy, w ocenie którego dalsze postępowanie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na zawartą w piśmie A. N. z dnia 9 października 2006 r. informację, iż budynek jest i nadal będzie użytkowany jako budynek gospodarczy, a także oświadczenie o rezygnacji z przedmiotowej inwestycji. Inwestorka zwróciła się bowiem w powyższym piśmie, aby sprawę uważać za wyjaśnioną i niebyłą oraz wskazała, że decyzja Burmistrza Miasta N. z dnia [...] maja 2000 r. nr [...] nigdy nie została wykonana.

17 Postępowanie o pozwolenie na budowę wszczęte jest na wniosek inwestora, który w każdym stadium postępowania może taki wniosek wycofać. Organ odwoławczy i Sąd administracyjny pismo A. N. z dnia 9 października 2006 r. uznał za wycofanie wniosku o pozwolenie na budowę i wniosku o zmianę sposobu użytkowania obiektu. Wprawdzie oświadczenie zawarte w tym piśmie zostało złożone wyłącznie przez jednego inwestora (brak jest oświadczenia K. N. w tym zakresie), jednak stosownie do art. 36 § 2 zdanie pierwsze Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym. W ramach tego uprawnienia małżonek działa samodzielnie, a więc w imieniu własnym, ale ze skutkiem względem małżonka.

18 Należy zatem ocenić, iż oświadczenie złożone przez A. N. w powyższym piśmie odniosło skutek również wobec drugiego inwestora – K. N. Ponadto, z akt sprawy wynika, że inwestorzy K. i A. N. dołączyli do wniosku o pozwolenie na budowę odpis z księgi wieczystej nr [...], zgodnie z którym jedyną właścicielką nieruchomości położonej przy ul. [...] w N. (tj. nieruchomości objętej zamierzeniem inwestycyjnym) jest A. N.

19 W odniesieniu do zarzutów podniesionych w skardze, dotyczących nieprawidłowości związanych z użytkowaniem spornego budynku, należy wyjaśnić, że właściwym do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie emitującego spaliny komina, azbestowego pokrycia dachu oraz miejsc parkingowych zlokalizowanych w osi bramy wjazdowej z nieruchomości skarżącej jest organ nadzoru budowlanego – on powinien też zbadać, czy użytkowanie obiektu jest zgodne z uprzednim jego przeznaczeniem, czy też obiekt jest użytkowany samowolnie na inny cel. Organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są uprawnione, aby prowadzić postępowanie administracyjne w tym zakresie, zatem argumentacja skarżącej nie mogła wpłynąć na treść rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie.

20 Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.