Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r., VII SA/Wa 1106/11

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r., VII SA/Wa 1106/11

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2012 r. sprawy ze skargi D. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala

Uzasadnienie

2 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] lutego 2011 r., na

3 podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania D. N. -

4 utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru

5 Budowlanego z [...] grudnia 2010 r., odmawiającą uchylenia decyzji własnej z [...] lipca

6 2007r. nakazującej zamurowanie 5 otworów okiennych w ścianie budynku

7 mieszkalnego, na posesji nr [...] przy ul. [...] w R..

8 Organ działał w następującym stanie faktycznym.

9 A. N. rozpoczął realizację ww. budynku na podstawie decyzji

10 Naczelnika Gminy W. z [...] sierpnia 1973r., zatwierdzającej projekt budowlany

11 przewidujący wykonanie pięciu okien w ścianie zbliżonej na mniej niż 3 m do granicy

12 nieruchomości. Naczelnik Gminy W. decyzją z [...] kwietnia 1978 r. uchylił ww.

13 decyzję.

14 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z [...]

15 maja 2005 r. umorzył wszczęte z urzędu postępowanie w tej sprawie. [...]

16 Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] września 2005 r. utrzymał

17 w mocy ww. decyzję.

18 Wyrokiem z 22 grudnia 2005 r. (II SA/Op 393/05) Wojewódzki Sąd

19 Administracyjny w O. uchylił decyzje organów obu instancji. Sąd stwierdził, że

20 kserokopie pozwoleń budowlanych oraz informacje o oddaniu do użytkowania

21 obiektów realizowanych na podstawie pozwoleń z lat 1973 i 1975 (J. K. )

22 świadczą, że organ nie posiada żadnych innych dokumentów, które pozwalałyby na

23 przyjęcie, że wznowione decyzją Naczelnika Gminy W. z dnia [...] kwietnia 1978r.

24 postępowanie zostało zakończone decyzją i nakazał uzupełnić materiał dowodowy.

25 Decyzją z [...] lipca 2006 r., PINB w K. ponownie umorzył

26 postępowanie. [...] WINB decyzją z [...] września 2006 r. uchylił ww. decyzję i

27 przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

28 Następnie decyzją z [...] stycznia 2007 r. PINB w K., na podstawie

29 art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazał A. N. zamurowanie

30 5 otworów okiennych. Organ wojewódzki decyzją z [...] lipca 2007 r. uchylił ww. decyzję

31 w zakresie terminu i wyznaczył nowy termin wykonania obowiązku, a w pozostałej

32 części utrzymał ww. decyzję w mocy.

33 Postanowieniem z 5 listopada 2007 r. (II SA/Op 453/07) Wojewódzki Sąd

34 Administracyjny w O. odrzucił skargę inwestora.

35 Wnioskiem z 28 lutego 2008r. D. N., jako następca prawny

36 inwestora wniósł o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją, na

37 podstawie art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. We wznowionym postępowaniu organ wojewódzki

38 decyzją z [...] kwietnia 2008 r. uchylił ww. decyzję, którą z kolei uchylił Głównego

39 Inspektora Nadzoru Budowlanego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

40 Decyzją z [...] kwietnia 2009 r. organ wojewódzki stwierdził, że decyzję z [...] lipca

41 2007 r. wydano z naruszeniem prawa, lecz odmówił jej uchylenia, gdyż nowa decyzja

42 byłaby identyczna z poprzednią. Organ odwoławczy decyzją z [...] kwietnia 2009 r.

43 utrzymał ww. decyzję w mocy. Wyrokiem z 16 marca 2010 r. (VII SA/Wa 1267/09)

44 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. N. na

45 decyzję z [...] maja 2009 r.

46 Pismem z 26 czerwca 2010 r. uzupełnionym 26 lipca 2010 r. D. N.

47 wniósł o wznowienie postępowania zakończonego decyzją [...] lipca 2007 r.

48 Decyzją z [...] września 2010 r. [...] WINB odmówił wznowienia

49 postępowania, wskazując że wniosek wniesiono po terminie. Główny Inspektor

50 Nadzoru Budowlanego uchylił tą decyzję i przekazał sprawę do ponownego

51 rozpatrzenia.

52 Po wznowieniu postępowania organ wojewódzki wydał ww. decyzję z [...]

53 grudnia 2010 r. odmawiającą uchylenia decyzji własnej z [...] lipca 2007 r.

54 Organ odwoławczy przechodząc do merytorycznej oceny wyjaśnił zasady

55 postępowania wznowieniowego. Przytoczył art. 148 § 1 k.p.a. wskazujący terminy do

56 złożenia podania. Stwierdził, że jednomiesięczny termin do złożenia podania o

57 wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. został zachowany, gdyż strona

58 dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia 26 czerwca

59 2010 r. i tego samego dnia złożyła wniosek. W aktach sprawy nie ma dowodów

60 podważających ten fakt.

61 Wskazał, że jako podstawę wznowienia wskazano art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. tj.

62 "nowe okoliczności faktyczne łub nowe dowody". Dowodem takim jest zdaniem

63 wnioskodawcy analiza warunków bezpieczeństwa pożarowego z czerwca 2010 r.

64 sporządzona przez rzeczoznawcę budowlanego W. K. i

65 rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych J. G..

66 Organ odwoławczy stwierdził, że dokument ten nie stanowi istniejącego w

67 dacie wydania decyzji z [...] lipca 2007 r. materiału dowodowego. Wyjaśnił, że aby

68 oceniać akt w kontekście tej przesłanki, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody

69 istotne dla sprawy muszą być nowe, istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej i nie

70 mogły być znane organowi wydającemu decyzję.

71 Złożony dokument jest co prawda nowym dowodem w sprawie, jednakże nie

72 istniał [...] lipca 2007r. Odmienna interpretacja i ocena stanu faktycznego ustalonego w

73 dotychczasowym postępowaniu przez autora analizy a także ocena odbiegająca od

74 warunków technicznych, nie może prowadzić do uchylenia decyzji dotychczasowej.

75 Na poparcie tego stanowiska organ powołał orzecznictwo.

76 Skargę na powyższą decyzję złożył D. N. i wnosząc o uchylenie

77 decyzji wydanych w obu instancjach zarzucił:

78 1. rażące naruszenie art. 145 § 1 ust. 5 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie,

79 wyrażające się w tym, że okoliczności faktyczne i prawne, wynikające z opinii

80 rzeczoznawców budownictwa i zabezpieczeń przeciwpożarowych z czerwca 2010r.

81 zostały uznane za niespełniające przesłanek określonych w ww. przepisie.

82 2. naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie prawidłowego i

83 wyczerpującego uzasadnienia decyzji.

84 Skarżący wskazał, że organ dokonał tzw. błędnej subsumcji tego przepisu, co

85 doprowadziło do stwierdzenia, że opinia rzeczoznawców z zakresu budownictwa i

86 zabezpieczeń przeciwpożarowych i zawarte w niej ustalenia faktyczne i prawne nie

87 stanowią okoliczności o której mowa w art. 145 § 1 ust. 5 k.p.a. relewantnych dla

88 wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania. Stwierdził, że wznowienie

89 postępowania na tej podstawie może nastąpić w przypadku kumulatywnego

90 spełnienia przesłanek: decyzja musi być ostateczna, po jej wydaniu na jaw wychodzą

91 nowe okoliczności (dowody), mające istotne znaczenie dla sprawy, nadto te

92 okoliczności (dowody) muszą istnieć w dacie wydania decyzji, której wznowienie

93 dotyczy. W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że przy ocenie wskazanych

94 przesłanek najistotniejszym warunkiem jest istnienie tych okoliczności (lub dowodów)

95 w dacie podejmowania decyzji ostatecznej.

96 W związku z powyższym skarżący wskazał, iż podnoszony brak związku

97 pomiędzy umiejscowieniem otworów okiennych, a wymogami bezpieczeństwa pożarowego, wyrażony opinii rzeczoznawców, jest okolicznością spełniającą

98 wszystkie przesłanki z art. 145 § 1 ust. 5 k.p.a.

99 Skarżący podkreślił, że nie kwestionuje faktu, iż w znaczeniu materialnym

100 opinia nie istniała w dacie wydania decyzji tj. w dniu [...] lipca 2007r. Jednak

101 okoliczności faktyczne i prawne w niej podniesione, istniały już w tej dacie. Z opinii

102 wynika bowiem, że zarówno lokalizacja, jak i oddzielenie przeciwpożarowe budynku

103 mieszkalnego Skarżącego i budynku gospodarczego J. K. na sąsiedniej

104 działce spełniają wszelkie wymogi wynikające z rozporządzenia Ministra

105 Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny

106 odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 124, poz. 1030) i nie stwarzają

107 zagrożenia dla bezpieczeństwa pożarowego - taki stan rzeczy istniał już w 2007r.

108 Tymczasem organ stwierdził, że usytuowanie obiektu nie spełnia wymagań z §

109 12 ww. rozporządzenia. Obiekt jest usytuowany zbyt blisko granicy działki (...), co

110 stwarza zagrożenie także w sferze bezpieczeństwa pożarowego.

111 Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem, że opinia jest jedynie odmienną

112 oceną stanu faktycznego i nie stanowi okoliczności istotnej dla sprawy. Opinia

113 dotyczy bowiem bezpośrednio istotnych okoliczności, a jej wnioski uprawniają do

114 przyjęcia, iż gdyby była znana organom w dacie wydawania decyzji, miałyby one inne

115 brzmienie. Opinia usuwa wszelkie wątpliwości, co do prawidłowości posadowienia

116 budynku na działce nr [...] ([...]), zgodności z wymogami bezpieczeństwa i innymi

117 wymogami techniczno - budowlanymi, a także wskazuje, że wykonanie nakazu

118 powodowałoby niezgodność z ww. rozporządzeniem w zakresie wymagań

119 dotyczących nasłonecznienia i wentylacji pomieszczeń przeznaczonych na pobyt

120 ludzi. Na poparcie tego stanowiska skarżący powołał orzecznictwo

121 Dodał, że z art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. wynika, iż

122 szczegółowe umotywowanie ustaleń prowadzących do wydania decyzji zamykającej

123 drogę do wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania powinno znaleźć

124 swój wyraz w uzasadnieniu decyzji.

125 Zdaniem skarżącego, organ II instancji przedstawił obszernie stan faktyczny,

126 jednak lapidarnie i niewyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko z pominięciem art.

127 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. Podkreślił, że wadliwe uzasadnienie decyzji uznaniowej

128 nie pozwala na stwierdzenie, czy przy jej wydaniu organ nie dopuścił się dowolności

129 oraz zaniechania przy dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy.

130 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

131 Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd

132 naruszenia prawa materialnego mogącego mieć wpływ na wynik sprawy lub istotnych

133 wad w przeprowadzonym postępowaniu.

134 W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły,

135 wobec czego skarga podlegała oddaleniu.

136 Poddaną kontroli Sądu decyzją z [...] lutego 2011 r. Główny Inspektor Nadzoru

137 Budowlanego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora

138 Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2010r. odmawiającą - we wznowionym

139 postępowaniu - uchylenia decyzji własnej z [...] lipca 2007r. nakazującej zamurowanie

140 5 otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego przy ul. [...] w

141 R..

142 W związku z powyższym na wstępie wyjaśnić należy, że wznowienie

143 postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwości

144 przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego

145 rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja

146 ostateczna. Istnienie tej instytucji podyktowane jest potrzebą rozwiązania sytuacji, w

147 których po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania lub, gdy

148 później zaszły okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto

149 rozstrzygnięcie sprawy. W tych warunkach decyzje ostateczne stają się wadliwe ze

150 względu na ujawnienie lub powstanie określonych faktów (patrz W. Dawidowicz,

151 Postępowanie administracyjne...,s. 242).

152 Skarżący domagał się uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji z [...]

153 lipca 2007 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wobec - jak wskazał - istnienia w

154 dacie wydania tejże decyzji okoliczności faktycznych nieznanych organowi

155 wydającemu decyzję, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a wynikających ze

156 sporządzonej w lutym 2012 r. "Ekspertyzy warunków bezpieczeństwa pożarowego

157 lokalizacji obiektów...."

158 Należy mieć na uwadze, że zgodnie z powyższym przepisem wznawia się

159 postępowanie zakończone ostateczną decyzją administracyjną, jeśli wyjdą na jaw

160 istotne dla sprawy nowe okoliczności lub nowe dowody istniejące w dniu wydania

161 decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

162 Z literalnego brzmienia powołanej normy prawnej wynika zatem, że

163 przewidziana w niej przesłanka wznowienia postępowania odnosi się wyłącznie do sfery ustaleń z zakresu faktów leżących u podstaw rozstrzygnięcia organu, przy czym

164 przepis ten wymaga łącznego zaistnienia następujących warunków: wyjścia na jaw

165 nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, istotnego charakteru tych

166 okoliczności lub dowodów dla sprawy w takim znaczeniu, że mogą one mieć wpływ

167 na treść rozstrzygnięcia, brak wiedzy o tych okolicznościach lub dowodach po stronie

168 organu, który wydał decyzję, istnienie tych okoliczności lub dowodów w dniu wydania

169 decyzji.

170 Wobec powoływania się przez skarżącego w niniejszej sprawie na istnienie

171 nowych okoliczności faktycznych wynikających z ww. ekspertyzy wyjaśnić należy, że

172 za nową okoliczność w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie może być uznana inna

173 od dokonanej przez organ w pierwotnym postępowaniu ocena znanych wówczas

174 temu organowi okoliczności i dowodów. W takim bowiem przypadku nie ma miejsca

175 ujawnienie nowych okoliczności lub dowodów, ale odmienna ocena tego samego

176 stanu faktycznego.

177 W doktrynie i orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że odmienna ocena

178 znanych organowi okoliczności lub dowodów, jak i zmiana poglądów prawnych nie

179 stanowią przesłanki wznowienia postępowania przewidzianej w tym przepisie (por. B.

180 Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz,

181 Wydawnictwo C.H. Beck, W-wa 2000, s.582-584).

182 Nowymi okolicznościami faktycznymi w rozpatrywanym przypadku nie mogły być

183 zatem oceny rzeczoznawców zawarte w złożonej w dniu 26 czerwca 2010r.

184 ekspertyzie o zgodności usytuowania budynku skarżącego w odległości mniejszej niż

185 3 m od granicy z działką sąsiednią ścianą posiadającą pięć otworów okiennych tak w

186 zakresie wymagań przeciwpożarowych, jak i warunków przesłaniania.

187 Niewątpliwie organowi wojewódzkiemu znane były okoliczności wadliwego, bo

188 naruszającego § 12 ust. 1 warunków technicznych z 2002r. - usytuowania budynku

189 skarżącego. Z tego właśnie powodu doszło do uchylenia decyzji o pozwoleniu na

190 budowę wydanej w 1978r., skutkiem czego powstała potrzeba doprowadzenia

191 budynku do stanu zgodnego z prawem.

192 Wskazać przy tym trzeba, że ścisłe określenie podstawowych odległości

193 sytuowania obiektów na działkach budowlanych w ww. rozporządzeniu podyktowane

194 jest nie tylko warunkami bezpieczeństwa pożarowego, ale również względami

195 funkcjonalnymi. Odległości te co do zasady są niezmienne.

196 Nie można było zatem przyjąć, że okoliczności przedstawione w ww. ekspertyzie

197 miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, to jest takie, że skutkowałyby wydaniem

198 decyzji odmiennej treści niż decyzja z dnia [...] lipca 2007r.

199 W konsekwencji bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostawał również fakt wydania

200 w dniu [...] lutego 2012r. przez [...] Komendanta Państwowej Straży Pożarnej

201 postanowienia wyrażającego zgodę na spełnienie wymagań w zakresie

202 bezpieczeństwa pożarowego, w sposób określony w ww. ekspertyzie tzn. w inny

203 sposób niż podany w § 12 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. Nie jest to

204 bowiem nowy dowód istniejący w dniu wydania ww. decyzji.

205 W świetle powyższego stwierdzić należy, że prawidłowo przyjęto w zaskarżonej

206 decyzji oraz w poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej, iż w niniejszej sprawie

207 nie występowała przesłanka wskazana w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w szczególności

208 skarżący nie przedstawił istotnych dla sprawy nowych faktów, jak i nie złożył nowych

209 dowodów istniejących w dniu wydania decyzji.

210 Sąd nie dopatrzył się również takiego naruszenia przepisów postępowania, w

211 tym art. 11 i 107 § 3 k.p.a., które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy i skutkowało

212 uchyleniem zaskarżonej decyzji. Nie można było zgodzić się z zarzutami skargi, że

213 organ nie wyjaśnił stronie przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy i

214 nie odniósł się do faktów istotnych dla sprawy.

215 W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na

216 podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed

217 sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.