Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2021 r., VIII SA/Wa 520/17

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2021 r., VIII SA/Wa 520/17

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Kosterna po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 stycznia 2021 r. w Radomiu sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na czynność Naczelnika [...][...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia z rejestru podatników postanowił: 1. podjąć zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne; 2. znieść postępowanie sądowoadministracyjne przeprowadzone od dnia 11 września 2017 r.; 3. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z 27 września 2017r. Wojewódzki Sąd Administracyjny

3 w Warszawie (dalej "WSA" lub "Sąd"), działając na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 ustawy z dnia z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej "ppsa") zawiesił z urzędu postępowanie sądowe w niniejszej sprawie. Sąd z urzędu powziął bowiem wiedzę, że [...] Sp. z o.o. z/s w [...] dalej: "skarżąca" lub "Spółka") nie ma zarządu.

4 Następnie, w okresie od października 2017 r. Sąd podejmował czynności zmierzające do ustalenia, czy w Spółce powołano zarząd oraz ewentualnie, czy doszło do jej likwidacji. Sąd kilkukrotnie zwracał się o udzielenie informacji w tym zakresie. Na podstawie art. 31 § 1 ppsa, postanowieniem z 19 stycznia 2018r. WSA wystąpił również do właściwego sądu o ustanowienie kuratora dla Spółki. W odpowiedzi, Sąd Rejonowy dla [...] w W., [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, postanowieniem z [...] października 2018r. stwierdził brak podstaw w sprawie do ustanowienia z urzędu kuratora dla Spółki (k. 61 akt sądowych).

5 Ponadto, zarządzeniem z [...] września 2020r. wezwano pełnomocnika Naczelnika [...][...] Urzędu Skarbowego w R. (dalej: "organ"), w trybie art. 31 § 1 ppsa do usunięcia braków w zakresie zdolności sądowej skarżącej poprzez wskazanie, w terminie 2 miesięcy osoby reprezentującej Spółkę z pouczeniem o skutkach niewykonania wezwania. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone organowi 12 października 2020r. Termin do usunięcia braku upłynął zatem w sprawie z dniem 12 grudnia 2020r. Do dnia wydania niniejszego postanowienia brak nie został usunięty.

6 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

7 Stosownie do treści art. 28 § 1 i art. 29 ppsa, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.

8 Z art. 28 § 1 ppsa wynika, że do skutecznego przeprowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego z udziałem osoby prawnej konieczne jest, by przy każdej czynności procesowej posiadała ona zdolność procesową. Braki w zakresie zdolności procesowej Sąd musi uwzględnić z urzędu na każdym etapie postępowania i określić ich skutek. Ewentualny brak organu powołanego do reprezentacji strony skutkuje bowiem nieważnością postępowania (art. 183 § 2 pkt 2 ppsa).

9 W ocenie Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy braki w składzie zarządu skarżącej powodujące brak zdolności procesowej stanowią braki uniemożliwiające działanie strony. Jednocześnie jest to brak w składzie właściwych organów, który może być uzupełniony w sposób określony w art. 31 ppsa.

10 Zgodnie z powyższym przepisem, jeżeli braki w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin. W przypadkach, w których ustanowienie przedstawiciela ustawowego powinno nastąpić z urzędu, sąd zwraca się do właściwego sądu opiekuńczego. Przepis § 2 ww. jednostki redakcyjnej stanowi, że Sąd może dopuścić tymczasowo do czynności stronę niemającą zdolności sądowej lub procesowej albo osobę niemającą należytego ustawowego umocowania, z zastrzeżeniem, że przed upływem wyznaczonego terminu braki będą uzupełnione, a czynności zatwierdzone przez powołaną do tego osobę. Z kolei § 3 art. 31 ppsa wskazuje, że jeżeli braków powyższych nie można uzupełnić albo nie zostały one w wyznaczonym terminie uzupełnione, sąd zniesie postępowanie, w zakresie w jakim jest ono dotknięte brakami, i w miarę potrzeby wyda odpowiednie postanowienie.

11 Zarządzenie wzywające do usunięcia braków w zakresie zdolności sądowej, procesowej albo w składzie właściwych organów powinno zawierać pouczenie o skutkach jego niewykonania. Konsekwencją nieuzupełnienia braków jest zniesienie postępowania w zakresie, w jakim jest dotknięte brakami. W przypadku zniesienia postępowania występuje potrzeba wydania odpowiedniego postanowienia kończącego postępowanie o umorzeniu postępowania (vide. wyrok NSA z 3 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 3149/12; postanowienie WSA w Warszawie z 30 października 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 2317/13 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

12 W niniejszej sprawie, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, w dniu 12 października 2020 r. pełnomocnik organu odebrał wezwanie do uzupełnienia braku w zarządzie Spółki uniemożliwiającego jej działanie. Do dnia wydania niniejszego postanowienia braku tego jednak nie usunięto. Ustalenie w powyższym zakresie uprawnia zatem Sąd do zniesienia postępowania w części, w jakiej toczyło się ono po zdarzeniu powodującym utratę przez stronę zdolności procesowej, co miało miejsce z dniem 11 września 2017 r. (wykreślenie członków zarządu Spółki ).

13 Zgodnie z treścią art. 161 § 1 pkt 3 ppsa Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.

14 Zdaniem Sądu, taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, gdyż skarżąca nie posiada zdolności procesowej. Brak jest też możliwości spowodowania zmiany takiego stanu rzeczy, sąd rejonowy właściwy dla spółki odmówił ustanowienia kuratora dla Spółki.

15 Jak podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych, zwrot normatywny: "stało się bezprzedmiotowe" użyty w art. 161 § 1 pkt 3 ppsa oznacza, iż: "chodzi o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi. Innymi słowy postępowanie przed sądem staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego trakcie wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna. W powołanym przepisie chodzi o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie (por. wyrok NSA z 11 lipca 2018 r., sygn. akt II OSK 609/18.

16 W związku z powyższym, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.