Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2018 r., IV SA/Wa 918/18

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2018 r., IV SA/Wa 918/18

Sentencja

1 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Michał Majcher po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. J. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy

Uzasadnienie

2 W piśmie z dnia 19 lutego 2018 r. Z. J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania.

3 W dniu 7 czerwca 2018 r. złożyła na urzędowym formularzu, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia kosztów sądowych. We wniosku podała, że pieniądze, które ma na życie nie starczają na pokrycie wszystkich wydatków. Oświadczyła, że pozostaje sama w gospodarstwie domowym, nie posiada żadnych oszczędności ani konta bankowego. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 1118,18 zł, jest właścicielką nieruchomości rolnej o pow. 1,277 ha. Jako wydatki wskazała: podatki – 180 zł rok, prąd – 180 zł miesiąc, opłata za wodę i ścieki – ok. 50 – 100 zł, opłata za węgiel – 200 zł miesięcznie, koszty leczenia minimum 60 zł miesięcznie. Do wniosku dołączyła m.in. kopię zeznania podatkowego za rok 2017 (dochód 7753,34 zł), kopie faktur za prąd, odcinek emerytury (1118,18 zł).

4 W piśmie z dnia 30 lipca 2018 r. wezwano Wnioskodawczynię do nadesłania, w terminie 7 dni informacji czy ustalona w zaskarżonej decyzji kwota 16812 zł tytułem odszkodowania została jej wypłacona. Jeśli została wypłacona zobowiązać do podania na jaki cel została przeznaczona.

5 W odpowiedzi na to wezwanie Skarżąca, w piśmie z dnia 10 sierpnia 2018 r., podała, że nie zgadza się z kwotą odszkodowania, więc go nie podjęła.

6 Referendarz sądowy zważył, co następuje:

7 Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej zwanej Ppsa) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

8 Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania mu prawa pomocy. Instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Ponadto udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i sprowadzać się powinno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.

9 W ocenie Referendarza decydujące znaczenie dla odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ma okoliczność, że Skarżąca ma możliwość zdobycia środków na pokrycie kosztów swojego udziału w niniejszym postępowaniu sądowym.

10 Wpis od skargi w niniejszej sprawie został określony zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału IV z dnia 14 maja 2018 r. na kwotę 312 zł. Konieczność uiszczenia powyższej kwoty z otrzymywanej emerytury spowodowałaby uszczerbek koniecznego utrzymania, jednak należy mieć na względzie, że Skarżącej przyznano odszkodowanie w kwocie 16 812 zł, a więc w wysokości znacznie przekraczającej wysokość wpisu sądowego. Z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., wynika, że [...] S.A. zostały zobowiązane do wypłaty powyższego świadczenia jednorazowo, w terminie 14 od dnia, w którym decyzja o ustaleniu odszkodowanie stanie się ostateczna. W piśmie z dnia 10 sierpnia 2018 r. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie podjęła powyższej kwoty, ponieważ nie zgadza się z jej wysokością. Stwierdzić zatem należy, że Z. J. odmawiając przyjęcia przyznanego odszkodowania, sama pozbawiła się środków finansowych, z których mogłaby ponieść koszty postępowania sądowego w niniejszej sprawie. Brak jest podstaw do przyjęcia, by istniały jakiekolwiek obiektywne przeszkody, które uniemożliwiają odebranie tej rekompensaty. Nie można zatem przyjąć, że Skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji materialnej z przyczyn od niej niezależnych.

11 W orzecznictwie sądowym wskazuje się bowiem, że sytuacja, w której wnioskodawcy przysługują określone należności, a wnioskodawca z własnego wyboru rezygnuje z ich pobierania nie może być traktowana na równi z sytuacją osób, które mimo podejmowanych starań nie są w stanie zgromadzić odpowiednich środków finansowych na poniesienie kosztów udziału w postępowaniu (por. postanowienia NSA z dnia 11 grudnia 2015 r. sygn. I OZ 1643/15 oraz z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. I OZ 1503/15, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 25 października 2017 r., sygn. I SA/Wa 926/17).

12 W tej sytuacji Referendarz uznał, że brak jest podstaw na przerzucenie kosztów postępowania sądowego na Skarb Państwa, skoro Skarżąca posiada realne możliwości zdobycia środków finansowych na ich pokrycie we własnym zakresie.

13 Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa orzeczono jak w sentencji.