Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 października 2012 r., IV SA/Wa 1870/12

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 października 2012 r., IV SA/Wa 1870/12

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński,, Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Protokolant ref. staż. Anna Dziosa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2012 r. sprawy ze skargi B. G., K. G., K. G., K.G. i M. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących B. G., K. G., K. G., K.G. i M. G. solidarnie kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 Decyzją z dnia [...] maja 2012 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru

3 Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpoznaniu odwołania B. G.,

4 K. G., K. G., K.

5 G. oraz M. G., zwanych dalej "skarżącymi", od decyzji

6 Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r. nr 2[...], odmawiającej uchylenia

7 ostatecznej decyzji Prezydenta W. z dnia [...] września 2010 r., nr [...]

8 w przedmiocie zmiany gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działce ewidencyjnej nr[...]

9 z obrębu [...], położonej w [...], utrzymał w mocy zaskarżoną

10 decyzję.

11 W uzasadnieniu tej decyzji przedstawił następujący stan faktyczny i poglądy

12 prawne.

13 Decyzją z dnia [...] września 2010 r. Prezydent W. orzekł o zmianie

14 gleboznawczej klasyfikacji gruntów położonych w [...] z obrębu [...],

15 w tym o zmianie rodzaju użytków na działce nr [...], stanowiącej współwłasność

16 skarżących. Decyzja stała się ostateczna.

17 W piśmie z 16 lutego 2011 r. zatytułowanym: "Odwołanie Wniosek o wznowienie

18 postępowania lub o stwierdzenie nieważności decyzji" skarżący, powołując się na swój

19 tytuł własności do nieruchomości oznaczonej nr [...], zakwestionowali decyzję organu o

20 zmianie rodzaju użytków rolnych na ich działce. Zakwestionowali przede wszystkim

21 prawidłowość przyjętej procedury administracyjnej, która uniemożliwiła im udział w

22 postępowaniu klasyfikacyjnym. Ich zdaniem przyjęta procedura nie obejmowała zmian

23 dotyczących klas gruntów i rodzajów użytków. Z ogłoszenia, z którym nie mogli się

24 zapoznać, gdyż ukazało się w gazecie o zasięgu lokalnym, wynikało, iż dokonywana

25 będzie jedynie klasyfikacja gleboznawcza gruntów a nie ich modernizacja. Mimo to, w

26 odniesieniu do stanowiącej ich współwłasność działki nr [...], dokonano modernizacji

27 ewidencji gruntów zmieniając rodzaj użytków z "tereny zadrzewione i zakrzewione o

28 symbolu Lz-PsV" na "lasy o symbolu Ls". Skarżący podali także, że o decyzji

29 dowiedzieli się 2 lutego 2011 r.

30 Sygn. akt IV SA/Wa 1870/12

31 Skarżący wnosili aby organ w pierwszej kolejności potraktował pismo jako

32 odwołanie od decyzji dotyczącej zmiany gleboznawczej klasyfikacji gruntów a w drugiej

33 kolejności jako wniosek o wznowienie postępowania.

34 Postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru

35 Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z

36 uchybieniem terminu.

37 Wobec tego skarżący pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. poparli wcześniej

38 złożony wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

39 wskazując jako przyczynę wznowienia brak możliwości wzięcia udziału w

40 postępowaniu, nie wynikający z ich winy. Odwołując się do swojego wcześniejszego

41 pisma z 15 lutego 2011 r. poparli argumentację dotyczącą naruszenia procedury

42 aktualizacji gleboznawczej klasyfikacji gruntów, naruszenia art. 49 k.p.a. poprzez nie

43 powiadomienie ich, jako zainteresowanych, o wszczęciu postępowania klasyfikacyjnego

44 i tym samym pozbawienie możności udziału w prowadzonym postępowaniu

45 administracyjnym. B. G. wskazywała nadto, że wobec ukazania sią

46 ogłoszenia o zebraniu właścicieli nieruchomości w gazecie lokalnej a nie gazecie o

47 zasiągu ogólnopolskim, nie mogła brać udziału w postępowaniu, gdyż przebywała poza

48 miejscem położenia nieruchomości, na urlopie i jednocześnie wykonując pracę

49 zarobkową w innej części Polski.

50 Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] Prezydent W.

51 wznowił postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] września 2010 r. w przedmiocie

52 zmiany gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działce ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] położonej w [...], powołując w jako podstawę prawną art. 145 § 1

53 pkt 4 k.p.a. Organ przyjął, że skarżący o decyzji dowiedzieli się 2 lutego 2011 r., wobec

54 czego został zachowany termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania

55 określony w art. 148 k.p.a.

56 Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2012 r.

57 Prezydent W., na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 151 § 1 k.p.a.,

58 odmówił uchylenia swojej ostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] września 2010 r. w

59 przedmiocie zmiany gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działce ewidencyjnej nr [...] z

60 obrębu [...]. W uzasadnieniu stwierdził, że w świetle przepisów rozporządzenia

61 Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów (Dz. U. Nr 19,

62 poz. 97 ze zm.) dotyczących sposobu zawiadamiania zainteresowanych o czynnościach

63 związanych z aktualizacją gleboznawczej klasyfikacji gruntów, wszystkie czynności

64 Uzasadnienie strona 2

65 Sygn. akt IV SA/Wa 1870/12

66 zostały wykonane prawidłowo i z zachowaniem terminów określonych w tym

67 rozporządzeniu.

68 Skarżący odwołali się od ww. decyzji, wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie o

69 uchyleniu decyzji z dnia [...] września 2010 r. Skarżący zarzucili błędne ustalenia stanu

70 faktycznego, wadliwą ocenę materiału dowodowego, pominięcie wniosków

71 dowodowych stron oraz rażące naruszenie prawa materialnego.

72 Rozpatrując odwołanie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru

73 Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją nr [...] z [...] maja 2012 r. na podstawie art.

74 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W.

75 Organ odwoławczy wskazał, że podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji

76 jest § 1 i § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie

77 klasyfikacji gruntów. Stosownie do przepisu art. 49 k.p.a. oraz § 8 ust. 1 ww.

78 rozporządzenia decyzja o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów była ogłoszona

79 poprzez wywieszenie w siedzibie organu w okresie od dnia 22 września 2010 r. do dnia

80 7 października 2010 r. W związku z wywieszeniem zaskarżonej decyzji w dniu 22

81 września 2010 r. organ wskazał, że należy uznać ją za doręczoną po upływie 14 dni od

82 dnia publicznego wywieszenia, czyli po 6 października 2010 r. Organ w niniejszej

83 sprawie nie zakwestionował oświadczenia skarżących, że o decyzji dowiedzieli się 2

84 lutego 2012 r. w Wydziale Geodezji i Katastru [...]. W tej sytuacji organ

85 uznał, że złożenie wniosku w dniu 16 lutego 2011 r. o wznowienie postępowania,

86 nastąpiło z zachowaniem ustawowego terminu. Tym samym wznowienie postępowania

87 zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] września 2010 r. w ocenie organu

88 odwoławczego było uzasadnione.

89 Wobec powyższego ustalenia organ przeszedł do oceny zarzutów podniesionych

90 przez skarżących we wniosku o wznowienie.

91 W pierwszej kolejności podniósł, że sposób publicznego ogłaszania decyzji i

92 zawiadamiania stron o czynnościach organu w niniejszej sprawie określa

93 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów.

94 Organ odwoławczy wskazał, że zawiadomienie o przeprowadzeniu aktualizacji

95 gleboznawczej klasyfikacji gruntów i zwołaniu zebrania właścicieli nieruchomości,

96 których miała dotyczyć zmiana gleboznawczej klasyfikacji gruntów na dzień 23 grudnia

97 2009 r. wywieszone było w siedzibie organu w dniach od 16 do 24 grudnia 2009 r.,

98 zamieszczone w Internecie oraz opublikowane w prasie, w dniu 16 grudnia 2009 r.

99 Uzasadnienie strona 3

100 Sygn. akt IV SA/Wa 1870/12

101 Zadaniem organu sposób i termin ogłoszenia zgodne były z trybem określonym w § 3

102 ust. 2 rozporządzenia.

103 Zawiadomienie o wyłożeniu operatu klasyfikacyjnego do wglądu

104 zainteresowanych w dniach 8 -16 lutego 2010 r. wywieszone było w lokalu organu w

105 dniach od 29 stycznia do 16 lutego 2010 r. i opublikowane w prasie w dniu 2 lutego

106 2010 r., a więc zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 1956 r.

107 Decyzja nr [...] z dnia [...] września 2010 r, wywieszona była w siedzibie

108 organu w dniach od 22 września do 7 października 2010 r. i według zamieszczonej

109 klauzuli stała się ostateczna w dniu 22 października 2010 r. Sposób i termin ogłoszenia

110 zgodny był więc z zapisami w § 8 ust. 1 tego rozporządzenia.

111 Organ odwoławczy podniósł, że po przeanalizowaniu akt sprawy zakończonej

112 ostateczną decyzją Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] września 2010 r.

113 nie stwierdził występowania wad wymienionych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jak też wad

114 wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1 i 8 k.p.a., powołanych w piśmie zainteresowanych z

115 dnia 15 czerwca 2011 r. Zarzuty, że strony bez własnej winy nie brały udziału w

116 postępowaniu, zostały przez organ pierwszej instancji zbadane i uznane za

117 bezzasadne, a załączone akta postępowania klasyfikacyjnego potwierdzają, w ocenie

118 organu odwoławczego, słuszność zajętego przez organ pierwszej instancji stanowiska.

119 Ponadto organ wskazał, że pozostałe przesłanki wymienione w art. 145 §1 k.p.a.

120 nie były przez strony podnoszone i nie ma podstaw aby uznać, że występowały.

121 Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów błędnego ustalenia stanu

122 faktycznego i rażącego naruszenia prawa materialnego oraz żądania przez strony

123 przeprowadzenia wnioskowanych dowodów (rozprawy administracyjnej i powołania

124 biegłego z zakresu użytków gruntowych i gleboznawczej klasyfikacji gruntów) stwierdził,

125 że tego typu kwestie nie mogą być analizowane w postępowaniu prowadzonym na

126 podstawie przepisów o wznowieniu postępowania.

127 Skargę na decyzję [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i

128 Kartograficznego z dnia [...] maja 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w

129 Warszawie wnieśli: B. G., K. G., K.

130 G., K. G. oraz M. G., domagając się jej

131 uchylenia.

132 Skarżący wskazali, że kwestionowane orzeczenie jest błędne co do ustalonego

133 stanu faktycznego, zostało wydane z pominięciem wniosków dowodowych stron,

134 Uzasadnienie strona 4

135 Sygn. akt IV SA/Wa 1870/12

136 narusza przepisy postępowania administracyjnego i rażąco narusza przepisy prawa

137 materialnego. Wywodzili, że organ nie odniósł się do zarzutu stron, że zarówno decyzja

138 nr [...] z dnia [...] września 2010 r., jak i decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2012 r.

139 powołują w podstawie ich wydania przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4

140 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów, a nie powołują przepisów

141 rozporządzenia o ewidencji gruntów, które to przepisy mają zastosowanie w przypadku

142 zmiany klasyfikacji użytków.

143 Skarżący podkreślili, iż w niniejszej sprawie w istocie nie zmieniono

144 gleboznawczej klasyfikacji gruntu na działce nr [...]. Zmiany dokonano w odniesieniu do

145 rodzaju użytku z "Lz-Ps" na "Ls" a klasa gleby nie ulegała zmianie. Organ odwoławczy,

146 mimo że uznał wniosek o wznowienie postępowania za uzasadniony, w zaskarżonej

147 decyzji nie odniósł się do zarzutów stron dotyczących wad merytorycznych i formalnych,

148 wadliwych dat i braków w dokumentacji sprawy. Zdaniem skarżących nic nie wskazuje

149 na to, że organ zbadał i przeanalizował akta postępowania klasyfikacyjnego, o co

150 wnosiły strony.

151 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Nie znalazł podstaw do

152 uwzględnienia skargi.

153 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

154 Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju

155 sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny

156 sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem

157 zaskarżonej decyzji administracyjnej.

158 Podstawą prawną kwestionowanego rozstrzygnięcia były przepisy art. 149 § 2 w

159 zw. z art. 151 § 1 k.p.a. Zgodnie z ich brzmieniem postanowienie o wznowieniu

160 postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez organ postępowania co do

161 przyczyn wznowienia a następnie, gdy organ uzna, że faktycznie istnieją przyczyny do

162 wznowienia, co do istoty sprawy. Po przeprowadzeniu tego postępowania organ ma

163 obowiązek wydania decyzji, w której albo odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej,

164 gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art 145 § 1, 145a lub art.

165 145b k.p.a., albo uchyli decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej

166 Uzasadnienie strona 5

167 Sygn. akt IV SA/Wa 1870/12

168 uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art.145a lub 145b k.p.a. i wyda nową decyzję

169 orzekającą o istocie sprawy.

170 Postępowanie wywołane skargą o wznowienie jest dwuetapowe. Pierwszy etap,

171 o charakterze proceduralnym, sprowadza się do ustalenia czy wnioskujący wskazał

172 jedną z ustawowych przesłanek do wznowienia wymienionych w art. 145 k.p.a. Organ,

173 który jest właściwy w sprawie wznowienia postępowania, na tym etapie nie analizuje

174 przyczyn wznowienia. Dopiero w drugim etapie - po wznowieniu postępowania - organ

175 ma obowiązek ustalić, czy rzeczywiście istniała przyczyna do wznowienia i jeżeli uzna,

176 że tak, ma obowiązek -w granicach wznowienia - ponownie rozstrzygnąć sprawę co do

177 jej istoty.(por wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt. I SA/WA 1400/10 Lex nr 991510,

178 wyrok NSA z 18.06.2010 r II OSK 1054/09, Lex nr 597113).

179 Podstawy wznowienia sprawy zawarte są w art. 145 k.p.a. Przyczyna wskazana

180 przez skarżących to niebranie, bez ich winy, udziału w postępowaniu.

181 Oceniając w tych ramach prawnych treść decyzji Wojewódzki Sąd

182 Administracyjny uznał, że mimo powołania przez organ w zaskarżonych decyzjach

183 przepisu art. 145 § 1 pkt 4 i 151 § 1 pkt 1 k.p.a. organ nie ocenił, czy skarżący wykazali,

184 iż bez swej winy nie brali udziału w postępowaniu.

185 Skarżący, jak to wynikało z pisma z 15 lutego 2011 r. (k 57) jako podstawę

186 wznowienia wskazywali:

187 1. wadliwość powiadamiania ich jako stron postępowania o czynnościach

188 organu, począwszy od wszczęcia postępowania do jego zakończenia tj.

189 m. inn. poprzez ogłoszenia w prasie lokalnej mimo, że organowi znane

190 były ich adresy zamieszkania,

191 2. niemożność dowiedzenia się o toczącym się postępowaniu

192 administracyjnym przez B. G., która nie miała dostępu do

193 prasy lokalnej, w której ukazały się ogłoszenia o przeprowadzanych

194 czynnościach klasyfikacyjnych;

195 3. wadliwość procedury (o czym była mowa wyżej).

196 Nie przesądzając merytorycznie istnienia faktycznych podstaw do wznowienia

197 postępowania stwierdzić należy, że organ w uzasadnieniu decyzji nie wskazał czy w

198 odniesieniu do każdego ze skarżących z osobna faktycznie istniała przesłanka

199 uzasadniająca twierdzenie, że osoba ta, bez swej winy nie brała udziału w

200 postępowania. Obowiązek rozważania istnienia przesłanek o jakich mowa w art. 145

201 Uzasadnienie strona 6

202 Sygn. akt IV SA/Wa 1870/12

203 k.p.a, w granicach twierdzeń każdego ze skarżących, wynika z treści art. 151 § 1 k.p.a.

204 Mimo powołania w treści decyzji tego przepisu organ nie wyjaśnił w uzasadnieniu

205 dlaczego uznał, że żaden ze skarżących nie wykazał faktycznego istnienia przesłanek

206 do wznowienia postępowania. Odnosząc się do kwestii podstaw wznowienia i przyjętej

207 procedury powiadamiania stron o toczącym się postępowaniu, organ wskazał jedynie,

208 że postępowanie było prowadzone przy okazji aktualizacji ewidencji gruntów i w

209 związku z tym było możliwe powiadamianie stron o wszczęciu postępowania w formie

210 ogłoszeń - zgodnie z § 8 i § 9 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie klasyfikacji

211 gruntów a nie poprzez odrębne zawiadamianie każdego z zainteresowanych o

212 toczącym sią procesie. Nie odniósł się natomiast do twierdzeń B. G., iż

213 nie mogła ona brać udziału w postępowaniu gdyż informacje o toczącym się

214 postępowaniu ukazały się w gazecie lokalnej a nie gazecie o zasiągu ogólnokrajowym.

215 Prawidłowe ustalenie istnienia przesłanek do wznowienia postępowania wymaga od

216 organu oceny sytuacji procesowej każdego ze skarżących tym bardziej, że wskazywane

217 przez nich przesłanki nie były tożsame (inna dotyczyła wspomnianej wyżej B.

218 G.). Co do Jej osoby ocenie podlega nie tylko to czy zastosowana procedura

219 dla zmiany klasyfikacji gruntów była prawidłowa ale czy istotnie wskazywane przez nią

220 powody niebrania udziału w sprawie uzasadniają spełnienie przesłanki, o której mowa w

221 art. 145 §1 pkt4k.p.a.

222 Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że brak jest dokładnego

223 wyjaśnienia przyczyny wznowienia, co uniemożliwia kontrolę sądowo administracyjną

224 zaskarżonej decyzji i czyni zbędnym rozważania co do pozostałych zarzutów skargi.

225 Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien dokonać wnikliwej analizy

226 całego materiału dowodowego i twierdzeń stron pod kątem ustalenia czy istnieje

227 faktyczna podstawa wznowienia postępowania w odniesieniu do każdego ze

228 skarżących. Wskazać należy, że na przesłankę wznowieniową niebrania udziału w

229 sprawie może się powoływać wyłącznie strona, która nie brała udziału w postępowaniu i

230 to w odniesieniu do tej strony organ musi ocenić czy istotnie okoliczność wskazywana

231 jako podstawa do wznowienia, była rzeczywista i niezależna od jej woli. Odniesienie się

232 ogólnie do wszystkich osób tego kryterium nie spełnia.

233 Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. obie decyzje jako

234 wydane z naruszeniem art 151 § 1 k.p.a. podlegają uchyleniu bez badania pozostałych

235 zarzutów skargi.

236 Uzasadnienie strona 7

237 Sygn. akt IV SA/Wa 1870/12

238 O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 202 § 2 p.p.s.a. obciążając organ

239 obowiązkiem zwrotu poniesionych przez skarżących kosztów wpisu sądowego.

240 *

241 Uzasadnienie strona 8