Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2013 r., IV SA/Wa 1682/13

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2013 r., IV SA/Wa 1682/13

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2013 r. sprawy ze skargi E. H. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy - oddala skargę -

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. Minister Środowiska utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora [...] Parku Narodowego z dnia [...] lutego 2013 r. o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na budowie czterech budynków kurników (obsada 800 DJP) z zapleczem socjalno-technicznym, ośmiu silosów paszowych (o poj. 21 m3), budynku gospodarczo-magazynowego, kotłowni z pomieszczeniem agregatu prądotwórczego, chłodni oraz niezbędnej infrastruktury do obsługi tej inwestycji, na fragmencie działki ew. nr [...] w obrębie [...].

3 W uzasadnieniu postanowienia Ministra Środowiska wskazano, że:

4 1. przedmiotowa działka jest położona w otulinie [...] Parku Narodowego, zwanego dalej "Parkiem" i jest objęta ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] z [...] 2012 r., które określa ją jako użytki rolne;

5 2. na podstawie "Informacji o zasobach przyrodniczych terenu przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy drobiu - brojlerów o planowanej obsadzie 200.000 szt. (800 DPJ) na terenie działki nr [...] obrębu [...] w otulinie [...] Parku Narodowego", zwanej dalej "Informacją", opracowanej przez pracowników Parku we wrześniu 2010 r. stwierdza się, że:

6 a) wielokrotne obserwacje w terenie oraz obecność śladów i tropów zwierzyny (zająca szaraka, bobra europejskiego, lisa, dzika, jelenia i sarny) potwierdzają, że obszar projektowanej inwestycji jest stałym szlakiem migracyjnym zwierzyny między obszarem ochrony ścisłej "[...]" i sąsiadującej z nim enklawy, położonymi w Parku, a pozostałą częścią Parku;

7 b) w związku z przebiegiem w tej okolicy projektowanej trasy [...] istnieje wysokie prawdopodobieństwo kumulacji negatywnego oddziaływania trasy i fermy skutkujące przerwaniem szlaków migracyjnych zwierząt, co niosłoby dla nich negatywne konsekwencje (ograniczenie przepływu genów, miejsc do żerowisk, wodopojów oraz nowych miejsc bytowania);

8 3. ze względu na rolne wykorzystywanie tej części otuliny Parku obszar powiązań ekologicznych terenów przylegających do korytarza ekologicznego pełni takie same funkcje jak leżący w jego sąsiedztwie korytarz ekologiczny. Dla rozstrzygnięcia nie ma znaczenia, że część korytarza ekologicznego jest usytuowana poza Parkiem lub otuliną, gdyż służy on ochronie Parku;

9 4. zabudowa przedmiotowej działki spowoduje zwężenie korytarza ekologicznego z uwagi występowanie czynników płoszących zwierzęta, związanych z obecnością człowieka (hałas, światło, itp.). Z Informacji wynika, że inwestycja ma być położona ok. 300 m od granic Parku, co z biegiem czasu, wskutek emisji zanieczyszczeń gazowych, może doprowadzić do zmiany szaty roślinnej Parku i wycofanie się z niego ortolana, kani rudej czy ptaków wróblowatych przemieszczających się wzdłuż zadrzewionych rowów melioracyjnych, zlokalizowanych w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji;

10 5. nie jest konieczne wyznaczenie korytarza ekologicznego w żadnym dokumencie planistycznym. Wyznaczenia go dokonują same zwierzęta poprzez przemieszczanie się nim.

11 Skargę na powyższe postanowienie Ministra Środowiska wniósł E. H. zarzucając, że:

12 1. organy nie przeprowadziły dowodów na okoliczność oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko. Za dowód taki nie może być uznana sporządzona przez pracowników Parku Informacja, gdyż żaden przepis nie przewiduje jej sporządzenia, a ponadto została ona sporządzona w 2010 r., a więc nie uwzględnia istniejącego obecnie stanu faktycznego. Na podstawie Informacji ustalono przebieg korytarza ekologicznego i jego ewentualne zwężenie oraz trasy migracji ptaków wróblowatych;

13 2. organ nie ustosunkował się do dowodu w postaci raportu oddziaływania na środowisko, zgodnie z którym planowana inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływała na środowisko. Skoro więc organ raportu tego nie kwestionuje, stanowi on jedyny dowód w sprawie dowodzący, że realizacja inwestycji nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń oraz poziomu hałasu (ciche wentylatory od strony parku - wschodniej, a głośniejsze wentylatory szczytowe - jedynie od strony zachodniej). Organ pominął jednak zawarte w nim, korzystne dla skarżącego, argumenty. W związku z tym prawidłowa analiza stanu faktycznego powinna polegać na przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego;

14 3. ustanowienie otuliny nie wiąże się z wprowadzeniem jakichkolwiek ograniczeń czy zakazów. Podobnie, żaden przepis prawa nie stwierdza, że chronione ma być również otoczenie korytarza ekologicznego.

15 W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swe stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.

16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

17 Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

18 Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.), zwanej dalej "u. p. z. p.", decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w odniesieniu do obszarów położonych w granicach parku narodowego i jego otuliny wydaje się po uzgodnieniu z dyrektorem parku narodowego.

19 Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. nr 151, poz. 1220 ze zm.), zwanej dalej "u. o. p.", na obszarach graniczących z parkiem narodowym wyznacza się otulinę parku narodowego. Jak wynika z akt administracyjnych, działka, na której skarżący zamierza zrealizować przedmiotową inwestycję, znajduje się w otulinie Parku.

20 Bogate orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje zgodnie, że jakkolwiek w u. o. p. nie określono wobec obszaru otuliny zakazów w zakresie wykonywania własności nieruchomości w niej położonych, tak jak w odniesieniu do obszaru samego parku narodowego w art. 15 u. o. p., to nie oznacza to, że brak jest jakichkolwiek ograniczeń dotyczących zabudowy na terenie otuliny. Ustawowo określony cel otuliny stanowi podstawę do formułowania ograniczeń w sferze wykonywania własności nieruchomości położonych w otulinie.

21 Zgodnie z art. 5 pkt 14 u. o. p. otulina oznacza strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka. Zagrożenia zewnętrzne to czynniki mogące wywołać niekorzystne zmiany cech fizycznych, chemicznych lub biologicznych zasobów, tworów i składników chronionej przyrody, walorów krajobrazowych oraz przebiegu procesów przyrodniczych, wynikających z przyczyn naturalnych lub z działalności człowieka, mający swoje źródło poza granicami obszarów lub obiektów podlegających ochronie prawnej (art. 5 pkt 29 u. o. p.).

22 Mając na uwadze cel otuliny, wynikający z definicji legalnej otuliny, przyjąć należy że w otulinie parku narodowego można lokalizować tylko takie inwestycje, które dla tego parku nie stwarzają zagrożenia wynikającego z działalności człowieka. Natomiast o niemożności zaakceptowania określonej inwestycji na terenie otuliny przesądza brak możliwości pogodzenia tej inwestycji z funkcją ochronną otuliny. Przyjęcie odmiennej wykładni przepisów u. o. p. prowadziłoby tego, że wyznaczenie otuliny parku narodowego byłoby zupełnie bezcelowe, ponieważ nie zabezpieczałaby ona w żaden sposób parku narodowego.

23 W zaskarżonym postanowieniu organ przedstawił analizę celu otuliny w części obejmującej działkę skarżącego i wskazał, jakiego rodzaju zewnętrzne zagrożenia dla realizacji tego celu niesie ze sobą dopuszczenie do lokalizacji wnioskowanej przez skarżącego inwestycji.

24 Zdaniem Sądu sformułowane przez organ wnioski są prawidłowe, stąd uniemożliwiają realizację przedsięwzięcia.

25 W pierwszym rzędzie odnieść się należy do zarzutu skarżącego związanego z wzięciem przez organ pod uwagę Informacji, wskazującej na istnienie na przedmiotowej działce korytarza ekologicznego, zapewniającego w tym przypadku migrację zwierząt (art. 5 pkt 2 u. o. p.). Zdaniem Sądu Informacja może i powinna być oceniona przez organ. Stosownie do art. 75 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej "K.p.a.", jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Informacja może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a mimo że żaden przepis nie przewiduje jej sporządzenia nie oznacza to, że jest sprzeczna z prawem. Nie ma więc podstaw, aby wykluczać Informację z materiału dowodowego. Zawiera ona wiele informacji mających znaczenie dla sprawy, które powinny być ocenione zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów zawartej w art. 80 K.p.a. Przepis ten stanowi, że organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

26 Natomiast jeżeli chodzi o zarzut skarżącego, że Informacja nie jest aktualna, podnieść należy, iż skarżący nie wykazał, aby od czasu jej opracowania nastąpiły zmiany w zakresie wiadomości w niej zawartych, a mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, szczególnie dotyczących szlaków migracji zwierząt.

27 Z Informacji wynika m. in., że:

28 a) zagrożone mogą być szlaki migracyjne zwierząt:

29 - wielokrotne obserwacje w terenie oraz obecność śladów i tropów zwierzyny potwierdziły, że obszar projektowanej inwestycji jest stałym szlakiem migracyjnym zwierzyny między obszarem ochrony ścisłej "[...]" i sąsiadującej z nim enklawy a pozostałą częścią Parku;

30 - w związku z przebiegiem w tej okolicy projektowanej trasy [...] istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że w wyniku skumulowanego negatywnego oddziaływania realizacja projektowanej inwestycji w pobliżu projektowanego przejścia dla zwierzyny przez drogę będzie powodem przerwania szlaków migracyjnych zwierząt;

31 b) zagrożone mogą być niektóre gatunki zwierząt, jak chronione kania ruda i bóbr europejski, bytujące w pobliżu przedmiotowej działki.

32 Informacje te należy uznać za wiarygodne, gdyż skarżący ich nie zakwestionował poprzez przedstawienie innych danych.

33 Jeżeli chodzi o zarzut skarżącego, że organ nie ustosunkował się do dowodu w postaci raportu oddziaływania na środowisko, zgodnie z którym planowana inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływała na środowisko należy wskazać, że raport ten nie został sporządzony na potrzeby postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Nie było zatem potrzeby powołania dowodu z opinii biegłego na okoliczność wpływu przedmiotowej inwestycji na środowisko.

34 Podsumowując stwierdzić wypada, że z materiału dowodowego wynika, że przez przedmiotową działkę lub przez obszar bezpośrednio z nią sąsiadujący przebiega szlak migracyjny zwierząt między częściami Parku. Uzasadniona jest obawa, że w przypadku zlokalizowania tak dużej inwestycji może nastąpić przerwanie tego szlaku. Obecność kurników oraz związane z tym czynniki takie jak np. oświetlenie, hałas, które są nieodłącznym elementem tego typu inwestycji, będą powodować płoszenie zwierząt. Istotny w sprawie jest również duży rozmiar przedmiotowej inwestycji, polegającej na budowie czterech budynków kurników (obsada 800 DJP) z zapleczem socjalno-technicznym, ośmiu silosów paszowych (o poj. 21 m3), budynku gospodarczo-magazynowego, kotłowni z pomieszczeniem agregatu prądotwórczego, chłodni oraz niezbędnej infrastruktury do jej obsługi.

35 Wobec powyższego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).