Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021 r., II SAB/Wa 154/21

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021 r., II SAB/Wa 154/21

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Izabela Głowacka - Klimas (spr.), Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Ministra Zdrowia w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Minister Zdrowia dopuścił się bezczynności; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Ministra Zdrowia na rzecz J. M. kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

2 J. M. (dalej: wnioskodawca, skarżący) wniósł

3 do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Zdrowia (dalej: MZ, organ) w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

4 Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco.

5 Wnioskodawca w dniu [...] grudnia 2021 r. przesłał drogą mailową do Ministra Zdrowia pismo, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, w którym wniósł o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

6 "1) czy do Ministra Zdrowia zostały przekazane informacje o stosowaniu amantadyny w leczeniu COVID-19 w przypadku pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytanie wnoszę o przekazanie:

7 2) wszelkich dokumentów, takich jak (stanowiska, opinie, notatki służbowe

8 i inne), które powstały w wyniku otrzymania przez Ministra Zdrowia informacji,

9 o których mowa w pkt 1;

10 3) stanowiska Ministra Zdrowia odnośnie możliwości stosowania leku amantadyny w leczeniu COVID-19, tj. w szczególności wskazania przeciwskazań

11 w leczeniu oraz możliwych pozytywnych skutków zastosowania amantadyny

12 4) odpowiedzi Ministra Zdrowia do osób, które przekazały informacje z pkt 1

13 5) w przypadku braku udzielenia odpowiedzi - wskazania przyczyn braku udzielenia odpowiedzi

14 6) danych osobowych urzędników, tj. imienia i nazwiska wszystkich urzędników (od stanowiska naczelnika do Ministra Zdrowia) oraz osób współpracujących

15 z Ministrem Zdrowia np. takich jak: konsultanci krajowi, którzy otrzymali informacje,

16 o których mowa w pkt 1

17 7) informacji, czy Minister Zdrowia przekazywał innym organom, jak np. Prezesowi Rady Ministrów, Prezesowi NFZ- należy przekazać dokumenty związane z takim przekazaniem, jeżeli zaś było to ustne przekazanie - wskazanie daty, w której przekazanie informacji nastąpiło."

18 Ponadto wnioskodawca wniósł o przekazanie nazw leków, w stosunku

19 do których MZ podjął decyzję o stosowaniu poza wskazaniami (off label), tj. podanie leku poza zarejestrowanym wskazaniem wymienionym w Charakterystyce Produktu Leczniczego (CPL) w ostatnich dwóch latach.

20 Organ w odpowiedzi na ww. wniosek, pismem z [...] stycznia 2021 r. przekazał wnioskodawcy następujące informacje.

21 I tak, jak podał MZ, w związku z informacją przekazaną [...] października

22 2020 r. w formie elektronicznej zawierającej link do artykułu dotyczącego sposobu leczenia koronawirusa SARS-CoV-2 poprzez zastosowanie leku o nazwie Viregyt

23 K 100mg (chlorowodorek amantadyny) Departament Polityki Lekowej i Farmacji Ministerstwa Zdrowia zwrócił się z prośbą o informację czy do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (dalej Urząd) były zgłaszane zmiany porejestracyjne dla ww. leku Viregyt K 100mg (chlorowodorek amantadyny).

24 W dniu [...] listopada 2020 r. udzielono odpowiedzi, że do Urzędu nie wpłynęła żadna zmiana porejestracyjna dla ww. produktu.

25 [...] W. B., specjalista chorób płuc, pediatra w NZOZ "[...]" w P., w dniu [...] listopada 2020 r. skierował do MZ apel o podjęcie decyzji o zabezpieczenie dostępności chlorowodorku amantadyny, która może być stosowana, zdaniem wnoszącego prośbę, w leczeniu zakażeń spowodowanych SARS-CoV-2. W wiadomości przesłanej drogą elektroniczną umieszczony został link do autorskiego schematu leczenia ww. zakażenia.

26 W dniu [...] listopada 2020 r. MZ zlecił Agencji Oceny Technologii Medycznych

27 i Taryfikacji przygotowanie materiałów analitycznych zgodnych z wytycznymi HTA dotyczących zastosowania leków zawierających chlorowodorek amantadyny

28 w leczeniu zakażeń spowodowanych SARS-CoV-2. Zlecenie zrealizowano [...] listopada 2020 r., a jego treść dostępna jest w domenie publicznej pod linkiem: https://www.aotm.qov.pl/media/2020/11/Przeglad-doniesien-naukowych-dla- amantadvny-stosowanei-w-leczeniu-CQVID-19

29 W dniu [...] grudnia 2020 r. MZ został powiadomiony o zrealizowaniu zlecenia.

30 Ponadto, MZ zlecił Agencji Badań Medycznych przeprowadzenie badania klinicznego dotyczącego zastosowania amantadyny w zapobieganiu progresji

31 i leczeniu objawów COVID-19. Badanie ma na celu potwierdzić, czy napływające doniesienia o skuteczności wykorzystania substancji stosowanej dotychczas

32 w leczeniu Parkinsona zapobiega również rozwojowi COVID-19.

33 Informacja o zleceniu oraz ośrodkach prowadzących badanie jest dostępna na stronie Agencji Badań Medycznych pod linkiem: https://abm.gov.pl/pl/aktualnosci/738.Za-kilka-tygodni-poznamy-wyniki-badan-nad-amantadyna.html

34 Interpelacje, zapytania, pytania i oświadczenia poselskie dotyczące stosowania amantadyny wraz udzielonymi odpowiedziami są dostępne na stronie sejmu: https://www.seim.qov.pl/sejm9.nsf/interpelacie.xsp.

35 W dniach [...] listopada, [...] grudnia oraz [...] grudnia 2020 r. (uzupełnienie

36 o kolejne podpisy osób popierających) do MZ zostały złożone petycje "Dostęp

37 do leku Viregyt K w aptekach".

38 Jak podał organ, do MZ wpływa wiele zgłoszeń zawierających informacje

39 o potencjalnej skuteczności produktu Viregyt-K w leczeniu Covid-19, jednakże informacje dotyczące polityki szczepień ochronnych, ochrony zdrowia, metod postępowania leczniczego nie są uważane za informację publiczną w rozumieniu ustawy, skutkiem czego organ nie jest zobowiązany do ich udzielenia.

40 W zakresie udostępnienia informacji poprzez "przekazanie nazw leków,

41 w stosunku do których Minister Zdrowia podjął decyzję o stosowaniu poza wskazaniami (off label), tj. podanie leku poza zarejestrowanym wskazaniem wymienionym w Charakterystyce Produktu Leczniczego (CPL) w ostatnich dwóch latach", MZ przedstawił poniższe informacje.

42 Zgodnie z art. 40 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 357 ze zm.; dalej ustawa o refundacji), jeżeli jest to niezbędne dla ratowania zdrowia i życia świadczeniobiorców, MZ, po zasięgnięciu opinii Rady Przejrzystości oraz konsultanta krajowego w odpowiedniej dziedzinie medycyny, może wydać z urzędu, przy uwzględnieniu:

43 1) kryteriów, o których mowa w art. 12 pkt 4-6, 9, 10, 12 i 13 ustawy o refundacji,

44 2) stosunku kosztów do uzyskiwanych efektów zdrowotnych

45 - decyzję administracyjną o objęciu refundacją leku przy danych klinicznych,

46 w zakresie wskazań do stosowania lub dawkowania, lub sposobu podawania odmiennych niż określone w Charakterystyce Produktu Leczniczego w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne.

47 MZ, co dwa miesiące, ogłasza, w drodze obwieszczenia, wykazy refundowanych:

48 1) leków,

49 2) środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego,

50 3) wyrobów medycznych

51 - w stosunku do których wydano ostateczne decyzje administracyjne o objęciu refundacją albo ostateczne decyzje zmieniające, o których mowa w art. 16 ustawy

52 o refundacji, w tym również decyzje refundacyjne o stosowaniu leków poza wskazaniami (off label), tj. podanie leku poza zarejestrowanym wskazaniem wymienionym w Charakterystyce Produktu Leczniczego.

53 Obwieszczenie Ministra Zdrowia zawiera:

54 1) dane identyfikujące lek, środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrób medyczny;

55 2) kategorię dostępności refundacyjnej;

56 3) poziom odpłatności;

57 4) urzędową cenę zbytu;

58 5) cenę detaliczną;

59 6) wysokość limitu finansowania dla leku, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobu medycznego, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 albo informacyjną wysokość limitu finansowania dla leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, o których mowa w art. 6

60 ust. 1 pkt 2 i 3 dostosowaną do wielkości opakowania jednostkowego;

61 7) wysokość dopłaty świadczeniobiorcy;

62 8) grupę limitową;

63 9) termin wejścia w życie decyzji, o której mowa w art. 11 oraz okres jej obowiązywania.

64 Jak wyjaśnił organ, aktualnie obowiązującym jest obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych na dzień 1 stycznia 2021 r. (Dz. Urz. Min. Zdr. z 2020 r. poz. 116).

65 MZ wskazał, że zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej dysponent informacji publicznej jest zobowiązany do jej udostępnienia tylko wtedy, gdy informacja nie została wcześniej udostępniona wnioskodawcy i nie funkcjonuje

66 w obiegu publicznym. Zauważył, iż informacje o nazwach leków, w stosunku

67 do których MZ podjął decyzję o stosowaniu poza wskazaniami (off label) zostały zawarte w ww. obwieszczeniu Ministra Zdrowia i zostały udostępnione publicznie

68 w Biuletynie Informacji Publicznej Ministra Zdrowia.

69 Zdaniem organu powyższe stanowisko znajduje oparcie w treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy sygn. II SAB/Bd 70/15, mówiącego "Tak więc art. 10 ust. 1 ustawy pozwala na nieudzielanie informacji

70 z powodu jej wcześniejszego upublicznienia wyłącznie w przypadku zamieszczenia jej w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium" oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. I OSK 2658/14, mówiącego "Jeżeli chodzi o (...) okoliczność, że żądana informacja została udostępniona w Portalu Orzeczeń Sądu Okręgowego w W., a w konsekwencji stosownie do art. 10 ust. 1 u.d.i.p. nie istnieje już obowiązek jej ponownego udostępniania, wyjaśnić należy, że powołany przepis odnosi się jedynie do informacji udzielonej w Biuletynie Informacji Publicznej." Tym samym za zasadne należy uznać, jak stwierdził MZ, że nie podlegają udostępnieniu w trybie dostępu do informacji publicznej informacje, które zostały upublicznione przez udostępnienie w Biuletynie Informacji Publicznej.

71 W konsekwencji MZ stwierdził, że wnioskodawca może samodzielnie uzyskać informacje będące w tym zakresie przedmiotem wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W związku z treścią art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r.

72 o dostępie do informacji publicznej, osobą odpowiadającą za udzielenie informacji jest Pani I. M., Główny Specjalista w Departamencie Polityki Lekowej

73 i Farmacji.

74 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

75 na bezczynność MZ w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, zarzucił naruszenie

76 art. 14 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

77 i wniósł o:

78 - zobowiązanie MZ do udzielenia żądanej informacji publicznej, zgodnie z wnioskiem z [...] grudnia 2020 r., w terminie czternastu dni od daty wydania prawomocnego wyroku;

79 - na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. przyznanie skarżącemu kwoty pieniężnej

80 w wysokości 3.000 złotych ewentualnie nałożenie grzywny również w tej samej wysokości;

81 - zasądzenie kosztów postępowania i zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

82 Jak stwierdził skarżący, zarówno grzywna jak i określona kwota pieniężna mają ten sam cel, tj. doprowadzić do wyegzekwowania przestrzegania prawa przez organ, którego działanie albo bezczynność stanowi przedmiot rozpatrywania przez sąd administracyjny. Zdaniem skarżącego zapewne nie tylko wpis sądowy

83 w wysokości 100 złotych, lecz również wnioskowana kwota pieniężna nie pokryje kosztów finansowych związanych z rozpatrzeniem przedmiotowej skargi przez Sąd. Okoliczność ta powinna również zostać wzięta pod uwagę przy rozpatrywaniu przez Sąd wniosku o przyznanie skarżącemu kwoty pieniężnej.

84 Skarżący podkreślił, że wniosek o dostęp do informacji publicznej dotyczy istotnych i aktualnych problemów w związku z wprowadzeniem na terenie kraju pandemii z powodu wystąpienia Covid-19, w szczególności wprowadzenia obecnie programu szczepień na Covid-19, lecz przede wszystkim niosą ze sobą wiele niewiadomych, ze względu na nowatorską metodę przygotowania szczepionek,

85 a przede wszystkim zakresu odpowiedzialności producentów czy też Polski za skutki uboczne stosowania tych szczepionek. Z kolei, jak podał, pojawia się bardzo dużo informacji dotyczących możliwości zastosowania w leczeniu Covid-19 leku zawierającego amantadynę.

86 Z informacji prasowych wynika, że pierwsze wzmianki dotyczące możliwości leczenia Covid-19 lekiem zawierającym substancję czynną amantadynę trafiły

87 do Ministra Zdrowia już w marcu 2020 r. o czym informowano podczas programu "Warto rozmawiać" w Telewizji Polskiej S.A. w dniu 14 grudnia 2020 r. (https://vod.tvp.pl/video/warto-rozmawiac, 14122020,50937598).

88 W tym świetle skarżący stwierdzić, że brak podjęcia przez MZ - w okresie marzec - grudzień 2020 r. - jakichkolwiek działań w zakresie sprawdzenia skuteczności leku zawierającego amantadynę, którego stosowanie mogły zapobiec śmierci tysiącom ludzi, jest zaskakujący. I nie przekonuje tutaj fakt, że rzekomo wcześniej - to jest przed [...] grudniem 2020 r. - nie zostały spełnione warunki formalne podjęcia takich badań, albowiem MZ na konferencji w dniu [...] grudnia

89 2020 r. podał, że "rozpoczęto proces sprawdzania skuteczności amantadyny

90 w leczeniu koronawirusa. Trwa już proces badań klinicznych, który w dwóch ośrodkach wykonuje Agencja Badań Medycznych."

91 Nie przekazano żadnych informacji wskazujących, że właśnie wtedy owe przesłanki formalne do rozpoczęcia oceny skuteczności amantadyny zostały dopełnione. Co więcej, jak wynika z informacji publicznie dostępnych, okazuje się, że [...] K.R. (Kierownik Katedry i Kliniki Neurologii; Uniwersytet Medyczny

92 w L.) już w kwietniu 2020 r. złożył do Agencji Badań Medycznych (dalej ABM) wniosek o sfinansowanie badania oceny skuteczności amantadyny, ale poinformowano go, że nie ma zainteresowania przeprowadzeniem takiego badania. Dopiero więc gdy o amantadynie zrobiło się głośniej w IV kwartale 2020 r. MZ

93 i podległe mu instytucje zmieniły swoje stanowisko w sprawie. Wszakże w tym czasie nie zmieniły się w ogóle przepisy dotyczące prowadzenia badań klinicznych czy też udziału ABM w finansowaniu takich badań. Powyższe potwierdza również ABM.

94 W ocenie skarżącego kwestia ustalenia i oceny czy MZ podjął - na czas - wszystkie możliwe działania zmierzające do ustalenia czy istnieją dostępne i tanie metody walki z Covid-19, do których zaliczyć można stosowania off-label - przebadanej w badaniach klinicznych, znanej i powszechnie stosowanej od lat amantadyny, jest kluczowe także przez pryzmat działań MZ związanych

95 z rekomendowaniem polskim pacjentom szczepień przeciw Covid-19

96 z zastosowaniem dopuszczonych jedynie tymczasowo i w ramach specjalnej rzadko stosowanej procedury "rolling – procedurę" – szczepionek.

97 W podsumowaniu skarżący stwierdził, że w kwietniu 2020 r. kiedy [...] R. po raz pierwszy sygnalizował możliwość stosowania amantadyny - nie jako szczepionki chroniącej przed zarażeniem Covid-19, ale jako leku, którego stosowanie obniżyło w grupie jego pacjentów ryzyko rozwinięcia ciężkiej postaci Covid-19, mało kto miał nadzieję, że w tym roku (2020) pojawi się szczepionka i będzie dopuszczona do stosowania u ludzi. Wszakże ta odmiana wirusa zaatakowała w 2019 r. a prace nad szczepionką rozpoczęto wiosną 2020 r. Biorąc pod uwagę wymagania prawne

98 w tym zasady prowadzenia badań klinicznych nad nowymi lekami i czas potrzebny na ich przeprowadzenie oczywistym było, w ocenie skarżącego, że potrzeba czasu by można było nowy lek stosować u ludzi.

99 Jak podał skarżący, amantadyna to lek, stary, znany, przebadany, o znanym profilu bezpieczeństwa i znanym profilu działań niepożądanych (ocenionych w trakcie badań klinicznych i weryfikowanych na bieżąco - albowiem stosowana u osób cierpiących na chorobę Parkinsona). Nie ma medycznych przesłanek by nagle - po stosowaniu jej w innej grupie chorych - stosunek korzyści do ryzyka nagle uległ zmianie i pojawiły się inne ciężkie działania niepożądane.

100 W odpowiedzi na skargę MZ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej,

101 a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o umorzenie postępowania w całości.

102 MZ odwołując do orzecznictwa sądów administracyjnych uznał jako wątpliwe, że pismo skarżącego dotyczyło udzielenia informacji, którą można zakwalifikować jako informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ zauważył, że skarżący nie wnioskował o udzielenie informacji publicznej co do faktów a co do potwierdzenia posiadanego przez skarżącego poglądu.

103 W opinii organu wniosek nie spełnia przesłanek wynikających z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, co w konsekwencji oznacza, że do załatwienia wniosku skarżącego nie powinny mieć zastosowanie przepisy ww. ustawy, w tym tryb procedowania takiego wniosku oraz skarżenia bezczynności organu w tym zakresie. Niemniej jednak, jak stwierdził MZ, mając na uwadze, iż wniosek ten zawiera żądanie udzielenia wyjaśnień od organu, kwalifikować go należy jako wniosek o wszczęcie sprawy administracyjnej podlegającej rozpatrzeniu

104 na podstawie ogólnych przepisów o postępowaniu administracyjnym. Sprawy te jednakże nie są procedowane na podstawie przepisów o dostępie do informacji publicznej. Dokonanie takiego ustalenia uprawnia do uznania w tym zakresie niezasadności skargi.

105 MZ podkreślił, że pismo zawierające odpowiedź na zapytania zawarte

106 we wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...] grudnia 2020 r., zostało podpisane w dniu [...] stycznia 2021 r., a wysłane skarżącemu w dniu [...] stycznia 2021 r. (doręczone zostało skarżącemu w dniu [...] lutego 2021 r.). Przedmiotowa skarga wpłynęła do organu [...] lutego 2021 r., a datowana jest na dzień [...] stycznia 2021 r., a więc po dniu, w którym przedmiotowa odpowiedź została podpisana

107 i wysłana do skarżącego. W związku z tym organ nie pozostaje w stanie bezczynności, ponieważ wnioskowana odpowiedź została udzielona, a co za tym idzie postępowanie stało się bezprzedmiotowe.

108 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

109 Skarga częściowo okazała się zasadna.

110 Instytucja skargi na bezczynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy

111 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

112 (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.), ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie.

113 W orzecznictwie podnosi się, że bezczynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., ma miejsce w przypadkach, gdy w terminach określonych przepisami prawa, organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale pomimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

114 w Gliwicach z dnia 25 lipca 2012 r., sygn. akt III SAB/Gl 3/12, Baza NSA). Tym samym dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia

115 w terminach określonych przepisami postępowania. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjąć czynność oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie, dokonał powyższych działań (P. D.Skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania – zakres kontroli, Kontrola państwowa 2013, Nr 3, s. 94). Oznacza to, że sam brak działania przy równoczesnym przekroczeniu terminu załatwienia przesądza o bezczynności organu. Zaznaczyć przy tym należy, że w ramach rozpoznawania skargi na bezczynność sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny podejmowanych

116 w sprawie czynności oraz wydawanych rozstrzygnięć. Równocześnie, podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność organu, należy uwzględnić stan sprawy istniejący w dniu wyrokowania.

117 Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej

118 w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 powołanej powyżej ustawy. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną. Podmiot zobowiązany

119 do udostępnienia informacji publicznej może odmówić udzielenia tej informacji

120 z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w formie decyzji administracyjnej. Natomiast w sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę. Co warte podkreślenia, w sytuacji gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Lu 507/02, Baza NSA).

121 W myśl art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednakże, zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Ponadto do skargi na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

122 Obowiązkiem Sądu, rozpoznającego niniejszą sprawę, było określenie, czy informacja, o którą wnosił skarżący w postaci udzielenia odpowiedzi na pytanie zawarte we wniosku z dnia [...] grudnia 2020 r. stanowi informację publiczną. Nie budzi przy tym wątpliwości, że adresat wniosku Minister Zdrowia należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej, co wynika wprost

123 z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p..

124 Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej informacją taką jest każda informacja o sprawach publicznych.

125 Zakres przedmiotowy informacji, stanowiących informację publiczną został doprecyzowany w art. 6 ustawy o dostępie o informacji publicznej, przy czym wymienione tam formy działań uznane za informacje podlegające udostępnieniu na podstawie ustawy, mają formułę katalogu otwartego. Przy wykładni tego przepisu należy kierować się treścią art. 61 Konstytucji RP, przewidującego prawo obywateli do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej i podmiotów wykonujących zadania publiczne.

126 Podsumowując ten fragment rozważań stwierdzić należy, iż informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych,

127 a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej

128 i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, o ile odnosi się do faktów.

129 Mając powyższe na względzie przyjąć należy, że informacją publiczną jest każda wiadomość będąca w posiadaniu władz publicznych, w szczególności dotycząca bezpośrednio sfery działalności tych władz, a więc zarówno ta, której nadano formę dokumentu urzędowego, jak i ta, której wprawdzie nie utrwalono

130 w sposób oficjalny na dostępnych nośnikach informacji, ale istniejąca w sferze faktów, znana piastunom organów władzy publicznej bądź osobom działającym z ich upoważnienia, jako niefunkcjonująca w obiegu publicznym, mogąca być udostępnioną w sposób werbalny w formie ustnego przekazu osobom zainteresowanym, względnie nagrania audiowizualnego bądź zapisu w formie papierowej. Nie ulega więc wątpliwości, że informacje, których dotyczył wniosek można zakwalifikować jako informacje publiczne, co zresztą potwierdził sam organ

131 w piśmie z dnia [...] stycznia 2021 r., powołując się na treść art. 12 ust. 1 u.d.i.p. Pytania zawarte we wniosku skarżącego odnoszą się bowiem do sfery faktów.

132 Na kanwie niniejszej sprawy, wskazać należy, iż organ dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Analiza dokumentacji zgromadzonej w sprawie prowadzi do konkluzji, że organ udzielił wnioskodawcy

133 żądanej przez niego informacji, jednak informacja ta została udzielona po upływie 14 – dniowego terminu zakreślonego do jej udzielenia w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., gdyż wniosek skarżącego wpłynął do organu [...] grudnia 2020 r., a organ pismem z dnia [...] stycznia 2021 r. udzielił odpowiedzi na wniosek. Przy czym wskazać należy, że odpowiedź ta została doręczona skarżącemu dopiero [...] lutego 2021 r. to jest po wniesieniu przez skarżącego skargi na bezczynność organu.

134 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie biorąc więc pod uwagę to, że dopiero po wywiedzeniu niniejszej skargi organ uczynił zadość żądaniu strony, orzekł jak w pkt. 1 wyroku zgodnie z treścią art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a w zw. z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. i stwierdził fakt bezczynności.

135 Orzeczenie zawarte w pkt 2 wyroku wydano zaś na podstawie art. 149 § 1a. p.p.s.a. wobec uznania, że bezczynność organu była krótka i spowodowana gromadzeniem stosownych materiałów.

136 W pkt. 3 wyroku Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę

137 w pozostałej części z uwagi na fakt, że bezczynność organu nie miała miejsca

138 z rażącym naruszeniem prawa.

139 O kosztach rozstrzygnięto stosownie do dyspozycji art. 200 p.p.s.a. w zw.

140 z art. 205 p.p.s.a..

141 -----------------------

142 5