Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2020 r., II SA/Wa 459/20
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2020 r., II SA/Wa 459/20
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 maja 2020 r. sprawy ze skargi P.S. na decyzję Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie jednorazowego dodatku specjalnego oddala skargę
Uzasadnienie
2 Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych (zwany dalej organem/Dowódcą Generalnym RSZ) decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu odwołania [...] P. S. (zwanego dalej skarżącym)
3 od decyzji Dowódcy Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej w [...] (zwanego dalej organem I instancji/Dowódcą Brygady) z dnia [...] września 2019 r. nr [...]
4 w przedmiocie przyznania jednorazowego dodatku specjalnego, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
5 Organ I instancji odmówił przyznania skarżącemu jednorazowego dodatku specjalnego z tytułu wykonania w roku 2018 lotów innym niż samolot naddźwiękowy wojskowym statkiem powietrznym w wymiarze nie mniejszym niż 40 godzin
6 w wysokości 600% kwoty pobieranego dodatku specjalnego o charakterze stałym
7 za wykonywanie lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych,
8 tj. w kwocie 16.200 złotych.
9 Wskazał, że skarżący nie spełniał warunków zawartych w § 9 ust. 1 pkt 2
10 w zw. z § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 grudnia
11 2016 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2019 r., poz. 853; dalej rozporządzenie w sprawie dodatków
12 do uposażenia), albowiem pozostając w rezerwie kadrowej nie zajmował żadnego stanowiska służbowego, a tym bardziej nie zajmował stanowiska służbowego,
13 w ramach którego jego obowiązkiem było wykonywanie lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych oraz nie otrzymywał z tego tytułu dodatku
14 o charakterze stałym (uposażenie i dodatki o charakterze stałym w trakcie pozostawania w rezerwie kadrowej otrzymywał na podstawie art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U.
15 z 2019 r., poz. 330 ze zm.; dalej ustawa o służbie wojskowej). Charakter pełnienia służby w rezerwie kadrowej wyklucza zajmowanie jednocześnie jakiegokolwiek stanowiska służbowego, a co za tym idzie również określonego ww. rozporządzeniem.
16 Skarżący odwołał się od powyższej decyzji, podnosząc, iż spełnił przesłanki wymagane rozporządzenie w sprawie dodatków do uposażenia, zatem przedmiotowe świadczenie winno mu zostać przyznane.
17 Organ zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. utrzymał w mocy decyzję Dowódcy Brygady z dnia [...] września 2019 r. dotyczącą odmowy przyznania jednorazowego dodatku specjalnego z tytułu wykonania w roku 2018 lotów innym niż samolot naddźwiękowy wojskowym statkiem powietrznym w opisanym wyżej wymiarze.
18 Wskazał, że skarżący został przeniesiony do rezerwy kadrowej z dniem
19 [...] kwietnia 2017 r. Decyzją Nr [...] Ministra Obrony Narodowej (dalej MON) z dnia [...] marca 2017 r. Kolejnymi decyzjami, tj. Decyzją Nr [...] MON z dnia [...] września 2017 r., Decyzją Nr [...] MON z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz Decyzją Nr [...] MON
20 z dnia [...] października 2018 r. przedłużano mu przebywanie w rezerwie kadrowej MON z jednoczesnym miejscem wykonywania zadań służbowych w Centrum Operacji [...] - Dowództwie Komponentu [...] do dnia [...] marca 2019 r.
21 W ocenie organu pełnienie służby wojskowej w rezerwie kadrowej oznacza, że ww. żołnierz nie zajmuje stanowiska służbowego, którego obowiązkiem jest wykonywaniem lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych. Ponadto, zdaniem organu, zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenie w sprawie dodatków do uposażenia nie można odwołującemu się przyznać przedmiotowych należności, ponieważ nie otrzymywał dodatku specjalnego o charakterze stałym z tytułu wykonywania lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych uprawniającego do przyznania jednorazowego dodatku specjalnego.
22 Jego zdaniem zgodnie z § 9 ust. 1, § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia oraz w stanowisku zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2019 r. o sygn. II SA/Wa 1411/18 "do przyznania dodatku specjalnego muszą być łącznie spełnione następujące przesłanki:
23 1) jednorazowy dodatek specjalny przyznaje się po zakończeniu roku kalendarzowego,
24 2) żołnierz zawodowy, musi w ramach obowiązku na zajmowanym stanowisku służbowym wykonywać loty w składzie załóg wojskowych statków powietrznych,
25 3) musi posiadać co najmniej dziesięcioletni staż zawodowej służby wojskowej pełnionej w składzie personelu latającego,
26 4) wykonanie w roku kalendarzowym określonego nalotu wojskowym statkiem powietrznym."
27 W związku z powyższym, w ocenie organu, przytoczone przepisy nie znajdują zastosowania, ponieważ skarżący na mocy przeniesienia do rezerwy kadrowej, został pozbawiony stanowiska służbowego, o którym mowa w punkcie drugim. Jego zdaniem sam fakt wykonywania lotów w okresie przebywania w rezerwie kadrowej nie jest tożsamy z nabyciem prawa do jednorazowego dodatku specjalnego. Brak łącznego spełnienia przesłanek implikuje odmowę przyznania dodatku specjalnego.
28 Wskazał, że zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierz zawodowy pełni zawodową służbę wojskową:
29 - na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej,
30 - w rezerwie kadrowej,
31 - w dyspozycji.
32 Powołując się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego przestawione w wyroku z dnia 23 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 1670/10, wskazał, że "okres pozostawania w rezerwie kadrowej nie jest okresem zajmowania stanowiska służbowego, co wynika wprost z art. 19 ustawy. Natomiast do rezerwy kadrowej może być przeniesiony żołnierz zawodowy zwolniony ze stanowiska służbowego, jeżeli przewiduje się wyznaczenie go na inne stanowisko służbowe - art. 20 ust. 1 ustawy. Oznacza to, że żołnierz zawodowy nie możne równocześnie pełnić służby na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej i pozostawać
33 w rezerwie kadrowej, bowiem te dwa pojęcia wzajemnie się wykluczają". Powyższe potwierdza także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2009 r. sygn. akt I OSK 1241/08 "żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej.", w którego treści również wyodrębnia się dwa odmienne stany pełnienia zawodowej służby wojskowej - zajmowanie stanowiska służbowego oraz pozostawanie w rezerwie kadrowej.
34 W ocenie organu, aby objąć stanowisko służbowe, żołnierz musi zostać na nie przeniesiony z rezerwy kadrowej. Wskazał, że czym innym jest pełnienie służby wojskowej na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej, w ramach którego obowiązków wchodzi wykonywanie lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych, a czym innym wykonywanie lotów w ramach zadań określonych żołnierzowi w okresie przebywania w rezerwie kadrowej. Jego zdaniem z treści § 9 ust. 5 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia jednoznacznie wynika, że przedmiotowy dodatek przyznaje się również żołnierzowi, który w trakcie roku kalendarzowego został zwolniony ze stanowiska służbowego, na którym w ramach obowiązków służbowych wykonywał loty w składzie załóg wojskowych statków powietrznych i wyznaczony został na stanowisko, na którym nie ma obowiązku wykonywania lotów lub przeniesiony został do rezerwy kadrowej.
35 Organ wskazał, że skarżący przez cały rok kalendarzowy 2018 przebywał
36 w rezerwie kadrowej MON. W tej sytuacji nie została spełniona przesłanka określona w § 9 ust. 5 uprawniająca żołnierza do jednorazowego dodatku specjalnego, ponieważ przeniesienie do rezerwy kadrowej nie nastąpiło w ciągu roku kalendarzowego. Zainteresowany spełnił taką przesłankę, ale wyłącznie za 2017 r.
37 i za ten rok otrzymał jednorazowy dodatek specjalny. Nie mógł natomiast otrzymać, pomimo wykonania w 2018 r. nalotu w wysokości ponad 40 godzin, jednorazowego dodatku specjalnego za rok 2018, ponieważ przez cały ten rok przebywał w rezerwie kadrowej.
38 Podniósł, że skarżący otrzymuje dodatek specjalny o charakterze trwałym na podstawie art. 89 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej, który przewiduje, że "W okresie pozostawania w rezerwie kadrowej lub dyspozycji albo urlopu żołnierz zawodowy otrzymuje, z zastrzeżeniem art. 90 ust. 1-1d, uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym", a nie jak można próbować twierdzić na podstawie szczególnych właściwości lub warunków pełnienia zawodowej służby wojskowej. W jego ocenie art. 89 ww. ustawy jest przepisem szczególnym do regulacji zawartej w art. 80 tejże ustawy i to on ma pierwszeństwo stosowania do sytuacji rezerwy kadrowej.
39 W tym stanie rzeczy organ orzekł jak w decyzji.
40 Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając naruszenie przepisów:
41 - postępowania, tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpoznania i dokonania dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów zgromadzonych w niniejszej sprawie, skutkujące przyjęciem, że wobec skarżącego nie została zrealizowana przesłanka zajmowania stanowiska służbowego w 2018 roku, na którym do obowiązków służbowych należy wykonywanie lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych, ponieważ w tym czasie przebywał w rezerwie kadrowej Ministra Obrony, podczas gdy jego zdaniem ze zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób tego wyprowadzić, a to naruszenie miało istotny wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia;
42 - prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej oraz § 9 ust. 1, § 9 ust. 2 i 5 rozporządzenie
43 w sprawie dodatków do uposażenia poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że warunkiem przyznania jednorazowego dodatku specjalnego jest konieczność zajmowania stanowiska służbowego, który to nie znajduje uzasadnienia w świetle wykładni językowej oraz celowościowej ww. przepisów oraz względów słuszności.
44 Powołując się na niekwestionowany przez strony stan faktyczny wskazał, że posiada co najmniej dziesięcioletni staż zawodowej służby wojskowej pełnionej
45 w składzie personelu latającego (dokładnie na dzień 31 grudnia 2018 roku - 27 lat)
46 i wykonał w 2018 roku nalot w wymiarze 41 godz. i 37 min innym niż samolot naddźwiękowy wojskowym statkiem powietrznym w charakterze pilota oraz zgodnie
47 z zakresem obowiązków służbowych na czas pozostawania w rezerwie kadrowej wykonywał loty w składzie załóg wojskowych statków powietrznych.
48 Jego zdaniem dodatek przewidziany w § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia jednoznacznie wskazuje, że przyznanie jednorazowego dodatku specjalnego nie jest uzależnione od konieczności zajmowania przez żołnierza zawodowego stanowiska służbowego, na którym wykonywane są loty
49 w składzie załóg wojskowych statków powietrznych, a jedynie od faktycznego wykonywania lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych w korelacji
50 z takim nałożonym obowiązkiem wynikającym bezpośrednio z zakresu zadań - obowiązków służbowych. Wskazał, że trafne jest stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który w wyroku z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. akt III SA/Gd 490/11, stwierdził, że o istocie dodatków wymienionych w art. 80 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej, stanowią nie ich nazwy - "dodatek specjalny", czy "dodatek służbowy", ale sprecyzowanie, że przysługują one "za szczególne właściwości lub warunki pełnienia zawodowej służby wojskowej" lub "za pełnienie zawodowej służby wojskowej na określonych stanowiskach dowódczych
51 i kierowniczych lub samodzielnych albo w określonych jednostkach wojskowych".
52 Podniósł, że spełnił wszystkie przesłanki uprawniające go do otrzymania jednorazowego dodatku specjalnego na podstawie § 9 ust. 5 rozporządzenie
53 w sprawie dodatków do uposażenia, pomimo pozostawania w rezerwie kadrowej cały 2018 rok.
54 W związku z powyższym wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o rozważenie przez Sąd uchylenia poprzedzającej zaskarżoną decyzję decyzji organu I instancji w całości, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym
55 i o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
56 W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko opisane w decyzji
57 z dnia [...] grudnia 2019 r. oraz decyzji organu I instancji z dnia [...] września 2019 r.
58 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
59 Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
60 Przedmiotem skargi jest decyzja organu z dnia [...] grudnia 2019 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2019 r.
61 w przedmiocie jednorazowego dodatku specjalnego z tytułu wykonania w 2018 roku lotów innym niż samolot naddźwiękowy wojskowym statkiem powietrznym.
62 Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
63 Zgodnie z art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej, żołnierze zawodowi otrzymują do uposażenia zasadniczego dodatek specjalny – za szczególne właściwości lub warunki pełnienia zawodowej służby wojskowej. W myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia, żołnierz zawodowy, który w ramach obowiązków na zajmowanym stanowisku służbowym wykonuje loty
64 w składzie załóg wojskowych statków powietrznych, otrzymuje dodatek specjalny
65 o charakterze stałym, ustalony przy zastosowaniu mnożników kwoty bazowej. Natomiast według § 9 ust. 1 rozporządzenia, żołnierzowi zawodowemu, o którym mowa w § 8 ust. 1, posiadającemu co najmniej dziesięcioletni staż zawodowej służby wojskowej pełnionej w składzie personelu latającego, który wykonał w roku kalendarzowym loty w wymiarze nie niższym niż:
66 1) 30 godzin – samolotem naddźwiękowym albo
67 2) 40 godzin – innym wojskowym statkiem powietrznym albo
68 3) połowę wymiaru godzin lotów określonych odpowiednio w pkt 1 lub 2, z wyłączeniem lotów inspektorskich – w przypadku pilota, o którym mowa w § 8 ust. 1 pkt 1, zajmującego stanowisko służbowe w jednostce wojskowej powyżej szczebla brygady lotnictwa (skrzydła lotnictwa) posiadającemu licencję pilota klasy pierwszej lub mistrzowskiej
69 – po zakończeniu roku kalendarzowego przyznaje się jednorazowy dodatek specjalny w wysokości 300% (nie więcej niż do wysokości 600%.) kwoty pobieranego dodatku specjalnego o charakterze stałym.
70 Zatem analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że do przyznania dodatku specjalnego muszą być łącznie spełnione następujące przesłanki:
71 1) jednorazowy dodatek specjalny przyznaje się po zakończeniu roku kalendarzowego,
72 2) żołnierz zawodowy, musi w ramach obowiązków na zajmowanym stanowisku służbowym wykonać loty w składzie załóg wojskowych statków powietrznych,
73 3) musi posiadać co najmniej dziesięcioletni staż zawodowej służby wojskowej pełnionej w składzie personelu latającego,
74 4) wykonanie w roku kalendarzowym określonego nalotu wojskowym statkiem powietrznym.
75 W rozpoznawanej sprawie organ uwzględnił zakończony rok kalendarzowy 2018. Skarżący posiada co najmniej dziesięcioletni staż zawodowej służby wojskowej pełnionej w składzie personelu latającego, wykonał w roku 2018 nalot 41 godzin i 37 minut wojskowym statkiem powietrznym.
76 Decyzjami MON: Decyzją Nr [...] MON z dnia [...] marca 2017 r.; Decyzją Nr [...] MON z dnia [...] września 2017 r.; Decyzją Nr [...] MON z dnia [...] kwietnia
77 2018 r. oraz Decyzją Nr [...] MON z dnia [...] października 2018 r. przedłużano skarżącemu przebywanie w rezerwie kadrowej MON z jednoczesnym miejscem wykonywania zadań służbowych w Centrum Operacji [...] - Dowództwie Komponentu [...] do dnia [...] marca 2019 r.
78 Wobec tego należy stwierdzić, że skarżący przez cały rok kalendarzowy 2018 przebywał w rezerwie kadrowej MON. W tej sytuacji nie została spełniona przesłanka określona w § 9 ust. 5 uprawniająca żołnierza do jednorazowego dodatku specjalnego, ponieważ przeniesienie do rezerwy kadrowej nie nastąpiło w ciągu roku kalendarzowego. Zainteresowany spełnił taką przesłankę, ale wyłącznie za 2017 r.
79 i za ten rok otrzymał jednorazowy dodatek specjalny. Nie mógł otrzymać, jednorazowego dodatku specjalnego za rok 2018, pomimo wykonania w 2018 r. nalotu w wysokości ponad 40 godzin, ponieważ przez cały ten rok przebywał
80 w rezerwie kadrowej. W takiej sytuacji skarżący mógł hipotetycznie otrzymać dodatek specjalny na podstawie § 9 ust. 5 rozporządzenia, zgodnie z którym jednorazowy dodatek specjalny, o którym mowa w ust. 1, przyznaje się również żołnierzowi zawodowemu, który w trakcie roku kalendarzowego został zwolniony ze stanowiska służbowego, o którym mowa w § 8 ust. 1 i wyznaczony na stanowisko, na którym nie ma obowiązku wykonywania lotów, lub przeniesiony do rezerwy kadrowej. Niemniej jednak dodatek specjalny skarżącemu nie należy się, bowiem
81 w trakcie roku kalendarzowego 2018 r. (przez cały rok), pozostawał on w dyspozycji MON.
82 W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.
83 -----------------------
84 1