Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2013 r., III SA/Wa 2744/13

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2013 r., III SA/Wa 2744/13

Sentencja

1 Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zapłaty podatku postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie

Uzasadnienie

2 Skarżący D. G. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z uwagi na trudną sytuację materialną i skomplikowany charakter sprawy. Wykonując wezwanie referendarza sądowego Skarżący przesłał wypełniony formularz PPF, w którym podał, że mieszka wraz z żoną, z którą pozostaje w rozdzielności majątkowej. Nie posiada żadnego majątku. Skarżący utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie 2.100 zł i dodatkowo otrzymuje 300 zł. Skarżący przedłożył zeznanie podatkowe, wyciągi bankowe, umowę o pracę, zaświadczenie o zarejestrowaniu jako osoba bezrobotna, umowę o ustanowieniu rozdzielności majątkowej, wezwanie do zapłaty, faktury dokumentujące wydatki.

3 Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:

4 Instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako: "P.p.s.a.", zasady, zgodnie z którą strony samodzielnie ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Oznacza to, że instytucja ta ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadku osób znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej (por. postanowienie NSA z 2 sierpnia 2013 r., II FZ 612/13 i powołana tam literatura). Jej udzielenie w konkretnej sprawie uzależnione jest od spełnienia ustawowo określonych przesłanek takich jak: brak zdolności do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub brak zdolności do poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Stanowi o tym art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Z treści tego przepisu wprost wynika, że ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych przesłanek spoczywa na stronie. To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Strona powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w treści art. 252 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym wniosek taki powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym i dochodach.

5 Tymczasem w niniejszej sprawie przedłożone przez Skarżącego informacje są niekompletne. Wiąże się to z tym, że nie wykonał on z należytą starannością treści wezwania z 20 listopada 2013 r.

6 Niewyjaśniona przede wszystkim pozostaje sytuacja finansowa jego żony. Skarżący zaakcentował jedynie, że pozostaje z żoną w rozdzielności majątkowej. Najwyraźniej uznał, że rozdzielność ta zwalnia go z obowiązku udzielenia informacji na temat sytuacji finansowej żony. Przekonanie Skarżącego jest błędne. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 28 marca 2013 r. (I FZ 62/13) przepisy prawa rodzinnego nakładają na małżonków i członków najbliższej rodziny obowiązki w zakresie udzielania pomocy i wsparcia finansowego. Stosownie do art. 27 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r., poz. 788; dalej: "k.r.o."), małżonkowie są zobowiązani, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zgodnie z art. 23 k.r.o. małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy oraz do współdziałania dla dobra rodziny. Z obowiązku tego nie zwalnia drugiego małżonka nawet istnienie rozdzielności majątkowej. Rozdzielność majątkowa małżeńska w świetle przepisów prawa rodzinnego odnosi się, jak sama nazwa wskazuje, do majątków małżonków, a nie do ich wzajemnych obowiązków. Inaczej mówiąc rozdzielność majątkowa nie zwalnia małżonków z obowiązku wzajemnego wsparcia finansowego, a ponadto nie uzasadnia odmowy udzielenia informacji na temat sytuacji majątkowej drugiego małżonka.

7 Skarżący nie przesłał także zeznania podatkowego za 2012 r. Nie udzielił informacji na temat wynagrodzenia wypłaconego na rzecz pełnomocnika reprezentującego go w postępowaniu podatkowym.

8 Nadto referendarz sądowy poddaje w wątpliwość kompletność danych dotyczących wydatków. W celu zobrazowania tych wydatków Skarżący przedłożył mianowicie potwierdzenie doładowania telefonu, rachunki za leki, bilet i energię elektryczną, pokwitowanie uiszczenia opłaty za mieszkanie. Dodatkowo w skardze wyjaśnił, że na: wyżywienie wydaje 1.200 zł, ubranie 250 zł, leki 100 zł, media 200 zł, środki higieniczne 50 zł, telefon 100 zł. Tymczasem z akt administracyjnych wynika, że Skarżący posiada także samochód (zob. oświadczenie z 30 kwietnia 2013 r. o stanie majątkowym). Wśród wydatków nie wymienił natomiast takiej pozycji jak zakup paliwa.

9 Referendarz sądowy powziął także wątpliwości co do zupełności przesłanych wyciągów bankowych. Otóż przedłożony przez Skarżącego dokument obrazuje jedynie wpływy na rachunek bankowy. Z dokumentu tego nie sposób natomiast wywnioskować jakie kwoty z tego rachunku wypływają.

10 To wszystko sprawia, że informacje przedstawione przez Skarżącego są niewystarczające do wydania korzystnego dlań rozstrzygnięcia, gdyż nie przedstawiają całościowo jego sytuacji finansowej. W rezultacie Skarżący nie wykazał, że z uwagi na tę właśnie sytuację wymaga wsparcia finansowego ze strony Skarbu Państwa w zakresie prowadzonego postępowania sądowego.

11 Niezależnie od powyższego nie można pominąć faktu, iż w ostatnim czasie, tj. we wrześniu i październiku br. na rachunku bankowym Skarżącego zanotowano dwa przelewy na kwotę 6.000 zł każdy.

12 W tej sytuacji na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.