Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2007 r., III SA/Wa 1667/07

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sygnatura
III SA/Wa 1667/07
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Egzekucyjne postępowanie
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Asesor WSA Maciej Kurasz (spr.), Protokolant Ewa Rutkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2007 r. sprawy ze skargi P. S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia zarzutów wniesionych odnośnie prowadzonego postępowania egzekucyjnego i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego 1) stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], 2) stwierdza, że postanowienia których nieważność stwierdzono nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie na rzecz Skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W., po rozpatrzeniu zażalenia spółki "P" S.A. (powoływanej dalej jako "Spółka" lub "Skarżąca") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W–S. z dnia [...] kwietnia 2007 r. wydane w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] wystawionego przez Burmistrza Miasta W. obejmującego zaległości w podatku od nieruchomości.

3 Wierzyciel (tj. Burmistrz Miasta W.) w tytule wykonawczym wskazał, iż obejmuje on należności z tytułu podatku od nieruchomości za określone okresy 2004 r., a zobowiązanym jest powyższa Spółka, której siedziba mieści się w W. przy ul. S. Nr [...]. Tytuł został skierowany do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W-S. Naczelnik odpis tego tytułu wraz z nadaną mu klauzulą o skierowaniu do egzekucji i zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności, doręczył Spółce w dniu 11 lutego 2005 r.

4 Spółka, powołując się na art. 33 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 Nr 229, poz. 1954 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.p.e.a", w piśmie z dnia 18 lutego 2005 r. podniosła zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny. Wskazała, iż "P" S.A. są podmiotem, o którym mowa w art. 5 ust. 9b ustawy z dnia 21 czerwca 1996 r. o urzędach i izbach skarbowych (Dz. U. Nr 106 poz. 489 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.u.i.s.", czyli tzw. dużym podatnikiem. W oparciu o analizę przepisów art. 19 ust. 1 i art. 22 § 2 u.p.e.a., art. 5 ust. 6, ust. 9a-9c u.u.i.s. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 listopada 2003 r. w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych (Dz. U. Nr 209, poz. 2027 ze zm.), powoływanego dalej jako "rozporządzenie z dnia 19 listopada 2003 r.", Spółka wywiodła, iż zmiana właściwości miejscowej naczelników urzędów skarbowych wpływa także na zmianę właściwości organów egzekucyjnych. W jej ocenie postępowanie egzekucyjne mogło być wszczęte i prowadzone jedynie przez naczelnika urzędu skarbowego właściwego miejscowo dla "dużego podatnika", a to oznaczało, że w tym zakresie dla Spółki nie był właściwy Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W-S. W swoim wystąpieniu Skarżąca podniosła, iż jej zdaniem dla postępowań egzekucyjnych wszczynanych po dniu 31 grudnia 2003 r. organem egzekucyjnym właściwym miejscowo jest Pierwszy [... ] Urząd Skarbowy.

5 Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r. Burmistrz Miasta W., działając jako wierzyciel, uznał zarzut za nieuzasadniony, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. postanowieniem z dnia [...] września 2005 r. utrzymało to postanowienie w mocy.

6 Wyrokiem z dnia 14 września 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Skarżącej na ostateczne postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela.

7 W związku z powyższymi rozstrzygnięciami postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W-S. nie uwzględnił zarzutów i odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu stwierdził, iż właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych, zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a., ustala się według miejsca położenia siedziby zobowiązanego. Jego zdaniem naczelnicy tzw. dużych urzędów są uprawnieni do wszczęcia i prowadzenia egzekucji tylko do tych należności pieniężnych, do których poboru są właściwi oraz prowadzą egzekucję na rzecz obcych wierzycieli wyłącznie w przypadku wystąpienia zbiegu egzekucji. W związku z tym właściwym dla prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec Spółki z siedzibą w Warszawie przy ul. S. Nr [...] był do dnia 31 grudnia 2005 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W-S., a od dnia 1 stycznia 2006 r. jest nim Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W-S.

8 W zażaleniu na powyższe postanowienie z dnia 16 maja 2007 r. Spółka powtórzyła argumenty zawarte w piśmie z dnia 18 lutego 2005 r. Wskazała, że w rozporządzeniu z dnia 19 listopada 2003 r. właściwość miejscowa naczelników urzędów skarbowych w stosunku do podmiotów spełniających kryteria określone w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. została podana w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Zmiana właściwości miejscowej naczelników urzędów skarbowych wpływa na zmianę właściwości miejscowej organów egzekucyjnych wobec podmiotów wymienionych w art. 5 ust. 9b ww. ustawy, gdyż ustawodawca nie wyłączył tych podmiotów z ogólnych zasad ustalania właściwości organów egzekucyjnych, określonych ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz przepisami o terytorialnym zasięgu działania naczelników urzędów skarbowych. Fakt rozróżnienia naczelników urzędów skarbowych dla podmiotów spełniających kryteria określone w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. i podmiotów, które tego kryterium nie spełniają, skutkuje tym, że ustalana zgodnie z art. 22 u.p.e.a. właściwość organu egzekucyjnego, oparta na właściwości miejscowej naczelników urzędów skarbowych (organ egzekucyjny to właściwy terytorialnie naczelnik urzędu skarbowego), także automatycznie taki podział przyjmuje.

9 Spółka podniosła również, że brak jest przepisu prawa potwierdzającego stanowisko zawarte w postanowieniu, że naczelnicy urzędów skarbowych wymienieni w załączniku nr 2 do rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r. są właściwi jedynie do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w stosunku do podatków, do których poboru są właściwi i że w sprawach obcych wierzycieli są właściwi tylko w przypadku zbiegu egzekucji.

10 Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W-S. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że z rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r. wynika, iż urzędy skarbowe wskazane w załączniku nr 2 do tego rozporządzenia, są właściwe w sprawach dotyczących podatników określonych w art. 5 ust. 9b u.u.i.s., tzw. sprawach dotyczących dużych podatników. Są one również uprawnione do wszczęcia i prowadzenia egzekucji należności pieniężnych przysługujących od tych podatników, a więc do poboru których są właściwe. Mają one pełne uprawnienia organu egzekucyjnego, a zatem przy dochodzeniu należności mogą korzystać ze wszystkich środków egzekucyjnych wskazanych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Podnosząc, iż urzędy właściwe do obsługi tzw. dużych podatników nie zostały wymienione w załączniku nr 3 do ww. rozporządzenia, Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, iż właściwość organu egzekucyjnego dla Spółki ustalić należy zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a. Działania tego przepisu nie wyłącza ustawa o urzędach i izbach skarbowych w żadnym zakresie.

11 W skardze z dnia 6 sierpnia 2007 r. Spółka zarzuciła postanowieniu naruszenie: 1) art. 33 pkt 9 w związku z art. 22 § 2 u.p.e.a. poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie oraz

12 2) art. 5 ust. 6, ust. 9a i ust. 9b u.u.i.s., a także § 1-3 rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r. poprzez przyjęcie, iż:

13 - nowelizacja ustawy o urzędach i izbach skarbowych dokonana ustawą z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz. U. Nr 137, poz. 1302) nie spowodowała zmiany właściwości organu egzekucyjnego egzekwującego należności publicznoprawne Spółki z tytułu podatku od nieruchomości, a więc w przypadku prowadzenia postępowania egzekucyjnego w stosunku do podmiotu wymienionego w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. właściwym miejscowo organem egzekucyjnym jest naczelnik urzędu skarbowego wymieniony w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r.;

14 - naczelnicy urzędów skarbowych wymienieni w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia, a w szczególności Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. nie mają kompetencji do prowadzenia postępowań egzekucyjnych w stosunku do podmiotów spełniających kryteria wymienione w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. w zakresie zobowiązań publicznoprawnych ciążących na tych podmiotach z tytułu podatku od nieruchomości;

15 3) art. 124 § 2 w związku z art. 107 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływanego dalej jako "k.p.a.", poprzez nie zawarcie w zaskarżanym postanowieniu uzasadnienia faktycznego i prawnego, zwłaszcza w zakresie nie wskazania przepisu prawa, z którego wynika, iż naczelnicy urzędów skarbowych wymienieni w załączniku nr 2 do rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r. są uprawnieni do wszczęcia i prowadzenia egzekucji tylko należności pieniężnych do poboru których są właściwi.

16 Uzasadniając skargę Skarżąca generalnie podtrzymała stanowisko prezentowane w toku postępowania egzekucyjnego. Podkreśliła, że Minister Finansów w rozporządzeniu z dnia 19 listopada 2003 r. nie wykluczył z kompetencji organów wymienionych w załączniku nr 2 do tego rozporządzenia, możliwości prowadzenia egzekucji administracyjnej. Naczelnicy urzędów skarbowych, do których kompetencji nie należy prowadzenie egzekucji administracyjnej zostali wymienieni w załączniku nr 3 do powyższego rozporządzenia.

17 W konkluzji Spółka stwierdziła, że skoro jest podatnikiem spełniającym warunki przewidziane w art. 5 ust. 9b u.u.i.s., to organem egzekucyjnym właściwym dla niej jest naczelnik wskazany w załączniku nr 2 do rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r., czyli Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., nie zaś Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W-S. Jednocześnie zwróciła uwagę, iż w szeregu rozstrzygnięć, które przywołała w skardze, wydanych w sprawach egzekucyjnych związanych z jej udziałem, przyjmowano takie stanowisko, jakie prezentuje Spółka.

18 W oparciu o powyższe zarzuty Skarżącą wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, a także o orzeczenie, że organem egzekucyjnym, właściwym dla niej miejscowo, jako podmiotu wymienionego w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. jest Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W.

19 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

21 skarga okazała się zasadna.

22 W rozpoznanej sprawie stan faktyczny nie był sporny między stronami. Postępowanie egzekucyjne dotyczyło wyegzekwowania na drodze przymusu administracyjnego należności pieniężnej - należności z tytułu podatku od nieruchomości. Wierzycielem tej należności był Burmistrz Miasta W. Zobowiązanym była natomiast spółka "P" S.A., która należała do kategorii podatników wskazanych w art. 5 ust. 9b u.u.i.s., czyli tzw. dużych podatników. Egzekucja administracyjna została wszczęta w dniu [...] lutego 2005 r. W tym dniu Spółce doręczono odpis tytułu wykonawczego, jak również zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego w postaci wierzytelności pieniężnej u dłużnika zajętej wierzytelności. Egzekucję prowadził przy tym inny organ egzekucyjny, niż organ będący wierzycielem, a mianowicie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W-S., a od dnia 1 stycznia 2006 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W-S.

23 Spór pojawił się na płaszczyźnie prawnej i sprowadzał się w realiach sprawy do odpowiedzi na pytanie, czy w przypadku podmiotu zobowiązanego zaliczanego do jednej z kategorii podatników, o których mowa w art. ust. 9b u.u.i.s., właściwym dla niego organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji należności pieniężnych jest naczelnik urzędu skarbowego wskazany w załączniku nr 2 do rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r. – jak wywodziła Skarżąca, czy też w przypadku, gdy egzekwowana należność nie jest pobierana przez tego naczelnika (jest należnością "obcego" wierzyciela), wówczas właściwym organem egzekucyjnym jest naczelnik urzędu skarbowego ustalony zgodnie z załącznikiem nr 1 do ww. rozporządzenia – jak twierdziły organy egzekucyjne.

24 W ocenie Sądu w sporze tym rację należało przyznać Skarżącej.

25 Zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zobowiązanemu, a więc podmiotowi, przeciwko któremu skierowana jest egzekucja administracyjna, przysługuje środek zaskarżenia w postaci zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Jedną z podstaw prawnych zarzutu może być prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny (art. 33 pkt 9 u.p.e.a.). Organ egzekucyjny to organ uprawniony do stosowania w całości lub części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków o charakterze pieniężnym lub obowiązków o charakterze niepieniężnym oraz zabezpieczenia wykonania tych obowiązków (art. 1a pkt 7 u.p.e.a). Zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny może dotyczyć zarówno właściwości rzeczowej, jak i właściwości miejscowej.

26 Odnośnie do pierwszej z właściwości wskazać należy, iż zgodnie z art. 19 § 1 u.p.e.a. (z zastrzeżeniami bez znaczenia dla rozpoznanej sprawy) naczelnik urzędu skarbowego jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich przewidzianych w ustawie środków egzekucyjnych w egzekucji należności pieniężnych. Podkreślić też trzeba, że w świetle przepisów tej ustawy każdy naczelnik urzędu skarbowego posiada kompetencję do prowadzenia egzekucji należności pieniężnych. Z przywołanym przepisem koreluje art. 5 ust. 6 pkt 7 u.u.i.s., w myśl którego do zakresu działania naczelników urzędów skarbowych należy między innymi wykonywanie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych.

27 Z kolei w zakresie ustalania właściwości miejscowej organów egzekucyjnych wypowiada się art. 22 u.p.e.a. Wprowadza on odrębne zasady ustalania właściwości miejscowej w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym i należności pieniężnych. Zgodnie z jego § 2 właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych (a taka egzekucja była prowadzona w rozpoznanej sprawie) ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego. W takiej sytuacji dla ustalenia właściwego miejscowo organu egzekucyjnego, którym jest naczelnik urzędu skarbowego, niezbędne staje się określenie, w którego urzędu skarbowego terytorialnym zasięgu działania leży siedziba zobowiązanego. Właściwość ta wymaga bowiem uwzględnienia rozwiązań organizacyjnych przyjętych w przedmiocie terytorialnego zakresu działania tych organów oraz wyznaczenia ich siedzib.

28 Stosownie do treści art. 5 ust. 9 u.u.i.s. właściwość miejscową naczelników urzędów skarbowych określa się według terytorialnego zasięgu działania urzędu skarbowego, z uwzględnieniem ust. 9a. Zgodnie z tym ostatnim przepisem terytorialny zasięg działania określonego urzędu skarbowego wyłącznie w zakresie:

29 niektórych kategorii podatników,

30 wykonywania niektórych zadań określonych w ust. 6

31 - może obejmować terytorialny zasięg działania innych urzędów skarbowych.

32 W myśl art. 5 ust. 9b ww. ustawy wyznaczenie terytorialnego zasięgu działania określonego urzędu skarbowego zgodnie z ust. 9a następuje w przepisach określonych na podstawie ust. 9c i może dotyczyć w szczególności podatkowych grup kapitałowych, banków, zakładów ubezpieczeń, jednostek działających na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538) oraz przepisów o funduszach inwestycyjnych jednostek działających na podstawie przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, oddziałów lub przedstawicielstw przedsiębiorstw zagranicznych, osób prawnych lub jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, które: a) w ostatnim roku podatkowym osiągnęły przychód netto, w rozumieniu przepisów o rachunkowości, ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług o równowartości co najmniej 5 mln euro według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na koniec roku podatkowego albo b) jako rezydenci w rozumieniu prawa dewizowego, biorą udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwami położonymi za granicą lub w ich kontroli, albo posiadają udział w kapitale takich przedsiębiorstw albo c) są zarządzane bezpośrednio lub pośrednio przez nierezydenta w rozumieniu przepisów prawa dewizowego lub nierezydent dysponuje co najmniej 5% głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu, albo d) jako rezydenci w rozumieniu przepisów prawa dewizowego jednocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym w rozumieniu innych ustaw lub w jego kontroli albo posiadają jednocześnie udział w kapitale takich podmiotów.

33 W świetle przytoczonych przepisów ustawy o urzędach i izbach skarbowych terytorialny zasięg działania urzędów skarbowych, o których mowa w art. 5 ust. 9a, może obejmować terytorialny zasięg działania innych urzędów skarbowych. Nakładanie się tych zasięgów działania może dotyczyć strony podmiotowej – niektórych kategorii podatników lub strony przedmiotowej – niektórych zadań. Wyznaczenie natomiast terytorialnego zasięgu działania następuje w rozporządzeniu (art. 5 ust. 9c) i może obejmować w szczególności podmioty wymienione w art. 5 ust. 9b ww. ustawy.

34 Terytorialny zasięg działania naczelników urzędów skarbowych określony został w rozporządzeniu z dnia 19 listopada 2003 r. Wydane ono zostało na podstawie delegacji ustawowej, zgodnie z którą minister właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej określa, w drodze rozporządzenia, terytorialny zasięg działania oraz siedziby naczelników urzędów i dyrektorów izb skarbowych, uwzględniając zasady określone w art. 5 ust. 9a i 9b oraz potrzeby właściwego zorganizowania wykonywania zadań, zwłaszcza z zakresu poboru podatków oraz sprawnej obsługi podatnika.

35 Taki sposób sformułowania delegacji ustawowej, przede wszystkim z uwagi na dyspozycję art. 5 ust. 9a pkt 2 w związku z ust. 6 u.u.i.s., uprawniał właściwego ministra do uwzględnienia w sposobie określenia terytorialnego zasięgu działania poszczególnych naczelników, których zasięg mógł się pokrywać, także kategorii realizowanych przez nich zadań (zakresu działania w rozumieniu art. 5 ust. 6 ww. ustawy). To kryterium możliwe było do zastosowania równolegle z kryterium podmiotowym, tzn. także w stosunku do podatników przykładowo wskazanych w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. W rozporządzeniu z dnia 19 listopada 2003 r. wyróżniono trzy grupy naczelników urzędów skarbowych. Pierwsza zasadnicza grupa (załącznik nr 1) objęła wszystkich naczelników urzędów skarbowych z wyjątkiem naczelników właściwych wyłącznie w sprawach podatników określonych w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. oraz naczelników nieuprawnionych do wykonywania egzekucji administracyjnej. Generalnie w grupie tej przyjęto, iż każdy z naczelników w zakresie przypisanego mu terytorialnego zasięgu działania wykonuje wszystkie zadania przewidziane w art. 5 ust. 6 ww. ustawy. Tylko w kilkunastu przypadkach prawodawca zadecydował, iż dany naczelnik na określonym terenie właściwy jest jedynie w zakresie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych (np. poz. 4), a w jednym przypadku określone kategorie spraw zostały powierzone na terytorium całego kraju jednemu naczelnikowi (poz. 171). Z zawężeniem dotyczącym postępowania egzekucyjnego wskazanym w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia skorelowano załącznik nr 3, w którym zawarto wykaz naczelników urzędów skarbowych wykonujących zadania określone w art. 5 ust. 6 u.u.i.s. z wyłączeniem egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz terytorialny zasięg ich działania. W ten sposób dopełniono dla danego terytorium określenie właściwego miejscowo naczelnika w pozostałych sprawach (innych niż egzekucja). Przyjęte rozwiązanie w zakresie konstrukcji załączników nr 1 i nr 3 potwierdza wprost, iż we wskazanym zakresie prawodawca wykorzystał możliwość, jaką przewidziano w omówionej wyżej delegacji ustawowej.

36 Natomiast w załączniku nr 2 do rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r. zawarto wykaz siedzib naczelników urzędów skarbowych właściwych wyłącznie w zakresie podatników określonych w art. 5 ust. 9b u.u.i.s. oraz terytorialny zasięg ich działania. Podkreślić należy, że formułując ten załącznik Minister Finansów, odmiennie niż w przypadku załączników nr 1 i nr 3, w żaden sposób nie ograniczył zadań, jakie na danym terenie poszczególni naczelnicy mają wykonywać. W konsekwencji, wobec podatników objętych tym załącznikiem właściwość miejscowa, poprzez terytorialny zasięg działania, dotyczy wszystkich zadań, o których mowa w art. 5 ust. 6 ww. ustawy, a więc także wykonywania egzekucji administracyjnej należności pieniężnych (pkt 7).

37 Przenosząc powyższe na stan faktyczny sprawy stwierdzić należy, że siedziba podmiotu mieszcząca się w W. przy ul. S. Nr [...] leży w terytorialnym zasięgu działania dwóch naczelników urzędów skarbowych: wymienionego w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia poz. 171a - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W-S. (do dnia 31 grudnia 2005 r. - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W-S.) oraz wymienionego w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia poz. 7 - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W.

38 W związku z tym, iż zobowiązanym podmiotem jest Spółka zaliczona do kategorii podatników, o których mowa w art. 5 ust. 9b u.u.i.s., to właściwym dla niej ze względu na siedzibę naczelnikiem urzędu skarbowego jest naczelnik wymieniony w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia, czyli Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. Tym samym w zakresie prowadzenia egzekucji należności pieniężnej z prawa majątkowego wyłączona jest właściwość miejscowa Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W-S. (poprzednio Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W-S).

39 Twierdzenie organów egzekucyjnych, iż naczelnicy tzw. dużych urzędów skarbowych są uprawnieni do wszczęcia i prowadzenia egzekucji, ale tylko dla tych należności, do których poboru są właściwi oraz prowadzą egzekucję na rzecz obcych wierzycieli wyłącznie w przypadku wystąpienia zbiegu egzekucji, w ocenie Sądu nie znajduje potwierdzenia w stanie prawnym sprawy. Sąd nie podzielił jednak w tym zakresie zarzutu naruszenia wskazanych w skardze przepisów dotyczących uzasadnienia postanowienia. Zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające zawierają wszystkie niezbędne elementy uzasadnienia faktycznego i prawnego. Wada tych postanowień polegała na nieprawidłowej interpretacji przywołanych w nich przepisów, a tego rodzaju uchybienie, skutkujące wadliwym załatwieniem sprawy, nie może być utożsamiane z naruszeniem art. 124 § 2 w związku z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.

40 Zasadniczy zarzut skargi dotyczący prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy miejscowo organ egzekucyjny był zasadny. W ocenie Sądu organy obu instancji rażąco naruszyły przepisy art. 22 § 2 u.p.e.a. w związku z art. 5 ust. 9 i ust. 9a u.u.i.s. oraz § 1 i § 2 rozporządzenia z dnia 19 listopada 2003 r dotyczące właściwości organów egzekucyjnych w przedmiotowej sprawie. Rażące naruszenie przepisów o właściwości organu egzekucyjnego doprowadziło do podjęcia wadliwych rozstrzygnięć w sprawie.

41 Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ egzekucyjny powinien zatem uznać analizowany zarzut Skarżącej za uzasadniony i umorzyć postępowanie egzekucyjne, zgodnie z dyspozycją art. 34 § 4 w związku z art. 33 pkt 9 u.p.e.a. W ocenie Sądu ww. organ powinien także niezwłocznie przekazać sprawę właściwemu organowi egzekucyjnemu tj. Naczelnikowi [...] Urzędu Skarbowego w W.

42 Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzje lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Stosownie do przepisów art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i stosuje przy tym przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W razie uwzględnienia skargi Sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane, a rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku, o czym stanowi art. 152 p.p.s.a.

43 Uwzględniając zatem przedstawiony stan faktyczny i prawny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, art. 135 i art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

44 W razie uwzględnienia skargi przysługuje stronie Skarżącej od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, o czym stanowi art. 200 p.p.s.a. Do niezbędnych kosztów zalicza się między innymi wpis, co wynika z art. 205 § 1 w związku z art. 211 i art. 212 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego Sąd postanowił zatem na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając zwrot kosztów na rzecz Skarżącej spółki w wysokości uiszczonego w sprawie wpisu sądowego (100 zł).

Powołane przepisy

Cytowane w

Cytowane w 2 orzeczeniach.

  1. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 marca 2010 r., I SA/Gl 209/10
  2. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 kwietnia 2009 r., I SA/Gl 127/09