Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 2 grudnia 2021 r., I SA/Sz 883/21

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 2 grudnia 2021 r., I SA/Sz 883/21

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 2 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi B. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz B. J. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego.

Uzasadnienie

2 B. J. (zwany dalej: "skarżącym", "stroną", "podatnikiem") wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zwanego dalej: "organem odwoławczym", "organem II instancji") z dnia [...] maja 2021 r. znak [...], na mocy którego organ odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...]

3 (zwanego dalej: "organem I instancji") z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości

4 za [...] rok.

5 Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny.

6 Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. znak

7 [...] wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w celu ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok [...] od nieruchomości położonej w S.

8 przy ul. [...] (działka nr [...] obręb [...]). Po przeprowadzeniu postępowania podatkowego, organ I instancji decyzją z dnia [...] października 2020 r. znak

9 [...] ustalił podatnikowi zobowiązanie podatkowe

10 w podatku od nieruchomości na rok [...] w kwocie [...]zł.

11 Decyzja została wysłana za pośrednictwem operatora pocztowego listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru na adres do korespondencji wskazany przez Stronę m.in. w umowie dzierżawy z dnia [...] kwietnia 2015 r., tj. ul. [...], [...] (organ II instancji w zaskarżonym postanowieniu błędnie wskazał,

12 że organ I instancji pisma doręczał na adres podatnika – ul. [...] S.).

13 Ze zwróconej w dniu [...] listopada 2020 r. przez pocztę do organu przesyłki

14 z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie" wynikało, że była ona dwukrotnie awizowana,

15 tj. w dniach: [...] października 2020 r. W świetle powyższego, zgodnie

16 z art. 150 § 2 z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. – zwanej dalej: "O.p."), przesyłkę zawierającą wskazaną decyzję organ pozostawił w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia (przy czym doręczenie nastąpiło

17 w dniu [...] listopada 2020 r., a nie jak mylnie wskazał organ odwoławczy w dniu

18 [...] listopada 2020 r.). Termin do wniesienia odwołania od ww. decyzji upłynął zatem

19 [...] listopada 2020 r., a nie jak wskazał organ odwoławczy w dniu [...] listopada 2020 r.

20 Pełnomocnik podatnika w piśmie z dnia [...] stycznia 2021 r. zwrócił się

21 do organu z wnioskiem o wydanie duplikatu decyzji w sprawie ustalenia podatku

22 od nieruchomości za lata [...]

23 od ww. nieruchomości. W piśmie z dnia [...] marca 2021 r. podatnik złożył wniosek

24 o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, do którego załączył odwołanie

25 od decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wniosku podatnik wskazał,

26 że po zwróceniu się przez pełnomocnika o wydanie duplikatów trzech decyzji, zostały one doręczone w dniu [...] marca 2021 r. Podatnik wskazał, że po przejrzeniu akt, okazało się, iż list polecony zawierający trzy decyzje był dwukrotnie awizowany. Podatnik nadmienił, że systematycznie sprawdzał skrzynkę pocztową i odbierał na bieżąco wszelką korespondencję, co wynikało także z okoliczności zawartych w aktach sprawy podatkowej - przesyłki były odbierane, nigdy wcześniej nie miała miejsce tego typu sytuacja. Podatnik był przekonany, że w skrzynce nadawczej nie pozostawiono awiza, bo gdyby tak było z pewnością odebrałby przesyłkę na poczcie, gdyż miał świadomość, że fakt jej nieskutecznego dwukrotnego doręczenia (awizowania) odnosi taki sam skutek, jak samo doręczenie. Nie miał zatem interesu w tym, ażeby wskazanej przesyłki nie odebrać.

27 Mając na uwadze powyższe fakty, a w szczególności czas bezpośredniego zapoznania się z aktami sprawy podatkowej, co było utrudnione ze względu

28 na panującą sytuację epidemiologiczną, a jednocześnie ustalenia numeru przesyłki poleconej dwukrotnie awizowanej, co nastąpiło w dniu [...] marca 2021 r., w celu złożenia reklamacji na poczcie, w ocenie podatnika wniosek o przywrócenie terminu

29 do wniesienia odwołania jawił się jako w pełni uzasadniony i konieczny (do wniosku załączył kserokopię złożonej reklamacji). Podatnik nadmienił, że dotychczas nie dostał bezpośrednio żadnej z decyzji podatkowych za lata [...], zatem

30 to wskazana okoliczność uniemożliwiła mu wniesienie odwołania w ustawowym terminie.

31 Organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] maja 2021 r. znak [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania

32 od decyzji organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko, organ odwoławczy wskazał, że pisma doręczane przez organ I instancji na adres podatnika – ul. [...], S. były przez niego odbierane. Decyzja z dnia [...] października 2020 r. była dwukrotnie prawidłowo awizowana, wobec czego wskutek jej nie odebrania została skutecznie doręczona w dniu [...] listopada 2020 r. w trybie art. 150 O.p. Pełnomocnik podatnika do dnia wydania zaskarżonego postanowienia nie poinformował

33 o pozytywnym dla strony rozpatrzeniu reklamacji przez pocztę. Zdaniem organu

34 II instancji nie wykazano braku dwóch awiz w skrzynce pocztowej. Sam fakt złożenia reklamacji nie może stanowić podstawy do uznania, że listonosz dwukrotnie nie wystawił awiza i nie włożył awiz do skrzynki pocztowej.

35 Organ odwoławczy pouczył stronę o prawie wniesienia zażalenia do organu

36 II instancji w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia.

37 Postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. znak [...] organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność zażalenia podatnika wniesionego

38 na postanowienie organu II instancji z dnia [...] maja 2021 r. Orzeczenie z dnia [...] lipca 2021 r. zostało doręczone stronie w dniu [...] lipca 2021 r.

39 W piśmie z dnia [...] lipca 2021 r. (nadanym na poczcie w dniu [...] lipca 2021 r.) skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie strona złożyła skargę i zaskarżyła w całości postanowienie organu odwoławczego z dnia

40 [...] maja 2021 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:

41 1) naruszenie art. 58 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 roku, poz. 735 ze zm.) zwanej dalej: "K.p.a." poprzez wydanie postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu,

42 w sytuacji gdy w okolicznościach danej sprawy ziściły się przesłanki uzasadniające to żądanie, tj. zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, co stanowi podstawę do uchylenia postanowienia

43 w całości;

44 2) naruszenie art. 58 § 1, art. 81a w zw. z art. 7 w zw. z art. 8 § 1 K.p.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że prośba o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie zasługuje na uwzględnienie, jako że nie została wypełniona przesłanka uprawdopodobnienia braku winy wnioskującego w uchybieniu terminu, ponieważ nie wykazano braku dwóch awiz w skrzynce pocztowej, zaś samo gołosłowne twierdzenie pełnomocnika, że ich w skrzynce nie było nie może być uznane za wystarczające do obalenia domniemania prawidłowości doręczenia zastępczego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jako

45 że analizując wskazany przypadek należało zwrócić również uwagę na sferę motywacyjną odwołującego się, co oznacza, że należało brać pod uwagę,

46 że skarżący każdorazowo podejmował przesyłki do niego adresowane i nie miał interesu, aby wskazanej przesyłki nie odebrać, bowiem liczył się z konsekwencją uprawomocnienia decyzji i konieczności zapłaty żądanej kwoty podatku, kwestionował wskazany fakt za pomocą dopuszczalnych środków zaskarżenia, co wynika z innych toczących się w zakresie wskazanej nieruchomości postępowań i wyrażał wolę zakwestionowania również decyzji uznanej

47 za skutecznie doręczoną poprzez jej dwukrotne awizowanie, zatem bacząc na sferę motywacyjną skarżącego nie miał on interesu w nieodebraniu rzeczonych przesyłek, zaś nie może on ponosić negatywnych konsekwencji nieprawidłowości w doręczeniu przesyłek przez operatora pocztowego, który nie wypowiedział się jednoznacznie w zakresie kwestii rzetelności wykonania usługi doręczenia przesyłki skarżącemu, co powinno przemawiać na jego korzyść;

48 3) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego

49 i niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w związku z czym nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, mogło mieć istotny wpływ

50 na wynik sprawy.

51 Na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

52 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.

53 – zwanej dalej jako P.p.s.a.) Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł

54 o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci odpowiedzi operatora pocztowego Poczta Polska dotyczącej przesyłki nr

55 [...] - na okoliczność braku jednoznacznego stanowiska

56 w zakresie skuteczności doręczenia kwestionowanej przesyłki, braku możliwości wykazania przez Skarżącego nieprawidłowości w doręczeniu awiza, braku możliwości ponoszenia negatywnych konsekwencji nieprawidłowych działań pracowników operatora pocztowego, których nie można jednoznacznie zweryfikować.

57 Mając na uwadze podniesione zarzuty, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie na podstawie art. 145a § 1 P.p.s.a. wniósł o zobowiązanie organu przez sąd do wydania postanowienia o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania

58 od decyzji organu I instancji.

59 Na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Skarżący wniósł

60 o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania niezbędnych

61 do celowego dochodzenia praw, w tym zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych wraz z opłatą od pełnomocnictwa w kwocie [...]zł.

62 W uzasadnieniu skargi szczegółowo odniósł się do podniesionych zarzutów.

63 W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

64 Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 2 września 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 621/21 odrzucił skargę jako wniesioną z naruszeniem ustawowego terminu, który upłynął w dniu [...] czerwca 2021 r. Po rozpoznaniu wniosku Skarżącego

65 o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Sąd postanowieniem z dnia

66 13 października 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 621/21 uchylił nieprawomocne swoje postanowienie z dnia 2 września 2021 r. i przywrócił termin do wniesienia skargi. Sąd przychylił się do argumentacji podatnika, który wskazał, że w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] maja 2021 r. organ odwoławczy zawarł błędne pouczenie

67 o przysługującym stronie prawie wniesienia zażalenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Strona zgodnie z tym pouczeniem pismem z dnia [...] maja 2021 r. złożyła zażalenie, zaskarżając postanowienie w całości. Dalej Skarżący wskazał, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Postanowienie to zostało doręczone Skarżącemu [...] lipca 2021 r. Z uwagi na okoliczność, że postanowienie z dnia [...] maja 2021 r. o odmowie przywrócenie terminu było ostateczne w administracyjnym toku instancji, Skarżący

68 w dniu [...] lipca 2021 r. wniósł skargę na to postanowienie do Sądu wraz z wnioskiem

69 o przywrócenie terminu do jej złożenia, powołując się na błędne pouczenie zawarte

70 w zaskarżonym postanowieniu.

71 Po uprawomocnieniu się postanowienia Sądu, na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia [...] listopada 2021 r. sprawę wpisano pod nowy numer I SA/Sz 883/21.

72 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

73 Skarga zasługuje na uwzględnienie.

74 Na wstępie należy wyjaśnić, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki,

75 o których mowa w art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 "P.p.s.a.", tj. przedmiotem skargi jest postanowienie kończące postępowanie. W związku z powyższym sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

76 Stosownie do treści art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności

77 z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami

78 i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie).

79 Postanowienie podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a. - lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności postanowienia - art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).

80 W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie narusza prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, wobec czego podlega uchyleniu, choć z powodów innych aniżeli wskazane przez Stronę we wniesionej do tutejszego Sądu skardze. Kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie poddane zostało postanowienie organu odwoławczego z dnia [...] maja 2021 r., na mocy którego organ odmówił Stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z dnia [...] października

81 2020 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości.

82 Podstawę do wydania postanowienia w przedmiocie przywrócenia terminu

83 do wniesienia odwołania stanowi art. 162 oraz art. 163 § O.p. W myśl art. 162 § 1 O.p. organ podatkowy może przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie zaś

84 do art. 162 § 2 O.p. podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni

85 od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Zgodnie z art. 162 § 3 O.p. przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne.

86 Na mocy art. 163 § 2 O.p. w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania

87 lub zażalenia postanawia ostatecznie organ podatkowy właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.

88 W związku z powyższym do zastosowania instytucji przywrócenia terminu dla dokonania określonej czynności, konieczne jest łączne spełnienie następujących przesłanek: złożenie wniosku o przywrócenie terminu, wskazanie we wniosku przyczyny uchybienia terminu, złożenie tego wniosku w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobnienie braku winy w przekroczeniu terminu

89 z jednoczesnym wykonaniem czynności, dla której przewidziano termin.

90 Zaznaczyć jednak należy, że aby rozpatrywać kwestię przywrócenia terminu, organ odwoławczy przede wszystkim powinien zbadać, czy doszło do jego uchybienia. Warunkiem rozpatrywania prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest bowiem stwierdzenie, że termin ten został uchybiony. Przepisy art. 162 § 1 i 2 O.p. nie pozostawiają bowiem wątpliwości, co do tego, że aby złożyć wniosek o przywrócenie terminu, termin musi być naruszony. Zatem organ powinien najpierw wydać

91 na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, a dopiero potem postanowienie na podstawie

92 art. 162 i art. 163 § 2 O.p.

93 Sąd rozpoznający sprawę zgadza się z wyrażonym w orzecznictwie poglądem, że zasady logiki i ekonomiki procesowej nakazują przyjąć, że rozpatrzenie sprawy

94 z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 162 O.p. jest etapem następującym po wydaniu postanowienia stwierdzającego uchybienie temu terminowi na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., niezależnie od tego, kiedy ów wniosek został złożony (po wniesieniu odwołania czy jednocześnie z nim). Przepisy

95 art. 162 § 1 i 2 O.p. nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że aby rozstrzygać

96 w przedmiocie przywrócenia terminu, termin musi być uchybiony. Instytucja przywrócenia terminu została przewidziana dla takich sytuacji, w których już doszło

97 do uchybienia terminu (wyrok NSA z dnia 13 kwietnia 2021 r., sygn. akt II GSK 68/18

98 i orzeczenia w nim powołane - dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

99 Zatem podstawą do zastosowania art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej określającego przesłanki przywrócenia terminu jest ustalenie, że termin do dokonania czynności procesowej - w tym przypadku do wniesienia odwołania - został uchybiony.

100 Podobne stanowisko zaprezentował WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia

101 27 października 2020 r., sygn. akt I SA/Rz 321/20, który wskazał, że w pierwszej kolejności powinna być rozpoznana sprawa dotycząca stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, gdyż dopiero po przesądzeniu, że strona uchybiła terminowi, powstaje kwestia ewentualnego przywrócenia tego terminu. Rozpatrzenie sprawy

102 z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 162 O.p. jest

103 na osi czasu etapem następującym po wydaniu postanowienia stwierdzającego uchybienie temu terminowi na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2013 r., sygn. akt II FSK 1032/11 oraz postanowienie ww. Sądu z dnia 26 listopada 2016 r., sygn. akt I FSK 1346/14, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

104 Jak wskazał WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 26 maja 2021 r., sygn. akt

105 I SA/Po 155/21, w pierwszej kolejności zbadać należy, czy termin do wniesienia odwołania został zachowany. Przepisy art. 162 § 1 i 2 O.p. nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że aby złożyć wniosek o przywrócenie terminu, termin musi być uchybiony. Wniosek w tym zakresie, złożony mimo braku uchybienia terminowi, jest niedopuszczalny. Z tej perspektywy pierwszeństwo powinno mieć zatem rozstrzygnięcie w postaci postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi. Tego rodzaju postanowienie otwiera bowiem drogę do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu jako w ogóle mogącego osiągnąć cel, dla którego ten rodzaj wniosku został przewidziany. Umożliwia zajęcie się badaniem jego zasadności, w szczególności oceną przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu. Ocena taka jest możliwa tylko wyłącznie wtedy, gdy termin do wniesienia dowołania został przekroczony. Wówczas nie ma już racji bytu badanie okoliczności przekroczenia terminu jako: "załatwionej" postanowieniem o stwierdzeniu uchybienia terminu. Podkreślić zatem należy,

106 że uchybienie terminowi stanowi kluczową przesłankę do przywrócenia terminu.

107 Instytucja przywrócenia terminu została przewidziana do takich sytuacji,

108 w których już doszło do uchybienia terminu. Właśnie bowiem to uchybienie daje możliwość wnioskowania o przywrócenie terminu. Jeśli zatem na tak postrzeganą instytucję prawną nałoży się, powszechnie akceptowany w orzecznictwie, obowiązek orzekania w sprawie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania,

109 to nie powinno budzić większych i uzasadnionych wątpliwości, która ze spraw powinna obejmować badanie kwestii prawidłowości doręczenia, ustalenia daty początku biegu

110 i końca terminu odwoławczego oraz ustalenia daty wniesienia odwołania, a następnie przełożenia tych ustaleń na odpowiedni do nich język procesowy. Wyniki takiego badania stanowią o dochowaniu lub przekroczeniu terminu, co w tym ostatnim przypadku skutkować powinno (w znaczeniu - musi) stwierdzeniem uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Natomiast inną sprawą jest, aczkolwiek także mającą rację bytu i związek z tą pierwszą, dalsze procedowanie nad wnioskiem

111 o przywrócenie terminu w płaszczyźnie dla niego kluczowej, a mianowicie z punktu widzenia oceny braku zawinienia w zakresie uchybienia terminu, którego wniosek dotyczy, oczywiście przy spełnieniu wymogów formalnych oraz co do właściwego czasu jego złożenia. Stwierdzenie, więc uchybienia terminowi przed rozpatrzeniem wniosku

112 o jego przywrócenie jest konieczne i w żadnej mierze nie jest działaniem przedwczesnym. (wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 lipca 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 397/19, wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2017 r., sygn. akt II FSK 1995/15).

113 Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że organ wydając postanowienie

114 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, zrobił to przedwcześnie.

115 W postanowieniu będącym przedmiotem skargi nieprawidłowo rozstrzygnął kwestię doręczenia decyzji, która powinna być przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia badającego stwierdzenie uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Dopiero

116 po przeprowadzeniu postępowania w zakresie stwierdzenia uchybienia terminu, organ mógłby rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie organ jednak tego nie uczynił.

117 Skarżący składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wskazał na nieprawidłowość doręczenia decyzji w sprawie wymiaru podatku

118 od nieruchomości. Podkreślenia wymaga, że uchybienie terminu należy wiązać

119 z okolicznościami innymi niż nieprawidłowości w doręczeniu decyzji. Te ostatnie bowiem mogą być podnoszone w ramach skargi na postanowienie o uchybieniu terminu

120 (art. 228 § 1 pkt 2 O.p.), którego prawidłowość zależy od stwierdzenia, czy decyzja weszła do obrotu poprzez doręczenie jej w sposób przewidziany w przepisach O.p. (wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2005 r., sygn. akt FSK 2587/04 z tezą: "Nieskuteczne doręczenie decyzji nie może stanowić podstawy wniosku o przywrócenie terminu

121 do wniesienia odwołania. Wniosek o przywrócenie terminu opiera się na założeniu,

122 że decyzja, od której wniesiono odwołanie została skutecznie doręczona i że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy strony"). Podobnie w wyroku NSA

123 z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. akt I FSK 475/17, podkreślono, że nie stanowi wykazania braku winy w uchybieniu terminu argumentacja, która wchodzi w sferę związaną

124 z prawidłowością doręczenia decyzji organu I instancji, bowiem kwestia ta wykracza poza zakres postępowania w sprawie przywrócenia terminu).

125 Należy wskazać, że zarówno w doktrynie, jak i w judykaturze wielokrotnie wyrażano pogląd, że w postępowaniu w przedmiocie przywrócenia terminu nie można skutecznie kwestionować prawidłowości doręczenia decyzji. Brak skutecznego doręczenia decyzji powoduje bowiem, że bieg terminu do wniesienia odwołania w ogóle nie rozpoczyna się, a w konsekwencji nie może on zostać przekroczony i tym samym przywrócony stosownie do art. 162 § 1 O.p. Jeżeli stwierdzono uchybienie terminowi

126 do wniesienia odwołania, na mocy postanowienia wydanego w trybie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., to nieprawidłowości w doręczaniu decyzji powinny być podnoszone w ramach skargi na to postanowienie (zob. P. Pietrasz w komentarzu do art. 162 Ordynacji podatkowej (w:) Ordynacja podatkowa. Komentarz aktualizowany pod red. L. Etela, LEX/el. 2020; R. Hauser w komentarzu do art. 162 Ordynacji podatkowej (w:) Ordynacja podatkowa. Komentarz, S. Babiarz i in., wyd. IX, WKP 2019; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 27 lutego 2020 r., sygn. akt I FSK 2241/19; 12 grudnia

127 2019 r., sygn. akt I FSK 1653/17; 25 kwietnia 2019 r., sygn. akt I FSK 776/17; 28 lutego 2019 r., sygn. akt I FSK 475/17; 10 lipca 2018 r., sygn. akt I FSK 1310/16 i powołane tam orzecznictwo).

128 Powyższe stanowisko Sąd w składzie orzekającym w pełni podzielił. Dlatego

129 też na jego podstawie przyjął, że w sprawie odmowy przywrócenia terminu strona nie może kwestionować prawidłowości doręczenia decyzji organu I instancji, albowiem zarzut ten nie przyniesie oczekiwanego rezultatu w ramach badania przesłanek przywrócenia uchybionego terminu. Jednak brak możliwości skutecznego podważania prawidłowości doręczenia decyzji wynika z działania organu, który nie rozstrzygnął

130 tej kwestii postanowieniem stwierdzającym uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.

131 Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 162 § 2 w zw. z art. 122 O.p.

132 Dodatkowo należy podkreślić, że w rozpatrywanej sprawie ustalenia organu

133 w zakresie stanu faktycznego były przeprowadzone w sposób chaotyczny i niestaranny. Mianowicie w zaskarżonym postanowieniu organ wskazał, że w sprawie organ

134 I instancji kierował korespondencję na adres podatnika – ul. [...] S., podczas gdy zarówno w samej decyzji, jak i na kopercie zawierającej decyzję, organ podał inny adres, tj. adres wskazany przez Stronę m.in. w umowie dzierżawy z dnia [...] kwietnia 2015 r. (kserokopię tej umowy załączono do akt administracyjnych sprawy),

135 tj. ul. [...], [...]. Ponadto z adnotacji umieszczonej na zwróconej przez pocztę przesyłki zawierającej trzy decyzje podatkowe: "zwrot nie podjęto

136 w terminie", wynikało, że była ona dwukrotnie awizowana, tj. w dniach:

137 [...] października 2020 r. Wobec czego, zgodnie z art. 150 § 2 O.p., należało uznać, że przesyłka pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, została doręczona w dniu [...] listopada 2020 r., a nie jak mylnie wskazał organ odwoławczy

138 w dniu [...] listopada 2020 r.). Termin do wniesienia odwołania od decyzji upłynął zatem

139 w dniu [...] listopada 2020 r., a nie jak wskazał organ odwoławczy w dniu

140 [...] listopada 2020 r.

141 Takie postępowanie organu narusza zasady procesowe wyrażone

142 w art. 121 § 1 oraz art. 122 O.p. Na mocy art. 121 § 1 O.p. postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

143 W myśl art. 122 O.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.

144 Ponadto zaznaczyć należy, że z art. 163 § 2 O.p. wynika, że postanowienie organu odwoławczego w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jest ostateczne i nie służy na nie zażalenie. A zatem nie budzi wątpliwości, że na mocy art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. na postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, jako na postanowienie kończące postępowanie, służy skarga do sądu administracyjnego. Wobec czego organ w sposób nieprawidłowy pouczył stronę

145 o prawie do wniesienia zażalenia na przedmiotowe postanowienie.

146 Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze

147 po dokładnym ustaleniu stanu faktycznego, zważając na wszechstronne rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego, wyda odpowiednie postanowienie lub postanowienia, uwzględniając uwagi zawarte w niniejszym uzasadnieniu.

148 Na koniec w odniesieniu do wskazanych w skardze przepisów, których naruszenia dopuścił się organ, Sąd zauważa, że w postępowaniu podatkowym zastosowanie znajdują przepisy procesowe uregulowane w Ordynacji podatkowej, a nie – jak podał pełnomocnik Skarżącego – przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

149 Sąd mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a., zasądzając od organu odwoławczego na rzecz Skarżącego

150 [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które składa się kwota wpisu sądowego w wysokości [...] zł, opłata od pełnomocnictwa w wysokości [...] zł, a także wynagrodzenie reprezentującego skarżącą adwokata ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października

151 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.)

152 w wysokości [...] zł.