Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 listopada 2014 r., I SA/Sz 579/14

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 listopada 2014 r., I SA/Sz 579/14

Sentencja

1 Dnia 25 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Elżbieta Woźniak po rozpatrzeniu w dniu 25 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2008 r. p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji

Uzasadnienie

2 [...], pismem z dnia [...] r., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, określającą skarżącej w podatku od towarów i usług za:

3 – wrzesień 2008 r. kwotę do zwrotu na rachunek podatnika w wysokości [...] zł,

4 – październik 2008 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł,

5 – listopad 2008 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł,

6 – grudzień 2008 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł.

7 Wraz ze skargą na ww. decyzję, Skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie jej wykonania, wskazując, że według składanych przez nią deklaracji wykazała nadwyżki podatku naliczonego nad należnym: za wrzesień 2008 r. w kwocie [...] zł, za październik 2008 r. – [...] zł, za listopad 2008 r. – [...] zł, za grudzień 2008 r. – [...] zł. Zdaniem skarżącej, oznacza to, że zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług za okres objęty decyzją wynosi [...] zł.

8 W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że wykonanie decyzji spowodowałoby powstanie trudnych do odwrócenia skutków i znacznej szkody w majątku podatnika. Zaznaczyła, że nie posiada na rachunkach bankowych ani w kasie tak znacznej sumy pieniężnej, która mogłaby zaspokoić powstałe w drodze decyzji zobowiązanie podatkowe. Egzekucja z majątku podatnika spowodowałaby zajęcie rachunków bankowych wykorzystywanych dla celów prowadzonej działalności, a tym samym wstrzymanie płatności dla dostawców towarów i usług. Zdaniem skarżącej, brak nieterminowych spłat zadłużenia dla dostawców spowoduje nienaliczanie przez nich premii pieniężnych (rabatów) za osiągnięcie odpowiedniego pułapu zakupów i terminowych zapłat. Premie te są źródłem znacznych dochodów firmy, a ich utrata spowoduje pogłębienie strat finansowych. Skarżąca podała, że narastająca strata finansowa za miesiące styczeń i luty 2014 r. wynosi [...] zł. Brak dostaw skutkować będzie równocześnie wystąpieniem braków towarów znajdujących się jak dotąd w ofercie podatnika. Wpłynie to bezpośrednio na spadek przychodów ze sprzedaży i utratę części klientów. Zachwiana w ten sposób zostanie płynność prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej. Oprócz wymiernych strat finansowych, firma poniesie również straty wizerunkowe, trudne do odbudowania pomimo prowadzonej od kilkunastu lat działalności gospodarczej. Skarżąca dodała, że prowadzona przez nią działalność jest finansowana w znacznej mierze z kredytu bankowego w rachunku bieżącym, na dzień złożenia wniosku wartość kredytu wynosiła [...] zł. Egzekucja zobowiązania podatkowego spowodować mogłaby postawieniem tego kredytu w stan natychmiastowej wymagalności i w ostatecznym rozrachunku mogłaby doprowadzić do upadłości.

9 Ponadto skarżąca wskazała, że pomimo złożenia przedmiotowego wniosku, wszczęta została egzekucja zobowiązania podatkowego objętego niniejszą decyzją w oparciu o tytuł wykonawczy, a realizacja tytułu wykonawczego grozi wystąpieniem niepowetowanej straty.

10 Postanowieniem z dnia 23.05.2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, stwierdzając, że skarżąca nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Sąd I instancji uznał bowiem, że wniosek skarżącej nie dotyczy aktu, który nakładałby na nią określone obowiązki, gdyż w drodze zaskarżonego rozstrzygnięcia nie został dokonany albo zmieniony wymiar zobowiązania podatkowego skarżącej. Sąd uznał także, że skarżąca nie wskazała, że podniesione w uzasadnieniu okoliczności dotyczące egzekucji należności pieniężnych związane są wprost z zaskarżoną do Sądu decyzją oraz że wskazany tytuł wykonawczy dotyczy realizacji powinności wynikającej z zaskarżonej decyzji.

11 Skarżąca zaskarżyła zażaleniem powyższe postanowienie Sądu I instancji w całości, podnosząc, że w odniesieniu do miesiąca września 2008 r. obniżenie kwoty podatku naliczonego wykazanego do zwrotu na rachunek podatnika spowodowało, że kwota [...] zł, która na podstawie deklaracji VAT-7 została zwrócona przez organ podatkowy na rachunek skarżącej stała się wymagalna jako zobowiązanie. Zwrócona kwota [...] zł według skarżonej decyzji organu odwoławczego była bowiem według nienależna, jako że zaniżony został podatek należny od sprzedaży. Dlatego też zgodnie z tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...] r. wszczęta została przeciwko podatnikowi egzekucja zobowiązania objętego zaskarżoną decyzją. W tytule wykonawczym jasno określona została kwota zobowiązania, jego rodzaj i kwota, a także okres jego powstania, które są zbieżne z treścią oddalonego wniosku podatnika. Skarżąca podniosła też, że fakt obniżenia kwoty podatku naliczonego wykazanego do przeniesienia za miesiące październik, listopad, grudzień 2008 r. spowodował, wbrew skarżonemu postanowieniu, nowy wymiar zobowiązania podatkowego. Podtrzymała przy tym swoje stanowisko, że prowadzona egzekucja doprowadzić może do wyrządzenie znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

12 Postanowieniem z dnia 30.09.2014 r. o sygn. akt I FZ 222/14, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu .

13 Sąd II instancji wskazał, że - wbrew stanowisku przyjętemu przez Sąd I instancji - zaskarżona decyzja zmienia wymiar zobowiązania podatkowego skarżącej. Decyzja ta ma charakter deklaratoryjny - wymierza skarżącej podatek od towarów i usług w prawidłowej wysokości. Ponadto zaskarżona decyzja jest wykonalna i prowadzone są wobec skarżącej czynności egzekucyjne dotyczące zobowiązania podatkowego za wrzesień 2008 r. określonego zaskarżoną decyzją, a mianowicie w odniesieniu do kwoty [...] zł.

14 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd I instancji w istocie ograniczył się do negowania możliwości wstrzymania zaskarżonego aktu, z uwagi na przyjęcie, że decyzja ta nie nakłada obowiązków i nie podlega wykonaniu. Natomiast w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia zupełnie zabrakło odniesienia się do przedstawionych przez skarżącą okoliczności, które w jej ocenie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W związku z tym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji winien dokonać oceny, czy przedstawione przez skarżącą okoliczności świadczą o spełnieniu, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek warunkujących możliwość przyznania ochrony tymczasowej.

15 Wobec powyższego a także z uwagi na znaczny upływ czasu od daty złożenia przedmiotowego wniosku oraz powzięcie z urzędu informacji na temat prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej (dane z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej – k. 82-83 akt sądowych), pismem z dnia [...] r., Sąd wezwał skarżącą do uzupełnienia złożonego przez nią wniosku, przez podanie niezbędnych informacji oraz nadesłanie dokumentów - w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma Sądu, pod rygorem oddalenia jej wniosku. Pismo to doręczono skarżącej, na adres podany w skardze, w dniu [...] r. W wyznaczonym terminie skarżąca nie udzieliła na nie żadnej odpowiedzi.

16 Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, co następuje:

17 Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)

18 - zwanej dalej "p.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 zdanie pierwsze p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W myśl zaś art. 61 § 5 p.p.s.a., postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym.

19 Z powołanego powyżej art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., oraz że to strona skarżąca powinna wykazać, że wykonanie danego aktu pociągnie za sobą ww. skutki (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10.06.2014 r., sygn. akt II FZ 763/14 – dostępne w CBOSA). Zaistnienie przesłanek wstrzymania wykonania decyzji nie może być bowiem przedmiotem domniemań sądu (vide: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 06.11.2008 r., sygn. akt I SA/Po 1100/08 - dostępne w CBOSA). Sąd nie jest również zobowiązany ustalać ww. okoliczności we własnym zakresie, gdyż w istocie sprowadzałby się do uzupełniania za skarżącego uzasadnienia wniosku (vide: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 04.07.2012 r., sygn. akt I OSK 1522/12, Lex nr 1225721 oraz z dnia 22.03.2012 r., sygn. akt I FZ 5/12, Lex nr 113637).

20 W szczególności strona skarżąca powinna wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak m.in. w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 08.12.2004 r., sygn. akt OZ 694/04, niepubl.; z dnia 09.03.2005 r., sygn. akt II OZ 52/05, niepubl.). Ponadto, swoje twierdzenia co do możliwości zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., strona powinna poprzeć dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jej sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.05.2014 r., sygn. akt II FZ 608/14, LEX nr 1465281),

21 Wskazać przy tym należy, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to zatem sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (vide np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18.10.2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11; z dnia 15.03.2012 r., sygn. akt I GSK 289/12 - dostępne w CBOSA).

22 W rozpoznawanej sprawie, w uzasadnieniu wniosku z dnia [...] r., skarżąca podniosła, że wykonanie decyzji spowodowałoby powstanie trudnych do odwrócenia skutków i znacznej szkody w jej majątku. Zaznaczyła, że nie posiada na rachunkach bankowych ani w kasie tak znacznej sumy pieniężnej, która mogłaby zaspokoić powstałe w drodze decyzji zobowiązanie podatkowe. Egzekucja z majątku podatnika spowodowałaby zajęcie rachunków bankowych wykorzystywanych dla celów prowadzonej działalności, a tym samym wstrzymanie płatności dla dostawców towarów i usług. To zaś pociągnęłoby negatywne skutki zarówno wizerunkowe, jaki i finansowe dla jej firmy – [...]. Mogłoby bowiem doprowadzić do zachwiania płynności finansowej w zakresie prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, a nawet do upadłości firmy (na skutek postawienia w stan natychmiastowej wykonalności kredytu bankowego o wartości [...] zł). Wskazała przy tym, że z prowadzonej działalności narastająco za miesiące styczeń i luty 2014 r. poniosła stratę finansową w wysokości [...] zł. Do złożonego wniosku skarżąca nie załączyła żadnej dokumentacji, potwierdzającej podnoszone okoliczności.

23 Sąd, mając na uwadze zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w postanowieniu z dnia 30.09.2014 r., a także z uwagi na znaczny upływu czasu od daty złożenia przedmiotowego wniosku oraz powzięcie z urzędu informacji, że z dniem [...] r. skarżąca zakończyła prowadzenie działalności gospodarczej pod firmą [...] w zakresie "Sprzedaż hurtowa niewyspecjalizowana" a w dniu [...] r. rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie "Pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania" (dane z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej), pismem z dnia [...] r., wezwał skarżącą do uzupełnienia złożonego przez nią wniosku, poprzez:

24 – podanie, czy wskazane przez nią we wniosku okoliczności, mające uzasadniać konieczność wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, są nadal aktualne;

25 – wskazanie, na jakim etapie znajduje się prowadzone wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne oraz jakie czynności egzekucyjne zostały dotychczas podjęte wobec jej majątku (np. dokonane zajęcia, zabezpieczenia, wpis hipoteki przymusowej);

26 – nadesłanie dokumentów potwierdzających ww. dane, w tym obrazujących obecną sytuację majątkowo-finansową skarżącej.

27 Sąd pouczył przy tym skarżącą, że uzupełnienia wniosku należy dokonać w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma Sądu, pod rygorem oddalenia przedmiotowego wniosku. Skarżąca nie udzieliła żadnej odpowiedzi na wezwanie Sądu.

28 W tym stanie sprawy, Sąd uznał, że brak jest postaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż strona nie wykazała istnienia okoliczności uzasadniających obawę wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Podane przez nią w uzasadnieniu wniosku, a niczym nieudokumentowane dane były zbyt ogólnikowe. Skarżąca wskazała zasadniczo na brak wolnych środków finansowych do uregulowania zobowiązania, tj. na okoliczność, która sama przez się nie stanowi przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

29 Ponadto podniesiona przez skarżącą argumentacja koncentruje się na skutkach, jakie może wywołać postępowanie egzekucyjne odnośnie działalność gospodarczej prowadzonej przez stronę pod firmą [...]. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy, z dniem [...] r. skarżąca zakończyła prowadzenie tej działalności. Dopiero w dniu [...] r. rozpoczęła prowadzenie nowej działalności gospodarczej, która jak wynika z danych z CEiDG, nie stanowi kontynuacji działalności gospodarczej prowadzonej uprzednio.

30 Skarżąca, pomimo stosownego wezwania Sądu, uchyliła się również od podania wyczerpujących danych oraz przedłożenia dokumentów, które obrazowałyby jej obecną sytuację finansową (majątkową), czym de facto uniemożliwiła Sądowi dokonanie oceny, czy w sprawie wystąpiły przesłanki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a.

31 Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd postanowił jak na wstępie.