Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 maja 2020 r., I SA/Sz 4/20
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 maja 2020 r., I SA/Sz 4/20
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2020 r. sprawy ze skargi P.B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach oddala skargę.
Uzasadnienie
2 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję
3 Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S.
4 z dnia [...] r., nr [...], którą wymierzono P. B. (dalej: "Strona" lub "Skarżący") będącemu posiadaczem samoistnym lokalu, w którym znajdowały się niezarejestrowane automaty do gier: [...] i [...], karę pieniężną w wysokości [...] zł.
5 Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym sprawy.
6 W dniu [...] r. funkcjonariusze służby celno-skarbowej przeprowadzili czynności procesowe w lokalu-pawilonie usytuowanym w S. przy pętli tramwajowej na ul. [...] w S.. W trakcie czynności ujawniono włączone do prądu i gotowe do prowadzenia gier automaty: [...]
7 (z gotówką [...] zł) i [...] (z gotówką [...] zł). Z powyższych czynności został sporządzony protokół oględzin miejsca i rzeczy z dnia [...] r.
8 W trybie art. 211 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz.U.2017.1904, t.j. ze zm.; dalej: "K.p.k") funkcjonariusze przeprowadzili na ww. automatach eksperyment (odtworzenie gier), w wyniku którego ustalili,
9 że są to automaty do gier losowych wg definicji zawartej w ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U.2018.165, t.j. ze zm.; dalej: "u.g.h."). Ustalono ponadto, że ww. lokal nie jest kasynem gry z wymaganą prawem koncesją na jego prowadzenie oraz nie jest salonem gier na automatach, które jest jedynym dozwolonym prawem miejscem, w którym poza kasynem gry może być prowadzona działalność
10 w zakresie gier na automatach i którego prowadzenie jest objęte monopolem państwa. Materiały zgromadzone w toku czynności procesowych inicjujących postępowanie karne-skarbowe zostały następnie przekazane do prowadzenia postępowania administracyjnego.
11 Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji wszczął z urzędu wobec Strony postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej określonej w u.g.h. Kolejnym postanowieniem z tej samej daty, na podstawie art. 180 § 1 i art. 216 § 1
12 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2020.2200 j.t.; dalej: "O.p.") organ włączył do akt sprawy materiał dowodowy zgromadzony w trakcie czynności procesowych oraz postępowania przygotowawczego.
13 W toku czynności organ I instancji zwrócił się do Urzędu Miasta w S. (UM) o przekazanie pisemnej informacji o właścicielu przedmiotowego lokalu. W odpowiedzi (pismo z dnia [...] r.) UM wskazał, że właścicielem przedmiotowego pawilonu jest Strona. Ponadto UM przesłał: kserokopię umowy dzierżawy nr [...] z dnia [...] r. zawartej
14 ze Stroną, jako dzierżawcą. Zgodnie z jej treścią Strona przyjęła w dzierżawę część nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2
15 z przeznaczeniem na postawienie pawilonu handlowego oraz dojście; kserokopię porozumienia z dnia [...] r. zawartego przez gminę ze Stroną, jako dzierżawcą oraz Spółką reprezentowaną przez Stronę jako wstępującym (zgodnie z umową
16 od dnia [...] r. Spółka komandytowa przyjęła wszelkie prawa i obowiązki wynikające z umowy dzierżawy ww. nieruchomości).
17 Natomiast w dniu [...] r. organ I instancji przesłuchał
18 w charakterze świadka K. S. (dalej: "K.Sz."), tj. osobę zastaną
19 w ww. lokalu w chwili ujawnienia automatów. Świadek zeznała, że w przedmiotowym lokalu (w szaszłykarni) świadczyła pracę na rzecz Strony od [...] lat. Dodatkowo świadek przedłożyła kserokopię umowy o pracę nr [...] z dnia [...] r. zawartej pomiędzy świadkiem a Stroną, kserokopię porozumienia zmieniającego warunki pracy i płacy
20 z dnia [...] r. oraz kserokopię informacji o przejściu zakładu pracy z dnia
21 [...] r. (zgodnie z nią została poinformowana o zmianie pracodawcy od dnia
22 [...] r., którym stał się – w miejsce Strony - P. Spółka komandytowa - dalej: "Spółka komandytowa").
23 Pismem z dnia [...] r. Strona wskazała, iż powierzchnia zajmowana przez automaty począwszy od dnia [...] r. stanowiła przedmiot umowy najmu pomiędzy Stroną, a D. Sp. z o.o. (dalej: "Spółka z o.o."). W tym zakresie złożyła, także: kserokopię umowy najmu z dnia [...] r. zawartej pomiędzy Stroną i Spółką z o.o. (zgodnie z nią Spółka z o.o. najęła od Strony [...]m2 pow. ww. lokalu); kserokopię aneksu zawartego w dniu [...] r. między Stroną, a K. M. (dalej: "K.M."), jako najemcą (zgodnie z nim strony postanowiły rozwiązać łączącą je umowę najmu zawartą w dniu [...] r.).
24 Następnie organ I instancji wezwał: pismem z dnia [...] r. prezesa Spółki z o.o. do złożenia wyjaśnień odnośnie najmowania od Strony części
25 pow. ww. lokalu (ponownie w dniu [...] r.); pismem z dnia [...] r. Stronę do złożenia wyjaśnień odnośnie przedstawionych dokumentów; pismem
26 z dnia [...] r. K.M. o przedstawienie umowy najmu, na podstawie której najmował część powierzchni ww. lokalu od Strony.
27 Pismem z dnia [...] r. Strona wskazała, iż w prawa i obowiązki wynikające z zawartej z gminą umowy dzierżawy weszła Spółka komandytowa. Konsekwencją powyższego było zawarte w dniu [...] r. porozumienie w sprawie zmiany umowy najmu z dnia [...] r. zawarte pomiędzy Stroną (jako wynajmującym), Spółką z o.o. (jako najemcą) i Spółką komandytową (jako wstępującym). Strona wskazała, iż na jego podstawie przekazała na rzecz Spółki komandytowej wszelkie prawa i obowiązki wynikające z umowy najmu
28 pow. [...]m2 ww. lokalu Spółce z o.o.
29 Natomiast za pismem z dnia [...] r., K.M. przedłożył organowi I instancji kserokopię umowy najmu z dnia [...] r. zawartej pomiędzy nim, a Spółką komandytową w przedmiocie wstawienia na pow. [...]m2 ww. lokalu urządzenia zabawowego/zręcznościowego.
30 Pismem z dnia [...] r. w sprawie wypowiedział się również prezes Spółki z o.o. Wskazał, iż Spółka z o.o. podnajęła część lokalu firmie "[...]" zawierając w tym zakresie w dniu [...] maja 2018 r. umowę (w załączeniu przedłożono kserokopię umowy najmu z dnia [...] r.).
31 Organ I instancji zwrócił się, także do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wskazanie pracodawców K.Sz., a do E. S.A. o wskazanie odbiorców energii dostarczonej do ww. lokalu. W odpowiedzi ZUS wskazał, że K. Sz. podlegała zgłoszeniom do ubezpieczeń dokonywanych do dnia [...] r. przez Stronę, a od dnia [...] r. do [...] r. przez Spółkę komandytową. Natomiast E. S.A. wskazała, że dla lokalu umowa o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej była zawarta z E. O. Sp. z o.o.
32 Pismem z dnia [...] r. wezwano operatora energetycznego do przekazania informacji o osobach na rzecz, których była świadczona usługa dostawy prądu do ww. lokalu. W odpowiedzi z dnia [...] r. operator przesłał kserokopię umowy o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej dla ww. lokalu zawartej ze Stroną, która obowiązywała od [...] r. do [...] r.
33 W piśmie z dnia [...] r. zarząd Budynków i Lokali Komunalnych wskazał, że umowa dzierżawy terenu została zawarta przez Stronę oraz, że w prawa i obowiązki Strony weszła Spółka komandytowa.
34 Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. włączył
35 do akt postępowania materiał dowodowy w postaci płyty DVD-R z nagranym eksperymentem-doświadczeniem wg plików mp4 [...] oraz oględzinami lokalu i automatów wg plików jpg od nr [...] oraz opinie z dnia [...] r. biegłego sądowego W. L. (dalej: "biegły") nr [...] dotyczącą ww. automatów.
36 Mając na uwadze powyższy materiał dowodowy organ I instancji decyzją
37 z dnia [...] r. nr jw. wymierzył Stronie karę pieniężną w wysokości
38 [...] zł, której Strona podlega jako posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdowały się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona była działalność handlowa.
39 Strona zaskarżyła ww. decyzję odwołaniem zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania jak i prawa materialnego, tj.: art. 210 § 1 pkt 4, art. 181 w zw. z art. 120
40 w zw. z art. 121 § 1, art. 187 § 1, art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p., art. 89 § 1 pkt. 4 u.g.h. w zw. z art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (DZ.U.2018.1025,
41 t.j. ze zm.; dalej: "K.c."). Podnosząc takie zarzuty Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.
42 Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] r. nr j.w. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
43 W uzasadnieniu wyjaśnił, że z brzmienia przytoczonych i przeanalizowanych przepisów prawa, tj. art. 1 ust. 2, art. 2 ust. 3, ust. 4 i ust. 5, art. 5 ust. 1 i ust. 2, art. 6,
44 art. 14 ust. 1, art. 15j ust. 2, art. 23a ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. wynika, że cechy które posiadać ma gra, aby uznana została za grę na automacie, odnieść należy
45 do pojedynczej gry. Zdaniem organu odwoławczego ustalenia te są niezbędne
46 dla stwierdzenia, czy w danej grze wystąpiła losowość. Ustawa nie zawiera definicji pojęcia gra, dlatego uznał, że należało się odwołać do jej potocznego rozumienia. Wskazał, że grę należy rozumieć za rozpoczętą w momencie, w którym grający angażuje określoną ilość posiadanych punktów (tzw. pobranie stawki), a za zakończoną w chwili, której określono jej wynik. Jedna gra – jeden cykl gry to taki okres gry,
47 w którym po postawieniu stawki następuje pierwsza możliwość rozstrzygnięcia wyniku gry (wygrana/przegrana), każde następne postawienie kolejnej stawki rozpoczyna nową grę.
48 Organ odwoławczy zestawił treść art. 3 ust. 2-5 u.g.h. ze zgromadzonym
49 w aktach sprawy materiałem dowodowym, który został włączony do postępowania postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2018 r. oraz treścią opinii biegłego sądowego.
50 Na tej podstawie ustalił, czy gry rozgrywane na ww. urządzeniach są grami
51 na automatach, czyli spełniają łącznie trzy przesłanki, tj.: są to gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych;
52 są to gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe; zawierają element losowości. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że grami na automatach są, także gry organizowane
53 w celach komercyjnych. Podkreślił, że cel komercyjny gier prowadzonych
54 na przedmiotowych automatach potwierdził eksperyment kontrolny przeprowadzony przez funkcjonariuszy celnych w ww. lokalu. Ustalili oni, że aby móc korzystać z przedmiotowych automatów należy je najpierw zakredytować pieniędzmi, a wpłacona kwota jest przeliczana na punkty kredytowe. Oględziny potwierdziły natomiast, że automaty posiadają akceptory banknotów i wrzutniki monet. Cel komercyjny, czyli nastawiony na osiągnięcie zysku potwierdzają bezpośrednio środki pieniężne ujawnione wewnątrz zatrzymanych automatów. W automacie [...] ujawniono kwotę [...]zł, zaś w automacie [...] kwotę [...]zł. Zdaniem organu odwoławczego dla ustalenia komercyjnego charakteru organizowania gier wystarczające jest ustalenie, że automaty stały w ogólnie dostępnym miejscu oraz,
55 że gry były odpłatne. Ponadto automaty zostały ujawnione w szaszłykarni, który to lokal zastano otwarty dla klientów wraz ze stojącymi tuż przy wejściu włączonymi i gotowymi
56 do prowadzenia gier automatami. Poza dyskusją i wpływem na przebieg postępowania pozostaje fakt, czy automaty miały służyć klientom Strony. W tym zakresie nie podzielił
57 on argumentacji przedstawionej przez Skarżącego, że wystawienie automatów
58 nie miało charakteru komercyjnego.
59 Kolejnym warunkiem zastosowania przepisu art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. jest konieczność wykazania, że zatrzymane w przedmiotowym lokalu
60 w dniu [...] r. automaty nie były zarejestrowane. W tym zakresie organ odwoławczy zwrócił uwagę, że organ I instancji dokonał sprawdzenia w Komputerowym Rejestrze Automatów do Gier (KRAG), iż przedmiotowe automaty nie zostały zarejestrowane, co dowodzi o niespełnieniu ww. warunku. Strona nie prowadziła również działalności w zakresie gier na automatach w ramach monopolu państwa,
61 ani nie posiadała koncesji na kasyno gry i tym samym nie mogła legalnie dysponować zarejestrowanymi automatami.
62 Organ odwoławczy poddał analizie również charakter posiadania ww. lokalu przez Stronę, w którym ujawniono niezarejestrowane automaty. Podkreślił, że ponieważ u.g.h. nie zawiera definicji ani posiadacza samoistnego, ani zależnego zastosowanie znajdują regulacje K.c., tj. art. 336 K.c. W tym zakresie odwołał się do materiału dowodowego, zgodnie z którym na dzień ujawnienia automatów Strona była posiadaczem samoistnym pawilonu, ponieważ w dniu [...] r. zawarła
63 z gminą umowę dzierżawy działki gruntowej o pow. [...] m2 (nr [...] z obrębu [...])
64 z przeznaczeniem na umiejscowienie na niej pawilonu handlowego. Organ odwoławczy wskazał także na pozostały materiał dowodowy w postaci umowy najmu z dnia [...] r. (dotycząca wynajmu części pow. [...] m2 pawilonu Spółce z o.o.). Zwrócił uwagę,
65 iż tego samego dnia na tę samą powierzchnię została zawarta kolejna umowa najmu, lecz pomiędzy Spółką z o.o. jako wynajmującym a K.M. jako najemcą.
66 Uwzględniając powyższe organ odwoławczy stwierdził, że pomimo zawarcia odrębnej umowy o wynajęcie niewielkiego fragmentu powierzchni ww. lokalu,
67 w tym samym lokalu Strona prowadziła działalność handlowo-gastronomiczną pod nazwą "[...]". Oferowała ona towary do sprzedaży, posiadała wyposażenie lokalu oraz wraz z innymi rzeczami posiadała, na lewo od wejścia dwa
68 ww. automaty do gier. Uznał, też że wynajęcie przez Stronę (posiadacza samoistnego) niewielkiej powierzchni ww. lokalu posiadaczowi zależnemu, tj. Spółce z o.o.,
69 nie stanowi o zniesieniu odpowiedzialności Strony. Przedmiotem posiadania zależnego ma być "cały lokal", a nie wydzielona jego część. W przypadku, gdy wyłącznie część lokalu jest przedmiotem posiadania zależnego, lokal jako całość nadal jest przedmiotem posiadania samoistnego. Na tej podstawie Strona jako posiadacz samoistny ww. lokalu podlegała karze pieniężnej. Tym samym organ odwoławczy nie zgodził
70 się z twierdzeniem Strony, że skoro pozbyła się ona władztwa nad częścią lokalu,
71 tj. jego [...] m.kw. poprzez jego poddzierżawienie, to nie podlega karze pieniężnej. W tym zakresie organ odwoławczy powołał orzecznictwo sądów administracyjnych
72 oraz odwołał się do innych postępowań prowadzonych wobec Strony (w zakresie świadomości Strony o konsekwencjach wstawiania do lokalu automatów do gry).
73 Zdaniem organu odwoławczego na ww. odpowiedzialność Strony nie wpływa również fakt, że zawarta przez nią umowa dzierżawy została renegocjowana, poprzez zawarcie porozumienia z dnia [...] r., na mocy którego od dnia [...] r. jej prawa i obowiązki wynikające z tej umowy miały zostać przeniesione
74 na Spółkę komandytową. Jednakże zgodnie z treścią porozumienia w dacie ujawnienia automatów, tj. w dniu [...] r., prawo do ww. lokalu przysługiwało Stronie,
75 nie zaś innemu podmiotowi.
76 Zdaniem organu odwoławczego w decyzji organu I instancji zasadnie uznano,
77 że Strona podlega karze pieniężnej, jako posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa.
78 Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 210 § 1 pkt 4 O.p., odwoławczy podzielił stanowisko Strony, iż w sentencji decyzji organu I instancji zabrakło tytułu aktu prawnego (tj. u.g.h.), w którym powołane w sentencji przepisy zostały zamieszczone. Jednakże, ze względu na rozróżnienie wydania decyzji bez podstawy prawnej od wydania decyzji bez powołanej podstawy, organ odwoławczy uznał, iż organ I instancji nie uchybił prawom Strony. Przeoczenie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Nie wystąpiły także podstawy do kwestionowania prawidłowości postępowania dowodowego przeprowadzonego w toku postępowania prowadzonego przez organ I instancji.
79 Końcowo organ odwoławczy stwierdził, że nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w związku z wniesionym przez Stronę odwołaniem.
80 Skarżący zaskarżył decyzję organu odwoławczego skargą wniesioną do tutejszego Sądu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości oraz umorzenie postępowania w całości. Skarżący wniósł również o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania wywołanego skargą, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w tym postępowaniu oraz uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, wg norm prawem przepisanych.
81 Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie zarówno przepisów postępowania jak i prawa materialnego, tj.:
82 I. Prawa procesowego:
83 art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, w której organ I instancji nie wskazał podstawy prawnej nałożonej na Stronę kary pieniężnej, wyrażającej się we wskazaniu numerów artykułów aktu prawnego z pominięciem wskazania tego aktu prawnego;
84 art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 181 w zw. z art. 120 w zw. z art. 121 § 1 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, w której organ I instancji włączył do niniejszego postępowania:
85 - dokumentów sporządzonych i zgromadzonych w związku z czynnościami kontrolnymi przeprowadzonymi w dniu [...] r. oraz materiału, który
86 ma się znajdować w aktach sprawy karnej skarbowej, wszczętej w następstwie przeprowadzonych czynności, a wymienionych w postanowieniu organu
87 I instancji z dnia [...] r. (k: 45),
88 - płytę DVD-R z nagranym eksperymentem procesowym oraz oględzinami lokalu i automatów, a także wydane na ich podstawie opinie biegłych, które to środki dowodowe zostały wymienione w postanowieniu organu I instancji z dnia
89 [...] r.;
90 - w sytuacji, gdy powyższe środki dowodowe zostały zgromadzone na skutek przeprowadzonych czynności w niezbędnym zakresie (poza opiniami biegłych,
91 które to jednak zostały sporządzone w oparciu o zebrany w ramach tych czynności materiał dowodowy) i mają stanowić materiał dowodowy postępowania karno-skarbowego, a organ I instancji nie zbadał legalności przeprowadzonych czynności pod kątem postępowania karnoskarbowego, zaś oparcie rozstrzygnięcia na materiale dowodowym pozbawionym cech legalności godzi zarówno w zasadę prowadzenia przez organ postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów podatkowych, jak i zasadę prowadzenia postępowania w granicach prawa;
92 3) art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, w której organ ten uznał, że dokument, zatytułowany "protokół oględzin miejsca i rzeczy" (k: 27 i nast.) jest protokołem dokonania czynności w postępowaniu karnym w rozumieniu art. 143 i nast. K.p.k., podczas
93 gdy z formy tego dokumentu (tj. braku spisania go pismem odręcznym, a spisanie pismem komputerowym) wynika, że dokument ten nie został sporządzony w trakcie przeprowadzonych czynności, a tym samym nie sposób jest nadać mu waloru protokołu jej przeprowadzenia i waloru rzetelności oraz wiarygodności treści w nim zawartych;
94 4) art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, w której organ ten dokonał wybiórczej i dowolnej oceny materiału dowodowego, która w efekcie doprowadziła organ I instancji do dokonania przez niego ustaleń sprzecznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, wyrażającego się w:
95 - braku ustalenia, że w zakresie obowiązków pracownika K. Sz. Pozostawały jednie czynności związane z obsługą lokalu gastronomicznego, tj. sprzedaż alkoholu i napojów oraz dbanie o czystość, podczas gdy powyższa okoliczność wynika z treści zeznań powyższego świadka, a także wskazania zajmowanego przez nią stanowiska jako kasjera w umowie o pracę;
96 - ustalenia, że w wynajmowanej części lokalu urządzane były gry hazardowe
97 oraz że wstawienie automatów do lokalu miało charakter działania komercyjnego, podczas gdy brak jest jakichkolwiek dowodów na to, że z automatów tych ktokolwiek korzystał, w szczególności, że mieli z nich korzystać klienci lokalu,
98 a sam organ I instancji nie przedstawia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczności faktycznych, które miałyby o tym świadczyć;
99 - brak ustalenia, że czynności w niezbędnym zakresie podjęte
100 przez funkcjonariuszy w dniu [...] r. w lokalu Strony miały charakter przeszukania, a Strona – jako osoba, u której dokonano przeszukania
101 nie został o nich poinformowany, podczas gdy z notatki urzędowej
102 z dnia [...] r. jasno wynika, że funkcjonariusze przystąpili najpierw do czynności przeszukania i poinformowali K.Sz. o treści przepisu at. 224 K.p.k.,
103 a z protokołu zatrzymania rzeczy równie jasno wynika, że funkcjonariusze mieli pełną świadomość tego, że K.Sz. jest jedynie pracownikiem lokalu gastronomicznego, a nie właścicielem lokalu.
104 II. Prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 89 § 1 pkt 4 u.g.h. w zw. z art. 336 K.c. skutkującej uznaniem, że Strona jest posiadaczem samoistnym tej części lokalu, która była przedmiotem umowy najmu, zawartej ze Spółką z o.o., podczas gdy pojęcie "posiadanie samoistne" winno zostać poddane wykładni, zgodnie z regułami prawa cywilnego, a oddanie choćby części lokalu w najem wyłącza możliwość korzystania z tej oddanej w posiadanie zależne części lokalu przez posiadacza samoistnego pozostałej części lokalu, zaś wykładnia celowościowa art. 89 § 1 pkt 4 u.g.h. nakazuje przyjąć, że założeniem ustawodawcy w nałożeniu sankcji na posiadacza lokalu (czy jego części), który faktycznie decyduje o sposobie korzystania z tego lokalu, w tym umożliwia podmiotowi trzeciemu urządzanie gier na automatach.
105 W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżący przedstawił szczegółowe stanowisko celem wykazania ich zasadności.
106 W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
107 Pismem z dnia [...] r. Organ odwoławczy wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. 2019.2325 t.j.; dalej: "P.p.s.a") zaś pismem z dnia [...] r. pełnomocnik Skarżącego oświadczył,
108 że nie żąda przeprowadzenia rozprawy.
109 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
110 Badając legalność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, Sąd
111 nie stwierdził naruszenia przez organy administracji, ani przepisów prawa materialnego, ani procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
112 Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie była decyzja utrzymująca w mocy decyzję nakładającą na Skarżącego karę pieniężną na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 4)
113 i ust. 4 pkt 3 ) u.g.h.
114 Przechodząc zatem do rozpoznania sprawy Sąd wskazuje, że w świetle art. 6
115 ust. 1 u.g.h. działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości i gier na automatach może być prowadzona po uzyskaniu koncesji na kasyno gry,
116 z zastrzeżeniem art. 5 ust. 1 i 1b oraz art. 6a ust. 2. W myśl art. 14 ust. 1 u.g.h. urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, w tym turniejów gry w pokera, gier w kości oraz gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gier na zasadach
117 i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji
118 lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy, z wyjątkiem
119 ust. 4 i 5.
120 Zgodnie zaś z dyspozycją art. 2 ust. 3-5 u.g.h., "Grami na automatach są gry
121 na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. (ust. 3). Wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca
122 na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze,
123 a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej
124 w poprzedniej grze. (ust. 4). Grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy." (ust. 5).
125 W myśl art. 3 u.g.h.: "Urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie jest dozwolone na podstawie właściwej koncesji, zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia.".
126 Zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c u.g.h., salonem gier
127 na automatach jest "wydzielone miejsce, w którym prowadzi się gry na automatach
128 na podstawie zatwierdzonego regulaminu, przy czym liczba zainstalowanych automatów wynosi od 3 do 50 sztuk".
129 W myśl art. 5 u.g.h.: "Prowadzenie działalności w zakresie gier liczbowych, loterii pieniężnych, gry telebingo oraz gier na automatach poza kasynem gry jest objęte monopolem państwa. (ust. 1). Monopol państwa w zakresie gier na automatach poza kasynem gry jest wykonywany w salonach gier na automatach. (ust. 1c). Wykonywanie monopolu państwa należy do Prezesa Rady Ministrów, który tworzy w tym celu jednoosobowe spółki Skarbu Państwa. (...)." (ust. 2).
130 Stosownie do art. 9 ust. 1 u.g.h.: "Warunkiem urządzania gier objętych monopolem państwa jest zatwierdzenie ich regulaminu, w tym jego każdorazowej zmiany, przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych.".
131 W myśl art. 32 ust. 1 u.g.h.: "Koncesji na prowadzenie kasyna gry udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych.".
132 Sąd wskazuje, że konsekwencje prawne naruszenia powyższych ustawowych warunków uregulowano w Rozdziale 10. omawianej ustawy, zatytułowanym "Kary pieniężne". Stosownie więc do art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h., karze pieniężnej podlega posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier
133 i w którym prowadzona jest działalność gospodarcza, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego. Według przepisu art. 89 ust. 4 pkt 3 u.g.h. wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 3
134 i 4 wynosi 100.000 zł od każdego automatu. W myśl art. 91 u.g.h., do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy O.p.
135 Odnosząc powyższe regulacje prawne do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy Sąd wskazuje w pierwszej kolejności, że bezspornie Skarżącemu,
136 jako posiadaczowi samoistnemu lokalu, w którym znajdowały się niezarejestrowane automaty do gier, i w którym prowadzona była działalność handlowa, wymierzono karę pieniężną w wysokości [...] zł. Ten stan stwierdzono w czasie ww. kontroli
137 w zakresie przestrzegania przepisów u.g.h. (eksperyment), kiedy funkcjonariusze organu I instancji ujawnili w przedmiotowym lokalu, dwa gotowe do eksploatacji automaty, co zostało udokumentowane stosownymi protokołami. W toku kontroli dokonano oględzin miejsca kontroli, oględzin rzeczy (ww. automatów) i przeprowadzono eksperyment procesowy. Na okoliczność przeprowadzonych czynności sporządzony został protokół oględzin miejsca i rzeczy z dnia [...] r. a także zarejestrowany w postaci płyty DVD-R eksperyment-doświadczenie wg plików mp4 [...], oględziny lokalu i automatów wg plików jpg od nr [...]
138 oraz opinia biegłego sądowego nr [...] dotycząca ww. automatów, które stosownym postanowieniem zostały włączone do akt rozpoznawanej sprawy.
139 Sąd wskazuje, że w ramach ustalenia stanu faktycznego dokonano ponadto przesłuchania świadka K.Sz – pracownicy Skarżącego, co zostało udokumentowane protokołem przesłuchania świadka a także dokumentami poświadczającymi fakt
140 jej zatrudnienia przez Skarżącego (umowa o pracę nr [...] z dnia [...] r. zawartej pomiędzy świadkiem a Skarżącym, porozumienie zmieniające warunki pracy i płacy
141 z dnia [...] r. oraz informacja o przejściu zakładu pracy z dnia [...] r., zgodnie z którą od dnia [...] r. w miejsce Skarżącego - pracodawcą świadka stała się Sp.k.). Pozyskano również z ZUS oświadczenie o zatrudnieniu
142 ww. świadka przez Skarżącego. Ponadto organy dokonały szczegółowych i szeroko opisanych w wydanych decyzjach ustaleń w zakresie faktu i charakteru posiadania
143 ww. lokalu, w tym w szczególności zgromadzono pozyskane od Gminy i samego Skarżącego, a także od operatora energetycznego i K.M. dokumenty dotyczące posiadania ww. lokalu, w tym w szczególności:
144 - kserokopię umowy dzierżawy nr [...] z dnia [...] r. zawartej ze Skarżącym, jako dzierżawcą przez Gminę Miasto S. - zgodnie z jej treścią Skarżący przyjął w dzierżawę część nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2 z przeznaczeniem
145 na postawienie pawilonu handlowego oraz dojście;
146 - kserokopię umowy najmu z dnia [...] r. zawartej pomiędzy Stroną
147 i Sp. z o.o. - zgodnie z nią ww. Spółka najęła od Strony [...]m2 pow. ww. lokalu;
148 - kserokopię porozumienia z dnia [...] r. zawartego przez ww. Gminę
149 ze Stroną, jako dzierżawcą oraz Spółką reprezentowaną przez Stronę jako wstępującym (zgodnie z umową od dnia [...] r. Spółka komandytowa przyjęła wszelkie prawa i obowiązki wynikające z umowy dzierżawy
150 ww. nieruchomości);
151 - kserokopię aneksu zawartego w dniu [...] r. między Stroną,
152 a K.M., jako najemcą (zgodnie z nim strony postanowiły rozwiązać łączącą
153 je umowę najmu zawartą w dniu [...] r.);
154 W ocenie Sądu z powyższych dowodów, szczegółowo opisanych w zaskarżonej decyzji, w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że w dniu [...] r. w lokalu gastronomicznym (szaszłykarni) należącej do Skarżącego funkcjonariusze organu
155 I instancji ujawnili dwa automaty do gier, włączone i gotowe do gry. W trakcie oględzin wnętrza tych automatów stwierdzono pieniądze w kwotach [...]i [...] zł. Niesporne jest przy tym, że lokal Skarżącego nie był kasynem gry z wymaganą prawem koncesją na jego prowadzenie oraz nie był salonem gier na automatach, które jest jedynym dozwolonym prawem miejscem w którym poza kasynem gry może być prowadzona działalność w zakresie gier na automatach i którego prowadzenie jest objęte monopolem państwa. Dla ustalenia charakteru technicznego zatrzymanych urządzeń, funkcjonariusze przeprowadzili czynności odtworzenia możliwości przeprowadzenia gier. Na podstawie tego eksperymentu oraz uzyskanych opinii biegłego sądowego zasadnie organy uznały, że przedmiotowe urządzenia
156 są automatami do gier losowych wg definicji zawartej w ww. przepisach u.g.h.
157 Z akt administracyjnych sprawy wynikało zatem, że w toku kontroli oraz przeprowadzonego eksperymentu jak i na podstawie opinii biegłego bezspornie ustalono cechy automatów, tj. że urządzenia te są urządzeniami elektronicznymi,
158 że można na nich prowadzić gry o wygrane pieniężne i rzeczowe (możliwość kontynuowania gier za uzyskane w grze wygrane punkty), że gry urządzane na tych automatach zawierają element losowości. Nie budzi też wątpliwości komercyjny charakter tych gier, o czym świadczy też fakt ujawnienia w automatach pieniędzy. Dodatkowo przedmiotowe automaty do gier były eksploatowane w lokalu gastronomicznym i handlowym, bez wymaganego zezwolenia/koncesji oraz nie były zarejestrowane przez naczelnika urzędu celno-skarbowego, zgodnie z art. 23a
159 ust. 1 u.g.h.
160 W związku z powyższym, Sąd uznał za prawidłowe ustalenia organów,
161 że organizowanie gier na ww. automatach było niezgodne z warunkami ustalonymi
162 w u.g.h.
163 Przechodząc w dalszej kolejności do oceny prawidłowości nałożenia
164 na Skarżącego kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 89 ust. 4 pkt 3 u.g.h., Sąd i w tym zakresie uznał rozstrzygnięcie organów za prawidłowe.
165 Przypomnieć zatem należy, że karze takiej podlega bowiem "posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego" – w tym przypadku karze podlega posiadacz zależny lokalu, na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h.
166 Zdaniem Sądu, w zaskarżonej decyzji dokonano prawidłowej oceny prawnej okoliczności związanych z przedmiotowym lokalem, przy ustaleniu, że w lokalu tym Skarżący prowadzi działalność gastronomiczną (a także handlową), zatrudniając w tym celu pracownicę, że lokal ten został przez niego wybudowany na gruncie najętym w tym celu od Gminy oraz że zawarł on umowę z operatorem energetycznym na dostawę energii elektrycznej do tego lokalu – z energii tej zasilane były też ww. automaty.
167 Wprawdzie na podstawie umowy z [...] r. Skarżący wynajął
168 Sp. z o.o. ww. [...] m2 powierzchni tego lokalu (a spółka w tym samym dniu podnajęła
169 tę powierzchnię osobie fizycznej), to jednak zasadnie organ odwoławczy uznał,
170 że przez ten fakt Skarżący nie utracił przymiotu posiadacza samoistnego omawianego lokalu, "w którym umieszczono automaty do gier".
171 Organ odwoławczy przedstawił szczegółowe uzasadnienie takiego stanowiska, które Sąd w pełni zaakceptował, nie podzielając zatem zarzutu skargi, iż przez wynajęcie [...] m2 lokalu Skarżący pozbył się władztwa nad częścią lokalu, a tym samym ta część lokalu jest przedmiotem posiadania zależnego, wobec czego Skarżący
172 nie podlega karze pieniężnej.
173 Powyższe ustalenia zaaprobowane zostały również w nieprawomocnym wyroku tutejszego Sądu z dnia 4 marca 2020 r., I SA/Sz 5/20, albowiem w ww. lokalu
174 w dniu [...] r. (a zatem [...] dni po czynnościach dokonanych w rozpoznawanej sprawie) funkcjonariusze Z. Urzędu Celno-Skarbowego
175 w S. przeprowadzili czynności procesowe ujawniając niezarejestrowane dwa automaty do gier a rozstrzygnięcia organów w tej sprawie poddane zostały kontroli tutejszego Sądu w sprawie I SA/Sz 5/20.
176 Zasadnie przy tym organ wskazał na dokonaną z dniem [...] r. zmianę przepisów u.g.h., m.in. rozszerzając katalog podmiotów podlegających karze pieniężnej za naruszenie przepisów tej ustawy. Podmiotami tymi stali się (m.in.): osoba posiadająca tytuł prawny do lokalu, czy też podmiot faktycznie władający lokalem. Potrzebę dokonania takich zmian przedstawiono w uzasadnieniu rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustawy, zawartym w druku nr [...] z dnia [...] r. Wskazano w nim właśnie,
177 że: "Projekt przewiduje rozszerzenie katalogu podmiotów podlegających karze pieniężnej za naruszenie przepisów regulujących rynek gier hazardowych. Katalog ten został rozszerzony o podmioty urządzające gry hazardowe z naruszeniem udzielonej koncesji lub zezwolenia, właściciela lokalu, podmiot posiadający tytuł prawny do lokalu lub podmiot faktycznie władający lokalem, w którym organizowane są nielegalne gry hazardowe, (...) podmioty kierujące działalnością gastronomiczną, handlową
178 lub usługową w lokalu, w którym znajdują się automaty do gier (...)".
179 W uzasadnieniu zmian wyjaśniono też, że rozszerzenie katalogu podmiotów którym będzie można nałożyć administracyjną karę pieniężna jest podyktowane tym, iż: "Liczne przypadki czerpania przez posiadacza lokalu korzyści finansowych z urządzanych
180 w nim gier na automatach skłoniły projektodawcę do wprowadzenia powyższej zmiany. Z jednej strony przepis przewiduje karanie osób bezpośrednio zaangażowanych
181 w nielegalne organizowanie gier na automatach, a z drugiej strony nie przewiduje automatycznej odpowiedzialności osób posiadających tytuł prawmy lokalu. Wskazać przy tym należy, że np. właściciel lokalu oddanego w posiadanie zależne będzie podlegał karze w przypadku zaangażowania w urządzanie nielegalnych gier
182 na automatach".
183 Powyższe potwierdza, że zamiarem ustawodawcy było wprowadzenie możliwości automatycznego nałożenia administracyjnej kary pieniężnej
184 m.in. na podmiot faktycznie władający lokalem w którym zastano automaty do gier,
185 pod warunkiem, że władający lokalem prowadzi w nim działalność gastronomiczną, handlową lub usługową. W tym przypadku nie ciąży już na organach obowiązek dowodzenia "urządzania" gier na automatach.
186 Odnosząc się do zawartego w przepisie art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. - który nakłada na organ obowiązek wymierzenia na posiadacza samoistnego lokalu kary pieniężnej
187 – zastrzeżenia "o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego", uznać należy,
188 że przedmiotem takiego posiadania zależnego ma być "cały lokal" a nie wydzielona jego część, a tym bardziej fragment jego powierzchni – jak w rozpoznawanej sprawie. Wprawdzie przepisy u.g.h. nie definiują pojęcia "lokalu", jednak niewątpliwie
189 – odwołując się tu do uregulowań prawa cywilnego, lokal jest "rzeczą", a zatem budynkiem lub wyodrębnioną fizycznie (przegrodami budowlanymi) jego częścią. Używając tego pojęcia (lokal) w przepisach u.g.h. ustawodawca dookreślił,
190 że przepisy te dotyczą "lokalu, w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa". Nie powinno więc też budzić wątpliwości, że taki lokal stanowi budynek lub jego wyodrębnioną w ww. sposób część. Lokal taki nie traci więc tego charakteru – wyodrębnionego fizycznie miejsca, w którym prowadzona jest ww. działalność gospodarcza, w sytuacji, gdy korzystając z zasady swobody umów posiadacz lokalu udostępni (podnajmie, użyczy) fragment jego powierzchni innej osobie do używania. Posiadacz lokalu (samoistny albo zależny) w takiej sytuacji nie utraci więc "posiadania lokalu", w którym prowadzona jest ww. działalność gospodarcza. Zgodnie bowiem z art. 336 K.c., posiadanie jest "władaniem rzeczą", a takie władanie przejawia
191 się w podejmowaniu czynności wskazujących na to, że posiadacz traktuje rzecz (lokal) jako pozostającą w jego sferze swobodnej dyspozycji (por. wyrok WSA w Szczecinie
192 z dnia 4 marca 2020 r., I SA/Sz 4/20).
193 Tym samym, skoro niesporne jest w sprawie, że Skarżący był posiadaczem samoistnym przedmiotowego lokalu gastronomicznego, to nie utracił tego przymiotu przez wynajęcie innej osobie [...] m2 powierzchni lokalu, bowiem nie wynajął "lokalu gastronomicznego" ani jego wyodrębnionej fizycznie części, stanowiącej nadal "lokal" gastronomiczny, handlowy lub usługowy. Skarżący nadal więc pozostał samoistnym posiadaczem lokalu, w którym prowadzona była działalność gastronomiczna
194 jak i handlowa, nie została zatem spełniona ww. ustawowa przesłanka wydania tego lokalu w posiadanie zależne, zwalniająca posiadacza samoistnego od sankcji, przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h.
195 Zasadnie zatem uznał organ odwoławczy, że pomimo zapisów § 2 pkt 2 umowy najmu z [...] r., zawartej pomiędzy Skarżącym a ww. spółką z o.o.,
196 nie stwierdzono aby najemca części lokalu (a w istocie fragmentu jego powierzchni) dysponował nim swobodnie jak posiadacz i sprawował nad nim samodzielne władztwo. Przeciwnie, skoro to pracownica Skarżącego otwierała i zamykała lokal, brak jest podstaw do twierdzenia, że to inny podmiot sprawował samodzielne władztwo
197 nad lokalem. Władztwo Skarżącego nad lokalem potwierdza też ww. umowa zawarta przez niego z operatorem energetycznym o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej dla tego lokalu. Z kolei fakt, że zajęte urządzenia do gier stały
198 w ogólnodostępnym dla klientów pomieszczeniu pod ścianą i nie były w żaden sposób wydzielone, oddzielone trwałymi ścianami od części handlowo-gastronomicznej z której korzystali klienci lokalu, nie pozwala na stwierdzenie, że najemca tej powierzchni lokalu samodzielnie władał lokalem.
199 Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że zasadnie organ odwoławczy stwierdził, że to Skarżący, jako posiadacz samoistny lokalu, podlega omawianej karze pieniężnej.
200 Przechodząc zatem do pozostałych zarzutów skargi, Sąd i w tym zakresie uznał stanowisko Skarżącego za bezzasadne.
201 Sąd zauważa jednak, że w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisu
202 art. 210 § 1 pkt 4 O.p. poprzez wydanie przez organ I instancji decyzji bez wskazania podstawy prawnej nałożonej na Stronę kary pieniężnej wyrażającej się we wskazaniu numerów artykułu aktu prawnego z pomięciem wskazania tego aktu prawnego,
203 w którym te artykuły mają być zamieszczone, jest wprawdzie formalnie zasadny. Sąd wskazuje jednakże, że zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) oraz pkt 2 P.p.s.a. podstawę do wyeliminowania zaskarżonego aktu z obrotu prawnego stanowią tylko takie naruszenia przepisów postepowania, które stanowią podstawę wznowienia postępowania administracyjnego albo które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy bądź też zachodzą przyczyny nieważności aktu prawnego wynikające z właściwych przepisów. Powyższe, w ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie miało jednak miejsca zaś sam Skarżący nie wskazuje w jaki sposób naruszenie takie mogło wpłynąć na sposób rozstrzygnięcia sprawy w zaskarżonej decyzji.
204 Tym samym Sąd nie podzielił też zarzutu naruszenia art. 210 § 1 pkt 4 O.p.
205 w ww. zakresie.
206 Odnosząc się w dalszej kolejności do zarzutu wykorzystania w postępowaniu
207 w sprawie wymierzenia kary określonej w u.g.h. dokumentów wytworzonych
208 i zgromadzonych w toku przeprowadzonego z naruszeniem prawa prowadzonego przez Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego postępowania przygotowawczego oraz poprzedzających go czynności procesowych zrealizowanych
209 [...] r. w ww. lokalu Skarżącego, Sąd uznał że w zaskarżonej decyzji organ prawidłowo wyjaśnił, że możliwość wykorzystania w prowadzonym postępowaniu podatkowym materiałów zgromadzonych w toku postępowania przygotowawczego została przewidziana w art. 181 O.p. W ocenie Sądu nie ma żadnych podstaw,
210 aby kwestionować wartość przeprowadzonego przez funkcjonariuszy organu I instancji eksperymentu czy też dowodów zgromadzonych przed wszczęciem postępowania
211 w rozpoznawanej sprawie, tym bardziej skoro zostały one włączone do akt niniejszej sprawy stosownym postanowieniem organu. Należy bowiem zauważyć,
212 że w postępowaniu prowadzonym przez organy obowiązuje zasada otwartego katalogu środków dowodowych, dopuszczająca jako dowód wszystko, co może przyczynić
213 się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem - art. 180 § 1 O.p. W myśl tego przepisu, dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz innego rodzaju dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwo skarbowe
214 lub wykroczenia skarbowe. Niewątpliwie funkcjonariusze organu I instancji przeprowadzili czynności obejmujące oględziny miejsca, przeszukanie oraz oględziny rzeczy, co udokumentowane zostało ww. protokołem, natomiast w przypadku eksperymentu procesowego, także nagraniem video. Czynności te przeprowadzone zostały w trybie postępowania karnego skarbowego.
215 Nadto, wykorzystanie akt postępowania karnego-skarbowego w przedmiotowym postępowaniu nastąpiło po wyrażeniu zgody przez organ postępowania przygotowawczego. Uznać należy, że organ prowadząc postępowanie administracyjne
216 z wykorzystaniem akt z innego postępowania nie ma podstaw do negowania wytworzonych w jego toku dokumentów oraz zastosowanych w nim przepisów karnych skarbowych. W sytuacji powzięcia zastrzeżeń co do czynności podjętych
217 w postępowaniu przygotowawczym ustawodawca przewidział możliwość wnoszenia środków zaskarżenia, np. poprzez wniesienie skargi na prawidłowość działań podejmowanych przez organy karne skarbowe. Z możliwości takiej Skarżący
218 - w postępowaniu karnym skarbowym prowadzonym w przedmiocie ujawnienia w dniu [...] r. automatów do gier - jako osoba w lokalu której dokonano ujawnienia automatów, nie wnosił środków zaskarżenia. Jak wyjaśnił organ, wnosił je inny podmiot lecz zażalenie wniesione na postanowienie prokuratora o zatwierdzeniu przeszukania
219 i zatrzymania rzeczy nie zostało uwzględnione przez Sąd Rejonowy
220 [...] w S..
221 Sąd wskazuje również, że ukaranie posiadacza samoistnego czy też zależnego lokalu, wymaga przeprowadzenia postępowania, w którym organy samodzielnie mogą
222 i muszą ustalić ustawowe przesłanki nałożenia takiej kary. W tym zakresie mogą korzystać z wszelkich środków dowodowych, a ich ustalenia są samodzielne. Stanowisko to zostało potwierdzone na gruncie postępowań w przedmiocie urządzania gier hazardowych bez stosownego zezwolenia (por. wyrok NSA z 24 września 2015 r.,
223 II GSK 1788/15). Orzecznictwo, w tym zakresie pozostaje aktualne na gruncie spraw prowadzonych na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 u.g.h.
224 W ocenie Sądu organy rzetelnie zebrały wystarczający (pełny) materiał dowodowy, dokonały jego wnikliwej oceny (rozpatrzenia) akcentując jego wzajemną koherentność i wykazały przesłanki zastosowania przepisów u.g.h., zawierając stosowne rozważania wyjaśniające wszelkie istotne kwestie w uzasadnieniach decyzji. W szczególności organy wskazały w uzasadnieniu decyzji przesłanki ustalenia losowego charakteru gier prowadzonych na spornym urządzeniu, okoliczności urządzania gier na niezarejestrowanych urządzeniach, a także, że Skarżący
225 był posiadaczem samoistnym lokalu, w którym to urządzenia zostały umieszczone. Organy prawidłowo również wskazały charakter działalności prowadzonej przez Skarżącego w ww. lokalu, tj. działalność gastronomiczna i handlowa.
226 Jednocześnie należy podkreślić, że przeprowadzony przez organy wywód
227 w przedmiocie oceny zebranych dowodów był, zdaniem Sądu, w pełni logiczny
228 i nie nosił cech dowolności. Sąd podzielił, w tym zakresie, argumentację organów, która w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego była w pełni uzasadniona
229 i nie wykraczała poza ramy swobodnej oceny dowodów. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez organy na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budziła wątpliwości.
230 Z wyrażonej w art. 191 O.p. zasady swobodnej oceny dowodów wynika, że organ podatkowy - przy ocenie stanu faktycznego - nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartość poszczególnych dowodów. Organ ten, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności
231 na inne. Wyciągnięte w sprawie wnioski są logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione. Zaskarżone decyzje zawierają pełne uzasadnienie faktyczne i prawne. Poszczególne dowody poddano szczegółowej analizie i ocenie, dowody zostały także ocenione we wzajemnej łączności.
232 Nie zmienia więc tej oceny zarzut braku powiadomienia Skarżącego (a nie jego pracownika zatrudnionego w lokalu) o zamiarze przeprowadzenia przeszukania lokalu "przed rozpoczęciem czynności" lub sporządzenia "protokołu oględzin miejsca i rzeczy" pismem komputerowym a nie odręcznym – a taka forma dokumentu wskazuje,
233 że nie został on sporządzony w trakcie przeprowadzanych czynności. Jak wskazano powyżej, czynności te były czynnościami postępowania przygotowawczego i podlegały weryfikacji w trakcie tego postępowania, natomiast Skarżący nie wykazał, w jaki sposób uchybienia powyższe mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
234 Odnosząc się natomiast do zakresu obowiązków ww. pracownicy Skarżącego, Sąd wskazuje, że organy zakres ten znały i nie kwestionowały go, przeprowadziły bowiem dowody zarówno z dokumentów dotyczący zatrudnienia ww. pracownicy
235 jak i dowód z jej zeznań. Sad wskazuje, że powyższe fakty w żaden sposób nie mogły mieć wpływu na zniesienie odpowiedzialności Skarżącego jako posiadacza samoistnego lokalu, gdyż to nie zakres czynności wykonywanych przy automatach
236 był przedmiotem oceny, a charakter posiadanego przez Skarżącego prawa do lokalu wraz z ustaleniem osób którym to prawo przysługiwało.
237 W ocenie Sądu, organ odwoławczy dokonał również prawidłowej oceny argumentów i dowodów przedstawianych przez Skarżącego. Postępowanie to zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie do tych organów, które udzielały Skarżącemu niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa pozostających
238 w związku z przedmiotem tego postępowania. Organy podatkowe wyjaśniły
239 też Skarżącemu zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy.
240 Reasumując zdaniem Sądu, nie doszło do naruszenia ogólnych zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady prawdy materialnej i kompletności materiału dowodowego. Uznać więc należy, że przeprowadzone postępowanie w pełni odpowiada wymogom wynikającymi z art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1,
241 art. 191, art. 192 i art. 197 § 1 O.p.
242 Przytoczone orzeczenia sądów administracyjnych dostępne
243 są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
244 Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.
Powołane przepisy
- Kodeks cywilny, art. 336
- Ordynacja podatkowa, art. 120
- Ordynacja podatkowa, art. 121 (§ 1)
- Ordynacja podatkowa, art. 180 (§ 1)
- Ordynacja podatkowa, art. 181
- Ordynacja podatkowa, art. 187 (§ 1)
- Ordynacja podatkowa, art. 191
- Ordynacja podatkowa, art. 192
- Ordynacja podatkowa, art. 197 (§ 1)
- Ordynacja podatkowa, art. 210 (§ 1)
- Ordynacja podatkowa, art. 233 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
Cytowane w
Cytowane w 1 orzeczeniu.