Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 listopada 2018 r., II SA/Sz 1167/18

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 listopada 2018 r., II SA/Sz 1167/18

Sentencja

1 Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jej skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia oraz ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość p o s t a n a w i a: 1/ odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2/ ustanowić adwokata.

Uzasadnienie

2 We wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata K. B. podała, że ma [...] lat, jest osobą starszą, samotną i bardzo schorowaną. Choruje na [...]. Z uwagi na chorobę [...] musi stosować specjalną dietę lekkostrawną bez konserwantów i ulepszaczy. Powyższe powoduje, że nie stać jej na pomoc profesjonalnego pełnomocnika i opłaty sądowe.

3 Wnioskodawczyni jest właścicielką mieszkania o powierzchni [...] i wartości ok. [...] zł do kapitalnego remontu oraz właścicielką [...] części nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha wartości ok. [...] zł będącej przedmiotem wywłaszczenia. Na dzień złożenia wniosku dysponuje oszczędnościami w wysokości [...] zł, a jej miesięczny dochód stanowi emerytura w wysokości [...] zł. Miesięczne stałe wydatki i zobowiązania to opłaty za mieszkanie – [...] zł, media – [...] zł, ubezpieczenia – [...] zł, leki – [...] zł, wizyty lekarskie – [...] zł. Pozostała kwota jest przeznaczana na zakup żywności (z uwzględnieniem specjalnej diety), środki czystości, odzież, obuwie, okazjonalnie sprzęt AGD, ewentualnie naprawy związane z eksploatacją.

4 Oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, referendarz sądowy zważył:

5 Należy przede wszystkim wyjaśnić, że prawo pomocy jest szczególną instytucją procesową, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Stanowi ono realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.).

6 Instytucję prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym regulują przepisy zawarte w rozdziale 3, działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).

7 Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

8 Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Prawo pomocy może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych.

9 Przy tym należy zaznaczyć, że ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. ciąży na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa.

10 W niniejszej sprawie skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Koszty sądowe na obecnym etapie postępowania stanowi wpis od skargi w wysokości 200 zł, przy czym skarżąca jest również obowiązana do uiszczenia wpisu w takiej samej wysokości w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1166/18. Zatem należy zbadać, czy wykazała, że uiszczenie przez niej kwoty 200 zł w niniejszej sprawie oraz 200 zł w pozostałej spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego.

11 W ocenie referendarza sądowego, mając na uwadze całokształt przedstawionych okoliczności, skarżąca powyższego nie wykazała.

12 Ze złożonych przez wnioskodawczynię oświadczeń wynika, że prowadzi ona samodzielne gospodarstwo domowe, dysponuje miesięcznie stałym dochodem wynoszącym [...] zł. przy niezbędnych kosztach utrzymania kształtujących się na poziomie ok. [...] zł (opłaty za mieszkanie, media, leki, wizyty lekarskie) plus wydatki ponoszone na zakup żywności.

13 Mając na uwadze powyższe okoliczności należało stwierdzić, że posiadanie przez skarżącą stałego dochodu w wysokości [...] zł netto miesięcznie oraz dysponowanie oszczędnościami w kwocie [...]zł w zestawieniu z wykazanymi miesięcznymi kosztami utrzymania pozwalają na uznanie, że jest ona w stanie uiścić koszty sądowe w niniejszej sprawie.

14 Nie ulega jednak wątpliwości, że w aktualnym stanie dochodów i wydatków skarżąca nie byłaby w stanie ustanowić pełnomocnika z wyboru. Dlatego starszy referendarz sądowy stwierdził, że zachodzą przesłanki do przyznania K. B. adwokata z urzędu.

15 Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.