Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 stycznia 2013 r., IV SA/Po 393/11

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 stycznia 2013 r., IV SA/Po 393/11

Sentencja

1 Dnia 8 stycznia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku E. S. i M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. i E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie

2 E. S. i M. S. (dalej – odpowiednio: skarżący/wnioskodawca, skarżąca/wnioskodawczyni i skarżący/wnioskodawcy) złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosków skarżący podali, że wnioskodawczyni utrzymuje się z renty chorobowej z ZUS w wysokości [...],00 zł miesięcznie, wnioskodawca jest trwale niezdolny do pracy do dnia 31 maja 2015 r. i nie jest zarejestrowany w urzędzie pracy jako bezrobotny, nie podejmuje też żadnych prac sezonowych, ani dorywczych, odmówiono mu również przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Wnioskodawca w marcu 2011 r. przeszedł silne zapalenie trzustki, w czerwcu 2011 r. przeszedł operację chirurgiczną trzustki, we wrześniu 2011 r. wymianę protez udrażniających drogi żółciowe, zdiagnozowano następnie u niego złośliwy nowotwór żołądka i w październiku 2011 r. przeszedł również operację żołądka. Wnioskodawca leczy się nadal i miesięcznie na leki potrzebuje ok. 300 zł. Miesięczne koszty utrzymania się obojga skarżących wynoszą ok. [...] zł. Opisując swą sytuację materialną skarżący wskazali, że posiadają wspólny (z racji wspólności małżeńskiej) majątek, w skład którego wchodzi wiatrak przydomowy będący przedmiotem postępowania. Źródłem utrzymania skarżących jest renta skarżącej w wysokości ok. [...],00 zł. Skarżącego finansowo wspiera córka. Własnością wspólną skarżących jest nieruchomość budynkowa (dom o pow. 108 m2) oraz działki nr [...],[...]oraz [...] w miejscowości N. S., ul. [...].

3 Zarządzeniem z dnia 4 września 2012 r. Referendarz sądowy wezwał skarżących, celem doprecyzowania sytuacji finansowej skarżących, do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy (k. 344 akt sądowych).

4 W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przedłożyli potwierdzenie odbioru świadczenia z ZUS przez skarżącą; decyzję podatkową z dnia 1 lutego 2012 r.; kserokopię rachunków za energię elektryczną; harmonogram spłat kredytu; wyciąg z rachunku bankowego skarżących; wyciąg z rachunków informatycznych B. R.

5 Postanowieniem z dnia 25 września 2012 r. r. Referendarz sądowy odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy.

6 W ustawowo przewidzianym terminie skarżący złożyli sprzeciw od powyższego postanowienia. W sprzeciwie zarzucili bezpodstawne przyjęcie, iż skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy przedstawili jedynie ogólne twierdzenie o trudnej sytuacji finansowej; bezpodstawne przyjęcie, że skarżący nie wyjaśnili w pełni swojej sytuacji finansowej poprzez nieujawnieni wszystkich danych dotyczących sytuacji materialnej i finansowej córki B. R.; bezpodstawne uznanie za niewiarygodne oświadczenia dotyczącego rzeczywistego dochodu córki B. R., uzyskiwanego z działalności gospodarczej; bezpodstawną interpretację wątpliwości na niekorzyść skarżących. Pełnomocnik skarżących, na poparcie wymienionych zarzutów, podniósł iż skarżący przedłożyli na wezwanie Sądu szereg dokumentów, a zatem wskazali wszystkie dane dotyczące ich sytuacji materialnej i to w sposób szczegółowy. Pełnomocnik skarżących podniósł również, iż referendarz nie miał podstaw do odmówienia wiarygodności dokumentacji przedstawionej przez skarżących, jak również uznać, że o dobrej sytuacji materialnej skarżących świadczy samo posiadanie dużego domu.

7 Wskutek wniesienia sprzeciwu orzeczenie referendarza to utraciło moc. Mając zatem na względzie treść art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.), sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlegała rozpoznaniu przez Sąd.

8 Postanowieniem z dnia 16 października 2012 r. sygn. akt IV SA/Po 393/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił przyznania prawa pomocy skarżącym. Postanowienie to zostało następnie uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 listopada 2012 r. sygn. akt II OZ 1017/12.

9 Zarządzeniem z dnia 27 listopada 2012 roku (k. 418 akt administracyjnych) Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał skarżących do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez:

10 * szczegółowe wykazanie w jakim stopniu pogorszyła się sytuacja finansowa wnioskodawców na przestrzeni okresu VI 2011 -XI 2012,

11 * podanie w jakiej wysokości obecnie Skarżący ponoszą koszty miesięcznego utrzymania wspólnego gospodarstwa domowego z rozbiciem na poszczególne wydatki (czynsz, ogrzewanie, woda, gaz, energia elektryczna, koszty leczenia i zakupu leków, wyżywienie, telefon stacjonarny i komórkowy, abonament RTV, środki czystości, ubezpieczenie itp.) oraz z jakich środków koszty te ponoszą z rozbiciem na poszczególne miesiące z okresu od VIII 2011 do XI 2012,

12 złożenie odpisów kont bankowych, lokat, rachunków bankowych z ostatnich 6-ciu miesięcy należących do Skarżących oraz B. R.,

13 podanie czy B. R. pozostaje ze Skarżącymi we wspólnym gospodarstwie domowym i czy partycypuje w kosztach miesięcznego utrzymania z rozbiciem na poszczególne wydatki oraz czy B. R. otrzymuje jakieś dodatkowe dochody (np. alimenty, prace dorywcze),

14 podanie czy Skarżący bądź osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym korzystają z pomocy opieki społecznej -jeśli tak to z jakiej i od jakiego czasu (odpisy decyzji),

15 - przesłanie kopii umowy kredytowej wiatraka prądotwórczego wraz z harmonogramem obecnych spłat i podaniem kto uiszcza raty kredytowe.

16 W odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia 17 grudnia 2012 r. pełnomocnik skarżących złożył "dokumenty w przedmiocie zmiany sytuacji skarżącego od czasu rozpoznania ostatniego wniosku o przyznanie prawa pomocy" w szczególności pismo skarżących opisujące ich sytuację życiowa i materialną oraz informacje o wydatkach w gospodarstwie domowym skarżących, jak również: informacje o kredycie mieszkaniowym wraz z harmonogramem spłat, umowę kredytu konsumenckiego preferencyjnego związanego z ochroną środowiska (Nr [...], historię rachunku bankowego (nr [...]) potwierdzenie obioru świadczeń z ZUS dla skarżącej i skarżącego, plik dokumentów związanych ze stanem zdrowia skarżącego (bez recept i rachunków za leczenie i leki), faktury VAT za energię elektryczną i świadczenia usług dystrybucji, upomnienie z Urzędu Gminy i Miasta(nr [...]), faktury wystawione przez wielobranżowe P. K. S. z o.o., historię rachunku bankowego (nr [...], klient Firma Handlowa "R." B. R.), decyzję z dnia [...] października 2012 r. nr [...] o przyznaniu prawa do świadczeń rodzinnych, księgi rachunkowe F.H. "R." B. R., dokumenty dostawy wyrobów węglowych, historie rachunku bankowego (nr [...], klient B. R.).

17 Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył co następuje:

18 Sąd stwierdza, iż zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm., dalej - p.p.s.a) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, zaś prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 i 3 p.p.s.a.).

19 A zatem prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sadowych przyznaje się, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nie można zapominać, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 p.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności.

20 Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.

21 Zgodnie z art. 165 ppsa postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przepis ten możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie warunkuje i uzależnia od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Przykładem zmiany okoliczności faktycznych sprawy są m.in. wypadki składania przez strony dodatkowych zaświadczeń o ich sytuacji materialnej w sprawach o przyznanie prawa pomocy. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie. Jeżeli zatem po wydaniu postanowienia niekończącego postępowania w sprawie zgłoszono ponownie wniosek dotyczący tej samej kwestii, wniosek taki podlega rozpoznaniu, a w razie niestwierdzenia zmiany okoliczności - podlega oddaleniu. Należy podkreślić, że bez zmiany okoliczności sprawy sąd nie może zmienić lub uchylić swego postanowienia, nawet gdyby doszedł do wniosku, że jego poprzednia ocena tych okoliczności była błędna (por. postanowienie SN z dnia 10 listopada 1970 r., II CZ 139/70, OSPiKA 1971, z. 10, poz. 178; Dauter Bogusław, Komentarz do art. 165 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [w:] Dauter Bogusław, Gruszczyński Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. LEX, 2011)

22 W postępowaniu wywołanym kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy sądy nie zajmują się już ponowną oceną tych samych okoliczności i argumentów, co przy rozpatrywaniu pierwszego wniosku. Ich zadanie sprowadza się do porównania sytuacji zakreślonej w dwóch wnioskach, następnie oceny, czy nastąpiła istotna zmiana okoliczności, a w przypadku pozytywnej odpowiedzi na to pytanie do zdecydowania, czy zmiana ta uzasadnia zmianę prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie (por. Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2012 r. sygn. akt II FZ 282/12 LEX nr 1137785).

23 Bezwzględnym warunkiem weryfikacji orzeczenia prawomocnego w przypadku postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez zainteresowanego, że okoliczności dla rozstrzygnięcia istotne - a więc sytuacja materialna - uległy zmianie na tyle ważkiej, że uzasadniają one zmianę orzeczenia prawomocnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2012 r. sygn. akt II FZ 176/12 LEX nr 1137692, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2011 r. sygn. akt I OZ 908/11 LEX nr 1149644, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 września 2010 r. Sygn. akt II OZ 838/10 LEX nr 743927, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2008 r. sygn. akt I FZ 298/08 LEX nr 527820)

24 Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia wydanego w zakresie prawa pomocy zmiana okoliczności sprawy musi być oceniana w kontekście przesłanek, które legły u podstaw postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, a którego zmiany domaga się strona.

25 Z konstrukcji przepisu art. 246 § 1 p.p.s.a. wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zawsze zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, dodatkowo strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie sądu dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący, chcąc skorzystać z prawa pomocy, powinien bowiem liczyć się z koniecznością udzielania wszelkich wyjaśnień odnoszących się do jego sytuacji materialnej oraz członków jego rodziny, a także udokumentowania podnoszonych we wniosku okoliczności. (por. Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 125/12 LEX nr 1120734)

26 Skarżący nie może zatem skutecznie kwestionować prawidłowości postanowienia o odmowie zmiany postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, jeżeli nie zastosował się do wezwania sądu o uzupełnienie niezbędnych danych przedstawionych we wniosku o zmianę postanowienia. (por. Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2010 r. sygn. akt I GZ 365/10 LEX nr 741362)

27 Na tle powyższego należy wskazać, iż postanowieniem z dnia 20 września 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 393/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił skarżącym przyznania prawa pmocy i postanowieniem tym jest związany. W ocenie Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługiwał na uwzględnienie, albowiem skarżący nie wyjaśnili w pełni sytuacji finansowej. Zdaniem Sądu zwłaszcza sytuacja finansowa córki skarżących nie została wyjaśniona. Wnioski płynące z oświadczeń wnioskodawców wskazywały, iż ich córka oprócz kosztów własnego utrzymania, prowadząc wspólne z wnioskodawcami gospodarstwo domowe, w całości pokrywa koszty należących do skarżących telefonów ([...]zł.), środków czystości, ubezpieczenia skarżących, koszty leczenia i zakupu leków (ok. [...] zł.), zakupu żywności dla skarżących ([...] zł.). Dodatkowo partycypuje w znacznej części w kosztach ogrzewania domu (ok. [...] zł. za sezon grzewczy) i opłaca za skarżących koszty związane z umową kredytu, której nie jest stroną. Sąd stwierdził, iż konfrontacja wysokości deklarowanego dochodu córki wynoszącego średniorocznie [...]zł oraz wysokości pomocy udzielanej skarżącym przez ich córkę (prowadzącą wspólne ze skarżącymi gospodarstwo domowe), prowadzi do wniosku, iż oświadczenia co do wysokości rzeczywistego dochodu córki B. R., uzyskiwanego przez nią z prowadzonej działalności gospodarczej, są niewiarygodne. Wysokość tej pomocy znacznie przekraczała wysokość uzyskiwanego przez nią dochodu. W konsekwencji Sąd uznał, że wnioskodawcy nie ujawnili wszystkich danych dotyczących sytuacji materialnej i finansowej córki, przedstawiając tylko takie informacje, które miały świadczyć o tym, że jej sytuacja podobnie jak sytuacja samych skarżących jest zła i uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Podkreślono, że przyznanie prawa pomocy jest możliwe wyłącznie w przypadku wyczerpującego i wiarygodnego przedstawienia informacji w zakresie wysokości dochodów i wydatków ponoszonych na konieczne utrzymanie, a także pełnej informacji o stanie rodzinnym i możliwościach płatniczych osób wspólnie zamieszkujących. Zestawienie tych wielkości umożliwia stwierdzenie, czy skarżących stać na poniesienie kosztów sądowych i czy są w stanie zrezygnować z pewnych wydatków w celu uiszczenia opłaty sądowej.

28 Sąd wskazał także, iż zarzut pełnomocnika skarżących przeciwko orzeczeniu Referendarza, a dotyczący "braku w treści postanowienia referendarza sądowego pouczenia dotyczącego możliwości zaskarżenia przedmiotowego postanowienia" jest całkowicie chybiony. A to z tego względu, iż odpis postanowienia został doręczony ustanowionemu przez skarżących profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżących. Zgodnie zaś z art. 6 ppsa Sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. W konsekwencji zatem występowania w sprawie profesjonalnego pełnomocnika pouczenie o przysługujących środkach zaskarżenia nie było wymagane.

29 Reasumując, skoro skarżący nie przedstawili żądanych dokumentów i informacji, słusznie Sąd pierwszej instancji uznał, że możliwości majątkowe wnioskodawców nie zostały przez nich wykazane, co z kolei uniemożliwiało sądowi merytoryczną ocenę wniosku i - w tym stanie rzeczy - wniosek podlegał oddaleniu.

30 Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 listopada 2011 roku sygn. akt II OZ 1052/11 oddalił zażalenie na to postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podniósł: "Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Należy podnieść przy tym, iż jeżeli w ocenie Sądu oświadczenie strony zawarte we wniosku okazałoby się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budziłoby wątpliwości to zgodnie z art. 255 powołanej wyżej ustawy strona na wezwanie Sądu jest obowiązana złożyć, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie Sąd z tego uprawnienia skorzystał wzywając skarżących do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy celem doprecyzowania ich sytuacji finansowej. W związku z powyższym powstała wątpliwość co do wysokości osiąganego dochodu przez córkę skarżących pozostającą z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym. Jak bowiem wynika z wniosku o przyznanie prawa pomocy córka skarżących osiąga dochód z prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości [...]zł rocznie tymczasem z oświadczenia skarżących, nadesłanego na wezwanie Sądu, wynika, że ich córka w całości pokrywa koszty należących do skarżących telefonów ([...]zł.), środków czystości, ubezpieczenia skarżących, koszty leczenia i zakupu leków (ok. [...] zł.), zakupu żywności dla skarżących ([...] zł.). Partycypuje w znacznej części w kosztach ogrzewania domu (ok. [...] zł. za sezon grzewczy) i opłaca za skarżących koszty związane z umową kredytu. W związku z powyższym Sąd I instancji powziął uzasadnioną wątpliwości co do wiarygodności oświadczeń skarżących w zakresie dochodów osiąganych przez ich córkę. Powyższe powoduje, nie było możliwe ustalenie rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawców, co skutkować musiało odmową przyznania prawa pomocy. Za nieuzasadniony należy uznać zarzut, że Sąd zinterpretował wątpliwości w tym zakresie na niekorzyść skarżących skoro to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wiarygodnego wykazania, że znajduje się w sytuacji kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy. W sprawie niniejszej skarżący tego nie wykazali z przyczyn, o których była mowa wyżej. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest również to, że skarżący wykonali wezwanie Sądu do doprecyzowania ich sytuacji finansowej skoro oświadczenia skarżących zostały poddane pod wątpliwość Sądu I instancji co do ich wiarygodności."

31 Sąd w niniejszym składzie nie ma zatem wątpliwości co do tego, że ustalenie rzeczywistej sytuacji materialnej skarżących nie było możliwe z przyczyn leżących po ich stronie. Nie jest zatem możliwe zestawienie ówczesnej sytuacji materialnej skarżących z ich sytuacją materialną w dniu składania kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, a to z tego względu, że ówczesna sytuacja materialna skarżących, z przyczyn leżących po ich Stronie nie była po prostu Sądowi znana. Nawet zatem gdyby zaistniała zmiana okoliczności faktycznych powodująca, że na przestrzeni tego okresu czasu (między dwoma wnioskami) zmieniła się sytuacja materialna skarżących potencjalnie mogąca wpłynąć na możliwość przyznania im prawa pomocy, to Sąd nie ma możliwości ich skonfrontowania. Nadal zas pozostaje związany swoim wcześniejszym postanowieniem o odmowie przyznania prawa pomocy (z dnia 20 września 2011 r.).

32 Abstrahując jednak nawet od powyższego Sąd stwierdza, że Skarżący - reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika - nie uprawdopodobnili w toku postępowania, ani tym bardziej nie wykazali, żadnych nowych okoliczności sprawy, które mogłyby uzasadniać zmianę oceny wyrażonej w postanowieniu WSA o odmowie przyznania prawa pomocy w postanowieniu z 20 września 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 393/11, potwierdzonej w postanowieniu NSA z 4 listopada 2011 r. II OZ 1052/11.

33 Zwłaszcza sytuacja finansowa córki skarżący nie została wyjaśniona. Wnioski płynące z oświadczeń wnioskodawców wskazują, iż ich córka "w zasadniczej mierze" pomaga skarżącym we współfinansowaniu kredytu zaciągniętego na poczynienie inwestycji objętej postępowaniem (elektrownia wiatrowa). Należy wskazać, iż uprzednio skarżący (wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy) wskazywali na odmienny sposób partycypowania córki w wydatkach skarżących. Sąd nie neguje co do zasady możliwości zmiany w tym zakresie, jednak nadal stoi na stanowisku, że dochody, ustalone według oświadczenia i dokumentów przedstawionych przez skarżących, nie korespondują z wydatkami B. R., ponieważ je przewyższają. Skarżąca jednocześnie pomaga rodzicom, wychowuje dwie córki i utrzymuje się z niskodochodowej (według przedstawionych dokumentów i oświadczeń znajdujących się w aktach sprawy) działalności gospodarczej. Skarżący nieścisłości tych nie wyjaśnili. Za niewystarczające należy uznać określenia "w zasadniczej mierze". Sąd stwierdza, iż konfrontacja wysokości deklarowanego dochodu córki skarżących oraz wysokości pomocy udzielanej skarżącym przez ich córkę (prowadzącą wspólne ze skarżącymi gospodarstwo domowe), prowadzi do wniosku, iż oświadczenia co do wysokości rzeczywistego dochodu córki B.R., uzyskiwanego przez nią z prowadzonej działalności gospodarczej, są niewiarygodne. Taki jednoznaczny wniosek nasuwa się po konfrontacji oświadczenia w przedmiocie wysokości dochodów B. R. (k. 348 akt sądowych), oświadczenia o pomaganiu przez nią skarżącym w spłacie kredytu zaciągniętego na realizację inwestycji będącej przedmiotem niniejszego postępowania (raty oscylują wokół kwoty [...]zł), wyciągów z rachunków bankowych załączonych do akt. Sąd zauważa również, że B. R. nie jest stroną umowy kredytowej dotyczącej Inwestycji będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Są zaś nimi m.in. A. S. oraz T.S.. O ile A. S. posiada miejsce zamieszkania odmienne aniżeli skarżący, o tyle T. S. – według treści oświadczeń w umowie kredytu (k. 159 akt sądowych) zamieszkuje pod tym samym adresem. Skarżący nie wskazali, w jakim stopniu partycypuje w spłacie kredytu ani w opłatach za lokal, w którym – według oświadczenia zawartego w umowie – zamieszkuje. Należy dodać, że córka skarżących opłaca również polisę na życie w P. S.A., a także posiada kartę kredytową (k. 179 akt sądowych). Sąd zauważył również, że w między czasie, pomiędzy kolejnymi wnioskami o zwolnienie od kosztów sądowych, zmienił się stan posiadania – własności skarżących. W pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazali bowiem, iż są właścicielami działek: [...],[...],[...],[...]oraz [...], podczas gdy, na dzień składania wniosku podlegającego obecnie rozpoznaniu, wykazali własność jedynie dz.: [...],[...]i [...]w miejscowości N. S., ul. [...]. Nie zostało wyjaśnione i nie wynika z akt sprawy, dlaczego nie są już właścicielami dwóch spośród wskazanych działek.

34 Kolejne wezwanie skarżących do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy (zarządzenie z dnia 27 listopada 2012 r.) nadal nie spowodowało, iż sytuacja majątkowa skarżących (już po orzeczeniu z dnia 20 września 2011 r.) została wyjaśniona. Nadesłane dokumenty nie rozwiewają ujawnionych i wskazanych stronie wątpliwości Sadu. Lektura załączników do pisma z dnia 17 grudnia 2012 r. jedynie je pogłębia. Tytułem przykładu wskazać jedynie należy, że B. R. spłaca kilka umów kredytowych i ratalnych (k. 527, 527 verte, 528528 verte), nie został wyjaśniony (ani nawet nie wymieniono tej osoby) status R. R. w gospodarstwie domowym skarżących (z dokumentów wynika, iż partycypuje on finansowo w wydatkach rodziny skarżących (k. 529, 530 – B. R. spłaca za R. R. zadłużenie na karcie kredytowej, pobory R.R.wpływają na rachunek bankowy należący do B. R. – k. 531)), B. R. opłaca polisę (nr [...]) w A. S.A. oddział w Polsce (k. 537), polisę (nr [...]) w G. S.A. (k. 529 verte), jak również polisę na życie w P. Ż. S.A. (k. 531 verte),. Nie została również wyjaśniona kwestia dochodu z opłaty czynszowej uzyskiwanej od V. P. M.M. M. SP. J. przez B. R. (k. 529), czy kwot uzyskiwanych z Państwowego Funduszu Rehabilitacji osób niepełnosprawnych (k. 498).

35 W świetle powyższego Sąd wskazuje, że pomimo wielokrotnego wyjaśnienia stronie przyczyn odmowy uwzględnienia jej wniosku o prawo pomocy - tj. nienależytego wykazania sytuacji majątkowej i niepełnego wykonania wezwań Sądu - strona nie przedstawiła swojej kondycji życiowej i majątkowej, ograniczając się do gołosłownych, ocenionych już przynajmniej częściowo przez Naczelny Sąd Administracyjny, twierdzeń. Podstawą odmowy przyznania prawa pomocy - niezmienioną w niniejszym postępowaniu - jest brak możliwości oceny przez sąd rzeczywistej sytuacji finansowej wnioskującego, a tym samym stwierdzenia, iż spełnia ona wymagania przewidziane przez ustawę. Przyznanie prawa pomocy może nastąpić jedynie wtedy, gdy w postępowaniu incydentalnym ustalono w sposób nie budzący wątpliwości istotne dla sprawy wpadkowej okoliczności faktyczne. Niewywiązanie się z obowiązków przez wnioskodawcę stanowi przesłankę do odmowy przyznania uprawnienia (postanowienie z 1 czerwca 2011 r. II FZ 208/11).

36 Podsumowując ten element rozważań, Sąd Odwoławczy wskazuje, że skoro nie zmienione pozostały okoliczności sprawy w postaci należytego wykazania sytuacji majątkowej strony, to tym bardziej nie zmieniona powinna pozostać ocena tych okoliczności. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2012 r. II FZ 291/12, LEX nr 1137794, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2011 r. sygn. akt II FZ 208/11 LEX nr 821415)

37 Co więcej, ubocznie należy stwierdzić, że - ponieważ skarżący reprezentowani są w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika – nie sposób nawet upatrywać przyczyn niewyjaśnieni sytuacji materialnej skarżących w ich nieporadności, czy nieznajomości prawa. Skarżący konsekwentnie pomijają pewne okoliczności i akcentują inne, celem ukazania korzystnego dla siebie obrazu własnej sytuacji materialnej. Sąd dostrzega trudną sytuację życiową skarżących, związaną zwłaszcza ze stanem zdrowia skarżącego. W świetle zasad konstytucyjnych, w szczególności równości wobec prawa, nie może to jednak mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia. Sąd orzeka bowiem na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Do tych zaś skarżący. Pomimo pomocy profesjonalnego prawnika, się nie zastosowali.

38 Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 165 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

39 MZ