Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 października 2016 r., II SAB/Po 73/16

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 października 2016 r., II SAB/Po 73/16

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 października 2016 r. skargi K. J. na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie powierzenia stanowiska dyrektora szkoły podstawowej postanawia odrzucić skargę. /-/ I. Paluszyńska

Uzasadnienie

2 W dniu 22 lipca 2016 r. K. J. (dalej: "zainteresowany" lub "skarżący") wniósł za pośrednictwem Wojewody Wielkopolskiego (dalej również: "Wojewoda" lub "skarżony organ") skargę na bezczynność Wojewody w zakresie udzielenia odpowiedzi na pismo dotyczące nieprawidłowości w powierzeniu stanowiska Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...] – "skargę w zakresie przekroczenia uprawnień przez Burmistrza Miasta i Gminy S. podczas powierzania stanowiska Dyrektora Szkoły (...)". Skarżący zarzucił Wojewodzie niewywiązanie się z ciążącego na nim obowiązku załatwienia skargi pomimo upływu terminu (miesięcznego) określonego w art. 237 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: K.p.a.) i domagał się zobowiązania Wojewody do rozpatrzenia skargi z dnia 20 kwietnia 2016 r. dotyczącej przekroczenia uprawnień przez Burmistrza Miasta i Gminy S. podczas powierzania stanowiska Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...]. Ponadto zarzucił Wojewodzie naruszenie obowiązków wynikających z art. 237 § 4 w zw. z art. 36 K.p.a.

3 W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o umorzenie postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718) – dalej: P.p.s.a., argumentując, że postępowanie to jest bezprzedmiotowe, bowiem przeprowadził na wniosek zainteresowanego postępowanie wyjaśniające i udzielił zainteresowanemu odpowiedzi, przy czym samo techniczne wysłanie odpowiedzi nastąpiło już po wniesieniu skargi. Ponadto przedstawił poglądy prawne dotyczące podejmowanie przez skarżony organ z urzędu jako organ nadzoru działań w trybie art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 446) w sprawie stwierdzania zgodności z prawem aktów prawnych organów jednostek samorządu terytorialnego. W tym zakresie argumentował, że impulsem do wszczęcia postępowania nadzorczego mogą być również interwencje osób trzecich, ale nie wymuszają one jednak na organie konieczności podjęcia działań nadzorczych, stąd też brak reakcji wojewody na pismo zawierające żądanie stwierdzania nieważności aktu prawa miejscowego nie może być traktowany jako bezczynność tego organu, która uzasadniałaby wniesienie skargi do sądu administracyjnego.

4 Do odpowiedzi na skargę została dołączona kopia pisma z dnia 8 sierpnia 2016 r. skierowanego przez Wojewodę do skarżącego w przedmiotowej sprawie w dniu 9 sierpnia 2016 r.

5 W odpowiedzi na replikę Wojewody skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, powołując się na treść art. 231 oraz art. 237 § 1 i art. 238 § 1 K.p.a. Zarzucił Wojewodzie działania pozorne, podkreślił że skarżony organ był zobowiązany do udzielenia mu informacji w zakresie dotyczącym jego pisma z dnia 20 kwietnia 2016 r., które było wyrazem udziału czynnika społecznego w funkcjonowaniu i nadzorowaniu organów państwowych i samorządowych.

6 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

7 Przedmiotowa skarga jest niedopuszczana i nie podlega merytorycznemu rozpatrzeniu przez tutejszy Sąd, albowiem nie istnieją ku temu podstawy prawne wskazane w P.p.s.a. lub K.p.a. ani w innych ustawach. Trzeba zaś mieć na uwadze, że stosownie do treści art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli sprecyzowany został w art. 3 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty w nim wymienione oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach wymienionych w tym przepisie (pkt 8 i 9). Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).

8 Analiza treści skargi wraz z jej uzupełnieniem, a także skierowanej przez zainteresowanego do Wojewody "skargi na przekroczenie uprawnień przez Burmistrza Miasta i Gminy S. podczas powierzania stanowiska Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...]" (pismo z dnia 20 kwietnia 2016 r.), wprost i jednoznacznie wskazują, że skarżący podjął w przedmiotowej sprawie aktywność w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, unormowanego przepisami działu VIII K.p.a. Organowi samorządowemu zarzuca przekroczenie uprawnień przy obsadzaniu stanowiska dyrektora szkoły, zaś Wojewodzie bezczynność w sprawie udzielenia mu odpowiedzi na wystąpienie z dnia 20 kwietnia 2016 r. (data wpływu do Wojewody: 22 kwietnia 2016 r.), które dotyczyło tych nieprawidłowości. Skarżący zarzuca Wojewodzie niewywiązanie się z obowiązku załatwienia skargi określonego w art. 237 § 1 K.p.a. i domaga się zobowiązania tego organu do rozpatrzenia skargi z dnia 20 kwietnia 2016 r. Ponadto zarzuca naruszenie obowiązków wynikających z art. 237 § 4 w zw. z art. 36, art. 231 oraz art. 237 § 1 i art. 238 § 1 K.p.a., zarzucając Wojewodzie działania pozorne.

9 Wobec tego podkreślić należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, iż w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2011 r. sygn. akt II OSK 1961/11; postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 1 marca 2010 r. sygn. akt II OSK 478/09, 25 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 241/09 oraz 26 stycznia 2006 r. sygn. akt I OSK 26/07 – dostępne w bazie orzeczeń pod adresem: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, normowane przepisami działu VIII K.p.a., nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 P.p.s.a. Działania administracji publicznej będące przedmiotem skarg z art. 227 K.p.a. nie podlegają zatem kontroli sądów administracyjnych z uwagi na to, że nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych nadzorowi sądowemu. Skarga z art. 227 K.p.a. jest bowiem odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego (por. postanowienia NSA z dnia: 18 listopada 2013 r. sygn. akt I OSK 2621/13, 24 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 960/13, 12 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 318/13, 3 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 1760/12, 22 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 2742/12 – orzeczenia dostępne jw.). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII K.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych, a skarga złożona w takiej sprawie również powinna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego (tak NSA w postanowieniu z dnia 20 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 2783/13, dostępnym jw.). Niedopuszczalna jest więc w konsekwencji również skarga na bezczynność w tym zakresie (tak NSA w postanowieniach z dnia: 24 sierpnia 2012 r. sygn. akt II OSK 1858/12, 8 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 2568/12 – orzeczenia dostępne jw.).

10 Stanowisko Wojewody co do udzielenia zainteresowanemu informacji w zakresie dotyczącym jego pisma z dnia 20 kwietnia 2016 r., może zatem być kwestionowane w administracyjnym trybie skarg i wniosków, nie zaś w drodze wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu. W konsekwencji skarga – niezależnie od wniosku organu o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a – podlegała odrzuceniu ze względu na treść art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a.

11 W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie powołanych przepisów orzekł, jak w sentencji.

12 /-/ Izabela Paluszyńska