Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2014 r., II SAB/Po 49/14

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2014 r., II SAB/Po 49/14

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Drzazga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 września 2014 r. sprawy ze skargi Gminy Miasto S. na bezczynność [...] sp. z o.o. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; postanawia: 1. stwierdzić swoją niewłaściwość, 2. przekazać sprawę według właściwości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. /-/ B. Drzazga

Uzasadnienie

2 Gmina Miasto S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. [...] polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej na jej wniosek z dnia 5 marca 2014 r. o udostępnienie informacji w zakresie wydania kserokopii decyzji stanowiących podstawę lokalizacji oraz budowy istniejących linii energetycznej 110 kV relacji Stacja P. – GPZ G., położonych na działkach ewidencyjnych, stanowiących własność Skarbu Państwa, jak również Gminy Miasto S. wraz ze wskazaniem długości przebiegu sieci przez poszczególne działki ewidencyjne oraz szerokością pasów technicznych.

3 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

4 Skargę Gminy Miasto S. wniesioną w niniejszej sprawie należało przekazać do właściwego miejscowo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

5 Stronami postępowania sądowoadministracyjnego jest skarżący oraz organ (strona przeciwna). Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) nie zawiera definicji organu. W art. 32 stanowi natomiast, że jest to podmiot, którego działanie lub bezczynność czy przewlekłość postępowania jest przedmiotem skargi. Z uwagi na brak w przepisach p.p.s.a. definicji organu zakres podmiotowy strony przeciwnej wyznacza się przez odesłanie do kryterium przedmiotowego, to jest do wykonywania administracji publicznej (B. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski: Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 389). Należy przy tym pamiętać, że administrację publiczną wykonują nie tylko organy administracji sensu stricto, lecz także organy administracyjne w znaczeniu funkcjonalnym, czyli podmioty o odmiennym charakterze, gdy są one powołane z mocy prawa lub na podstawie porozumień do załatwiania spraw z zakresu administracji publicznej.

6 Istotnym przymiotem jednostki zezwalającym jej na bycie stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest zdolność sądowa, którą art. 25 § 1 p.p.s.a. definiuje jako "zdolność do występowania przed sądem administracyjnym jako strona". Podmioty, którym przysługuje zdolność sądowa w sprawie sądowoadministracyjnej, wymienia art. 25 p.p.s.a. Zawarty tam katalog - jak wskazuje się w doktrynie - nie może być jednak traktowany jako pełny. Oczywistym bowiem jest, że organy administracji publicznej sensu stricto i podmioty, którym zlecono wykonywanie funkcji administracji publicznej, które nie są osobami fizycznymi, prawnymi, czy jednostkami organizacyjnymi albo organizacjami społecznymi, wymienionymi w art. 25 p.p.s.a., muszą być również wyposażone w zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż ich udział w każdym takim postępowaniu jest obligatoryjny. Skoro w sprawie sądowoadministracyjnej stroną jest nie tylko skarżący, ale także organ, którego działanie, bezczynność czy przewlekłość jest przedmiotem skargi, a strona, której udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest konieczny, nie może być pozbawiona zdolności sądowej, to zdolność sądową określonego podmiotu w przedmiotowym postępowaniu należy wywodzić nie tylko z art. 25 p.p.s.a. ale także art. 32 tej ustawy, a ponadto z przepisów szczególnych, które pozwalają na daną jednostkę nałożyć obowiązki, przyznać uprawnienia, skierować nakazy i zakazy, a także stwierdzić albo uznać uprawnienia lub obowiązek wynikający z przepisów prawa. Do takich przepisów szczególnych należy zaliczyć między innymi ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782), dalej: u.d.i.p.

7 Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Z powyższego przepisu wynika, że obowiązek informacyjny przewidziany w omawianej ustawie spoczywa nie tylko na władzy publicznej lecz każdym podmiocie, który wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym. Skoro w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. mowa jest ogólnie o podmiotach wykonujących zadania publiczne, to podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej nie można utożsamiać wyłącznie z jednostkami organizacyjnymi, o jakich mowa w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego czy P.p.s.a. Gdyby ustawodawca zamierzał wprowadzić w tym zakresie jakiekolwiek ograniczenia, to przewidziałby to wprost. Żadnych ograniczeń co do zakresu podmiotowego obowiązku informacyjnego nie można domniemywać. Jeżeli zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. zobowiązanym do udzielenia informacji publicznych może być każdy podmiot wykonujący wskazane zadania, to istotne znaczenie ma rodzaj prowadzonej działalności a nie forma organizacyjna podmiotu zobowiązanego. Oznacza to w konsekwencji, że każdy podmiot, który wykonuje zadania publiczne, może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiotowych sprawach. To z kolei pozwala na wyprowadzenie zdolności sądowej omawianego podmiotu, nawet gdy na przykład stanowi on jedynie część określonej spółki, powołaną przez taką spółkę do świadczenia na danym terenie usług, które z mocy prawa objęte są obowiązkiem udzielenia informacji publicznej. W związku z powyższym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej w zdolność sądową wyposażony jest między innymi oddział spółki kapitałowej (z ograniczoną odpowiedzialnością albo akcyjnej). Może być on bowiem organem w rozumieniu art. 32 p.p.s.a., a zatem organem administracji w znaczeniu funkcjonalnym, wynikającym z charakteru wykonywanych zadań publicznych, co tym samym uzasadnia przyznanie mu w omawianej kategorii spraw przymiotu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. wyroki NSA z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 102/13, z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt I OSK 830/13 i z dnia 18 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1680/13).

8 Właściwym do rozpoznania sprawy jest, jak stanowi art. 13 § 2 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości siedzibę ma organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Przedmiotowa skarga, jak już wskazano, dotyczy bezczynności Oddziału [...] S. [...] sp. z o.o. Zgodnie zaś z § 1 pkt 12 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652 ze zm.) dla obszaru województwa zachodniopomorskiego właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. Na marginesie Sąd pragnie dodać, że analogiczne sprawy były już przedmiotem rozpoznania przez tamtejszy Sąd (np. sprawa o sygn. akt II SAB/Sz 18/13, zakończona postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2013 r., dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl )

9 Uwzględniając powyższe Sąd uznał swą niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania zgodnie z właściwością, działając na podstawie art. 59 § 1 w zw. z art. 13 § 2 p.p.s.a. i § 1 pkt 3 powołanego wyżej rozporządzenia.

10 /-/ B. Drzazga