Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 marca 2010 r., II SA/Po 734/09
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 marca 2010 r., II SA/Po 734/09
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2010r. sprawy ze skargi H. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] lipca 2009r. Nr [...] w przedmiocie negatywnego zaopiniowania projektu podziału nieruchomości oddala skargę /-/ E. Brychcy /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz
Uzasadnienie
2 Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu utrzymało w mocy zaskarżone przez H. L. postanowienie Wójta Gminy C. z dnia [...] 2009 r. (sprostowane postanowieniem z dnia [...] 2009 r.) w przedmiocie negatywnego zaopiniowania projektu podziału działki nr [...] obr. [...], zgodnie z mapą stanowiącą załącznik do opiniowanego projektu podziału.
3 W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano, iż zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego [...], zatwierdzonym uchwałą nr 400/LXIV/2002 Rady Gminy Czerwonak z dnia 9 października 2002 r., ogłoszonym w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego Nr 142 z dnia 26 listopada 2002 r. nowo wydzielone działki leżą na terenach ogrodnictwa z prawem zabudowy "RO", dla których wprowadza się zakaz dalszych podziałów geodezyjnych oraz częściowo na terenach łąk i pastwisk "RZ". Tym samym, w ocenie organu, proponowany podział stoi w sprzeczności z zapisami przywołanego planu.
4 Zażalenie na postanowienie organu I instancji wniosła H. L. zarzucając, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane niezgodnie z przepisami prawa. W uzasadnieniu podała, iż w § 2 pkt 4 linie wykazane na rysunku planu dotyczące działki nr [...], określające możliwość podziału geodezyjnego, nie są liniami obowiązującymi, a w treści opisu planu nie zostały podane minimalna i maksymalna powierzchnia wydzielanej działki. Ponadto odwołująca zauważyła, iż teren działki nr [...] określono na rysunku i w części opisowej planu (§ 2 pkt 10), jako grunty rolne z przeznaczeniem pod tereny ogrodnictw z prawem zabudowy (oznaczone w planie RO), a tym samym tereny te nie podlegają ustawie o gospodarce nieruchomościami w zakresie podziału nieruchomości. Odwołująca podniosła również, iż przedmiotowa działka nie podlegała dotychczas podziałowi geodezyjnemu, stąd też nie może jej dotyczyć zakaz wtórnego podziału nieruchomości.
5 W podstawie prawnej postanowienia wydanego w instancji odwoławczej organ II instancji powołał art. 93 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). W uzasadnieniu, przytaczając treść powyższego przepisu, organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotowa nieruchomość znajduje się na terenie, dla którego obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a wątpliwości budzi jedynie kwestia interpretacji zapisów tegoż planu, odnoszących się do przedmiotowej nieruchomości. Kolegium podniosło, iż zgodnie z § 2 pkt 10 planu wyznacza się tereny ogrodnictw z prawem zabudowy oznaczone symbolem RO, wprowadza się zakaz dalszych podziałów geodezyjnych; lokalizacja ewentualnych obiektów budowlanych poza granicami stref wynikających z przepisów szczególnych. Dalej organ zwrócił uwagę na to, że tereny rolne i leśne oznaczone są w § 2 pkt 11 planu, zatem tereny oznaczone symbolem RO nie podlegają wyłączeniu spod stosowania przepisów działu III rozdziału 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ocenie organu odwoławczego powołany przepis § 2 pkt 10 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy interpretować w taki sposób, jak to przedstawił organ I instancji - zakaz dalszych podziałów geodezyjnych oznacza, że nie można dokonać innych podziałów nieruchomości niż oznaczone w załączniku graficznym do tego planu.
6 Rozstrzygnięcie organu odwoławczego stało się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, którą wniosła H. L. działając za pośrednictwem pełnomocnika. Skarżąca podtrzymała zarzuty wyrażone w zażaleniu, a ponadto stwierdziła, iż nie zgadza się z interpretacją Kolegium odnoszącą się do definicji terenów rolnych. W jej ocenie działka nr [...] znajduje się na terenach, które w planie miejscowym oznaczono "RO", czyli tereny rolne z przeznaczeniem pod uprawy ogrodnicze z prawem zabudowy, a potwierdzenie charakteru tej działki jako gruntu rolnego znajduje potwierdzenie w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe w P. Skarżąca podała również, iż nie jest znane ograniczenie obszarowe działki przeznaczonej pod uprawy ogrodnicze wyłącznie w wysokości ca 1 ha, jak przedstawiono to graficznie w planie miejscowym. Skarżąca podtrzymała pogląd, iż działka nr [...] nie podlega ustawie o gospodarce nieruchomościami dział III rozdział 1 art. 92 ust. 1; ponadto stwierdziła, że działka ta nie była dotychczas geodezyjnie dzielona, zatem twierdzenie, iż nie można przeprowadzać wtórnych podziałów nie ma zastosowania w tym przypadku. Do skargi dołączyła wypis z rejestru gruntów dla działki nr [...] według stanu na dzień 5 listopada 2008 r.
7 W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
8 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
9 Skarga okazała się niezasadna.
10 Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) przepisów rozdziału 1, który w dziale III tej ustawy reguluje zasady podziałów nieruchomości, nie stosuje się do nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego do nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne, chyba że dokonanie podziału spowodowałoby konieczność wydzielenia nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych albo spowodowałoby wydzielenie działek gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Za nieruchomości wykorzystywane na cele rolne i leśne uznaje się nieruchomości wykazane w katastrze nieruchomości jako użytki rolne albo grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, a także wchodzące w skład nieruchomości rolnych użytki kopalne, nieużytki i drogi, jeżeli nie ustalono dla nich warunków zabudowy i zagospodarowania terenu (ust. 2).
11 Wyżej powołana ustawa w art. 93 ust. 1 stanowi, iż podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. Stosownie do ust. 2 art. 93 tej ustawy zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu.
12 Stosownie do treści ust. 2a art. 93 podział nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego wykorzystywanych na cele rolne i leśne, powodujący wydzielenie działki gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha, jest dopuszczalny, pod warunkiem że działka ta zostanie przeznaczona na powiększenie sąsiedniej nieruchomości lub dokonana zostanie regulacja granic między sąsiadującymi nieruchomościami.
13 Zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W przypadku podziału nieruchomości położonej na obszarze, dla którego brak jest planu miejscowego, opinia dotyczy spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1 (art. 93 ust. 4 powołanej ustawy). Opinię, o której mowa w ust. 4, wyraża się w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 93 ust. 5 tej ustawy).
14 W niniejszej sprawie nie jest okolicznością wątpliwą ani też sporną między stronami, że działka nr [...], której dotyczy wniosek o zatwierdzenie projektu podziału, leży na obszarze objętym obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego [...], zatwierdzonym uchwałą nr 400/LXIV/2002 Rady Gminy Czerwonak z dnia 9 października 2002 r. (Dz.Urz. Woj. Wlkp. z 2002 r. Nr 142, poz. 3876), na co wskazuje wprost treść § 2 ust. 1 planu ("ustalenia ogólne"). Objęta wnioskiem działka nr [...] leży na obszarze oznaczonym symbolem "RO", a także częściowo na terenach łąk i pastwisk "RZ". Teren "RO" został w planie miejscowym przeznaczony pod "tereny ogrodnictw z prawem zabudowy", dla których "wprowadza się zakaz dalszych podziałów geodezyjnych.", jak postanowiono w § 2 ust. 10 ("ustalenia szczegółowe"). Z kolei w ust. 11 ustaleń szczegółowych § 2 planu wyznaczono "tereny rolne i leśne bez prawa zabudowy", oznaczone symbolami: R - tereny upraw polowych (pkt 1), RZ - tereny łąk i pastwisk (pkt 2) i LS - tereny lasów (pkt 3). Wobec faktu, że w planie miejscowym określono przeznaczenie terenów, na których znajduje się działka objęta wnioskiem o zatwierdzenie projektu podziału, nie jest dopuszczalne odwoływanie się do danych z ewidencji gruntów, co byłoby uzasadnione, gdyby przy braku planu miejscowego należało ustalić faktyczne wykorzystywanie nieruchomości na cele rolne i leśne. Wniosek taki wynika z analizy treści wyżej powołanego art. 92 ustawy. Stąd też zarzuty skarżącej, iżby nieruchomość objęta wnioskiem o podział nie podlegała zasadom podziału określonym w rozdziale 1 działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami jest nietrafny. Dalej zauważyć należy, iż jedna z nowo wydzielanych działek (nr [...]), oznaczona w załączonym do wniosku wstępnym projekcie podziału, będzie miała powierzchnię mniejszą niż 0,3000 ha, co również uzasadnia stosowanie do nieruchomości objętej wnioskiem o podział przepisów z art. 93 powołanej ustawy, a wynika z analizy przepisów art. 92 ust. 1 i art. 93 ust. 2a ustawy.
15 Zgodnie z zapisami obowiązującego planu miejscowego przedmiotowa działka stanowi grunty przeznaczone pod ogrodnictwo z prawem zabudowy (§ 2 ust. 10 ustaleń szczegółowych), które to tereny są objęte zakazem dalszych podziałów geodezyjnych, oraz tylko częściowo tereny rolne bez prawa zabudowy - łąki i pastwiska (§ 2 ust. 11 ustaleń szczegółowych). W takiej sytuacji właściwy organ wykonawczy gminy obowiązany był zaopiniować zgodność proponowanego przez wnioskodawcę skonkretyzowanego sposobu podziału nieruchomości - wyrażonego w formie wstępnego projektu podziału - z ustaleniami planu miejscowego, co też w niniejszej sprawie nastąpiło. Skoro przedmiotowy plan wprowadza zakaz dalszych podziałów geodezyjnych dla terenu, na którym znajduje się działka objęta wnioskiem o podział nieruchomości w sposób określony we wstępnym projekcie podziału, to trafnie organy obydwu instancji uznały, że proponowany podział nie jest zgodny z planem. Dodać należy, iż Sąd podziela sposób interpretacji zapisu planu dotyczącego zakazu dalszych podziałów, jako zakazu dzielenia po dniu wejścia w życie planu nieruchomości położonych na obszarze oznaczonym w tym planie (w części tekstowej i w załączniku graficznym) symbolem "RO". Zakaz dalszych podziałów dotyczy dzielenia nieruchomości w kształcie "uchwyconym" na dzień wprowadzenia przepisów planu do obrotu prawnego.
16 Zarzuty skargi, będące powieleniem zarzutów zażalenia, w zakresie, w jakim formułują zarzuty co do zapisów planu (§ 2 ust. 4 ustaleń ogólnych) nie mają dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia, bowiem w postępowaniu uzgodnieniowym w trybie art. 93 ust. 4 powołanej ustawy nie chodzi o zaopiniowanie przez organ gminy zgodności obowiązującego planu miejscowego z prawem, lecz zgodności podziału nieruchomości z przepisami tego planu. Ponownie należy zwrócić uwagę na to, że organ I instancji opiniując w niniejszej sprawie projekt podziału nieruchomości był obowiązany, a zarazem władny, do oceny wyłącznie zgodności konkretnego, przedstawionego wraz z wnioskiem projektu podziału nieruchomości z obowiązującymi zapisami prawa miejscowego, jakim jest plan zagospodarowania przestrzennego gminy.
17 Na koniec należy także zwrócić uwagę na to, że Sąd dostrzegł wadliwe powołanie przez organ I instancji w podstawie prawnej postanowienia opiniującego art. 94 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomości, jak i rozporządzenia wykonawczego w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które to przepisy w ogóle nie miały w sprawie zastosowania. Wprawdzie organ odwoławczy nie wychwycił powyższego uchybienia, jednak w podstawie prawnej własnego postanowienia przywołał właściwy przepis ustawy, to jest art. 93 ust. 1 i 2 powołanej ustawy, stąd też powyższe nie miało wpływu na ocenę zgodności zaskarżonego postanowienia z prawem.
18 W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
19 /-/ E.Brychcy /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ W.Batorowicz