Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 maja 2005 r., II SA/Po 1212/03

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 maja 2005 r., II SA/Po 1212/03

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia NSA Barbara Kamieńska Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 maja 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi B. Z. i T. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 30 zł (trzydzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ B. Kamieńska /-/ A. Zieliński /-/ S. Małek

Uzasadnienie

2 syg. akt. II SA/ Po 1212 /03

UZASADNIENIE

3 Prezydent Miasta Z. po rozpatrzeniu wniosku B. i T. Z. decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. nr 113, poz. 1209 ze zm.) odmówił nabycia nieodpłatnie prawa własności nieruchomości gruntowej położonej przy w Z. , przy ul. [...] , działka nr [...], o pow. [...] m. kw., będącej w użytkowaniu wieczystym T. Z. .

4 W uzasadnieniu podano, że przepisy powołanej ustawy mają zastosowanie do osób fizycznych będących w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia wżycie ustawy t.j. w dniu 24 października 2001 r. użytkownikami lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. nr 46, poz. 340 ze zm.) zabudowanych na cele mieszkaniowe bądź stanowiących nieruchomości rolne.

5 Stwierdzono, że przedmiotowa nieruchomość przeznaczona pod budowę domu mieszkalnego została nabyta w trybie ustawy z dnia 14 lipca 1961r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach ( Dz. U. z 1969, nr 22, poz. 159 ze zm.) na rzecz T. Z. i nie została włączona do wspólności majątkowej małżeńskiej. Budynek jest zamieszkały od [...] lutego 1978 r. Z dniem [...] maja 1990 r. nieruchomość stała się z mocy prawa własnością Gminy Z. o statusie miejskim.

6 Prezydent uznał, że z uwagi na to, że nieruchomość nie została nadana w trybie osadnictwa rolnego, to przepisy ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. nie mają do niej zastosowania.

7 Odwołanie wnieśli B. i T. Z. . Zarzucili, że przepisy ustawy odnoszące się do dekretu, mają na celu dookreślenie terytorialne osób uprawnionych do skorzystania z jej uprawnień. Ponadto wskazali, że aktem notarialnym z dnia [...]1990 r. rozszerzyli wspólność majątkową małżeńską.

8 Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchyliło powyższą decyzję i odmówiło nieodpłatnego nabycia prawa własności przedmiotowej działki na rzecz B. i T. Z..

9 W uzasadnieniu stwierdzono, że Kolegium podziela pogląd, iż nieodpłatne nabycie prawa własności przyznane zostało tylko użytkownikom wieczystym w stosunku do których prawo to powstało na podstawie dekretu z 16 września 1951r. Uznając jednak, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji winno dotyczyć B. i T. Z. Kolegium podjęło decyzję w oparciu o powołany przepis.

10 B. i T. Z. wnieśli skargę, domagając się uchylenia ewentualnie zmiany decyzji Kolegium z przyczyn podanych w odwołaniu.

11 Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.

12 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

13 Skarga jest zasadna.

14 Zgodnie z postanowieniami art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

15 Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowi art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 roku o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. 113, poz. 1209 ze zm.) w wersji obowiązującej w dacie orzekania przez organy obu instancji. W myśl tego przepisu roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności przysługiwało osobom fizycznym, będącym w dniu 26 maja 1990 roku oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z 6 września 1951 roku o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. 46 poz. 340 z ze zm.), zabudowanych na cele mieszkaniowe lub stanowiących nieruchomości rolne.

16 Podzielając w pełni stanowisko wyrażone przez tutejszy Sąd w wyroku z dnia 29 października 2004 r. (syg. akt II SA/Po 1934/02) stwierdzić należy, że organy obu instancji dokonały błędnej interpretacji przytoczonego przepisu. Wskazany przepis określa warunki, które winien spełnić nabywca prawa własności, dotyczące one określenia: podmiotów regulacji (osoby fizyczne), przedmiotu regulacji (użytkowanie wieczyste lub współużytkowanie), czasu, w jakim tytuł ten przysługiwał wnioskodawcy (26.05.1990 r. i w dniu wejścia w życie ustawy), rodzaju nieruchomości (zabudowane na cele mieszkaniowe lub stanowiące nieruchomości rolne) oraz położenia nieruchomości (na obszarach Państwa Polskiego wymienionych w dekrecie z 6.09.1951r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych).

17 Istota naruszenia prawa materialnego przez organy administracji sprowadza się zatem do błędnej interpretacji ostatniej przesłanki nabycia prawa własności. Odesłanie, o którym mowa w art. 1 ust. 1 ustawy z 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości do dekretu z 6 września 1951 o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych odnosi się bowiem do jego (dekretu) zasięgu terytorialnego, a nie jak przyjęto w zaskarżonej decyzji - przedmiotu regulacji (ochrona i uregulowanie własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych). Przepis art. 1 stanowi zatem, że zakresem regulacji objęte są nieruchomości położone na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie, a nie nabyte w sposób przewidziany tym dekretem.

18 Rozpoznając ponownie sprawę należy zwrócić uwagę na fakt, że umowa nabycia prawa użytkowania wieczystego zawarta w formie aktu notarialnego z dnia [...]1974 r. dotyczy T. Z. a umowa majątkowa małżeńska została zawarta dopiero w dniu [...]1990 r., t.j. po 26 maja 1990 roku, z którym ustawa wiąże określone skutki prawne.

19 Należy także uwzględnić, że treść art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości została zmieniona i w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. 64 poz. 592 ze zm.), nie budzi w omawianym zakresie wątpliwości interpretacyjnych, skoro wyeliminowano z jego treści fragment dotyczący obszarowego (terytorialnego) obowiązywania regulacji.

20 Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. oraz 152 oraz 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271ze. zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.

21 /-/B. Kamieńska /-/A. Zieliński /-/St. Małek