Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 lutego 2018 r., III SA/Po 92/18
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 lutego 2018 r., III SA/Po 92/18
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Fornalik po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] października 2017 r., Nr [...] w przedmiocie wydania zezwolenia na umieszczenie reklamy w pasie drogowym i określenie wysokości opłaty za zajęcie pasa drogowego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi
Uzasadnienie
2 Decyzja organu II instancji została doręczona skarżącemu w dniu [...] grudnia 2017r.
3 Pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. strona wniosła skargę na powyższe rozstrzygnięcie. Pismo zostało nadane dnia [...] stycznia 2018 r. Kolejnym pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. strona skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący podniósł, że mieszka sam, natomiast w dniach [...] stycznia 2018 r. leżał chory w łóżku z temperaturą 40-41 C, praktycznie bez przytomności. Temperatura obniżyła się dopiero w dniu [...] stycznia 2018 r. W tym czasie opiekował się nim sąsiad, którego oświadczenie zostało załączone do pisma. Skarżący nie był w stanie sporządzić w tym czasie skargi, ani przekazać jej komukolwiek do przygotowania i złożenia, gdyż nie było z nim kontaktu. Tym samym nie ponosi winy za uchybienie terminu.
4 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
5 Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. – Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
6 Zaznaczyć trzeba, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu. Brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie SN z dnia 29 października 1999 r., sygn. akt I CKN 556/98, postanowienie SN z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt II UKN 667/98). Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 1999 r., sygn. akt I SA/Ka 1609/97).
7 W omawianej sprawie strona skarżąca uzasadnia uchybienie terminowi tym, że miała gorączkę i nie była zdolna złożyć skargi sama ani powierzyć tego innej osobie. Potwierdza to oświadczenie sąsiada skarżącego, zgodnie z którym rozpalony skarżący został znaleziony przez niego [...] stycznia 2018 r., następnie zaprowadzony do mieszkania. Odwiedzony [...] stycznia nadal leżał nieprzytomny, zaś [...] stycznia, wciąż blady, poprosił o nadanie przesyłki.
8 Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II GZ 13/15, pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Dla takiej oceny konieczne jest nie tylko dokonanie analizy okoliczności podnoszonych przez stronę, lecz również całości okoliczności sprawy.
9 Z oświadczenia sąsiada wynika bowiem także, że skarżący mimo nalegań odmówił wzywania pogotowia, co przy wysokiej gorączce oraz majaczeniach jest co najmniej niezrozumiałe. Zgodnie z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt I OZ 1542/15, twierdzenie o złym stanie zdrowia nie może zostać potraktowane jako uprawdopodobniające brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Wymaga podkreślenia, że do wniosku nie zostało załączone żadne zaświadczenie lekarskie wskazujące na zły stan zdrowia skarżącego w ww. dniach, które można było uzyskać w dniach następujących po stanie gorączkowym, nie ma również żadnej dokumentacji medycznej, istnieje jedynie oświadczenie sąsiada.
10 Ponownego podkreślenia wymaga to, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy, co oznacza, że wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jedynie w wyjątkowych wypadkach jest przez sądy uwzględniany. Tak więc rzeczą strony było uprawdopodobnić twierdzenia zawarte we wniosku.
11 W tych ramach należy podkreślić, iż zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie (por. poglądy przytoczone przez B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, Warszawa 2006, s. 334 i n.). W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy jej dokonywaniu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, Palestra 2004, nr 1, s. 225). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). W związku z powyższym "przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00, ; por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748). Kryteria oceny braku winy są zatem sformułowane surowo. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...) W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, teksty, wzory i formularze, wydanie IV, Warszawa 1970, s. 136; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 r. Nr 23, s.1059).
12 Analizując przedmiotową sprawę w zakresie powyższych przesłanek ustawowych Sąd stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
13 W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p. p. s. a., orzekł jak w sentencji postanowienia.