Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 30 czerwca 2016 r., II SAB/Op 39/15
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 30 czerwca 2016 r., II SAB/Op 39/15
Sentencja
1 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi S. P. na bezczynność Starosty Strzeleckiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wniosku adwokata T. P. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: odmówić przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 2 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę S. P. na bezczynność Starosty Strzeleckiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
3 Postanowieniem z dnia 17 listopada 2015 r., na wniosek skarżącego, referendarz sądowy orzekł o ustanowieniu dla niego adwokata z urzędu.
4 Odpis postanowienia o przyznaniu prawa pomocy został przesłany do Okręgowej Rady Adwokackiej w Opolu celem wyznaczenia adwokata z urzędu dla skarżącego. Okręgowa Rada Adwokacka w Opolu wyznaczyła adwokatem z urzędu K. K., wykonującego zawód w Kancelarii Adwokackiej w [...].
5 W dniu 17 grudnia 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wpłynęła opinia z dnia 14 grudnia 2015 r., sporządzona przez adwokata z urzędu, o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi S. P. W opinii adwokat zawarł wniosek o przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu na rzecz skarżącego, według norm przepisanych oraz oświadczenie, że nie zostały one zapłacone w całości lub w części.
6 W dniu 7 marca 2016 r. pełnomocnik złożył pismo z dnia 4 marca 2016 r., a w nim wniosek o zwolnienie go z obowiązku pełnienia funkcji pełnomocnika z urzędu dla skarżącego i wyznaczenie właściwego pełnomocnika. Pismo to w dniu 21 marca 2016 r. przesłano do organu właściwego w tej sprawie, czyli Okręgowej Rady Adwokackiej w Opolu. W piśmie z dnia 4 marca 2016 r. pełnomocnik oświadczył też, że powiadomił skarżącego o sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i jej wniesieniu do Sądu.
7 Postanowieniem z dnia 22 marca 2016 r. przyznano pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu adwokatowi K. K. koszty nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
8 W dniu 7 kwietnia 2016 r. do Sądu wpłynęło pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w Opolu o wyznaczeniu pełnomocnikiem w sprawie w miejsce zwolnionego adwokata K. K., adwokata T. P.
9 Adwokat T. P. w dniu 10 maja 2016 r. złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w wysokości 150 % stawek minimalnych i opinię z dnia 4 maja 2016 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie.
10 Działając na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", referendarz sądowy, zważył, co następuje:
11 Wniosek adwokata T. P. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zasługuje na uwzględnienie.
12 Jak już wyjaśniono postanowieniem z dnia z dnia 22 marca 2016 r. przyznano pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu, adwokatowi K. K. koszty nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 2 listopada 2015 r.
13 Stosownie do treści art. 250 P.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady przyznawania wynagrodzenia, w sprawach wszczętych i zakończonych w danej instancji przed 1 stycznia 2016 r., reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r. poz. 461, z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem". Uwzględniono przy tym § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2015 r., poz. 1801).
14 Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, obejmują zgodnie z § 19 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461) – zwanego dalej rozporządzeniem, opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 rozporządzenia i niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Przy przyznawaniu przez Sąd, zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia opłaty za czynności adwokata z tytułu zastępstwa procesowego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto według § 20 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
15 W takich okolicznościach sporządzenie w sprawie przez drugiego wyznaczonego pełnomocnika, tj. T. P. kolejnej opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, nie można uznać za udzielenie skarżącemu realnej pomocy prawnej. Z punktu widzenia strony postępowania prawo pomocy zostało już w tym zakresie skonsumowane, a zatem nieuprawnione byłoby przyznanie wynagrodzenia za dokonanie tej samej czynności, którą wykonał pierwotnie wyznaczony pełnomocnik. Podzielić zatem należy pogląd zaprezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że przyznawanie ze środków publicznych wynagrodzenia dwóm pełnomocnikom ustanowionym z urzędu, którzy podejmowali w sprawie te same działania stanowiłoby nieuzasadnione i nadmierne obciążanie Skarbu Państwa (por. postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt II OZ 1287/07 oraz z dnia 3 grudnia 2014 r. sygn. akt II FZ 1873/14, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tego, między innymi, względu brak jest podstaw do przyznania adwokatowi T. P. wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 2 listopada 2015 r. Nie można bowiem w świetle § 2 ust. 1 rozporządzenia stwierdzić, że kolejna opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przyczyniła się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a zatem brak było celowości sporządzania drugiej takiej opinii w sprawie przez kolejnego pełnomocnika.
16 Powołany pogląd, znajduje także poparcie w przytoczonym orzeczeniu sądowadministracyjnym, jak i w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2015 r., sygn. akt II FZ 409/15, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
17 Ponadto zgodnie z obowiązującym w sprawie, zacytowanym wcześniej, przepisem § 20 rozporządzenia, omawiane oświadczenie jest obligatoryjnym składnikiem wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W piśmiennictwie podkreśla się, że wniosek pełnomocnika powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały uiszczone w całości lub części (patrz. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydanie 6, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2016 r., s. 1091-1093). W komentarzu tym, wskazano że Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 14 października 1998 r., II CKN 687/98, OSNC 1999, nr 3, poz. 63, mającym zastosowanie do adwokatów i radców prawnych, stwierdził, że wniosek nie zawierający takiego oświadczenia podlega oddaleniu jako nieuzasadniony. Pogląd ten został podtrzymany w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym podniesiono, że treść § 20 rozporządzenia, a w szczególności użyty zwrot "powinien zawierać", nie pozostawia wątpliwości, że oświadczenie, o którym mowa w tym przepisie, jest obligatoryjnym składnikiem wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Oświadczenie to nie jest bowiem elementem formalnym wniosku, tylko stanowi zasadniczy składnik uzasadnienia tego wniosku. Dlatego nie podlega uzupełnieniu na podstawie art. 49 P.p.s.a (zob. postanowienia NSA z dnia: 18 października 2005 r., II FZ 625/05, niepubl,: 18 czerwca 2008 r., sgn. akt I OZ 390/08, Lex nr 493827; 22 marca 2009 r., II FZ 90/09, Lex nr 550321; 25 marca 2014, I FZ 40/14, Lex nr 1440254, 13 sierpnia 2014 r., II OZ 759/14 Lex nr 1564209, postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 28 grudnia 2011 r., I SA/Wr 392/11, Lex nr 1102078).
18 Wniosek adwokata T. P. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, nie może zatem zostać uwzględniony także z uwagi na to, że nie spełnia on wymogów wniosku odnośnie treści oświadczenia z § 20 rozporządzenia.
19 W związku z powyższym na postawie art. 258 § 1 i 2 pkt 8 P.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.