Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 stycznia 2012 r., II SAB/Ol 16/11
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 stycznia 2012 r., II SAB/Ol 16/11
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi A.Z. na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w wydaniu zaświadczenia postanawia odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Uzasadnienie
2 Wnioskiem z dnia 11 grudnia 2010 r. A. Z. zwrócił się do Dyrektora Aresztu Śledczego o wydanie zaświadczenia odnośnie ustalonej przepisami prawa normy godzin pracy – służby funkcjonariuszy Aresztu Śledczego.
3 Następnie pismem z dnia 21 stycznia 2011 r. A. Z. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego, wnosząc o zobowiązanie Dyrektora Aresztu do wydania zaświadczenia bądź aktu o odmowie wydania zaświadczenia o określonej informacji i treści z wniosku skarżącego z dnia 11 grudnia 2010 r. w terminie 14 dni od doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
4 W uzasadnieniu skargi A. Z. wskazał, że pismem z dnia 11 grudnia 2010 r. zwrócił się do Dyrektora Aresztu Śledczego z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o określonej informacji i treści. Następnie pismem z 13 stycznia 2011 r. wystąpił ze skargą do organu wyższej instancji na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego, a pismem z 18 stycznia 2011 r. wezwał Dyrektora Aresztu do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący podniósł, że organ pozostaje w zwłoce, gdyż nie wydał żadnego zaświadczenia (o określonej informacji i treści), ani też nie wydał żadnego innego aktu administracyjnego o odmowie wydania zaświadczenia o określonej informacji i treści. Przyjąć należy w ocenie skarżącego, że organ pozostaje w bezczynności w dokonaniu czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnienia wynikającego z art. 217 Kodeksu postępowania administracyjnego (zwanego dalej: k.p.a.).
5 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że w dniu 28 grudnia 2010 r. wydał stronie stosowne zaświadczenie załączając do niego 8 wyciągów z arkuszy szczegółowego rozliczenia przez skarżącego czasu pełnienia służby za okres od 21 grudnia 2005 r. do 23 maja 2009 r. W ocenie organu powyższe zaświadczenie, jak również załączone dokumenty w pełni odzwierciedlają informację o jaką wnioskował skarżący. Zaświadczenie zostało wydane zgodnie ze stanem prawnym na podstawie dokumentacji dotyczącej ewidencji czasu służby funkcjonariuszy działu ochrony.
6 Dodatkowo organ podniósł, że skarżący przed wniesieniem skargi nie wyczerpał środków zaskarżenia mu przysługujących, mianowicie nie poprzedził skargi złożeniem do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie.
7 W dniu 28 marca 2011 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie w niniejszej sprawie sędziów WSA w Olsztynie: sędzi NSA Janiny Kosowskiej, sędziów WSA: Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak-Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Adama Matuszaka, Hanny Raszkowskiej, Zbigniewa Ślusarczyka oraz referendarzy sądowych: Agnieszki Bińczyk i Krzysztofa Nesteruka z powodu istnienia uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziów i referendarzy sądowych, którzy brali udział w prowadzonych wcześniej postępowaniach dotyczących spraw skarżącego, który został rozpoznany postanowieniem tut. Sądu z dnia 7 kwietnia 2011 r., oddalając wniosek o wyłączenie oznaczonych sędziów i referendarzy sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 maja 2011 r. (sygn. I OZ 363/11) oddalił zażalenie skarżącego na powyższe postanowienie.
8 Następnie w dniu 5 lipca 2011 r. skarżący złożył ponownie wniosek o wyłączenie w niniejszej sprawie sędziów WSA w Olsztynie: sędzi NSA Janiny Kosowskiej, sędziów WSA: Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak-Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Adama Matuszaka, Hanny Raszkowskiej, Zbigniewa Ślusarczyka, Andrzeja Błesińskiego, Zofii Skrzyneckiej, Wiesławy Pierechod oraz referendarzy sądowych: Agnieszki Bińczyk i Krzysztofa Nesteruka z powodu istnienia uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziów i referendarzy sądowych, którzy brali udział w prowadzonych wcześniej postępowaniach dotyczących spraw skarżącego, który został rozpoznany postanowieniem tut. Sądu z dnia 22 sierpnia 2011 r., oddalając wniosek o wyłączenie oznaczonych sędziów i referendarzy sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 5 października 2011 r. (sygn. I OZ 752/11) oddalił zażalenie skarżącego na powyższe postanowienie.
9 Z kolei pismem z dnia 4 stycznia 2012 r. przesłanym do Sądu za pomocą faksu skarżący ponowił wniosek o wyłączenie wymienionych sędziów i referendarzy sądowych, a ponadto zażądał wyłączenie kolejnych sędziów: sędziego NSA Włodzimierza Kędzierskiego, sędziów WSA Renaty Kanteckiej i Tadeusza Piskozuba.
10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
11 Art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej
12 w skrócie: p.p.s.a., wymienia enumeratywnie sprawy poddane kontroli sądowi administracyjnemu. Do takich spraw należą także skargi na bezczynność organów administracji publicznej, lecz jedynie w przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 1 - 4a powołanego artykułu, tj. w przypadku gdy organ orzeka w drodze decyzji administracyjnej, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach.
13 Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w określonych wyżej sprawach, sąd zobowiązuje organ
14 do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (art. 149 § 1 p.p.s.a.)
15 Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na to, iż zakres stosowania środków określonych w ustawie p.p.s.a. jest dopuszczalny tylko w sprawach skarg objętych właściwością sądów administracyjnych. Sądy administracyjne mogą rozważać zastosowanie lub odmowę zastosowania wobec działalności administracji publicznej określonych ustawą środków wyłącznie w zakresie objętym właściwością sądów. Zastosowanie danego rodzaju środka następuje po rozpoznaniu sprawy zgodności
16 z prawem zaskarżonego działania wykonującego administrację publiczną, a brak właściwości sądu administracyjnego wyłącza zastosowanie lub odmowę zastosowania środków przewidzianych omawianą ustawą. Wynika to expressis verbis z art. 58 § 1
17 pkt 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy
18 do właściwości sądu administracyjnego (por. B. Adamiak w glosie do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2004 r. sygn. OSK 547/04 - OSP 2006r., nr 5 poz. 62).
19 Wymagało zatem więc zbadania, czy w związku z wejściem w życie z dniem
20 13 sierpnia 2010 r. ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. Nr 79, poz. 523 ze zm.) przedmiotowa skarga podlega kognicji sądu administracyjnego. Należało bowiem uwzględnić, że postępowanie przed sądami administracyjnymi toczy się zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie orzekania.
21 Ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej w sposób odmienny
22 od dotychczasowego uregulowała zasady orzekania w sprawach dotyczących funkcjonariuszy Służby Więziennej. Z przepisów rozdziału 20 tej ustawy, określających zasady rozpatrywania sporów o roszczenia funkcjonariuszy ze stosunku służbowego, wynika, że nie wszystkie sprawy podlegają załatwieniu w trybie postępowania administracyjnego i kontroli sądu administracyjnego. Część spraw, mimo że dotyczą stosunku służbowego, poddane zostały orzekaniu przez sąd właściwy w sprawach
23 z zakresu prawa pracy, zaś niektóre ze spraw służbowych zostały wyłączone
24 z możliwości ich zaskarżania w jakimkolwiek trybie.
25 Jak wynika z art. 217 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej przez sprawy
26 ze stosunku służbowego należy rozumieć: nawiązanie stosunku służbowego, powoływanie oraz mianowanie funkcjonariuszy na stanowiska służbowe, przenoszenie, odwoływanie i zwalnianie ze stanowisk służbowych, nadawanie stopni Służby Więziennej, zawieszanie w czynnościach służbowych, zwalnianie ze służby, stwierdzanie wygaśnięcia stosunku służbowego, ustalanie uposażenia, przyznawanie świadczeń pieniężnych oraz inne konieczne czynności związane z powstaniem, zmianą, ustaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu sprawy takie rozstrzyga przełożony w formie pisemnej. Jednakże w ramach formy pisemnej ustawodawca przewidział różny tryb załatwiania spraw służbowych,
27 a w konsekwencji również odmienny tryb zaskarżania rozstrzygnięć w tych sprawach. Zgodnie z art. 218 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Więziennej sprawy dotyczące zwolnienia ze służby, przeniesienia z urzędu do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, przeniesienia na niższe stanowisko służbowe oraz zawieszenia w czynnościach służbowych rozstrzyga się w formie decyzji, od której funkcjonariusz może, w terminie 14 dni, wnieść odwołanie do wyższego przełożonego. Do postępowań w tych sprawach stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnych, a od decyzji organu odwoławczego przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego
28 (art. 218 ust. 4 i ust. 5 tej ustawy). Sprawy wynikające z podległości służbowej, dotyczące powoływania oraz mianowania na stanowiska służbowe, odwoływania oraz zwalniania ze stanowisk służbowych i przenoszenia do dyspozycji, nadawania stopni Służby Więziennej, delegowania do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, oddelegowania do wykonywania zadań służbowych poza Służbą Więzienną w kraju lub poza granicami państwa oraz powierzenia obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym rozstrzyga się w formie rozkazu personalnego, od którego odwołanie nie przysługuje (art. 219 ust. 1 i ust. 3 tej ustawy). Zgodnie zaś z art. 220 ustawy o Służbie Więziennej spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy.
29 W świetle tych unormowań należy stwierdzić, iż jakakolwiek sprawa dotycząca godzin czasu służby i wypracowanych nadgodzin ponad normę czasu służby nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Spory w tym zakresie mogą być rozpoznawane jedynie przed sądem pracy. Stosownie do treści art. 217 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej sprawa z wniosku skarżącego została załatwiona pismem. Fakt, że organ nazwał je zaświadczeniem - zgodnie zresztą z wnioskiem skarżącego - nie czyni tego pisma zaświadczeniem w rozumieniu art. 217 k.p.a. i nie przesądza o kognicji sądu administracyjnego. Obecnie bowiem jedynie sprawy wymienione w art. 218 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej załatwiane są w formie decyzji i tylko do postępowań w tych sprawach stosuje się przepisy k.p.a. (art. 218 ust. 4 ustawy o Służbie Więziennej). Kwestie dotyczące czasu służby nie zostały wymienione w art. 218 ust. 1. To zaś oznacza, że przełożony, czy też były przełożony funkcjonariusza nie działał w sprawie jako organ administracji wydający zaświadczenie w rozumieniu art. 217 k.p.a. Przełożony bowiem w trybie art. 217 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej załatwił sprawę ze stosunku służbowego w formie pisemnej. To zaś oznacza, że sprawy wypracowanych nadgodzin w służbie nie podlegają obecnie procedurze administracyjnej, gdyż nie mieszczą się w katalogu spraw wymienionych art. 218 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej. Tym samym nie podlegają kontroli sądu administracyjnego, lecz zostały poddane kognicji sądu właściwego w sprawach z zakresu prawa pracy.
30 Stwierdzając zatem, iż rozpatrywanie zaistniałego sporu nie leży we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
31 Skarżący przed rozprawą w dniu 4 stycznia 2012 r. złożył wniosek o wyłączenie sędziów WSA w Olsztynie, których wyłączenia domagał się już w rozpoznanym wniosku
32 z dnia 28 marca 2011 r. i 5 lipca 2011 r., a ponadto wniósł o wyłącznie: sędziego NSA Włodzimierza Kędzierskiego i sędziów WSA Renaty Kanteckiej i Tadeusza Piskozuba. Odnosząc się do powtórnego wniosku o wyłączenie sędziów tut. Sądu, należy w pełni podzielić pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. akt I OW 70/11. W postanowieniu tym NSA stwierdził, że kolejne żądanie wyłączenia sędziów, w którym nie przytoczono żadnych okoliczności mogących w jakikolwiek sposób wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziów, nie jest wnioskiem, o którym mowa w art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i nie wymaga rozpoznania. NSA ocenił, że takie postępowanie nie stanowi korzystania z przysługujących stronie uprawnień procesowych, ale jest działaniem obliczonym na podważenie autorytetu sądu jako takiego. Z tych względów Sąd postanowił pozostawić w aktach sprawy pismo z dnia 4 stycznia 2011 r. Natomiast w części dotyczącej sędziów WSA: sędziego NSA Włodzimierza Kędzierskiego oraz sędziów WSA Renaty Kanteckiej i Tadeusza Piskozuba, Sąd postanowił przedstawić wniosek skarżącego Przewodniczącemu Wydziału celem nadania dalszego biegu.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 217
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 58 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 149 (§ 1)
- Ustawa o Służbie Więziennej, art. 217
- Ustawa o Służbie Więziennej, art. 218
- Ustawa o Służbie Więziennej, art. 219
- Ustawa o Służbie Więziennej, art. 220