Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 16 stycznia 2013 r., I SA/Lu 958/12

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 16 stycznia 2013 r., I SA/Lu 958/12

Sentencja

1 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku akcyzowego za okres od stycznia do listopada 2003 r. postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie

2 Jednocześnie ze skargą, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy zaznaczając w nim, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych.

3 W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że środki posiadane na rachunkach bankowych zostały zajęte przez urząd celny, a wszelkie wpływy są natychmiast przelewane na konto organu. Wykazał, że nie ma osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W dalszej części wniosku skarżący podał, iż w skład jego majątku wchodzi mieszkanie o pow. [...] m2, nieruchomość rolna o pow. [...] ha oraz dwie inne nieruchomości o pow. [...] ha i [...] ha, które są zajęte przez urząd celny. Stwierdził, iż prowadzona działalność gospodarcza przynosi straty. Na wezwanie referendarza sądowego skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenie z dnia 28 grudnia 2012 r. oraz część dokumentów źródłowych.

4 Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy stwierdził, co następuje:

5 Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.). Ciężar dowodu zaistnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. spoczywa na osobie ubiegającej się o uzyskanie tego prawa, wobec czego powinna ona przedstawić argumentację, która potwierdzałaby jej niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów sądowych.

6 Przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oznacza, że ciężar tych kosztów w zakresie objętym prawem pomocy poniesie zamiast strony budżet państwa, czyli faktycznie inni obywatele. Koszty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych, a zwolnienie od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego i powszechnego obowiązku ich ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Dlatego też instytucja przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, stanowiąca pomoc państwa powinna być stosowana w sytuacjach wyjątkowych wobec osób, które pomimo największych starań, nie mogą tych kosztów uiścić ze względu na szczególnie trudną sytuację materialną (np. osób bezrobotnych, bez dochodów, nieposiadających majątku).

7 W świetle oświadczenia skarżącego złożonego na urzędowym formularzu i przedstawionych dokumentów stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał przesłanek przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie.

8 Skarżący ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, posiada majątek nieruchomy (mieszkanie o pow. [...] m2; nieruchomość rolna o pow. [...] ha; działki o pow. [...] ha i [...] ha). Na wskazanych nieruchomościach jest ustanowiona hipoteka przymusowa, jednakże nie pozbawia to skarżącego prawa do korzystania z nich. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, która według oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu przynosi straty. Z przedstawionego wydruku z podatkowej księgi przychodów i rozchodów za wrzesień – listopad 2012 r. wynika, że we wrześniu 2012 r. przychody skarżącego z prowadzonej działalności gospodarczej wyniosły [...] zł, koszty uzyskania przychodów [...] zł, zaś strata – [...] zł; w październiku 2012 r. przychody wyniosły [...] zł, koszty uzyskania przychodu [...] zł, zaś strata – [...] zł; w listopadzie 2012 r. przychody wyniosły [...] zł, koszty uzyskania przychodu [...], zaś dochód [...] zł. Strata w prowadzonej działalności gospodarczej za okres od 1 stycznia do 30 listopada 2012 r. wyniosła [...] zł. W tym kontekście stwierdzić należy, że strata finansowa jako ujemny wynik bilansu przychodu i kosztów nie jest okolicznością tożsamą z brakiem środków finansowych. Strata z działalności gospodarczej jest bowiem pojęciem wytworzonym na potrzeby rozliczeń podatkowych i nie można tylko na tej podstawie oceniać realnych korzyści ekonomicznych z prowadzenia działalności gospodarczej (por. postanowienie NSA z 17 stycznia 2008 r. I FZ 600/07 Legalis). Strata finansowa skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania. W sytuacji, kiedy mimo ponoszonych co najmniej od stycznia 2012 r. strat skarżący nadal działalność gospodarczą prowadzi, a także biorąc pod uwagę rozmiar prowadzonej działalności i wielkość miesięcznych przychodów (wynoszących od [...] zł do [...] zł w okresie ostatnich trzech miesięcy) nie można przyjąć, że strona nie dysponuje środkami, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie kosztów sądowych. Należy również zwrócić uwagę, że mimo wykazywanego braku dochodu (strata w działalności gospodarczej) skarżący ponosi koszty utrzymania koniecznego, które według oświadczenia z dnia 28 grudnia 2012 r. kształtują się w granicach [...] zł – [...] zł miesięcznie. Zatem gdyby skarżący nie dysponował żadnymi środkami finansowymi, nie byłby w stanie nie tylko pokrywać strat w prowadzonej działalności gospodarczej, ale również opłacić kosztów utrzymania koniecznego.

9 Reasumując powyższe, skarżący nie wykazał wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy osobie fizycznej określonych art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

10 Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.