Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 stycznia 2008 r., II SA/Lu 740/07

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 stycznia 2008 r., II SA/Lu 740/07

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca) Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant Asystent sędziego Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi T.W. w przedmiocie wymierzenia Wójtowi Gminy grzywny za niewykonanie orzeczenia Sądu w sprawie II SAB/Lu 78/02 I. wymierza Wójtowi Gminy grzywnę w kwocie 100 (sto) złotych za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wydanego w sprawie II SAB/Lu 78/02; II. przyznaje [...] D. S.-N. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) należnego podatku od towarów i usług.

Uzasadnienie

2 T. W. wniosła w dniu 3 września 2007 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, domagając się wymierzenia Wójtowi Gminy grzywny z tytułu niewykonania wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 4 czerwca 2003 r., wydanego w sprawie II SAB/Lu 78/02.

3 W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej oddalenie jako całkowicie bezzasadnej. Organ wyjaśnił, że wskazanym wyrokiem Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie zobowiązał Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej do rozstrzygnięcia wniosków T. W. o wznowienie postępowania z dnia 18 lipca 2000 r., podania z dnia 25 lipca 2002 r., podania o wznowienie postępowania z dnia 21 września 2000 r. w terminie miesiąca od otrzymania odpisu wyroku.

4 Organ administracji podkreślił, iż sprawa wymierzenia grzywny Kierownikowi Ośrodka Pomocy Społecznej za niewykonanie powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego była już rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie i zakończona postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2005 r., sygn. akt II SA/Lu 670/05.

5 Organ wyjaśnił również, iż po doręczeniu powyższego wyroku Sądu wydał szereg decyzji dotyczących wniosków T. W. o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej, to jest decyzję z dnia [...], nr [...] o przyznaniu zasiłku okresowego w kwocie 102,02 zł miesięcznie od 1 czerwca 2003 r. do 30 września 2003 r. z przeznaczeniem na zaspokojenie najpilniejszych potrzeb bytowych rodziny, a w szczególności na leczenie, decyzję z dnia [...], nr [...] odmawiającą przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na opłacenie należności za energię elektryczną i zakup opału, decyzję z dnia [...], nr [...] o przyznaniu zasiłku okresowego w kwocie 300 zł miesięcznie od 1 października 2003 r. do 31 grudnia 2003 r., decyzję z [...], nr [...] odmawiającą przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na pokrycie dojazdów syna do szkoły oraz decyzję z dnia [...], nr [...] o przyznaniu zasiłku celowego w kwocie 80 zł z przeznaczeniem na zakup żywności oraz dietę dla syna.

6 W piśmie procesowym z dnia 20 listopada 2007 r. T. W., odnosząc się do odpowiedzi organu administracji na skargę, podtrzymała zarzuty skargi. Skarżąca podniosła, że postanowienie z dnia 29 sierpnia 2005 r., sygn. akt II SA/Lu 670/05 było niezgodne z prawem. T. W. wskazała również, iż żadna z wymienionych w odpowiedzi na skargę decyzji nie dotyczyła wznowienia postępowania. Do pisma strona skarżąca dołączyła kserokopię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 lipca 2006 r., sygn. akt II SA/Lu 467/06 oraz kserokopie wniosków z dnia 18 lipca 2000 r., 21 września 2000 r. i 24 lipca 2002 r. Wraz z pismem procesowym skarżąca złożyła również skierowane przez nią do Wójta Gminy wezwanie do wykonania wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 4 czerwca 2003 r., sygn. akt II SAB/Lu 78/02, które zostało złożone organowi w dniu 27 sierpnia 2007 r.

7 Na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008 r. ustanowiona w ramach prawa pomocy pełnomocnik skarżącej – radca prawny D. S.-N., popierając skargę, wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.

8 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

9 Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie zgodności z obowiązującym prawem, do czego uprawniony jest w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.).

10 Skargę należy uznać za prawnie uzasadnioną.

11 Naczelny Sąd Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 4 czerwca 2003 r., sygn. akt II SAB/Lu 78/02 zobowiązał Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej do rozstrzygnięcia wniosków T. W. o wznowienie postępowania z dnia 18 lipca 2000 r., podania z dnia 25 lipca 2002 r., podania o wznowienie postępowania z dnia 21 września 2000 r. w terminie miesiąca od otrzymania odpisu wyroku. Wyrok ten został doręczony organowi w dniu 9 września 2003 r. Organ administracji twierdzi, że po doręczeniu odpisu powyższego wyroku wydał kilka decyzji w zakresie świadczeń społecznych dotyczących T. W. i z pewnością tym samym wykonał obowiązek nałożony na organ przedmiotowym wyrokiem. Twierdzenie to nie znajduje uzasadnienia w aktach administracyjnych, albowiem żadna z powołanych w odpowiedzi na skargę decyzji nie rozstrzygała wniosku skarżącej z dnia 18 lipca 2000 r. o wznowienie postępowania, podania o wznowienie postępowania z dnia 21 września 2000 r., ani podania z dnia 25 lipca 2002 r. Decyzje te zostały wydane w przedmiocie zasiłków okresowych i celowych, nie zaś wznowienia postępowania, a ponadto z ich treści nie wynika, by zostały wydane po rozpoznaniu wskazanych wyżej wniosków.

12 Oznacza to, iż, wbrew stanowisku Kierownika wyrażonemu w odpowiedzi na skargę, organ ten nie wykonał obowiązku rozpoznania wniosków skarżącej o wznowienie postępowania z dnia 18 lipca 2000 r., podania z dnia 25 lipca 2002 r. oraz podania o wznowienie postępowania z dnia 21 września 2000 r., nałożonego wskazanym wyżej orzeczeniem sądowym.

13 W sprawie spełnione zostały zatem przesłanki wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "ustawa"). Zgodnie z tym przepisem w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny.

14 Stwierdzić jednocześnie należy, że zachowane zostały warunki formalne wniesienia takiej skargi. T. W. dokonała bowiem uprzedniego wezwania organu do wykonania wyroku pismem z dnia 27 sierpnia 2007 r.

15 W takiej sytuacji Sąd zobligowany jest do wymierzenia grzywny organowi za niewykonanie wskazanego wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przepisy ustawy nie pozwalają bowiem Sądowi na odstąpienie od ukarania organu grzywną w przypadku spełnienia przesłanek określonych w art. 154 § 1 ustawy. W świetle art. 154 § 3 ustawy, nawet późniejsze wykonanie wyroku po wniesieniu skargi nie pozwala Sądowi na wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania, ani wyroku oddalającego skargę w tym przedmiocie.

16 Przepisy ustawy pozostawiają natomiast Sądowi swobodę w zakresie wysokości wymierzonej grzywny, określając jedynie maksymalną wysokość grzywny. Dlatego też wysokość grzywny została określona przez Sąd z uwzględnieniem stopnia winy organu oraz w ustawowych granicach wskazanych w art. 154 § 6 ustawy.

17 Niezasadna jest przy tym argumentacja organu, iż sprawa niniejsza była już przedmiotem rozpoznania przez Sąd. Wprawdzie w sprawie II SA/Lu 670/05 skarżąca domagała się ukarania organu grzywną za niewykonanie przedmiotowego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2003 r., ale wydane w tej sprawie postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi kończyło sprawę formalnie, nie rozstrzygając jej co do istoty, dlatego orzeczenie to nie korzysta z powagi rzeczy osądzonej.

18 Rozpoznając w niniejszym postępowaniu sprawę merytorycznie i nakładając karę grzywny na Wójta Gminy, jako organ tej Gminy, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z przepisem art. 110 ust. 1, ust. 2 i ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz.593 ze zm.) to gmina realizuje przy pomocy ośrodków pomocy społecznej zadania zlecone administracji rządowej w zakresie pomocy społecznej. Kierownik ośrodka pomocy społecznej jest natomiast osobą upoważnioną do wydawania decyzji w imieniu wójta, dlatego odpowiedzialność finansową za niewykonanie wyroku sądowego ponosić może wyłącznie gmina, a kara skierowana powinna być do właściwego z mocy ustawy organu reprezentującego gminę.

19 Z powyższych względów na podstawie art. 154 § 1 i 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w sentencji.

20 O zasądzeniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Sąd orzekł na podstawie art. 250 powołanej ustawy w związku z § 15 pkt 1 w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).