Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 kwietnia 2017 r., II SA/Lu 1073/16
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 kwietnia 2017 r., II SA/Lu 1073/16
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. W. oraz S. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości - w zakresie wniosków K. W. oraz S. W. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz o sporządzenie uzasadnienia wyroku p o s t a n a w i a: I. odmówić K. W. oraz S. W. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku; II. odmówić K. W. oraz S. W. sporządzenia uzasadnienia wyroku.
Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 14 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę K. W. oraz S. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości.
3 W dniu 31 marca 2017 r. skarżący złożyli wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku oraz wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zdaniem skarżących, uchybienie terminu nastąpiło bez ich winy, albowiem "w czasie rozprawy i bezpośrednio po niej" zasłabł skarżący S. W.. Ponadto oboje skarżący "nie byli w stanie zrozumieć istoty wyroku ani złożyć wniosku o uzasadnienie wyroku". Taki stan rzeczy – jak wyjaśnili skarżący – ustał dopiero w dniu 29 marca 2017 r.
4 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
5 Wnioski skarżących o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego w niniejszej sprawie oraz o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku nie zasługują na uwzględnienie.
6 W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej jako: "P.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Zgodnie zaś z art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
7 Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, rozumianej obiektywnie, to jest takiej, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być zatem oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
8 Należy podkreślić, że skarżący nie uprawdopodobnili braku swej winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku wydanego w niniejszej sprawie.
9 Przede wszystkim wymaga podkreślenia, że jak wynika z zaświadczenia z dnia 29 marca 2017 r., wystawionego przez lekarza specjalistę medycyny rodzinnej, skarżący S. W. jest osobą wymagająca stałego leczenia z uwagi na przewlekłe schorzenia narządu ruchu oraz układów: płciowego, pokarmowego i krwionośnego (vide k. 36). Niewątpliwie jednak charakter tych schorzeń nie wskazuje na jakiekolwiek zaburzenia zdolności logicznego myślenia oraz postrzegania rzeczywistości, w tym na schorzenia utrudniające percepcję ludzkiej mowy. Oczywiste jest również, że schorzenia te nie uniemożliwiły skarżącemu przyjazdu do Sądu oraz udziału w rozprawie w dniu 14 marca 2017 r.
10 Poza sporem jest przy tym, że skarżąca K. W., biorąca udział wraz z mężem w rozprawie przed Sądem w dniu 14 marca 2017 r., nie wykazała w żaden sposób, iż stan zdrowia uniemożliwiał jej podejmowanie czynności procesowych w sprawie, w okresie od 14 marca 2017 r. do 29 marca 2017 r., to jest ponad 14 dni.
11 Należy mieć również na uwadze, że jak wynika z protokołu rozprawy, oboje skarżący brali w niej aktywny udział, popierając swą skargę, okazując dodatkowe dokumenty i logicznie wyjaśniając swoje stanowisko procesowe (vide k. 28).
12 Nie budzi przy tym wątpliwości, że skarżący nie tylko w trakcie rozprawy w dniu 14 marca 2017 r. (vide k. 28-29), ale także w doręczonym im zawiadomieniu o terminie rozprawy zostali wyczerpująco pouczeni o konieczności złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, w celu uzyskania uzasadnienia na piśmie wyroku oddalającego skargę. W pkt. 2 pisma z dnia 13 lutego 2017 r. informującego o terminie rozprawy zawarta była następująca informacja:
13 "W sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku (art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2016 r. poz. 718), przy czym oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. (art. 83 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2016 r. poz. 718).
14 Ponadto w pkt 3. ww. pisma Sąd pouczył stronę skarżącą, że "zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie tego terminu, jak również złożenie wniosku przed ogłoszeniem wyroku, są czynnościami bezskutecznymi. Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku stanowi warunek zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji" (k. 22-25 akt sądowych).
15 Wskazać więc trzeba, że skarżący – jako osoby należycie dbające o własne interesy – mieli obowiązek zapoznać się wnikliwie z treścią powyższego pouczenia. Poza sporem jest przy tym, że skarżący w toku rozprawy w jakikolwiek sposób nie zwrócili uwagi Sądu na to, iż nie zrozumieli treści doręczonego im pouczenia ani treści ogłoszonego wyroku i udzielonego im przez Sąd pouczenia co do sposobu i trybu zaskarżenia wyroku (vide k. 28-29).
16 Niewątpliwie zaś, jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowym oraz w literaturze, przywrócenie terminu ma charakter zupełnie wyjątkowy i nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a więc może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. przykładowo: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 2007 r., I OZ 738/09, 29 maja 2009 r., 23 października 2009 r., I OZ 989/09, 26 października 2009 r., I OZ 996/09, 28 września 2011 r., II FZ 508/11 oraz 27 października 2011 r., II OZ 1064/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, Komentarz do art. 86 P.p.s.a., w: R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, SIP Legalis, nb. 4).
17 Ponadto w ocenie Sądu, mając na uwadze względy doświadczenia życiowego, za nieprawdopodobne uznać należy wyjaśnienia skarżącej K. W., która twierdzi, że z powodu złego stanu zdrowia męża oraz własnego złego samopoczucia nie mogła przez ponad 14 dni "wyjść z domu ani złożyć wniosku o uzasadnienie" wyroku z dnia 14 marca 2017 r., mimo tego, że co najmniej od dnia 24 marca 2017 r. skarżący wiedzieli o konieczności złożenia wniosku o uzasadnienie opisanego wyroku, gdyż w tym dniu doręczono im kserokopię protokołu rozprawy. Nie sposób więc uznać, że w rozpoznawanej sprawie w uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której skarżący nie mogli usunąć nawet przy użyciu największego wysiłku.
18 Wbrew więc twierdzeniom skarżących, podniesione przez nich okoliczności nie dawały podstaw do uwzględnienia ich wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu w niniejszej sprawie.
19 W konsekwencji powyższego, oddaleniu podlegał również – jako spóźniony – wniosek skarżących o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 14 marca 2017 r.
20 Zgodnie bowiem z art. 141 § 1 i § 2 P.p.s.a., uzasadnienie wyroku wydanego w niniejszej sprawie mogło zostać sporządzone wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku.
21 Wniosek skarżącej o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku został złożony wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu w dniu 31 marca 2017 r., a zatem nastąpiło to z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 141 § 2 P.p.s.a.
22 Wniosek ten, jako prawnie bezskuteczny (art. 85 P.p.s.a.), nie mógł wywołać skutku zamierzonego przez skarżących. Zauważyć przy tym trzeba, że jak wskazano wyżej, już w piśmie z dnia 13 lutego 2017 r. (stanowiącym zawiadomienie o terminie rozprawy) skarżący zostali uprzedzeni przez Sąd o tym, że zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie terminu ustawowego jest czynnością prawnie bezskuteczną.
23 Z tych względów i na podstawie powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w postanowieniu.