Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 października 2008 r., III SA/Lu 244/08

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 października 2008 r., III SA/Lu 244/08

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek (spr.), Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Protokolant Asystent sędziego Adam Traczyk, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. sprawy ze skargi M.B. na rozkaz personalny [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze Służby w Policji 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji numer [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., 2. określa że rozkazy personalne określone w punkcie I nie podlegają wykonaniu w całości

Uzasadnienie

2 Rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2008 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 ust. 2 w związku z art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks. postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania sierż. M. B. od rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w C. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. w sprawie zwolnienia ze służby w Policji, L. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał zaskarżony rozkaz w mocy, zmieniając jedynie datę zwolnienia i określając nowy termin zwolnienia na dzień 31 maja 2008 r. oraz w związku z tym odmiennie określając wysokość nagrody rocznej.

3 W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w dniu 25 kwietnia 2008 r. do Komendanta Miejskiego Policji w C. wpłynęło ostateczne orzeczenie nr [...] Okręgowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Krakowie z dnia 15 kwietnia 2008 r. stwierdzające całkowitą niezdolności do służby w Policji skarżącego oraz jego zdolność do pracy. Komisja lekarska orzekła wobec skarżącego trzecią grupę inwalidzką nie pozostającą w związku ze służbą w Policji. W tym samym dniu skarżący został zwolniony od zajęć służbowych na okres do dnia zwolnienia ze służby. Jednocześnie Komendant Miejski Policji w C. wydał rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., którym na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.) zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem 15 maja 2008 r. oku. Odbiór decyzji o zwolnieniu w tym samym dniu skarżący potwierdził własnoręcznym podpisem.

4 Skarżący wniósł odwołanie do L. Komendanta Wojewódzkiego Policji, w którym podnosi, że zgodnie z zapisem art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, zwolnienie ze służby policjanta, na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. On natomiast zaprzestał pełnienia służby z powodu choroby w dniu 28 kwietnia 2008 r. i tego samego dnia dostarczył do KMP w C. zwolnienie lekarskie wystawione przez swojego lekarza rodzinnego. W związku z powyższym, bieg 12-miesięcznego terminu określonego w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji rozpoczął się z dniem 28 kwietnia 2008 r. Policjant podnosi także, iż nie żądał zwolnienia ze służby w Policji.

5 L. Komendant Wojewódzki Policji rozpatrując odwołanie stwierdził, że orzeczenie Komisji lekarskiej o całkowitej niezdolności do służby stanowi obligatoryjną podstawę do rozwiązania stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. W dniu 25 kwietnia 2008 r. - tj. w dacie powzięcia przez Komendanta Miejskiego Policji w C. wiadomości o trwałej niezdolności skarżącego do służby, skarżący miał planowaną służbę i nie przebywał na zwolnieniu lekarskim. W związku z powyższym, na podstawie § 23 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. nr 151 poz. 1261) został on zwolniony od zajęć służbowych do dnia zwolnienia ze służby. Po otrzymaniu decyzji personalnej o zwolnieniu ze służby, skarżący przedłożył dwa zwolnienia lekarskie określające jego niezdolność do służby z powodu choroby, na okres od dnia 28 kwietnia do dnia 5 maja 2008 r. i następne - od 6 do 29 maja 2008 r.

6 W ocenie organu odwoławczego przepis art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy policjant od jakiegoś czasu nie pełni służby, z powodu choroby przebywa na zwolnieniu lekarskim, a następnie komisja lekarska stwierdza jego niezdolność do służby. Natomiast w rozpoznawanej sprawie skarżący nie zaprzestał służby z powodu choroby przed orzeczeniem całkowitej niezdolności do służby, lecz został od niej odsunięty z dniem 25 kwietnia 2008 r. Takiego zwolnienia od zajęć służbowych nie można traktować jednoznaczne z zaprzestaniem służby z powodu choroby w rozumieniu art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. Orzeczenie lekarskie o całkowitej niezdolności do służby w Policji nie świadczy bowiem o chorobie, lecz wyklucza możliwość pełnienia takiej służby.

7 W ocenie Organu odwoławczego choroba zatem nie jest powiązana z niezdolnością od pracy, która stanowi przyczynę obowiązkowego zwolnienia, ani do zwolnienia nie doszło w trakcie nieobecności skarżącego w pracy spowodowanej chorobą.

8 Organ uznał, że zaskarżonej decyzji nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności, zatem w oparciu o art. 130 § 2 kpa, zgodnie z którym wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji, należało na nowo określić termin zwolnienia policjanta ze służby. Zmiana daty zwolnienia spowodowała jednocześnie zmianę wysokości nagrody rocznej przysługującej policjantowi za rok 2008 - co organ II instancji uwzględnił w rozstrzygnięciu.

9 Na powyższą decyzję skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę, w której domaga się jej uchylenia w całości oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji rozkazu personalnego Nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w C. z dnia 25 kwietnia 2008 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

10 Skarżący wskazał, że zaskarżoną decyzję doręczono mu w dniu 6 czerwca 2008 r. i powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 1338/05, który stwierdził, że zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy o Policji zwolnienie policjanta ze służby m. in. na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 tej ustawy nie może nastąpić bez jego zgody przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby.

11 Dodatkowo skarżący złożył odpisy szeregu orzeczeń lekarskich m. in. o niezdolności do pracy w okresie od 29 maja 2008 r. do 15 października 2008 r.

12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

13 Skarga jest zasadna, a zatem zasługuje na uwzględnienie. Trafnie zarzuca skarżący naruszenie przez organy art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem, zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 38 ust. 4 oraz art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 1 i 4 nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba, że policjant zgłosi pisemnie wystąpienie ze służby.

14 Przepis ten pełni rolę ochronną wobec funkcjonariusza, zbliżoną nieco do ochrony stosunku pracy pracownika przewidzianego w art. 41 Kodeksu pracy, zgodnie z którym pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu pracownika, a także w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, jeżeli nie upłynął jeszcze okres uprawniający do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

15 Zakaz zwolnienia funkcjonariusza nie wiąże oczywiście w takiej sytuacji, gdy w ciągu ostatniego roku policjant zaprzestał służby na jakiś czas z powodu choroby, ale następnie ją podjął i znów ją wykonuje (w przeciwnym razie każde skorzystanie z krótkotrwałego zwolnienia lekarskiego, w świetle art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy dawałoby podstawę do zwolnienia funkcjonariusza ze służby w ciągu roku od jego wykorzystania, co należy wykluczyć jako nieracjonalne).

16 Przepis art. 43 ust. 1 ustawy o Policji należy rozumieć w ten sposób, że w trakcie 12 miesięcy "zwolnienia", a więc niewykonywania służby z powodu choroby, funkcjonariusz nie może zostać zwolniony ze służby ze względu na orzeczenie trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską (i w innych wskazanych przypadkach).

17 Nie jest też istotne, czy choroba ujawniła się w trakcie postępowania administracyjnego dotyczącego zwolnienia ze służby, czy je poprzedziła, czy wystąpiła później. Istotne jest jedynie, czy choroba istniała w dniu zwolnienia ze służby, określonym w decyzji.

18 Nie ma też racji organ odwoławczy wskazując, że przepis art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy znajduje zastosowanie tylko w sytuacji, gdy policjant od jakiegoś czasu nie pełni służby, z powodu choroby przebywa na zwolnieniu lekarskim, a następnie komisja lekarska stwierdza jego niezdolność do służby. Przyczyna trwałej niezdolności do służby wcale nie musi mieć związku z tą ani inną chorobą. Okres ochronny oddala w czasie skutki różnych podstaw zwolnienia ze służby, zarówno trwałej niezdolności do pracy (która w ogóle nie musi być związana z chorobą, lecz np. kalectwem), ale i np. nieprzydatności do służby czy nabycia praw emerytalnych.

19 Skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim bez przerwy od 28 kwietnia do 15 października 2008 r.

20 Oznacza to, że ani z dniem 15 maja 2008 r. jak to orzekł organ I instancji, ani z dniem 31 maja 2008 r. jako to orzekł organ odwoławczy, nie mogło dojść do zwolnienia skarżącego ze służby z powodu orzeczenia o trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską (art. 43 ust. 1 w zw. z ar. 41 ust. 1 ustawy o Policji). Dopóki zatem funkcjonariusz nie wykonuje służby z powodu choroby, dopóty podlega ochronie przed zwolnieniem z niektórych przyczyn, obejmujących m. in. orzeczenie o niezdolności do pracy, ale jedynie przez 12 miesięcy.

21 Zaświadczenie lekarskie o chorobie jest zaś dokumentem urzędowym, z którym związane jest domniemanie prawdziwości tego, co w nim stwierdzono (art. 76 § 1 kpa), co oznacza, że o ile nie zostanie przeprowadzony przeciwdowód, organ nie może go kwestionować, a ten, kto twierdzi, że choroba stwierdzona zaświadczeniem lekarskim nie istnieje, musiałby to udowodnić.

22 Na koniec dodać należy, że nie jest prawidłowe postępowanie organu I instancji, który wprawdzie wydał i doręczył funkcjonariuszowi decyzję o zwolnieniu w okresie, kiedy ten świadczył służbę (25 kwietnia 2008 r.), ale wyznaczył dość odległy termin zwolnienia (15 maja 2008 r.).

23 Podobnie też nie jest trafna zastosowana przez organ II instancji technika przesuwania w treści decyzji odwoławczej daty zwolnienia ze służby określonej w decyzji organu I instancji, w związku z datą rozpoznawania odwołania. Decyzja organu I instancji wchodzi w życie z określonym w niej dniem, tyle, że co do zasady nie podlega jeszcze wykonaniu do czasu uzyskania waloru ostateczności (art. 130 § 1 kpa).

24 Kwestia ta jednak w przedmiotowej sprawie nie ma większego znaczenia, gdyż obie daty ewentualnego zwolnienia ze służby wypadły w okresie trwania choroby funkcjonariusza.

25 Dlatego też, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 41 ust 1 pkt 1 i art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, Sąd orzekł jak w sentencji.