Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 kwietnia 2013 r., III SA/Lu 108/13

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 kwietnia 2013 r., III SA/Lu 108/13

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja,, Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kosztów dojazdu stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] października 2012 r. nr [...].

Uzasadnienie

2 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., Nr [...] L. Komendant Wojewódzki Policji w L., po rozpatrzeniu odwołania J. C., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] października 2012 r., nr [...] o odmowie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby za okres od dnia [...] lutego 2012 r. do dnia [...] maja 2012 r.

3 W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że J. C. wnioskami z dnia [...] lipca 2012 r. zwróciła się do Komendanta Miejskiego Policji w L. o zwrot kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby (P. – L. – P.) za okres od dnia [...] lutego 2012 r. do dnia [...] maja 2012 r.

4 Decyzją z dnia [...] października 2012 r. Komendant Miejski Policji w L. odmówił skarżącej przyznania zwrotu kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby w wyżej wymienionym okresie z uwagi na to, że rozliczenie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby jest dokonywane w okresie miesięcznym. Organ pierwszej instancji podniósł również, że przepisy dotyczące przedawnienia roszczeń policjantów, w tym art. 107 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), dalej: ustawa o Policji, nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

5 Skarżąca w odwołaniu od powyższej decyzji Komendanta Miejskiego Policji, powołując się na art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, ponownie wniosła o zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Skarżąca podniosła również, że w 2010 r. zwróciła się raportem do Komendanta Miejskiego Policji w L. o zwrot kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i prawo zwrotu kosztów dojazdu zostało jej przyznane. Składanie wniosków za każdy miesiąc, zdaniem skarżącej, jest czynnością techniczną.

6 Organ odwoławczy podniósł, że na mocy art. 93 ustawy o Policji policjantowi przysługuje zwrot kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby. Szczegółowe zasady dotyczącego ubiegania się o prawo oraz wypłatę należności z tytułu zwrotu kosztów dojazdu zostały uregulowane w załączniku nr 2 do instrukcji obiegu i kontroli dokumentów księgowych w KWP w L. i jednostkach terenowych Policji, stanowiącym załącznik do decyzji nr [...] L. Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] września 2011 r. w sprawie zasad prowadzenia rachunkowości w Komendzie Wojewódzkiej Policji w L. oraz komendach miejskich i powiatowych Policji woj. L. Z pkt VIII ppkt 3 wyżej wymienionego załącznika do instrukcji wynika, że policjant w celu otrzymania zwrotu kosztów dojazdu składa po zakończeniu każdego miesiąca wniosek. Zdaniem organu odwoławczego, prawo do zwrotu kosztów dojazdu powstaje w przypadku złożenia na bieżąco, w każdym miesiącu stosownego wniosku. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, organ stwierdził, że decyzje administracyjne w sprawie zwrotu kosztów dojazdu do służby mają charakter konstytutywny, co powoduje, że prawo do zwrotu kosztów dojazdu nie może powstać za okres obejmujący miesiące wsteczne.

7 Organ odwoławczy podzielił pogląd organu pierwszej instancji, że w niniejszej sprawie nie ma zastosowania art. 107 ustawy o Policji. Organ wyjaśnił, że w ustawie o Policji kwestia przedawnienia roszczeń zawarta jest tylko w jednym rozdziale. Przepis art. 107 ustawy zawarty w rozdziale 9 "Uposażenie i inne świadczenia pieniężne policjantów" nie dotyczy spraw zawartych w rozdziale 8 ustawy o Policji "mieszkania funkcjonariuszy Policji". Skoro art. 93 ustawy o Policji znajduje się w rozdziale 8, to brak jest możliwości zastosowania art. 107 ustawy.

8 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. C. wniosła o uchylenie decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

9 W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że zwróciła się raportem do Komendanta Miejskiego Policji w L. o zwrot kosztów dojazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i prawo zwrotu kosztów dojazdu zostało jej przyznane. Podniosła, że w latach 2010-2011 składała zbiorowo wnioski o zwrot kosztów dojazdu za kilka miesięcy wstecz i zwrot kosztów dojazdu był jej przyznawany.

10 Zdaniem skarżącej, z ustawy o Policji wynika wprost prawo do zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby i brak jest podstaw do wydawania jakichkolwiek przepisów wykonawczych. Tymczasem Komendant Miejski Policji w L. zwracając wnioski skarżącej w piśmie z dnia [...] września 2012 r. jako podstawę ich niezrealizowania podał pismo L.dz. F-0151/MJ/221/12 z dnia 17 lipca 2012 r. oraz pismo L.dz. F-0151/980/2012 z dnia 7 sierpnia 2012 r. kierowane do Komendantów miejskich i powiatowych Policji, Naczelników Wydziałów, Kierowników samodzielnych sekcji i zespołów w sprawie zwrotu policjantom kosztów dojazdu do służby określonego w art. 93 ustawy o Policji. Skarżąca podniosła, że pisma te wpłynęły do Komisariatu VI Policji w L. po tym jak złożyła wnioski o zwrot kosztów dojazdu i nie zapoznała się z ich treścią.

11 W odpowiedzi na skargę L. Wojewódzki Komendant Policji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.

12 Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie zważył, co następuje:

13 Skarga zasługuje na uwzględnienie.

14 Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to obowiązek sądu wzięcia z urzędu pod uwagę stwierdzonych naruszeń prawa, które nie zostały podniesione w skardze, zwłaszcza gdy ich charakter skutkuje nieważnością zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji wydane zostały bez podstawy prawnej, a to skutkuje ich nieważnością, stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

15 Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] grudnia 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w L. [...] października 2012 r. o odmowie zwrotu J. C. kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby za okres od dnia [...] lutego 2012 r. do dnia [...] maja 2012 r.

16 Powyższa decyzja została wydana na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej pełnienia służby przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem.

17 Stosownie do art. 97 ust. 5 ustawy o Policji przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i 95 ust. 2-4 następuje w formie decyzji administracyjnej.

18 Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że sprawa zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej.

19 Powyższe wynika wprost z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji, ponieważ w przepisie tym ustawodawca nie przewidział formy decyzji administracyjnej do załatwiania spraw, o których mowa w art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. Za takim stanowiskiem przemawia również treść art. 93 ust. 1, zgodnie z którym każdy policjant, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, z mocy prawa jest uprawniony do otrzymania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. W przepisie tym posłużono się zwrotem "przysługuje", który wskazuje na powstanie uprawnień bezpośrednio z mocy ustawy. Skoro uprawnienie do zwrotu kosztów dojazdu powstaje bezpośrednio z mocy ustawy to nie zachodzi konieczność konkretyzacji normy prawnej przez organ administracji publicznej, co oznacza, że kwestia zwrotu przedmiotowych kosztów nie jest rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej.

20 Realizacja obowiązku przez właściwego Komendanta Policji, będącego organem administracji publicznej, następuje w drodze czynności materialno-technicznej, polegającej na wypłacie bądź odmowie wypłaty stosownej kwoty pieniężnej tytułem zwrotu kosztów dojazdu. Czynność ta jest czynnością zaskarżalną do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (vide wyroki WSA w Rzeszowie: z dnia 14 października 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 401, z dnia 29 września 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 555/11, z dnia 2 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 554/11, z dnia 13 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 400/11; wyrok WSA w Łodzi z dnia 16 lutego 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 25/11; wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 433/10).

21 Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że właściwy organ Policji powinien rozpatrzyć wniosek skarżącego jako dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa i podjąć stosową czynność z zakresu administracji publicznej.

22 Na marginesie podnieść należy, że powołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrok z dnia 24 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1576/09 oraz wyrok z dnia 14 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 450/11 - zostały wydane w innym stanie faktycznym i prawnym i nie miały zastosowania w niniejszej sprawie. Przedmiotem postępowania w sprawie o sygnaturze akt I OSK 1576/09 był równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, natomiast w sprawie sygnaturze akt I OSK 450/11 – równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przysługujący na podstawie art. 92 ust. 1 ustawy o Policji.

23 W tym stanie rzeczy nie ma potrzeby odnoszenia się do zarzutów sformułowanych w skardze.,

24 Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.